Druckschrift 
Summa que vocatur catholicon
Einzelbild herunterladen
 

hoc ſcenophegia per f poteſt ſcribi. Poteſt etiaꝫphagin et ſcenophegia per ph. ſcribi. habito reſpectu ad grecam originem. Vide ī ſecunda ꝑtevbi agitur de impedimentis accentus. in capitulo de impedimento vſus. vbi poſui aliorum opinionem magis michi placet. vide etiā in faſecenos. id eſt funis. Et ſcenos vel ſcenon grece dicitur vmbra latine.Ocenotaphiū Scena componit̉ cuꝫ taphoſ qd̓eſt ſepulcrum. Et dicitur hoc ſcenotaphiū phij.vacuum ſepulcrum. id eſt imaginaria ſepulturaque fit cum corpus deeſt.Sceptriger ra. ruꝫ. penultima correpta geritſceptrum. a ſceptꝝ et gero ris. ꝯponit̉.Sceptruꝫ tri. virga poteſtatis. & deriuat̉ a cepi preterito de capio. ſcd̓m hug̓. Papias verodicit. Sceptrum vel ſceptron dr̄ regimē. vl̓ virga regalis. et eſt grecū.Sceſioſonomaton. q̄dā figura eſt de quā dictūeſt in quarta parte in capitl̓o de ſcēmate.O ceuus ua. uum. id eſt ſiniſter. malus. peruerſus. in imicus.cibilis. A ſcio ſcis. dicitur hic et hec ſcibilis.et hoc le. ad ſciendū habilis. et cor̓. bi.Ocidi. eſt p̄teritum de ſcindo dis. et cor̓. pͥmā.Vnde in aurora dicitur. Hoſtem cum poſſꝫ gladiare dauid ſcidit oramEcientia. Aſcio ſcis. deriuat̉ hec ſcientia. Et format̉ a datiuo ſcienti addita a. ſit hec ſcientia tie Et ſcias vt dicit paulus. Scientia inflat. caritas vero edificat. Item plus ſapere ꝙͣ oportet ſapere. Ad cuius intelligentiā nota ſic̄ dic̄bernhardus in. xxxvj. ſermone canticoꝝ. Saperead ſobrietatem. eſt vigilantiſſime obſeruare qͥdſcire magis prius ue oporteat. tempus em̄ breue eſt. Eſt autem quo ad ſe oīs ſcīa bōa. que tn̄veritati ſubnixa ſit. ſꝫ tu qui cum timore & tremore tuam ip̄ius operari ſalutem pro temporisbreuitate feſtinas. ea pͥus ſcire ampliuſqꝫ curato que ſenſeris viciniora ſaluti. Vn̄ et apoſtolꝰdicit. Qui ſe putat aliquid ſcire nōduꝫ ſcit qūooporteat eum ſcire. Vides quomodo fructū etvtilitatem ſcīe in modo ſciendi cōſtituit. Mōdūſciēdi dicit. vt ſcias quo ordīe. quo ſtudio. quofine. queqꝫ noſſe oporteat. Quō ordīe. vt illudpͥus quod maturiuſ ad ſalutem. Quo ſtudio. utid ardentius quod vehementiꝰ ad amorē. Qūofine. vt non ad inanem gloriam. aut curioſitatēaut aliquid ſimile. ſed tm̄ ad eificatōnem tuam.vel proximi. Sunt nanqꝫ qui ſcire volunt eo fīetm̄ vt ſciant. & turpis curioſitas eſt. Et ſuntſcire volunt vt ſciantur ip̄i. et turpis vanitas ēEt ſunt etiam qui ſcire volunt vt ſcientiā ſuādant. Verbi gratia pecunia. honoribus. &turpis queſtuſ eſt. Sed ſunt quoqꝫ qui ſcire volūt vt edificent. & caritas eſt. Et ſunt qui ſcirevolunt vt edificentur. et prudentia eſt. Horumautem vltimi ſoli duo non inueniuntur ī abuſione ſciētie. qͥppe qui ad hoc volunt intelligere vtbenefaciant. deniqꝫ intellectus bonus oībus facientibus eum. Reliqui omnes audiant. Scientibonum et non facienti. peccatū eſt illi. Ac ſi perſimilitudinem dicat. Sumenti cibum et non dige̓nti. pernicioſum eſt ei Cibuſ ſiquidem indigeſtus et qui bonam non habet digeſtioneꝫ. malosgn̓at