LiberSecundus

molliciem membroꝝ. ⁊ in iuuenibꝰ minus ꝓpter eoꝝ duriciem. licet calor ſit equalis. Et huius ſignuꝫ eſt ꝙ puericirca ſeptimū annum vt in pluribus plus qͣꝫ dimidiū ꝑficiūtſue quantitatis. ⁊ iſta eſt tercia differentia inter augmētatiuā ⁊ nutritiuam. Quarta eſt penes finem vtriuſqꝫ accepta. quia anima ſicut ⁊ natura non eſt infinite ⁊ indetermīate virtutis. ⁊ ideo habita debita quantitate in qua exercere poteſt ſuas oꝑatōes. non auget vltra augmentatīa anima. etiāſi poſſet bene vltra augere. quia non abūdat ſuperfluis natura. ficꝭ etiaꝫ non deficit in neceſſarijs Finis autēnutritiue eſt ſaluare indiuiduū per deꝑditi reſtaurationeꝫet hoc neceſſarium eſt in toto tempore. ⁊ ideo ꝑ totam periodum continue operaturTricelimū duorumUtrum virtus augmentatiua ſit tm̄ virtus aīe vel etiaꝫaliorum puta inaīmatoꝝ Et videtur pͥmo ꝙ cōueniatetiam inaīatis Quia ẜm ph̓m in hoc ſecundo. Aqua alimentū eſt ignis Ignis autem non alit aquā Et in ſecundo de generatione dicitur ꝙ aqua augmētat ignem. Siigit̉ in quolibet augmētato eſt virtus augmentatiua. ergoetiam erit in igne qͥ eſt qͥddam inanimatū Et confirmatur ex definitione augmentationis que eſt Augmentumeſt p̄exiſtentis quātitatis additamentū. Addit̉ autem aliquid magnitudini ignis quādo aliqͥd in ip̄m tranſmutat̉.igitur ⁊c̄. Secūdo ſic. Illud augmentat̉ quod efficiturin maiori quantitate. ſed ome rarefactū fit ſub maiori qͣntitate. ergo in omni rarefactibili eſt virtus augmētatiua. ⁊non tm̄ in animatis Solutio. ſic ſi proprie accipiat̉. quiatunc proprie virtus augmētatiua facit maiorem quantitatem ex aliquo extrinſeco quod cōuertit̉ in ſubſtantiam reiaugmentate Ita ꝙ res aucta maneat in ſua ſpē ⁊ forma. ⁊res augens eandē ſpēm ⁊ formā numero accipiatAd obiecta in oppoſituꝫ Ad primū eſt dicendū ꝙ augmentatiua virtus accipit̉ dupl̓r Uno modo propͥe. ⁊ tūcreꝑitur tm̄ in animatis Alio modo accipit̉ cōmuniter. tūcquelibet res actiua cōſumptiua ſubſtātiaꝝ ſibi oppoſitarūet generatiua ſue ſpēi in ipſas d̓r augmētatiua ſicut eſt virtus caloris ignis in igne. ⁊ hoc modo d̓r ignis augmentari. non tamē ꝓprie. qꝛ non eadē numero ſpes ignis efficiturin maiori quantitate. ſed noua ſpēs generatur ex materiaaque. ⁊ hanc generatōem cōſequitur maior quantitas neqꝫ aqua auget hoc mō ignē vt ſubintret quālibet partemignis Sed ſufficit ſi addat̉ ei in ꝑte vna vt ſupra dictumfuit Ad confirmatōem dd̓m ꝙ in vera augmentationedebet fieri additamentū cuilibet ꝑti ẜm ſpēm ꝑ ſubinductōnem augentis in auctū Hoc aūt nō obſeruat̉ qn̄ aqua auget ignem Auget aūt general̓r accepta augmentatiōe aqͣignē ⁊ non ecōtra. Quia in augmētato opꝫ eſſe vim actiuam trāſmutatiuā alicuius in ſe. ⁊ opꝫ eſſe naturā rari pͥoris receptiui. Et oportet tercio adeſſe naturā ſicci terminātis illud quod receptū eſt. ⁊ hec tria in nullo elemēto reperiunt̉ niſi in igne In augente aūt oportet eſſe naturā humidi ſubtilis. ſicut d̓t ph̓us in ſcd̓o de generatōe ⁊ corruptione De humido qd̓ eſt impletiuū. qꝛ nō terminat̉ qͥdemin ſe. ſed bn̄ termīabile eſt ad terminuꝫ alterius corꝑis. qd̓ſeqͥtur tāgens. Subtile aūt impletiuū eſt in ꝑtibꝰ Oportet aūt augēs eſſe incorꝑabile aucto. ⁊ hoc cōuenit tm̄ aqͣ.et nō hūido aereo. qd̓ nō eſt incorꝑabile Ad ſcd̓m ē dd̓ꝫꝙ īpropͥiſſime ſumit̉ ibi augmentū in rarefcō. qꝛ nihil exn̄sHbi mgͣnū ꝑ extrīſecꝰ additamētū efficit̉ in maiori qͣꝫtitate

