Druckschrift 
Summa que vocatur catholicon
Einzelbild herunterladen
 

EXin quo vno meatu clauſo multi erūpebāt. Qd̓hercules videns loca illa ꝯbuſſit et ſic aq̄ meatꝰclauſit. vnde et ydrā dicit̉ īterfeciſſe. Et ſciasin aliquibꝰ libris ſcribit̉ excedra d. et tūc eſtethimologia. excedra. excelſa ydra. in aliqͥbus t. excetra. quaſi excelſa tria. et iſta litera communior eſt. et habet mediā naturaliter ꝓductāExcetre aūt ꝯꝑat hieronimꝰ emulū ſuū. ꝓpt̓ detractionis ſibilū. vel forte quia qn̄ aufert̉ vnavia detrahendi inuenit detractor aliā viam vl̓plures. Vnde in ꝓlogo eſdre dicit hieronimus.Itaqꝫ licet excetra ſibilet victorqꝫ ſinon incendia iactet. Sinō aūt fuit qͥdam ꝓditor cuiꝰ inſidijs capta fuit troia. & d̓r victor cui ꝯparathieronimꝰ emulū ſuū detͣctōis īcēdia iaciētem.Excelleo les. in excello lis videExcello. Cello lis. vel celleo les ꝯponit̉ cum ex& dicit̉ excelleo les. lui ul̓ excello lis culi vl̓ luiculſū vel celſū. Excelleo neutrū eſt et abſolutū& ꝯſtruit̉ tm̄ ablt̄o. vt iſte excellet ſapīa. Excello lis trāſitm̄ eſt. et ꝯſtruit̉ act̄o et dt̄o ineodē ſenſu. vt iſte excellit illū. & ſcd̓m hoc ē adiectiuum. & iſte excellit illi. et eſt idem ſenſuset ſcd̓m hoc eſt neutꝝ. vnde excellēs ge. oīs. &Excelſus. Celſus ꝯponit̉ hec excellētia tie. ex. et dicit̉ excelſus ſa. ſū. et ꝯꝑat̉ excelſus excelſior. ſiſſimꝰ. Vnde excelſe ſiꝰ ſime. Et hec excelſitudo nis .i. altitudo. ſublimitasExcēdo dis. i. valde accēdo ab ex & cādeo deſExceptoriꝰ ria riū. dicit̉ ab excipio pis. Exceptoria ſūt excipiunt̉ vel debēt excipi.Excerpo pis cerpſi cerptū .i. extra carpere. eligere. extrahere. et ꝯponit̉ ab ex et carpo pisExxceſſus ſus. ab excedo dis.Excetra tre. vide in excedra.Excidioſuſ ſa. ſū .i. excidio plenꝰ. et dicitur abexcidium excidij.Sxcidiū cidij .i. deſtructō vel euerſio vl̓ caſuset pōt deriuari ab excedo. dis. i. deſtruere vl̓ cedere. et dicit̉ ab excido cidis. cadere. Et ſcd̓mhoc antepenultimā corripit ſiue ci.Excido dis. di. ſū. i. extͣ vl̓ valde cede̓ vl̓ d̓ſtrure vel euerte̓. Et ꝯponit̉ ab ex. et cedo dis. cecidi. et ꝓducit ci vbiqꝫ. Itē excido dis. cidi. pōtꝯponi ab ex et cado. dis. et tūc caret ſupino etcorripit ci. vbiqꝫ. Et eſt excidere. extra cadere.vel ex aliquo cadere.Exciduus dua. duū. qd̓ facile cadit ab excidoExcieo es. ciui citū .i. ꝓuocare. dis diciturꝯmouere. & ꝯponit̉ ab ex. et cieo es. ciui. citumet corripit penultimā iſtud ſupinū excitū. & tc̄ab eo deſcendit hoc freq̄nta. excito tās. pnl̓tīacorrepta. dicit̉ excio cis ciui. citū. et tūc exci tu. penultimā ꝓducit. qͥa a cieo citū veītimo citū. et tūc ab eo deriuat̉ excito tas. pnl̓.ducta. Vnde patet in illo reſpōſorio cōgruepōt dici. Excita dn̄e potētiā tuā. ita pnl̓timade excita ſit lōga vel breuis.Excillare .i. vxore eſſe.Excindo. ab ex et ſcindo dis. componitur. etabijcitur ſ. x. precedenteExcio cis. ab ex. et cio cis. vide in excieo cies.Excipio. ab ex. et capio. ꝯponit̉ excipio pis. excepi. Et eſt excipere. eligere. extrahere. extͣ capere. ſuꝑ alia caꝑe. recipere. latenter capere