viij.

dicatur. ¶ Eſt aūt emācipatio relaxatō patriepoteſtatis coraꝫ iudice dicta ex eo quod extramanum id eſt extra poteſtatem patris poniturfilius. Qualiter fiat. Et quidem apud iudicemꝯpetentem ordinariū. forte et extraordinariū.vt. ff. de ma. in dicta. l. eti ā. §. vlt̓. et de adopt̓..l. emancipare. vel apud eum cui exꝯſuetudinehoc ꝯpetit. vt. jͣ. c. l. i. et. l. vlt̓. voluntate patriſet volūtate filij ꝯcurrēte et vtriuſqꝫ pn̄tia nec locum habent iniurioſa rapiſmata vel figuratevenditōnes et p̄mium dimidie vſufructus poteſt pater retinere in rebus aduenticijs non incaſtrenſi vel quaſi caſtrenſi peculio. et ſempervidetur retinere niſi nominatim remittat. vt. jͣ..e. l. vlt̓. et. sͣ. de bonis que li. l. antēpnl̓. §. vlt̓. etin primo §. l. ¶ Si vero quis filiū abſentē velitemancipare aūt infantem aūt maiorem. ſi infātem et ſi nō cōſentit infans quia nec p̄t. poteſttn̄ eum emācipare p̄cibus principi porrectis vtꝯcedat emancipatōnem vt tn̄ principis auctoritas intimetur apud ꝯpetentem alium iudicē.Si tn̄ erat maior infante p̄dicta neceſſaria ſuntItem exigitur filij ꝯſenſus p̄cedens vel ſubſequēs. vt. jͣ. e. l. iubemus. et. l. nec auus. et in aut̓.quibus mo. na. effi. ſui. §. generaliter. ¶ Itempater p̄t quidem emancipare filiū ſuum ſed nōcogitur ſicut et filius non emancipatur inuituſvt dictum eſt. vnde talis actus emancipatōnisvel adoptōnis dicitur ꝯſiſtere in iuriſditōnevoluntaria non ꝯtentioſa. et fieri dicitur ꝯcilioid eſt apud iudicem apud quem filij voluntasꝯciliatur patris voluntate et econuerſo. Et videtur ꝙ neceſſaria ſit ſcriptura in emancipatione. vt. sͣ. t. i. l. vlt̓. et. jͣ. e. l. non nūdo. In caſibꝰautem notandū eſt ꝙ pater tenetur emancipare filium hͦ eſt vbi male afficit filiū verberibuſꝯtra pietatē. vel qn̄ ꝯpellit eum peccare in corpus ſuum. vel quādo filius eſt arrogatus et ꝓbat ſibi non expedire arrogatū eſſe ¶ Itē qn̄ pater agnouit legatum relictum ſibi vt emāciparet filium. vt. ff. ſi quis a pn̄te ma. l. diuus. et deꝯdict̉. et de. l. ſi cui. et de adopt̓. non nunꝙͣ. et.sͣ. de epiſco. au. l. ſi lenones. Sunt et alij modiquibꝰ liberātur filij a ptāte patria. vt dicemusinſti. quibꝰ mo. ius pa. po. ſol. ſꝫ de illis nihil adti. iſtū. qꝛ hic nō tractat niſi de emancipatōe.¶ De ingratis liberisIcut ſerui manumiſſi ex ingratitudinereuocantur in ſeruitutem. vt in aut̓. vtliberti decetero. §. illud. et ſicut alie reuocantur in liberalitates. vt jͣ. de reuoc̄. do. l.Vlt̓. ita et hͨ liberalitas emancipatōis qua oneratus eſt filius nō meritis ſuis. Nam ex hoc facto ꝯuicio eum non meruiſſe licet potuerit contrā eſſe. ſed hͦ ſecus ꝙͣ in p̄dictis. quia hͨ liberalitas ꝓ leui culpa non reuocatur vt libertas vt.sͣ. de libertis. et. e. li. l. ſi mānumiſſus. ſꝫ ꝓ atroci vt hͦ dicitur. ſed donatō ex ſpecialibus reuocatur cauſis. jͣ. de reuoc̄. do. l. vlt̓. Sed ſi pater

