IPars

culpa eſt. qui predixit eum cunctas ſuorū p̄ceptorum facere voluntates: ſed ille qui p̄dictanon fecit. Neqꝫ enim dixit inueniſſe ſe virum:qui cunctas in ꝑpetuū ſue iuſſionis faceret voluntates hoc ⁊ nos dicimus poſſe hominē nōpeccare: ſi velit. ꝓ tēpore: ꝓ loco: ꝓ imbecillitate corporea: qͣꝫdiu intētus eſt animus: qͣꝫdiuchorda nullo vitio laxat̉ in cithara. Qd̓ ſi paululū remiſerit: quomodo qui aduerſus flumēlembū trahit: ſi remiſerit manus: ſtatim retrolabit̉: ⁊ fluentibus aquis quo non vult ducit̉.Sic humana cōditio: ſi paululum ſe remiſerit:diſcit fragilitatē ſuā: ⁊ multa ſe nō poſſe cognoſcit. Putas ne apoſtolū Paulū eo tēpore quoſcribebat lacernā ſiue penulā: quā reliqui troade apud Eutarpum veniēs: afferre libros: etmaxime mēbranas de celeſtibus cogitaſſe myſterijs: ⁊ non de his que in vſu communis vite vel corporis neceſſaria ſunt? Ba mihi hominem: qui non eſuriat: nō ſitiat: neqꝫ algeat. nondoleat: non febricit et: nō torminibꝰ ⁊ vrine difficultatibus torqueatur Et ego tibi cōcedam:poſſe hominē ⁊ nihil niſi d̓ ꝟtutibus cogitareCeditur apoſtolus a miniſterio: ⁊ contra pontificem: qui cedere imperauerat: ſententiā dirigit ꝑcutiet te deus. paries dealbate: vbi eſt illa patiētia ſaluatoris: qui quaſi agnus ductusad victimā non aperuit os ſuum: ſed clemēterloquit̉ verberāti. Si male locutus ſum: argued̓ zelo ſeu de peccato. Si autē bene quid me cedis? Non apoſtolo detrahimꝰ: ſed gloriam domini p̄dicamus: qui in carne paſſus: carnis iniuriā ſeperat ⁊ fragilitatē: vt taceaꝫ illd̓: quodcōmemorat Alexander erariꝰ: multa mihi mala oſtendit. reddet illi dominꝰ in illa die iuſtusiudex. ¶ Crito. Cogis me vt loquar: qd̓ iādudū geſtio. ⁊ tamē erupentia verba nō ꝓmoAtti. ☞Quis enī te ꝓhibet: qd̓ ſentis dicere:Aut enī quod dicturus es bonuꝫ eſt: ⁊ nos bono fraudare non debes. aut malū: ⁊ iccirco nōnoſtri gr̄a: ſed pudore ſiluiſti. ¶ Crito. Dicam aliquādo qd̓ ſentio Om̄is diſputatio tuailluc delabit̉: vt naturā accuſes. ⁊ culpam referas ad deum: qui talem homineꝫ condidit. CAtti. Noe illud erat qd̓ nolebas: ⁊ volebasdicere. dic q̄ſo: vt om̄es tua fruant̉ prudentia.Reprehēdis deum: quare hominē fecerit: hominē. rep̄hendāt ⁊ angeli: cur angeli ſint. Omnis creatura cauſet̉: quare id ſit qd̓ cōdita eſt:⁊ non id qd̓ cōdi potuit. Scilicet nūc mihi puerilibus declamantiūculis ludendū eſt. ⁊ a culice atqꝫ formica vſqꝫ ad cherubin et ſeraphinveniā. Cur nō ſingula in meliori ſtatu conditaſint. Cunqꝫ ad excelſas venero poteſtates: cauſabor: ⁊ dicaꝫ quare deus ſolus tm̄ deus ſit: etnon om̄ia deos fecerit. Aut enī impoſſibilitatꝭ

