Druckschrift 
Summa que vocatur catholicon
Einzelbild herunterladen
 

Diuus. a deus d̓r diuꝰ ua.. i. deificatꝰ. Sꝫdeus ſemꝑ eſt. Diuus vero fit qͣſi qui ex mortali fit īmortalis. vn̄ ſcd̓m pap̄. diuꝰ d̓r deus vel īperator poſt mortē velut deꝰ habet̉. Et ſcias diuū et diuo qn̄qꝫ ponunt̉ adu̓bialiter. Subdiuo .i. ſub celo. vel extra tectū. ſub ſolo aereet nudo. & ꝯponit̉ p̄pōne. et d̓r ſubdiuꝰ. das. dedi. datū. dare .i. dono trado.cōcedo. partior. vn̄ hic dator toris. &datus ta.. vn̄ hec datio onis. & hocdatū ti. Do ꝯponit̉ ad & d̓r addo dis. & cuꝫab. et dicit̉ abdo dis i. abſcōdere. remouere. et con. et dicit̉ cōdo dis. Quod ꝯponit̉ abſcondo dis. et recōdo dis. Itē do ꝯponit̉ circumet dicit̉ circundo das. dedi. datum. Itē cum cretum et dicitur credodis. et cum de et diciturdo dedis. et cum e. et dicitur edo edis. et cumin. et dicit̉ indo dis. et. et dicit̉ ꝓdo. dis.et. et dicit̉ ꝑdo dis. et cum pre. et diciturpredo predis. & cum peſſum et dicitur peſſūdo das. et ob et d̓r obdo dis. et re. et dicitur reddo dis. & ſub et d̓r ſubdo dis. et cuꝫtrans et d̓r trado dis. et abijcit̉ ns. & venumet d̓r venūdo das. et ex eiſdē ꝯponit̉ vendo disqd̓ ꝯponit̉ diuendo dis. Et nota do et oīaꝯpoīta trāſeūt ad terciā ꝯiugatōꝫ exceptiſ tribꝰſcꝫ peſſūdo circūdo. venūdo remanēt in pͥmaItē oīa verba ꝯpoīta a do ſūt tercie ꝯiugatōiſfaciūt p̄teritū in didi. et ſupmū in ditū. Cōpoſita tn̄ a cōdo vt abſcōdo et recōdo hn̄t duo p̄terita. ſcꝫ in didi et in di. ſine gemīatōe. et duo ſupina. ſcꝫ in ditū et in ſum Itē hec ſillaba da corripit̉ in hoc verbo dodas. vbiqꝫ. et in verbo et īꝑticipio. et in ſupino. Vn̄ dicendū eſt. circūdabam dare. datus. &. vt ſꝑ da corripiat̉ vbicūqꝫ inuenit̉ āte finem in hoc verbo. Ex hoc patet verecūdor̄ daris. et iocūdor daris. ſūtpoīta a do das. ꝓducūt a. penultimā in verbo ꝑticipio et ſupino. Itē ſcias do dedi fac̄ſupͥmū datū. et ſtēti ſtatu. a. correpta. et eademcorripit̉ in ꝯpoſitōe vt circūdatū. et p̄ſtatū. velmutat̉ in i. breuē vt redditū et p̄ſtitū. Item docorripit pͥmam in p̄terito vt dedi cum ꝯpoſitisoībus vt circūdēdi. Sed in alijs poliſillabis de.ꝓducit̉ pnl̓. vt venūdet̉. Vnde verſus. In verbo do das. ſi ſint poliſillaba dicas. de longatur ſed da ſemꝑ breuiat̉ Preteritum det̉ breuibus tn̄ et breuiet̉ Hic tn̄ attende ſatiſdareacuit pnl̓. ſcd̓m vſū. deberet grauare cumſit breuis ſic̄ circūdare. Itē ꝯpoīta a do. et monaſillabis p̄pōibus tercie ſūt ꝯiugatōis. vt tradodis. Circūdo aūt pͥme ꝯiugatōis eſt. qͥa circum.cij di dr adisdiſſillabū eſt. et magis aduerbiū qͣm p̄pō. Vnd̓v̓ſus. Ad ternā trāſit do fi monaſillaba dent̉. ſꝫredit ad pͥmam diſſillaba ſi ſocient̉. Itē vt dixidi p̄teritū cor̓. pͥmā. ſed dedi īfinitiuꝰ de d̓dodis ꝓducit eandem. Vnde qͥdam. Multis multadedi. nūc cuperē mihi dedi. Et ſcias doeſt verbū actm̄. tn̄ paſſiuū in pͥma ꝑſona pn̄tisindicatiui. ſcꝫ dor eſt in vſu. ſic̄ nec for. Vid̓ſupͣ in tercia ꝑte vbi agit̉ de verbo. Et ſcias aliqd̓ d̓r dari multipliciter. ſic̄ dicā in liberalis.Doceo doces docui doctū. et hīc verbalia. doceo cōponitur. addoceo ces. i. valde vel