Fr

¶ De calumniatoribus

videbatur locum habere turpillianum etiam ſiante litis conteſ. poſt libellum oblatum quiſ deſiſtat. vt. ff. e. l. in ſenatus. § qui poſt. et. jͣ. de calumnia. l. penl̓. ¶ Item deſiſtit is qui in totumaccuſandi depoſuit animum nō impetrata abolitione vel non habita licentia a pͥncipe. Secusſi diſtulit vel ob imminētes neceſſitates exequinon potuit accuſationē impedimento itaqꝫ ceſſante poterit ꝑferre accuſationem et vindictāẜm leges poſtulare. qui autem infra p̄finitum.tempus a p̄ſide reum ſuum nō peregerit deſtitiſſe videt̉. vt. jͣ. e. l. vl̓. et. ff. e. l. de accuſat̉. §. deſtitiſſe. et. l. deſtitiſſe. et. l. in ſenatus. §. qui poſtet. sͣ. qui accu. nō poſſunt. l. ſi ea. Sed et qui trāſigit cum aduerſario deſiſtit. vt. ff. eo. l. ab accuſatione. Nec diſtinguo ſit tale crimen ſuꝑ quoliceat tranſigi an nō. licere enim vel non licerereſpectu rei dicimꝰ. vt quoquō modo redimatſanguinem ſuum vel habeatur ꝓ confeſſo. vt.ff. de bonis. eoꝝ qui ante ſententiā. l. i. et de p̄uaricat̉. l. in omnibus. Accuſotor autem incidit in turpill̓. vt. jͣ. eo. ſi femina. et. l. quamuis. et.sͣ. de abolit̓. l. abolitio. ⁊ ad. l. iul̓. de adult̓. l. ul̓ſerui. §. i. Tutor vero mortuo pupillo in cuiuscauſa ceperat accuſare nō tenetur eam ꝑficere. vt. ff. eo. l. diuus. ¶ Item accuſare videtur et qui accuſatorem ſubmitrit vel ſubiecit.vel inueſtigauit vel mandat alicui et inſtituiteum ad accuſationē capitalem faciendam dando ꝓbationes allegando accuſatores et merito eſt hoc. Nam diffidendo de crimīe qd̓ mouꝫeximēdo ſe periculo calumnie ul̓ deſertoris merito calumniantis et deſiſtentis pene ſubijci debuit niſi ſubordinatus accuſator ꝓbau̓it crimēquod intendere ſuſcepit. Nec intereſt ꝑ ſe anper alium quiſ mandat accuſationem. h̓ tamenqui miniſterio vtitur alieno. nō ex v̓bis ſed exſententia ſenatuſconſult̓. punitur ſubmiſſus autem accuſator punitur ex verbis et ſententia ꝓpter hoc ſolum quod miniſterium alieni timoris ſuſcepit. vt. ff. e. l. i. §. an̄pe. et. l. in ſenatus..j. ℟º. Sed nō is accuſat qui dicit aliquem in hͦſenatuſconſult̓. incidiſſe. vt. ff. eo. l. i. §. an̄pnl̓.Minor autem. xxv. annis impune deſiſtit. Itemmulier. vt. ff. e. l. i. §. accuſationem. Sed eſt contra. jͣ. e. ſi feminam. ſed forte diſtinguitur vtꝝmulier admittatur de iure. Puta ꝓſequendo iniuriam ſuam vel ſuorum. vt tunc incidat an nonet tunc nō incidet. hec tamen diſtinctio in alioaccuſatore reprobatur in p̄dicto. 8. accuſationēvel attende deſiſtet pacto. vt tunc incidat alioquin contra. Sed et impune deſiſtent omneſ hide quo calumnia non ꝑmittitur agi. vt. ff. eo. l.in ſenatus. §. eos. ¶ Pena huius ſenatuſconſult̓. eſt infamia et. v. libre auri et extraordinaria pena. Et quantitas ꝓmiſſa pro exhibitioneexigitur. vt. ff. de p̄uarica. l. iij. §. fina. et de exi.re. l. iiij. et. jͣ. e. l. ij.