iuxta te: aut inuidie reus erit. Rep̄hende eumcur ⁊ diabolū in hoc mūdo tm̄ eſſe concedat. ⁊aufer coronā cuꝫ certamē abſtuleris. ¶ Crito.Non ſū tam vecors: vt q̄rar cur diabolꝰ ſit: cuius inuidia mors introiuit ī orbem terraꝝ. Sꝫhoc doleo: cur viri eccleſiaſtici: ⁊ qͥ magiſtrorūſibi vſurpant vocabulū: tollāt liberū arbitriūquo ſublato Manicheorū ſecta cōſtruiturAtti. Ego ne liberū tollo arbitriū: qui in tota diſputatione mea nihil aliud egi: niſi vt omnipotentiā dei cum libero arbitrio cōſeruarē:Crito. ¶ Quomodo ẜuas libeꝝ arbitriū: quidicis homineꝫ nihil poſſe facere: niſi deꝰ ſemꝑadiuuerit: ¶ Atti. Si in culpa eſt qui liberoarbitrio iungit dei adiutoriū: ergo ille laudet̉:qui dei tollit auxiliū. ¶ Crito. Nō tollo deiauxiliū. Quippe per cuius gr̄aꝫ poſſumus: ſedvtrūqꝫ ſuis finibus terminans. vt dei ſit gr̄e qdedit liberi arbitrij poteſtatē: ⁊ noſtre volūtatis facere qͥd: vel non facere: quo et faciētibusp̄miū: ⁊ non facientibꝰ pena ſeruet̉. ¶ Atti.Uideris mihi quaſi obliuioſus eſſe. ⁊ quaſi nihil ſupra dictū ſit: per eaſdē diſputationis lineas reuerti. hoc eni longa diſcretiōe concluſuꝫeſt: vt gr̄aꝫ ſuam dominꝰ: qua nobis cōceſſit liberū arbitriū in ſingulis operibus iuuet: atqꝫſuſtentet. ¶ Crito. Quid ergo coronat ī nobis atqꝫ laudat: quod ip̄e oꝑatus eſt: ¶ Atti.Voluntatē noſtrā que obtulit omne quod potuit. ⁊ laborē quo cōtendit: vt faceret: ⁊ humilitatem que ſemꝑ reſpexit ad auxilium dei.Crito. Ergo ſi nō fecimꝰ qd̓ precipit: aut voluit nos adiuuare deus: aut noluit. Si voluit:⁊ audiuit: ⁊ tamē non fecimus qd̓ voluimꝰ: nōnos: ſed ille ſuperatus ē. Sinautē noluit adiuuare: non eſt culpa eius qͥ voluit facere: ſed illius qui potuit ⁊ noluit face̓. ¶ Atti. Non intelligis δίδημματορ tuū in grande blaſfemiarū decidiſſe barathrū: vt ex vtraqꝫ parte: autīualidus ſit deus: aut inuidus: ⁊ non tm̄ ei laudis ſit: ꝙ bonoꝝ auctor ſit ⁊ adiutor: quātū vituperationis ꝙ mala non coercuit. Detrahat̉ergo illi: cur diaboluꝫ eſſe ꝑmiſerit: cur paſſusſit: ⁊ hucuſqꝫ patiat̉ quotidie aliquid in mūdomale fieri. Querit hoc Martion: ⁊ omnes hereticorū canes: qui vetus laniāt teſtamentū: ⁊huiuſcemodi ſyllogiſmū texere conſueuerunt.Aut ſciuit deus hominē in paradiſū poſituꝫ p̄uaricaturū eſſe mādatuꝫ illius: aut neſciuit Siſciuit: non eſt in culpa is qui p̄ſcientiā dei vitare non potuit: ſed ille qui taleꝫ condidit: vt deinon poſſet ſcientiā deuitare. Si neſciuit: cui p̄ſcientiā tollis: aufers ⁊ diuinitatē. hoc enī genere in culpa erit: qͥ elegit Saul futurū poſtearegē impijſſimū: ⁊ ſaluator aut ignorantie autiniuſticie tenebit̉ reus: cur in euāgelio ſit locu-