abūdāter docere. Cōdoceo cēs. i. ſimul docere. DedoOceo ces. i. docere. Edoceo ces. i. valde doce̓.vel extra vel ſupra docere. Predoceo ces. i. ātedocere. Doceo et ab eo ꝯpoīta ſūt actiua. et faciūt p̄teritū in cui. et ſupmū in ctū. et oīa corripiūt hanc ſillabā do. vbiqꝫ. Et cōſtruit̉ duobus diuerſis accuſatiuis. vno deſignāte rem inquam trāſit eoꝝ actus. et altero deſignāte remcuiꝰ reſpectu ille actus trāſit in alteriꝰ act̄i.vt doceo te grāmaticā ſcd̓m hug̓. Quidā tn̄ dicūt pͥmus regit̉ ex nat̉a trāſitōis. et aliꝰ ex uicauſe materialis. Verba aūt regūt duos diu̓ſos act̄os in his verſibus ꝯtinent̉. Flagito. poſcopeto. doceo. rogo. calceo. celo. Induo. ſuccingomoneo. ſiml̓ exuo. iūgo. Accuſatiuos varios copulāt ſibi binos. Inſtruo iūgat̉ ſine quo res falſificat̉. Et oīa ſimilia ſūt illis. et ꝑtinēt ad doctrina. ad dep̄catōꝫ et ad obſecratōꝫ. vt inſtructe bonos mores. Obſecro te multa Oro te hoc.Ex qua aūt natura p̄dicta verba regant duosact̄os duplex eſt opmio poſita. et pōt addi tercia. videlicet p̄dicta verba regūt duos diuerſos act̄os ex natura trāſitōis. hac ratōe. qͥa pertinent ad duos actus. qͥcūqꝫ docet agit duoagit em̄ in diſcipulū quē docet. et agit in artemquā oſtendit. et ideo duos act̄os regūt. Sed qͥaille due trāſitōes ſūt diuerſaꝝ naturaꝝ non debent copulari. qͥa vna trāſitō eſt depēdens. altera ꝑficiēs. et hec opinio magis mihi placet. Paſſiua aūt p̄dictoꝝ verboꝝ r̓gūt vnū act̄m. vt tudoceris a me gramaticam.Docibilis. a doceo ces dicit̉ hic et hec docibiliset hoc le. & ſincopā d̓r hic et hec docil̓ et hocle. differūt tn̄. docilis eſt diſcipulus faciledocet̉. em̄ dicit̉ docilis qͥa ſit doctus ſed qͥadoceri pōt. Eſt em̄ ingenioſus et ad diſcendumparatus. Docibilis vero eſt liber facile diſcit̉vel diſci pōt. Ponit̉ tn̄ qn̄qꝫ vnū altero. Vn̄ioh̓is. vj. Erunt omnes docibiles dei. i. docilesEt nota verbalia ībilis a verbis abſolutis venientia. ſignificāt actōꝫ et aptitudinē agēdi. vtriſibilis .i. aptus ridere. Greſſibilis .i. aptus gradi. Inueniunt̉ et q̄dam alia ſignificāt paſſionēet aptitudinē faciēdi. vt hec viā eſt gradibilis..i. apta quā aliquis gradiat̉. Venientia abis trāſitiuis. ſignificāt paſſionē et aptitudinempatiendi. vt amabilis .i. aptus amari. Docibilis.i. aptus diſci. Docibilis .i. aptꝰ doceri. Inueniunt̉ tn̄ q̄dam alia ſignificāt actōem et aptitudinem agendi ſꝑ. ſed qn̄qꝫ in qͥbuſdā locis vt penetrabile ꝓprie ſit qd̓ facile penetrat̉. velqd̓ eſt aptū penetrari. Inuenit̉ tn̄ penetrabilefrigus .i. aptū penetrare vel qd̓ facile penetratPenetralis vel penetrale interior et ſecretior ꝑsdomus appellat̉. Docilis vel docibilis componitur in et dicit̉ indocilis vel indocibilis .i.docilis vel docibilis. Et ſcias noīa inbilis.ſignificant aptitudinem vt patuit. Nomina vero in oſus ſignificant plenitudinem. Nomina atdeſinētia in bundus. denotant ſimilitudinem.Vnde verſus. Oſus plena notat. bundus ſimilat. bilis aptat.Docilis pnl̓. correpta. in docibilis exponitur.Hocimen. a doceo dicit̉ hoc docimen docimīs.quod et documen inuenit̉. et cor̓. penultimam.tam docimen qͣm documen.