Druckschrift 
Incipit p[ro]hemiu[m] ad summa[m] codicis per d[omi]n[u]m azonem [com]posita[m] : [C]Vm post inue[n]t[i]onez scie[n]tie// sup[er]uenerit gr̃e plenitudo ...
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Ii

lum p̄dictis modis. ſꝫ etiā ꝓpter ingratitudineꝫreuocat̉ ſicut et om̄s ſimplices donatōes improprie et cōtra ideonia ſermōis ſpōſalitia donatio equiuocē nūcupant̉ donatio ꝓpter nupti.as. vt ī illa autē. eo decurſum eſt vt.. e. De nuptijs RubricaRemiſſis p̄paratorijs nuptiaꝝ ponit de nuptijs. de quibꝰ Videamꝰ qͥdſint nuptie. et vnde dicant̉. Qui poſſint ꝯtrahere nuptias. et quibꝰ ratōibꝰ ꝓhibētur. et qualit̓ ſpecificant̉. Et qͥs ſit effectus.Sunt aūt nuptie ſiue matrimoniuꝫ. ꝯiūctō viriet mulieris indiuiduā vite ꝯſuetudinē cōtinēset Siuini et hūani iuris ꝯmunicatio. vt inſti. depatria. po. et. ff. e. l. i. Maris femine ideo ponitur qꝛ nūꝙͣ in eodē ſexu p̄t eſſe matrimonium.Indiiiduā ideo ponit̉ qͥa huius debēt eſſe ꝓpoſiti a principio vt ſi ſemꝑ viuerēt. ſemꝑ in ecd̓habi matrimonij eſſent et ideo dicit̉ ꝯſortiūom̄i s vite. Sic d̓r auguſtꝰ ab augēdo ꝓpt̓ volun tāteꝫ. Et in diffinitōe iuſticie d̓r iuſtus redde re vnicuiqꝫ ius ſuū ex ꝓpoſito animi tm̄ vtta auimus.. in p̄fatōe huius libri. Certū ē enimcn̄qꝫ matrimoniū diuidi in fauſto. ex quibuſoācauſis vt. de re. pu. l. ꝯſenſu. Et certū eſt principē ſemꝑ augere imꝑiū et certū eſt iuſtumetiā in dic ſepties cāde̓. Diuini autem iuris dicitur cōicatio. qꝛ debent eſſe eiuſdē ſecte. puta ābo chr̄iani. vel ābo iudei. vt.. de iudeis. l. ne qͥſReligiōis aūt diuerſitas impedit matrimoniū vt.. de ſpōſalibꝰ. l. vl. et.. de ep̄a. au. l. ſi legibꝰ. Hūāni aūt iuris cōicatō dicit̉ qꝛ matrimoniū debꝫ ꝯtrahi ẜm leges hūanas. vl̓ ẜm. l.diuinā ſi illa inueniat̉ ꝯtraria legi humane. Etideo etiā ꝓpter dici p̄t ꝯmunicatō iuris diuini in eo etiā hꝫ ꝯmunicatōem iuris hūani qͥa ſimatrimoniū legitime ꝯtrahat̉ vxor ſequit̉ fo viri. Non autem ſequeret̉ ſi non teneret matrimoniū. vt. ff. ad munic̄. l. de iur̄. §. vlt̓. Poteſtetiā dici ꝯmunicatō iuris hūani. qꝛ mulier quodāmō videt̉ dn̄a rerū mariti ꝓpter ꝓmiſcuū vſūvn̄ eliā qͥdā ſapiēteſdixerūt ꝯmittere furtum rerū mariti vt.. de furt̓. l. quāuis et. ff. re āmo. l. i. Porro dictū eſt. matrimoniū eſſeꝯiūctōem de ꝯiūctōe que fit per animū vtriuſqꝫ per verba de preſenti de cōiunctōne corpoꝝ eſt intelligēdū. vt. ff. de reg̓. iu. l. nuptiaſet de dona. int̓ vi. et vx. cum hic ſtatus. §. ſi mulier ꝯiūctio tn̄ corporū facit ꝯſummatōem matrimonij ſed et cōſenſus iniciat et ꝑficit matrimoniū. licet exigat̉ trāductio qͣntū ad ꝓhibitionē donatōnū vt dixi.. ti. ꝓxi. Ideoqꝫ poteſteſſe aliquā mulier virgo poſtea ꝙͣ ducta eſt indomū mariti. et ſi interim moriat̉ maritus. habet nihilominꝰ mulier actōem de dote. Dicunt̉ autem nuptie ā nubendo qͦd eſt ꝓprie mulierū et non viroꝝ Inde eſt mulier dicit̉ nupta non vir nuptus vel vt ait Fidorꝰ Nuptiedicte ſunt a nubendo .i. a velando. vel qͥa mulie

