V. 1mna cor.xvjviiita pt̄ iitelli& ..
De̓ ANINAēſis LciōAreſtotelis.
tellectus apprehendit ẜm exigentiā ſpēi intelligibilis ipſius obiecti. Scd̓a oꝑatio eſt cōpoſitio et diuiſio. ⁊ tercia eſt rōcinatio ſiue argumētatio q̄ eſt quadruplex. Etẜm numeꝝ iſtaꝝ triū oꝑationū intellectus. eſt triplex intētio pͥma. ⁊ ꝓportionabiliter triplex ſcd̓a correſpondēsvt ptꝫ ꝑ decurſum logice. Et ad longum dearticulatūfuit in cōmentarijs p̄dicabiliū porphyrijNō obiecta in oppolitūAd pͥmū dd̓m eſt ꝙ tercia oꝑatio intellectus cōp̄hēditur ſub ſcd̓a Ad ſcd̓m reſpondet Albertꝰ ꝙ verūvt eſt in cōpoſitōe opponit̉ falſo. ⁊ ſic in intellectu indiuiſibiliū. nec veꝝ nec falſum eſt. Sꝫ veꝝ vt ē vera rei entitas vel indiuiſio ip̄ius eſſe et qd̓ eſt bn̄ eſt in intellectuſimpliciū Areſtoteles ꝟo d̓t ꝙ in intelligentia indiuiſibilium nō ē falſum. qꝛ hoc nullo mō eſt circa ip̄am. Sedveꝝ eſt ibi aliquo mo. puta ſi capiat̉ ꝓ veritate entis vl̓aſſil̓ationis. Qd̓ alij dicūt iſto mō. Ueritas eſt triplexſcꝫ entis. aſſil̓atōnis. ⁊ cōpoſitōis. Ueritas entis ē ſubiectiue in ente ẜm ꝙ ens refert̉ ad intellectū. nō quēcūqꝫſed illū a quo dependet. Et ſic entia naturalia ſunt vera ꝑ cōꝑatōem ad intellectū diuinū. qꝛ ab illo dependētArtificialia vero ſunt vera ꝑ cōꝑatōem ad intellectumhumanū. eo ꝙ intellectꝰ noſter ē pͥncipiū taliū reꝝ. Etp̄dicto mō ens et veꝝ nō diſtinguunt̉ niſi ẜm rōem Ueritas aſſil̓ationis eſt in potentijs. qꝛ ſil̓itudo eſt reꝝ differentiū eadē qualitas. Cū gͦ potētia hꝫ ſpēm ſiue qualitatē rei ſpūaliter q̄ fuit in re material̓r tunc eſt veritasaſſil̓atōnis. Et iſtis duobꝰ modis p̄t intellectus eē verus in pͥma oꝑatōne. Primo qͥdē mō qꝛ eſt ens. Scd̓omō qꝛ in ſe hꝫ ſpēm obiecti. Ueritas cōpoſitōis ē in cōpoſitōne ſiue in ſcd̓a oꝑatōe intellectus. Et de tali intelligit̉ ꝙ nō eſt veritas in pͥma oꝑatōne intellectꝰ vel falſitas Ad terciū eſt dd̓m ꝙ intellectus quo ad oꝑatōnem ſuam p̄t dupl̓r ꝯſiderari. Uno mō ex ꝑte rei intellecte ſiue obiecti. et ſic nō menſurat̉ tꝑe. qꝛ obiectū eiꝰ eſtvl̓e qd̓ eſt vbiqꝫ et ſemꝑ. Alio mō accipit̉ ex ꝑte actus. ⁊hoc dupl̓r Uno mō ẜm ꝙ talis actus abſolute referturad intellectū. Et tunc iteꝝ nō eſt menſurabilis tꝑe quiatunc actus intellectus p̄t eſſe circa intelligibilia in inſtāti ſicut in ſeꝑatis. Alio mō accipit̉ actus intellectꝰ ẜmꝙ eſt cū phantaſmatibꝰ. et ſic actus intellectus eſt cū cōtinuo et tꝑe. qꝛ phantaſmata ſunt corꝑalia ⁊ in organis.corꝑalibꝰ. qꝛ viſus taliū phantaſmatū fit in tꝑe ꝯtinuo.Albertus vero d̓t ꝙ tempus qd̓ adiacet cōpoſitōni nōeſt in intellectu tꝑaliter. hoc eſt ſub rōne tꝑis. qꝛ cōpoſitio ſimplex et ꝑpetua ē ⁊ remota ab om̄i ſucceſſione prioris ⁊ poſterioris. tꝑalitas vero ip̄ius refert̉ ad res intellectas. Ad quartū eſt dd̓m ꝙ lꝫ vna res inſit alij ſine medio ſicut in obiectōe inductiue oſtēdit̉ tn̄ deſignatio vniꝰ rei in re alia vel nō ī alia. nō p̄t fieri niſi ꝑ cōpoſitōem ſiue copulā vt dictū fuit circa pͥmam diuiſioneman̄predicamentalē Et hoc venit ex infirmitate noſtri intellectus. Et ergo manifeſtū eſt ꝙ cōpoſitio dependetab intellectu inquantū om̄es ſuas cauſas in intellectuhabet. ſicut in quodam diſcurſu circa ſextam ꝓprietateꝫſubſtantie patuit.Aueltio quarta et finalis huius lecture textus eſt. Utꝝ aīma corpori