Ccuſatorum temeritas tribus mōispunitur. vt ꝑ turpillianum ſi deſiſtātet ſi non deſiſtant ſed diuerſaꝫ. partēadiuuant ꝓdita cauſa ſua puniuntur extra ordinem. quia ſunt p̄uaricatores. vt. ff. de p̄uari..l. ij. et. l. accuſator. et. l. ab imperatore. Item ſinon deſiſtant ſed calumniētur puniuntur. l. remia. ¶ Videndum ergo quid ſit calumniari.et quando debeat quis de calumnia puniri. et q̄ſit calumniatoris pena. et qualiter imponatur¶ Calumniari eſt falſa crimina intendere ſubaudi ſcienter. vt. ff. eo. l. i. 8. calumniari. Punitur quis de calumnia quando nō ꝓbauit crimēNam h̓ ipſo videtur calumniatus. vt. sͣ. de aduoca. diuer. iu. l. i. ⁊. ff. d̓ teſtibuſ. l. iij. §. item diuus. et. sͣ. de famo. li. l. i. in fine. et. sͣ. ad. l. iul̓. d̓ui. publi. l. ſi quis fund̓. et de fruct̓. et. li. ex. l. nōignorat et de pena iudi. qui ma. iu. auten. nouoiure niſi aliud p̄ſumere ſuādeat mihi officij neceſſitas. vtsͣ. qui accuſa. nō poſſunt. l. ij. et. ff. deHis quibus vt iudic̄. l. tutorem. perſonarum nimia ꝓximitas. vt. jͣ. eo. mat̓. et. l. calumnie. Eiuscui ſucceſſit auctoritas. vt. jͣ. eo. mater. §. ſed extraneus. et. ff. de bonis libert̓. qui cum maior. §.vlti. Damnum rei familiaris. vt. ff. de bonis li.qui cum maior. §. ſi patriſ. Intimus dolor admiſſi criminis. vt in marito et eius cognato de adulterio accuſantibus. vt. ff. ad. l. iul̓. de adult̓. l.ꝙͣuis adulterium. Et qͣndoqꝫ enormitas delictivt quis facilius ad eius accuſationem proſiliatvt. sͣ. de falẜ. mo. l. i. ibi accuſatoribus etiam etin his caſibus et ſimilibus poteſt exaudiri. qd̓dicitur. ff. ad turpill̓. l. i. §. calumniatoribuſ. ſednec enim vtiqꝫ qui nō ꝓbat ſtatim calumniarivid̓r. et quod dicit̉. jͣ. e. qui non ꝓbaſſe vl̓ ita intellige. ſed non vtiqꝫ qui non ꝓbat quaſi deberet non eſt neceſſarium argumentum nō ꝓbatergo calumniatur poteſt enim eſſe contrariuꝫlicet ſit probabile ar. Iudex enim reo abſolutoincipit querere de conſilio accuſatoris quā mente ductus ad accuſationem ꝓceſſit. et ſi quidemiuſtum erroreꝫ eius reperit abſoluit eum. Si vero in euidenti calunia dep̄henderit eum legitimam penam ei irrogat. vt in p̄dicta. l. i. ad turpillianum continetur. Quidā ramen dicunt nullum videri calumniari hoc ip̄o quod non ꝓbatquibus aperte obuiant omnia ar. que diximusSed vbi ꝓnunciauit iudex calumniatum fuiſſe.condemnat eum et quāuis nihil de pena ſubijciat. tamen legis poteſtas exercebitur aduerſuſeum. quia facti queſtio eſt in arbitrio iudicantis. ¶ Pene vero perſecutio non eius voluntatimandatur. ſed legis auctoritate reſeruātuir.Si autem ꝓnunciauerit iudex non probaſti pepercit accuſatori. vt. ff. ad tupillianū. l. i. §. calumniatoribus. Calumnie pena eſt eadem vel ſimilis que imponeretur accuſato. ſi cōuictus fuiſſet de crimine et eſt hoc aptum. ſi crimen erat