IIPars

vobis: ecce coraꝫ deo: qꝛ non mentior? Et quidem illud Petrū ſic egiſſe credo: vt gentes cogeret iudaizare Hoc enī lego ſcripſiſſe Paulūquē mentitū eſſe nō credo. ⁊ ideo nō recte agebat hic Petrus. Erat enī ꝯtra euāgelij veritatem: vt putarēt qͥ credebant in chriſtum ſine illis veteribꝰ ſacramētis: ſaluos ſe eſſe nō poſſeHec enī ꝯtendebāt Antiochie: qͥ ex circūciſione crediderāt. ꝯtra quos Paulus ꝑſeuerāteracriterqꝫ ꝯfligit. Ip̄m vero Paulū nō ad hocid egiſſe: ꝙ vel Timotheuꝫ circūcidit: vel cenchris votū ꝑſoluit: vl̓ hieroſolymis a Iacoboadmonitꝰ cum eis qͥ nouerant legitima illa celebrāda ſuſcepit: vt putari videret̉ ꝑ ea ſacramēta etiā xp̄ianā ſalutem dari: ſed ne illa que prioribus vt cōgruebat tꝑibus: in vmbris rerumfuturaꝝ deus fieri iuſſerat: tanqͣꝫ idolatriā gētiliū dānare crederet̉. Hoc eſt enī qd̓ illi Iacobus ait auditū d̓ illo eſſe: ꝙ diſciſſionē doceata Moyſe. qd̓ vtiqꝫ nefas eſſet: vt credētes inxp̄m diſcindant̉ a ꝓpheta xp̄i: tanqͣꝫ eiꝰ doctrinā deteſtantes atqꝫ dānātes. De quo ip̄e xp̄sdicit. Si crederitis Moyſi crederetis ⁊ mihi.De me enī ille ſcripſit. Attēde enī obſecro ipſaꝟba Iacobi. Uides inqͥt frater quot milia ſūtin iudea: qͥ crediderūt in xp̄m. ⁊ hi oēs emulatores ſunt legis. Audierūt aūt de te qꝛ diſciſſionē doces a Moyſe eoꝝ: qui per gētes ſūt iudeorū: dicēs non debere eos circūcidere filiosſuos: neqꝫ ẜm ꝯſuetudinē ingredi. Quid ergoeſt? Utiqꝫ oportet cōuenire multitudineꝫ. Audierunt enī te ſuꝑueniſſe Hoc ergo fac: qd̓ tibidicimus. Sūt nobis viri quattuor votū habētes ſuꝑ ſe: is aſſūptis ſanctifica te cum ip̄is: etimpende in eos: vt radāt capita ſua: ⁊ ſciēt omnes: quia que de te audierint falſa ſint: ſed ſec̄ris ⁊ ip̄e cuſtodiens legem. De gentibus autēqͥ crediderūt: nos mandauimꝰ: iudicātes nihilhuiuſmodi ſeruare illos: niſi vt ſe obſeruarentab idolis īmolando: ⁊ a ſanguine ⁊ a fornication. Non vt opinor obſcurū ē: ⁊ Iacobū hocnon monuiſſe: vt ſcirent falſa eſſe: que d̓ illo audierāt hi: qui cū in xp̄m ex iudeis credidiſſenttamē emulatores erat legis: ne per doctrinamxp̄i: velut ſacrilega nec deo mādante ꝯſcriptadānari putarent̉: que ꝑ Moyſem patribꝰ fuerat miniſtrata. Hoc enī de Paulo iactauerāt:nō illi qͥ intelligebāt quo aīo a iudeis fidelibusobẜuari tūc iſta deberēt: ꝓpter cōmendandaꝫſcꝫ auctoritatē diuinaꝫ: ⁊ ſacr̄oꝝ illoꝝ ꝓpheticam ſanctitatē: nō ꝓpter adipiſcendā ſalutemq̄ iam xp̄o reuelabat̉: ⁊ ꝑ baptiſmi ſacramētuꝫmīſtrabat̉. ſꝫ illi hͦ de Paulo ſparſerāt: qui ſicea volebāt obẜuari: tanqͣꝫ ſine is ī euāgelio ſalus credentibꝰ eſſe nō poſſet. Ip̄m enī ſenſerātvehementiſſimū gratie p̄dicatorem: ⁊ intenti-