inuadere. et pertinet ad inſidiatores.Exxcipulū li. i. venabulū. ab excipio excipis. qͥaexcipiat aprum venientem.Excipuꝰ. a. ū. i. p̄cipuus et melior. ab excipiopis. qͥa meliora ſolēt excipi et eligi. qͣſi extra aliaExcito tas. taui. in excieo es. exponit̉Exclamatio expoīt̉ ī qͣrta ꝑte in ca. de co. rhe.Excluſor ſoris. maſ. ge. et excluſariꝰ diciturid eſt ianitor foras excludit hoīes. et d̓r ab excludo dis. et ꝓducit clu.Excōdico. ab ex. et codex trūco. cōponit̉ excodico cās. Et eſt excōdicare circa cōdicem. id ētrūcū aꝑire terrā. et velut lacū efficere.Excolēs. ab excolo dicit̉. hic et hec et hoc excōlēs. tis. excolit vel purꝰ. et delicioſe. et dilizenter paratus. et tūc cōꝑat̉ excolēs tior ſimꝰVn̄ iohāes caſſianꝰ dicit. Excolētioreſ cibi aīe adimūt puritatē ſi mod̓amīe ſūmantur.CIxcolitus ta.. i. bene cultꝰ. et diligenter &dicit̉ ab excolo lis. et cor̓. li.Excolo las. laui. Vnde excolās tis. ge. oīſ. id ēpurgās vel emittēs. diſcutiēs. Mathei. xxiij. Excolātes culicē. i. minima diſcutiētes. camelū at̄glutientes .i. de maioribꝰ p̄ceptis curantes.Et ꝯponit̉ excolo las. ab ex. et colo las. Vide incolo las. Inuenit̉ etiā excololis. tercie ꝯiugationis. ab ex. et colo lis. Vide in colo las. et ꝓdu.co. excolo qn̄ ē pͥme ꝯiugatōis. ſꝫ qn̄ ē t̓cie cor̓Excōmunicatō onis. vide in cōmunico.Excōmunico cās caui care. extra cōmunioneꝫfacere. cōmuniōe pͥuare. et eſt actiuū. et ꝯpoīt̉ab ex et cōmunico cas. vnde excōmunicatuſ ta.tum. & hec excōmunicatō onis. Et ſcias duplex eſt excōmunicatō. Vna eſt minor ſeparattm̄ a ꝑticipatōe ſacramentoꝝ. ſed a cōmunione fideliū. Et ideo taliter excōicato licet cōicareſed licet ei ſacramenta cōferre. Alia ē maiorexcōicatō. et hec ſeꝑat hōiem a ſacramētis eccleſie & a cōione fideliū. et ideo tali excōicatione.excōicato cōicare licꝫ Sꝫ qͥa eccleſia excōicatōad medelā ad iudiciū inducit excipiuntur alhac generalitate. q̄dam in qͥbus cōicare. licꝫ. ſcꝫin his ꝑtinent ad ſalutē. qͥa de talibꝰ licite excōicato loqͥ pōt. et etiā alia verba interſere. vt faciliꝰ ſalutiſ v̓ba ex faīliaritate recipiant̉Excipiunt̉ aūt q̄dam ꝑſone ad quas ſpecialiterꝑtinet ꝓuiſio de excōmunicatis ſcꝫ vxor. ſeruuſfiliꝰ. ruſticus. et ſeruiēs. Sed hoc intelligendūeſt de filijs emācipatis. alias tenentur vitarepatrē excōmunicatū. De alijs at̄ ītelligit̉ licꝫexcōicato cōicare ſi ante excōicatōꝫ ei ſe ſubdiderūt. aūt ſi poſt. Quidā vero intelliguntecōuerſo. ſcꝫ ſuꝑiores pn̄t licite cōicare inferioribꝰ excōicatis. Alij vero ꝯtrariū dicūt. ſed adminꝰ in his eis cōicare debēt in qͥbꝰ ſūt eis obligati. quia ſicut inferiores obligant̉ ad obſeqͥunſuꝑioꝝ. ita ſuꝑiores ad ꝓuidentiā inferioꝝ. petiā qͥdam caſus excepti. ſicut quando ignorat̉excōicatō. et qn̄ aliqͥ ſūt ꝑegrini. & viatores interra excōicatoꝝ licite pn̄t ab eis emere vl̓ ecaccipere elemoſinā. & ſimiliter ſi aliqͥſ videat excōicatū in neceſſitate. qͥa tunc ex p̄cepto caritatis tenetur ei ꝓuidere. Vnde verſus. Vtile lexhumile res ignorata neceſſe. vt vtilitas referat̉ad uerba ſalutiſ. lex ad matrimoniū. humile ad