Epl̓aTractatusCAVL
CCIIII
cro: vt id nobiſcum cōmunicare digneris.¶ Argumentū excerptum ex ſecundo libro retractationū beati Auguſtini d̓ duabus epiſtolis ſiue tractatibꝰ directis beato Hieronymo:videlicet de ꝓximo p̄cedēti: ⁊ alio qͥ habet̉ int̓q̄ſtiones de origine aīe.Cripſi etiā duos libros ad p̄ſbyterumHieronymū ſedentē in Bethleē. Unūde origine aīe hoīs. Alterū de ſnīa Iacobi apl̓i: vbi ait. Quicūqꝫ totam legem ſeruauerit: offendat autem in vno: factus eſt omniūreus de vtroqꝫ cōſulens eum: ſed in illo prioreq̄ſtionem quam ꝓpoſui ip̄e nō ſolui. In poſteriore auteꝫ qͥd mihi de illa ſoluenda videreturnon tacui: ſed vtrum hoc approbaret etiam illecōſului. reſcripſit autem laudans eandeꝫ cōſulationē meam: ſibi tamē ad reſpondendū ociūnon eſſe reſpondit. Ego vero quouſqꝫ eſſet incorpore: hos libros edere volui: ne forte reſpōderet aliquādo: ⁊ cū ip̄a reſpōſione eius potiederent̉. Illo autē defuncto ad hoc edidi priorem: vt qͥ legit admoneat̉ aut non q̄rere oīnoquomodo del̓ aīa naſcentibꝰ: aut certe d̓ re obſcuriſſima eam ſolutionē q̄ſtionis huiꝰ admittere: que cōtraria non ſit aꝑtiſſimis rebꝰ quasd̓ originali peccato fides catholica nouit ī paruulis niſi regenerent̉ in xp̄o ſine dubitationedānandis. Poſterioreꝫ ꝟo ad hoc vt q̄ſtionisde qua vbi agit̉: etiam que nobis viſa eſt ſolutio ip̄a noſcat̉. Hoc opus ſic incipit: dominuꝫnoſtrū qͥ vos vocauit.¶ Beati Hieronymi de corꝑe ⁊ ſāguine xp̄i.¶ Epiſtola. CXVI.Agnitudo celeſtium beneficiorū anguſtias humane mētis excedit. Et ꝓpterea ordinauit ita diuina ꝓuidentia: vt qd̓ capere in nobis ratio rerū mole victa non poterat: fides deuota cōciperet: etin intellectū credulitatis robuſta nutriret. Cūergo ꝓpter tranſgreſſionē Ade origini: ⁊ morti teneremur obnoxij: ꝓſpiciens ex alto deꝰ exquo eſſemus graui debitores iuxta qͣlitateꝫ captiuitatis: reparauit munus redēptionis. id ēꝓ debita morte offerret indebitam. qꝛ nec noshabebamꝰ vnde viueremꝰ: nec iſte vnde moreretur. Materiā ergo de noſtra mortalitate ſuſcepit: vt d̓ ſua īmortalitate collata mori poſſitvita ꝓ mortuis. Et qꝛ corpꝰ aſſūptuꝫ ablaturerat ab oculis nr̄is: ⁊ ſyderibꝰ illaturꝰ neceſſarium erat: vt nob̓ in hac die ſacr̄m corꝑis ⁊ ſanguinis ſui ꝯſecraret: vt coleret̉: vl̓ iugiter iureꝑ myſteriū qd̓ ſemel offerebat̉ in p̄ciū: vt quiaquotidiana ⁊ indeffeſa currebat ꝓ hoīuꝫ ſalute redēptio ꝑpetua eēt etiā redēptiōis oblatio⁊ ꝑhēnis illa victima viueret ī memoria: ⁊ pre