oni eoꝝ maxime aduerſū docentem: non ꝑ illāhoīem iuſtificari: ſed per gr̄aꝫ ih̓u xp̄i: cuius p̄nunciāde cauſa: ille vmbre in lege mādate ſūt:⁊ ideo illi inuidiam ⁊ ꝑſecutionē cōcitare molientes: tanqͣꝫ inimicuꝫ legis mandatorūqꝫ diuinorū criminabant̉. Cuius falſe criminationisinuidiā ꝯgruentius deuitare non poſſet: qͣꝫ vtea ip̄a celebraret que dānare tāqͣꝫ ſacrilega putabat̉: atqꝫ ita oſtēderet: nec iudeos tūc ab eistanqͣꝫ a nefarijs ꝓhibendos: nec gētiles ad eatanqͣꝫ ad neceſſaria cōpellēdos. nam ſi re veraſic ea reprobaret: quēadmodū de illo auditumerat: ⁊ ideo celebrāda ſuſciꝑet: vt actione ſimulata: ſuam poſſet occultare ſententiā: nō ei diceret Iacobus. Et ſcient om̄es: ſed diceret: ⁊ putabunt om̄es: quoniā que de te audierūt: falſaſūt: p̄ſertim quia in ip̄is hieroſolymis apoſtoli iā decreuerāt: ne quiſqͣꝫ gētes cogeret iudaizare. non autē decreuerāt ne qͥſqͣꝫ tunc iudeosiudaizare ꝓhiberet: qͣꝫuis etiaꝫ ip̄os iā doctrina xp̄iana non cogeret. Proinde ſi poſt hͦ apoſtolorū decretū: Petrus habuit illā in Antiochia ſimulatione: que cogeret iudaizare: qd̓ iānec ip̄e cōgebat̉: qͣꝫuis ꝓpter cōmēdanda eloquia dei: que iudeis ſunt credita: nō ꝓhibebatur. Quid mirū. ſi cōſtringebat eum Paulꝰ libere aſſerere: qd̓ cuꝫ ceteris apoſtolis ſe hieroſolymis decreuiſſe meminerat? Si aūt hoc qd̓magis arbitror ante hieroſolymitanū cōciliuꝫPetrus fecit: nec ſic miruꝫ eſt: ꝙ eum volebatPaulus: nō timide obtegere: ſed fidēter aſſere̓qd̓ eum pariter ſentire iam nouerat: ſiue qd̓ cūeo obtulerat euāgeliū: ſiue qd̓ in Cornelij cēturionis vocatione etiā diuinitus eum de hac readmonitum acceꝑat: ſiue ꝙ anteqͣꝫ illi qͦs timuerat: veniſſent antiochiā: cū gentibꝰ eū cōueſcividerat. Neqꝫ enī negamus: hac ſnīa fuiſſe iāPetrū: in qua ⁊ Paulus fuit. Nō itaqꝫ tūc eūqͥd in ea re veꝝ eſſet: docebat. ſed eius ſimulationē: qua gētes iudaizare cogebāt̉ arguebat:nō ob aliud: niſi qꝛ ſic oīa illa ſimulatoria gerebant̉: tanqͣꝫ veꝝ eēt: qd̓ dicebāt illi: qͥ ſine circūciſione p̄putij atqꝫ alijs obſeruationibꝰ vmbrefuturoꝝ putabant: credētes ſaluos eſſe nō poſſe. Ergo ⁊ Timotheum ꝓpterea circūcidit: neiudeis et maxime cognationi eius materne ſicviderent̉: qui ex gentibꝰ in chriſtū crediderantdeteſtari circūciſionē: ſicut idolatria deteſtanda eſt: cum illam deus fieri p̄ceperit. Hanc ſathanas ꝑſuaſerit: ⁊ Titum ꝓpterea nō circūcidit: ne occaſionē daret eis: qui ſine circumciſion dicebant credentes ſaluos eſſe non poſſe.Et ad deceptionē gentiū: hoc etiā Paulū ſentire iactarēt: qd̓ ip̄e ſatis ſignificat: vbi ait. Sꝫneqꝫ Titus: qui mecū erat: cuꝫ eſſet grecus cōpulſus eſt circūcidi. propter ſubintroductos