res velate incedunt vel quia uiris velant̉ cumin ecc̄ijs a ſacerdotibꝰ ambo bn̄dicunt̉. Et ſuntiſta quatuor vocabula ꝯſignificantia .ſ. cōnubium. coniugium. nuptie matrimoniū. vt. ff. e.l. in eo. §. cap̄. Poteſt addi quintū. ſcꝫ ꝯſortium. ſed inter ſeruos tantū dicit̉ cōtuberniū vt. ad. l. iul̓. de adult̓. ẜui de inceſt. nup. ancillis. qn̄qꝫ etiā nomē conſortij trahit̉ ad ſeruos.Poſſunt autem nuptias cōtrahere femine maiores. xij. an. maſculi maiores. xiiij. an. tam̄ ſifuei int̓ filijfa. vel filieſa. conſenſum habeantparentū in quoꝝ ptāte ſunt. Nam hoc fieri debere ciuil̓ et naturalis ratō ſuadet dum tn̄ parēs ſit ſane mentis. alioquin non requirit̉ ꝯſenſus eius. quia nec poteſt int̓uenire. curator aūteius cōſtituet dotem et donatōem ꝓpter nuptias qualitate perſonaꝝ. et facultatibꝰ. vtinſti. e. in pr̄in. et.. e. furioſi. Sed et ſi parēs abſit aut ignoretur ſit et an ſit trienniuꝫ pꝰ eafluxerit poſſunt liberi vtriuſqꝫ ſexꝰ legitimasnuptias cōtrahere. ſed ſi nondū ſit elapſum trienniū pn̄t liberi nuptias contrahere tali cuius cōditōem certū ſit patrem non repudiaturum. Idemqꝫ dicit̉ in filijs et filiabꝰ captis abhoſtibꝰ. vt. ff. e. ſi ita pater et l. filius. Sicutergo ſolus conſenſus filioꝝ fa. non facit matrimoniū ita ſolus conſenſus ꝑentum non facitmatrimoniū quia oportet filiūfa. cōſentire velſponte vel patre cogente. nām ſi eo cogēte ducat vxorem quā non duceret ſi ſui arbitrij eſſetcōtrahit tamē matrimoniū qͦd inter inuitoscontrahit̉. maluiſſe enim hoc videt̉ vt. ff. e. l. ſipatre. Filius aūt emancipatus etiam ſine ꝯſenſu patris vxorē ducere p̄t. vt. ff. e. l. ſi filiꝰ emācipatus Illud p̄t queri. ſi duxerim in vxoremmīorē. xij. an. an̄. xij. ānū ꝯgnoueri an teneat matrimoniū. qͦd dicūt quidā qͣſi felici duplomate ſim vſus vt. ff. de.. ob. l. ꝯtinuus. §. itaego ꝯtradico qͥa ſicut ꝯgnatio impedit matrimoniū ita etas certe imo deberet puniri deſtupro qui violauit vt. ff. ad. l. iul̓. de adult̓..l. inter liberas. i. ℟º. §. i. Et d̓r in. ff. quādodies.. ce. l. penl̓. non videt̉ nupta viruꝫ pati poteſt in id̓ recidit. quia nec ipſa videt̉ poſſe pati ꝓpter etatē. Si autem minorē ductācognouerim. tritū eſt tunc demū ꝑfici matrioniū cum maior ceperit eſſe. vt. ff. e. t. l. minoreꝫQd̓ aūt dixi in filio emancipatō ad filiā emancipatā maiorē. xxv. an. extēdendū eſt. Si autemancipata filia ſit minor. xxv. an. cōſulit ei lexne in ſcd̓as nuptias ſine patris ſn̄i a ꝯueniat. ſiforte mulieris volūtas patri repugnat debetpr̄is ſentēcie ꝓpinquoꝝ adiūgi aucͣtas iudiciaria vt pares ſint moribꝰ genere cōpetitores is potior eſtimet̉ quā ſibi conſulens mulierapprobauerit. et ne forte hi qui grādū ꝓximoad viduaꝝ ſucceſſiōeꝫ vocant̉ honeſtas nuptias imꝑdiant vt in ea occaſiōe mulier decēdatſine liberis ſi huius rei ſuſpitio ꝓceſſerit. ecꝝvolumꝰ aucͣte iudicūqꝫ ſuccedere. Ad qͥs etiāſi fatal̓ ſors interceſſerit tamē hereditatis.modū peruenire non poſſit. Et dixi in hmōi