ſens ſemꝑ eſſet ī gr̄a. Uera tunica ⁊ ꝑfecta hoſtia fide eſtimādi non ſpecie: nec exterioris cenſenda viſu hoīs ſꝫ īterioris affectu. Un̄ meritoceleſtis ꝯfirmat auctoritas: qꝛ caro mea vere ēcibꝰ: ⁊ ſāguis meus vere ē potꝰ. Recedat gͦ oēinfidelitatꝭ ambiguū: quandoqͥdē qͥ auctor eſtmuneris ip̄e ē etiā teſtis veritatis. Naꝫ viſibilis ſacerdos viſibiles creaturas ī ſubſtātiā corporis ⁊ ſanguīs ſui: ꝟbo ſuo ſecreta ptāte conuertit: ita dicēs. Accipite ⁊ comedite hͦ eſt corpus meū. Et ſāctificatiōe repetita Accipite inqͥt: ⁊ bibite hic ē ſāguis meꝰ. Ergo vt ad nutuꝫp̄cipiētis dn̄i repēte ex nihilo ſubſtiterūt excelſa celoruꝫ: ꝓfunda fluctuū: vaſta terraꝝ: parēpotentiā ī ſpiritalibꝰ ſacramētis ꝟbi p̄bet virtus: ⁊ rei ſeruit effectus. Quāta itaqꝫ ⁊ qͣꝫ celebrāda vis diuine benedictiōis operet̉: ⁊ quō tibi nouū ⁊ impoſſibile videri non debeat: ꝙ inxp̄i ſubſtantiā terrena ⁊ mortalia cōmutanturteip̄m qͥ iam in xp̄o es regeneratꝰ īterroga dudum alienus a vita: peregrinus a miſericordiaa ſalutis via ītrinſecus mortuꝰ exulabas: ſubito initiatus xp̄i legibus ⁊ ſalutaribꝰ myſterijsinouatus in corpore eccl̓ie non vidēdo ſed credendo trāſiuiſti. Et de filio ꝑditiōis adoptiuꝰdei fieri occulta puritate meruiſti ī mēſura viſibili ꝑmanens maior factus es teip̄o viſibiliterſine qͣꝫtitatis augmento: cum ip̄e atqꝫ idē eſſesmulto aliter fidei ꝓceſſibius extitiſti. in exteriore nihil additum ē: ⁊ totum in interiore mutatum eſt: ac ſi homo xp̄i filius effectus: ⁊ chriſtꝰin homīs mēte formatus eſt. ſicut ego ſine corporali ſenſu preterita vilitate depoſita ſubitonoua indutus es dignitate: ⁊ ſicut hec que ī tedeus leſa curauit: infecta diluit: maculata deterſit: non ſunt oculis nec ſenſibus tuis credita: ita cum reuerendo altari celeſtibus cibis ſaciandis accedis ſacrum dei cui corpus ⁊ ſāguiuinem reſpice: honora: mirare: mente cōtinge:cordis manu ſuſcipe: ⁊ maxime hauſtu interiori aſſume. Qd̓ ſi illius veteris legis manna: dequo legit̉ pluit eis māna: vt ederēt: hͦ vnicuiqꝫſapiebat quod deſiderijs cōcupierat. Aliudqꝫerat quod ſumebat̉: aliud qd̓ videbat̉: inuiſiliterqꝫ ſapor ille in ſinguloꝝ ſenſibꝰ formabat̉.Si ergo illud veteris legis māna celitꝰ clapſuꝫꝑ multimodas ſuauitates nature ſue meritū ⁊generis ſui excedebat intuitum: ⁊ ſi creaturaꝫſuam diſpenſatio largitoris multiplici diuerſitate cōdiderat: vt p̄beret guſtus: quod ignorabat aſpectus: quia iuxta recipientis deſideriūeſce illius nouitas ⁊ dignitas naſcebat̉. Unūquēqꝫ enim varijs ⁊ alienis ſaporibꝰ reficiebatmellifluū pluuie illius donū: et multiplex ſicciimbris obſequiū. q̄ cū ita ſint: quod illic auiditas faciebat: hic fides faciat: et ſicut incorpre
S6 5