acceperit pecuniam vt emancipet forte non reuocabit emācipatōꝫ. vt. sͣ. de libert̓. et. e. li. l. i.Eſt et alius modus reuocādi filiū in ptātem vtſi dedi eum in adoptōnem auo materno et illeeum emācipet reuertitur in ptātem meā vt sͣ.de adopt̓. l. pnl̓. §. ſed h̓ manere.¶ De captiuis ꝑ poſt liminiū reuerſiset ab hoſtibus redemptisIcut ꝑ ingratitudinem reſtituitur patria poteſtas ita et ꝑ poſtlimimum. etideo ea occaſione tractat non tm̄ de filijs ſed de ſeruis et liberis hominibus captis.et quia hi redimūtur qn̄qꝫ ſupponit etiam de redemptis ab hoſtibus. Videnduꝫ ergo quid ſitpoſtliminiū et vnde dicatur. ¶ Eſt aūt poſtliminium ius amiſſe rei recupande ab extraneo etin ſtatum priſtinū reſtituende inter nos et liberos populos regeſqꝫ moribus ꝯſtitutum. vt. ff..e. poſtliminiū eſt ius. Dicitur auteꝫ a limine etpoſt. quia captus ab hoſtibus et vltra liminianr̄i imperij dedūctus poſt infra liminia reducatur vel reuertatur. Nam limina ſicut in domibꝰfinem quendā faciūt ita et imperij limen eſſe veteres voluerunt. Sicitur ergo poſtliminium qꝛpoſt eodē limine reuertebat̉ quo amiſſus erat¶ Quando ꝯpetat et quidem qn̄qꝫ in pace qn̄ꝫin bello. In pace vt ſi cum gente aliquā amiciciam vel hoſpiciū vel fedus amicicie cauſa factum non habemus. Pi hoſtes quidē nō ſunt.Quod autē ex nr̄o ad eos ꝑuenerint eoꝝ ſit etidem ecōtrario. ¶ In bello cum hi qui nobishoſtes ſunt aliquid ex noſtris bonis ceperūt vl̓aliquē de nr̄is et idem ecōuerſo. vt. ff. e. l. poſtliminij ius ꝯpetit. Sunt aūt hoſtes quibus ppl̓uſrhomanus vel dn̄s imꝑator publice bellū induxit. ceteri p̄dones vel latrones appellantur. vt.ff. e. l. hoſtes. ¶ Inter nos autē et federatosnon eſt poſtliminiū. id eſt cum quibus fecimustreugas. vt. ff. e. non dubito. et. l. poſtliminiuꝫeſt. Sunt aūt due ſpecies poſtliminij. id ē vt reuertamur vel aliquē ſeu aliqua recipiamus. Etde prima videndū qui reuertētes habeāt poſtliminiū. et regulare eſt. vt quilibet reuertenshabeat poſtliminiū ſit liber vel ſeruus maſculus vel femina pugnare potēs vel non potensvt. ff. e. l. poſtliminiū eſt. §. vlt̓. ſed fallit in libero tranſfuga ſerui em̄ factum nō nocet dn̄o inſtatu libero diſtinguitur extiterit ꝯdictō ſtatulibertatis ante redditū. vt tunc nō habeat ſtatu liber libertatē vel poſtliminiū nec etiam heres quia non p̄t queri cum nullum damnū patiatur libertate iam obtingente ſi non impediretꝙ tranſfuga factus eſt an poſtea. vt tūc poſtliminium habeat dn̄s et ip̄e ꝯdictōne exiſtenteſit poſtmodum liber. vt. ff. e. l. poſtliminiū eſt..§. tranſfuge. et. §. ſi ſtatu liber. et. §. filius quoqꝫ. et. jͣ. e. l. pnl̓. Quid ſi dubitetur fuerit captꝰan trāſfugerit attende p̄cedentem ꝯuerſatōꝫ.vt ſi quidem fuerit bona ꝓpe eſt vt affirmatōni