humores. & corrumpit corpus non nut̓t.ita et multa ſcientia īdigeſta ſtomacho animeeſt memoria. ſi decocta igne caritatis fueritꝑnicioſam inducit obtuſitatem. & ſic per quoſdam artus anime in mores atqꝫ actus tranſfuſaatqꝫ digeſta. quatenus ip̄a de boniſ que noueritvitā atteſtante. & in omnibus bona efficiatur.Nonne illa ſcientia reputabitur in peccatū. tāqͥcibus conuerſus in prauos noxioſqꝫ humoresAn non malus humor peccatum. An non malihumores. praui mores. An non inflatōes et tortōnes in ꝯſciētia ſuſtinebit qui eiuſmodi ē ſciensvidelicet ſciens bonū et non faciēs. Ad hoc facquod dicit gregorius in paſtorali. Admouendſunt qui accuſant praua. Nec tn̄ deuitant vt videant. quia de occulta retributōe iudicij eſt. eorum menſ malum quod perpetrat illuīaturvt videat. ſed non conatur vt vnicat. vt qūonelius videt eo deteriꝰ pereat. quia etiam intelligentie lumen ꝑcipit. & actōis praue tenebrasnon relīquit. Nam cum acceptam ad adiutoriuꝫſcientiam negligunt. hanc contra ſe in teſtimonium vertunt. et de lumīe intelligentie augēt ſuꝑplicia. quod profecto acceperat. vt poſſent delere peccata. Quoꝝ nimirū nequicia malumagit quod diiudicat. ventuꝝ iam iudiciuꝫ hocguſtat. vt cum eternis ſupplicijs ſeruat̉ obnoxiaſuo hic interim examine ſit abſoluta. tantoqꝫillic grauiorā tormenta ꝑcipiat. qͣnto hic malūdeſerit. & quod ip̄e condemnat. Hīc veritas dicit. Seruus ſcienſ volūtatē domī ſui et non faciens .i. qui cognouit voluntatem domini ſui. &non preparauit vt faceret ſcd̓m voluntatem eiꝰplagis vapulabit multis. Hinc et pſalmiſta ait.Deſcendant in infernum viuuentes. Viui quippe que circa illos agunt̉ ſciunt et ſentiunt. Mortui autem ſentire nichil poſſunt. Mortui enim īinfernum deſcenderent. ſi mala neſciendo ꝑpetͣrent. Cum vero ſciunt mala et tamen faciuntiniquitatem. in infernum viuuentes miſeri ſentiēteſqꝫ deſcendūt. Vide in lux Hinc etiam attēde ſcire ꝙͣtum in ſe eſt. nunꝙͣ malū eſt. et perꝯn̄s nec addiſcere. qꝛ cuiꝰ generatio eſt mala ip̄ꝫeſt malum. ſed per accidens contingit eſſe pct̄m̄in ſciendo vel addiſcendo ſiue ꝯſiderando. Hocautem accidens poteſt accidere. vel ex parte cognoſcibilis. vel ex parte cognoſcentis. Ex parte cognoſcentis eſt duplex accidens. Vnum eſtqn̄ ꝓpter occupatōnem in ſtudio alicuiꝰ ſcientieimpedit̉ quis ab executōne officij ad quod tenetur. ſicut ſi iudex ꝓpter ſtudium geometrie deſiſteret a cauſis expediendis. vel ſacerdos a confeſſionibus audiēdis qn̄ eas audire tenetur. Aliud eſt qn̄ ꝓpter delectōnem in aliqua ſciētia veniret in contemptū alicꝰ quem venerari oportꝫſicut de beato hieronimo accidit. tantum delectabatur in ornatu verboꝝ tullij deſipiebatei incultus ẜmo ꝓphetaꝝ. vt ipſe dicit. Sic̄ etiaꝫaccidit illis qui tm̄ adherent rōnibus humaīsa fide diſcedūt. et eam impugnant. Ex parte v̓ocognoſcibilis eſt triplex accidens. Vnuꝫ eſt. qn̄cognoſcibile de facili ad malum inclinat. & preterea in ſe parue vtilitatis eſt. & ꝓpter hoc prohibite ſūt ſcientie magice. ne homo in exercitiū earum labatur. Aliud eſt quando cognoſcibile eſt