Triceſimūprimū du.Utrum om̄is additio quāti faciat augmētū. Solutionon. ſi accipiat̉ augmentū vt eſt motus ad ꝑfectā quātitatē aīatoꝝ. qꝛ febricitantibꝰ vel aliter extenuatis reſtituiturpinguedo ⁊ quātitas. ⁊ tn̄ nō dicimus tales augmētatosOm̄e em̄ corpus ſicut in p̄dicamēto quātitatis dictuꝫ eſthabet tres diametros ad rectos angulos ſeſe interſecātesquaꝝ vna eſt menſura longitudīs. ſecūda latitudīs. ⁊ tercia ſpiſſitudinis ſiue ꝓfunditatis. Augmentū aūt aīmatorum p̄cipue ẜm longitudinē determinat̉. eo ꝙ illa fit in ꝑtibus radicalibꝰ ꝓportionabil̓r Augmentū aūt ẜm ſpiſſitudinē ⁊ latitudinē fit ꝑ totam vitā aīatoꝝ. ⁊ fit magis in ſuꝑplemētis que ſunt p̄cipue caro ⁊ adeps. ⁊ ille ſunt partesmaxime in aīmatis ẜm materiā determīate influentes ⁊ effluentes ꝯtinue Radicales aūt magis ſunt in oſſibꝰ ⁊ neuis ⁊ arterijs ⁊ chordis ⁊ ligamētis ⁊ corde ⁊ epate ⁊ pulmone ⁊ cerebro ⁊ teſticulis ⁊ alijs hmōi ꝑtibus in quibuset ꝑ quas aīma exercet vite oꝑationes ſicut ꝑ organa Horum em̄ augmentū ẜm longitudinē determinat̉. etſi creſciehoꝝ ꝓfunditas ⁊ latitudo hoc eſt ꝓportionabil̓r longitudini. qꝛ aliter ꝓtracta longitudine neceſſe eſſet ip̄a continuariet ꝯſtringi ẜm latum ⁊ profundū. ſicut fit de corio ꝓtractoet tunc anima in eis vite oꝑationes nō exerceret Augmentata aūt q̄ iſta recipiūt ꝓportionabil̓r fiunt ⁊ manent ꝑ vitam. licet non continue augeantur ſed ſolum tꝑe iuuētutisCriceumulecundū oubium eſt Utrū augmētatio ſit vere motus. Et videt̉primo ꝙ nō. qꝛ om̄is motus eſt inter ꝯtraria. augmētationō eſt inter cōtraria. gͦ non eſt motus Minor ꝓbatur. qͥaeſt ad quātitatē. ſed quātitati iuxta ph̓m in p̄dicamentisnihil eſt cōtrariū Scd̓o. nullus motus eſt inter talia pͥncipia quoꝝ vnū manet in reliquo Augmētatio eſt inter talia principia. gͦ non eſt verus motus Maior eſt nota. quiaomis motus abijcit terminū a quo ⁊ mouet̉ ab ip̄o. et ſumit terminū ad queꝫ ⁊ quieſcit in eo. ergo ſi terminus a qͦeſt in termino ad quem opꝫ ꝙ aliqͥd abijciat ⁊ quieſcat ineodem temꝑe idē mobile eodem motū. Scd̓a eſt manifeſta ad ſenſum. qꝛ videmus cū aliquis accipit incrementuꝫnō abijcit quātitatē quā prius habuit. eo ꝙ ꝑuū ꝑ ſubſtātiā ⁊ quantitatē eſt in magno. Solutio. ſic. ⁊ eſt motusẜm quantitatē. ⁊ termini ſunt ꝑfectuꝫ ⁊ imꝑfectū ẜm figuram ⁊ magnitudinē debitam corꝑi aīato. Ad obiectavero in oppoſitū Ad primū eſt dicendū ꝑ declinatōem minoris Ad ꝓbatōem vero dd̓m eſt ꝙ quātitati in quantuꝫeſt quantitas non eſt contrarium in genere ⁊ in ſpecie quomodo ipſa conſideratur in predicamentis. ſed quantitaticonſiderate vt eſt perfecta ⁊ imꝑfecta in comꝑatiōe ad vires organorum nihil prohibet aliquid eſſe contrariū Contraria autem inter q̄ eſt motus non ſunt eiuſdem rationisin oībus motibꝰ. vt ī p̄dicamēto qͣntitatis diffuſe dcm̄ eſtAd ſecundū eſt dd̓m ꝙ licet minus quantū ſaluetur inmaiori ẜm eē materiale ẜm qd̓ eſt terminꝰ motus. tn̄ nonſaluat̉ in ipſo ẜm rōneꝫ ꝑfecti ẜm quā erit terminꝰ motusCriceumūterctū dubiūUtrū motus augmēti ſit ad oēm ꝑtē eqͣl̓r vel plꝰ ad vnāqͣꝫ ad aliā. Et videt̉ ꝙ non equal̓r ad oēm ꝑteꝫ. qꝛ pͥncipaliter eſt ẜm longitudinē vt d̓t Auicenua ⁊ dictū eſt ſuꝑius