Druckschrift 
Summa que vocatur catholicon
Einzelbild herunterladen
 

Foligat̉ vſus ratōis ebrietas habet excuſare peccatu. inquātū cauſat inuolūtariū ignorātiā. Sꝫex ꝑte actus p̄cedētis videt̉ eſſe diſtinguendūqͥa ſi ex actu illo p̄cedēte ſubſecuta eſt ebrietasſine peccato tūc peccatū ſequēs excuſat̉ totalit̓a culpa ſicut forte accidit de loth. Si aūt actusp̄cedens fuit culpabilis. ſic totaliter excuſatur aliquis a peccato ſequēti. quo ſcꝫ redditurvolūtariū ex volūtate p̄cedētis actus inquātūſcꝫ aliq̓s dās oꝑam rei illicite incidit in ſequenspeccatū. Diminuit̉ tn̄ ſequēs peccatū ſic̄ diminuitur ratō volūtarij. Vnde auguſtinꝰ contrafauſtū dicit loth culpādus eſt. inquātumille inceſtus. ſed quantū ebrietas meruit.Ebullio liſ. liui. lire. i. valde bullire verbū neutꝝ geminū l. et ꝯponit̉ ab e. et bullio lisEbur eboris os elephātis. & deriuatur ab eoeburneus nea. neū. illud qd̓ eſt de ebore. vl̓ qd̓eſt cādidū ſic̄ ebur. Vnde in cāticis cāticorum.Collū tuū ſicut turris eburnea. Inuenitur etiaꝫeburnus na.. in eadem ſignificatione. Virgilius. in. vj. eneidos. Proſequit̉ dictis porta qꝫemittit eburna.ccleſia ꝯuocatō interp̄tat̉. qͥa om̄es adNe conuocat et eſt fideliū. Sed ſynagoa quod interpretatur congregatioproprie eſt iudeorum qͣmuis etiam eccleſia dicta ſit. ſed noſtram apoſtoli nunquam ſynagogam dixerunt. ſed ſemper eccleſiam ſiue diſcernendi. ſiue ideo. qͥa int̓ ꝯgregatōeꝫ et ſynagogam et ꝯuocatōem differētia eſt. vnde eccleſianomē accepit. diſtet aliqͥd. qͥa ſcꝫ ꝯgregari pecora ſolēt. quoꝝ greges ꝓprie dicimus. Conuocariaūt eſt magis vtentiū ratōe. ſicut ſūt hōies. Vtaūt notaret̉ iudeoꝝ infidelitas. dicta eſt hoꝝ ſinagoga .i. ꝯgregato. qͣſi pecoꝝ et indiſcretorūEt vt fidelitas noſtra ip̄o vocabulo innueret̉. dicta eſt noſtra eccleſia .i. cōuocatō. qͣſi ratōnabiliū et diſcretoꝝ. Que eccleſia dicit̉ catholica. ivniuerſalis. em̄ ſic̄ ꝯuēticula hereticoꝝ ī aliquibus regionū partibꝰ coartat̉ ſed totū orbem terraꝝ dilatata diffūdit̉. Et hinc eccleſiolale. dimi. & eccleſiaſticꝰ ca.. Eccleſio as .i. ꝯuocare vel cōcionari. qd̓ et eccleſiarizare inueniturSed videt̉ eccleſia ſit nomē collectm̄ q̓a eccleſia dicit̉ cōuocatō fideliū. et ſic ſigͣt in ſingularinumero multitudineꝫ. ergo poterit dici eccleſiadei ſūt in celo. Ad hoc dico eccleſia eſtnomē collectm̄. qͥa collectm̄ ſapit diuerſitatemſed eccleſia tātūmodo vnitatē. Sūt em̄ om̄es fideles q̄dam mēbra caritatis vinculo counita invno corꝑe. cuiꝰ caput eſt xp̄s et ſic eſt dicēdum. eccleſia ſūt. vel eccleſia militāt vel triunphant. ne videat̉ in eccleſia dei eſſe diuiſio. vnitate ſpūali firmiter eſt vnita. vide in pax et īcaritas. Et ſcias ſalomō dicit. Veſtigiū nauis inuenit̉ ī mari. vbi dicit remigiꝰ ī math̓.Veſtigiū nauis in mari inuenit̉. qͥa ꝯuerſatioſācte eccleſie eſt terrena ſed celeſtis. vn̄ vnꝰremex eiꝰ dicebat. Hoſtra aūt ꝯuerſatō in celiseſt. Et qͣmuis ſācta eccleſia terrena officia exercere videat̉. verūtn̄ eiꝰ intentō ſemꝑ ſpūalis ēet in celis. In iob etiam dicit̉. inuenit̉ in terra ſuauiter viuentiū. Abiſſuſ dicit. eſt ī meIt mare