vnita poteſt intelligere ſe et ſeꝑata ſine conuerſione ad phantaſmataEt videt̉ pͥmo ꝙ nō. qꝛ dicit ph̓us in textu ꝙ neceſſeeſt intelligentē phātaſmata ſpeculari. ergo nō poteſt intelligere ſine ꝯuerſione ad phantaſmata Scd̓o ſic Facultas agendi ſeqͥtur facultatē et modum eſſendi. Sedintellectus eſt corpori et virtutibꝰ corporeis ſubſtātialiter ꝯiunctus in eſſendo. Exquo ex aīa et corꝑe fit vnūin eſſendo. ergo in agendo neceſſario innitit̉ eiſdē. ſꝫ ſup̄ma virtus corꝑis eſt phantaſia. gͦ in intelligēdo neceſſario vtit̉ phantaſmate. Tercio ſic Ab eodē dependetaliquid in agere ex cuius infirmitate et corruptōe corrūpitur eius oꝑatio. Sed corrupto interius organo phātaſie impeditur prorſus intellectus ab actu intelligendi. ergo in ſuo intelligere neceſſario dependet ab eademſed dependentia phantaſie eſt vti phantaſmatibꝰ. ergonihil intelligit ſine eis Quarto Intellectꝰ poſſibilisſolū ea intelligit ad q̄ intellectꝰ agēs eſt in actu. Sꝫ intellectus agens eſt ſolū in actu reſpectu phantaſmatuꝫIgit̉ nō intelligit intellectus ſine ꝯuerſione ad phātaſmata. Minor eſt ph̓i in hoc tercio. Et ꝯfirmat̉. quianihil agit in ſuū equale vl̓ ſuꝑius. ſꝫ tm̄ in id qd̓ ſibi ſubiectū eſt. Sꝫ nihil ſubijcit̉ īmediate intellectui niſi phantaſma cū ſuis ſimulacris. gͦ nihil intelligit intellectꝰ ſinephātaſmatibꝰ Quinto Quicqͥd eſt ſub̓aliter cōuerſum ad corpꝰ nō p̄t ꝑ eiꝰ oꝑatōem penitꝰ auerti ab eodem. Sꝫ intellectꝰ humanꝰ ē hmōi cū det̓ corꝑi humanō eē nomē et rōem qͥbꝰ ē ⁊ d̓r hō ⁊ creatura rōnalis Sꝫintellectꝰ abſqꝫ phātaſmate ſimpl̓r auertit̉ a corꝑe. ergoidē qd̓ pͥus Pro veritate tn̄ qͣſiti eſt ſnīa Areſtotelisqͥ videt̉ hoc innuere in textu. qꝛ poſtqͣꝫ ẜcauit quō intelligunt̉ phyſicales ⁊ mathematicales quiditates ſubditQuō at̄ ꝯtingit intelligere ſeꝑata poſterius eſt dd̓m.Quaſi diceret Nō ſic ſunt ītelligēda vt phyſicalia ꝑ intellectū reflexū ad ſenſum. nec vt magnitudines mathematice ꝑ intellectū reflexū ad imaginatōnem. ſꝫ alio mōAccedit etiā ad ꝯfirmatōem huius poſitōnis auctoritas dn̄i Alberti Et ponitur iſte diſcurſus.¶ Maior Aīa intellectiua in corꝑe poſita. ēin oꝑatōe intellectuali multipl̓r ancilla ad phātaſiam ẜm eius eſſe inferiꝰ natural̓r ꝯuerſa ¶ Minor A qua ꝑ abſtractōis auertit̉ ſtudiū. cumoē incorporeū ad ſeip̄m ſit ꝯuerſiuū ¶ CCōcluſioHinc poſtqͣꝫ intellexerit alia p̄t ẜm portōemeius ſuꝑiorem intelligere ſe et ſeparata ſine conuerſione ad phantaſmataMaior ꝓpō eſt ph̓i pͥmo metaphyſice. Et etiā hic.Et rō ē. qꝛ oꝑatio ītellectualis illa ē pure ſeꝑata ad quāhō nō ꝑuenit niſi victis paſſionibꝰ corꝑis. Aīa aūt cū inco. ꝑe ponat̉ ẜm ꝙ an̄ oſtenſum eſt ad corpꝰ ꝯuertit̉ vtactꝰ eiꝰ. et potētie ītellectiue natural̓r ꝯuertunt̉ ad potētias ſenſitiuas. Inter qͣs ſup̄ma ē phātaſia. gͦ intellectꝰnatural̓r ꝯuerſus ē ad phātaſiā. Propter qd̓ dictū ē inpͥncipio ꝙ ip̄a cōicat cōicanti corꝑi Minor ꝓbat̉ perauctoritatē Proculi. Nihil em̄ ꝑpetue deſtituit̉ ab oꝑatione ꝓpria et ꝑ ſe ſibi. Sed intelligere eſt ꝓpria oꝑatiointellectus. ergo ꝯtingit intellectū auerti a potētijs corporalibꝰ et ꝯuerti ad ſe ſicut phantaſia p̄t auerti a ſenſibus exterioribꝰ. Cōcluſio ſeqͥtur ex p̄miſſis Cū em̄q iij