loquit̉ .i. oꝑa loqͥ ſe oſtēdit ē ī meSuꝑbus dicit. eſt in me. qͥa ſcꝫ nec carnalesīmundi. nec auari. nec ſuꝑbi ſūt de eccleſia deimerito licet in eccleſia ſint numero. vide in bigamus et in p̄ſcriptō. et in virtus.Eccleſiaſtes grece. hebraice coelech. latine concionator dicit̉ .i. ſalomō. vnde dicit hieronimustribus noībus vocatū fuiſſe ſalomonē. ſcripture manifeſtiſſime docēt. Pacificū .j. ſalomonem& ididā. hoc ē dilectū dn̄i. & nūc d̓r coelecheccleſiaſteſ aūt greco ſermone appellatꝰ. qͥa ce .i. eccleſiam ꝯgreget. qͣꝫ nos nūcupare poſſumus cōcionatorē eo loqͥtur ad populū. et ſermo eiꝰ ſpecialiter ad vnū. ſed ad vniu̓ſos generaliter dirigit̉. Porro pacificꝰ et dilectꝰ dn̄iab eo in regno eiꝰ pax fuerit et dn̄s dilexerit. ſalomō appellatꝰ eſt. vide in ſalomō Itaqꝫiuxta numeꝝ vocabuloꝝ tria volumīa edidit.ſcꝫ ꝓuerbia. eccleſiaſten. et cāticū cāticoꝝ. Inuerbijs ꝑuulū docens qͣſi de officijs ſm̄as erudiens. vnde et ad filiū crebro ſermo repetitur.In eccleſiaſte vero mature viꝝ etatis inſtituensne quicqͣm in mūdi rebꝰ putet eſſe ꝑpetuū. ſedcaduca et breuia vniuerſaqꝫ cernimꝰ. Ad extre ꝯſūmatū virū et calcato ſeculo p̄paratuꝫin cātico cāticoꝝ ſpōſe iūgit amplexibꝰ. niſi em̄pͥus relinq̄remus vitia & pōpis ſeculi renūciātes. expeditos nos ad aduentū p̄parauerimus. poſſumꝰ cātare cāticū cāticoꝝ. Et ſciaspōt declinari hic eccleſiaſtes tis. & ſic accentuat̉ in fine vt volūt qͥdam. Alijs v̓o videt̉ hoīe accentuat̉ in fine. vt vanitas vanitatum dixit eccleſiaſtes. ſed libro accētuat̉ ī fīevt in eccleſiaſte ita legit̉. & hoc magis mihi placet. Tamē vide qͥa pōt declinari. hic eccleſiaſte.huiꝰ eccleſiaſtes. et tūc declinatō ſit greca accētuat̉ ſꝑ ī fine. vt v̓ba eccleſiaſtes. ſic̄ pēthecoſte. penthecoſtes. penthecoſtenEccleſiaſticū libꝝ hieſus filiꝰ ſirach nepos hieſu ſacerdotis magni hieroſolomitani ꝯpoſuit.liber apd̓ latīos ꝓpt̓ eloquij ſil̓itudinē titl̓o ſalomonis p̄notat̉. Dictus aūt eccleſiaſticꝰ qͥa totiꝰ eccleſie diſciplina religioſe ꝯuerſatōiſ magnaſit editus cura & ratōe. hic apud hebreos reꝑit̉ſed inter apocrifos habetur ab eis.Eccū ꝯponit̉ ab ecce &. qͣſi ecce eum. & itaſcd̓m vſū declinat̉ act̄o eccū. eccā. eccū. & pl̓aliter act̄o eccos eccas. quaſi ecce eos vel eas. &eſt ꝓnomē. ſil̓iter ellum ꝯponit̉ ab ecce & illumquaſi ecce illum. & ita declinat̉ act̄o ellum ellā.& pl̓aliter act̄o ellos ellas. qͣſi ecce illum vel illāvel ecce illos vel illlas.Ichinus in hechinus vide.Eclipſis ſis fe. ge. i. defectus ſolis vel lune. vl̓alteriꝰ rei. In dictamīe vero ſi fiat d̓fectus dictionis vel oratōis. dicitur eclipſis. ſꝫ d̓fectuſlitere vel ſillabe dicitur eclipſis ſed afereſis.vel ſincopa vel apocopa. Vnde eclipticus ca.i. defectiuꝰ. vnd̓ linea zodiaci quā ſol diſcuirit dicit̉ ecliptica. Ad hoc em̄ ſol vl̓ luna patiatur eclipſim oꝑtet vt in illa linea ſit ſol & luna. Et hinc ecliptico cas. i. eclipſim facere obſcurare. De hoc etiam dixi in quarta ꝑte in capitulo de vitijs ānexis barbariſmo et ſoloeciſmo. &differt eclipſiſ ab apoſiopeſi. ſic̄ in quarta partedixi in tractatu de coloribus rhetoricis. vbi egi