Druckschrift 
Summa que vocatur catholicon
Einzelbild herunterladen
 

Icto de diuiſione lr̄aꝝ et earū mutatōenūc dicēdū ē de recto ordine ipſaruꝫ literaꝝ Scias ergo vnicuiqꝫ lr̄e accidūt tria .ſ. nomē. figura. pt̄as. Nomē .i. noīatō.ut a. b. Et ſūt elementoꝝ noīa īdeclīabilia tamapud nos qͣm apud grecos. Et hoc dupliciPrima eſt qͥa ſimpliciā et ſtabilia debēt elem̄ta quaſi ſimplex fūdamētū cuiuſlibet doctrineet īmobile. Secūda eſt quia ſi uariaret̉ eorū nominū declinatō ſigͥficatō euaneſceret. cum vocales a ſuis vocibꝰ conficiant ſua noīa. Si em̄ diceretur hoc a. huiꝰ atis. non eſſet amplius nom̄illiꝰ lr̄e in obliquis. Similit̓ de vnaquāqꝫ lr̄a ſūvocali ſiue cōſonāte. quare noīa elementoꝝ īdeclinabilia remāſerūt. figure accidunt quaſ videmus in ſingulis lr̄is. Vtas vero eſt ip̄a ꝓnūciatio ꝓpter quā & figure et noīa ſūt inuenta. Diuidit̉ tn̄ ptas lr̄e in ſubſtantiale et accidentale.Subſtātialis poteſtas lr̄aꝝ eſt lr̄am eſſe vocaleꝫuel cōſonante. ſemiuocalē. vel mutam. Accidētalis vero eſt multiplex. videlicet correptō.ductō. aſpiratio. leuitas. liq̄ſcentia. duplicitas.īmutatō. trāſmutatō. Ordo etiā accidit literis.ſed aſſignat̉ eis accidēte. qm̄ ꝑs d̓r eſſe poteſtatis. em̄ aliqua lr̄a p̄ponat̉ vl̓ poſtponat̉in ſillaba hoc habet a ꝓnūciandi. qui nichilaliud eſt qͣm pt̄as. Accidit ergo ordo literis.qͣꝫuis ī ſillabis dinoſcit̉. tamē quia cōiūctusvidet̉ poteſtate elemētoꝝ. abſurdū putonūc illū ei ſubiūgere. Sūt ergo vocales p̄poſitiue videlicet ſubſequētibꝰ alijs vocalibus in eiſdam ſillabis a. e. o. Subiūctīe ē. u. vt ae. au. euoe. I quoqꝫ apud antiquos pꝰ ē ponebat̉. et etdyptongū faciebāt. quā omī i longa ſc̓bebātmore antiquoꝝ grecoꝝ. Dyptongi aūt quibusnūc vtimur ſūt quatuor .ſ. ae. au. eu. oe. de qubus ſupͣ dictū eſt Nūc ergo de ordīe ꝯſonātiūvideamꝰ. et pͥmo de ordine ſemiuocaliū. In ſemiuocalibꝰ ſūt alie p̄poſitīe alijs ſemiuocalibuſin eadē ſillaba. vt in ſequēte n. vt amnis. dānuꝫſomnū. himnꝰ. Et vt dicit papias. Somniū ſō et ceterā ſimilia hn̄t in ante in eadē ſillaba debēt ꝓnūciari. Et marcianꝰ in orthogͣphiaſua dicit lr̄e int̓ ſe cōpulari pn̄t adiecta alia lr̄a ſociant̉. vt in et n. coeāt uocali an̄cedente vniunt̉. vt in omni et in ſomno. S quoqꝫp̄poſitīa eſt ſequēte m. vt ſmirna ſmaragdꝰ.ſ z. ſcribi debet. Naꝫ vt dicit pͥſci. in pͥmomaioris. Viciū faciūt quiꝫ ante inſcribūt.qͣm em̄ duplex lr̄a in capite ſillabe poīta pt̄ cuꝫalia iūgi ꝯſonāte. Preterea s freq̄uent̓ liqueſcitin metroz vero non. Sic ergo ille uerſus poſſꝫculpari ſi ſmaragdꝰ ſcriberet̉ z. quē poīt lucanꝰ in. x. li. Terga ſedēt crebro macul̓ diſtinctaſmaragdo. S v̓o ibi ſcripta ceſſat rep̄hēſio.s frequēter liqueſcit in metro. Et ideo illa ſillaba ma pōt ibi corripi vt ſupͣ oſtēſū ē. In fine atſillabe oēs liquidē ſolēt ante s poni. vt puls. hienis. mons. ars. Similit̓ an̄ x. excepta m. vt falxlāx. arx arcis. In mutis p̄ponūtur b et ſeq̄ꝫte d. vt bdeliū genus lapidis. abdomen. migdonides. C. vero et p̄ponūtur ſeqn̄te t. vt actꝰlectꝰ. aptꝰ. dyptogꝰ. Vn̄ peccāt qui ſillabicātac tꝰ. ſed ſic debēt ſillabicari a ctꝰ. qꝛ t ſūteiuſdē ſillabe. et ſic omībꝰ p̄dictis et ſimilibꝰSemiuocalis nulla p̄ponit̉ mutis. niſi s ſeqn̄te.b. vt aſbeſtus. aſbutes. Cl̓ q vt ſcutū. ſqualor.P vt ſpes ſpera. T vt ſtatꝰ. ante aliā aūt nullāmutarū Hic nota ſic̄ dicit pͥſc. patiturr ante ſe in eadē ſillaba. Si at̄ obiciat̉ de hocmine ſtirps. in quo r ponit̉ ante ī eadē ſillabaDico pſc. ītellexit ī pnͥcipio ſillabe. Principium aūt voco quidquid eſt ante primā vocaleꝫ.Cum ergo patiat̉ r ibi circa primā vocaleꝫ ceſſat obiectō. Poteſt eciā alit̓ dici. Quod em̄ dic̄priſc. intelligit̉ qn̄ ſumitur in vi ſua et ſimpliciter. ibi aūt non ſumit̉ ſimpliciter ſiue ī vipria. imo ps ibi collaterales ſumunt̉ pro vna figura que eſt apud grecos et vocat̉ pſi & huiꝰeſt figure O. Et vt vult priſc. ī prīo ma. Hoc ītereſt int̓ elemēta & lr̄as. elemēta ꝓprie dicūtur ip̄e ſcꝫ ꝓnūciatōnes. Note aūt eaꝝ lr̄e abuſiue tn̄ et elementa lr̄is et litere elemētisvocant̉. em̄ dicimꝰ poſſe ꝯſtare in ead̓ ſillaba ante de literis dicimꝰ ſꝫ ꝓnūciatōne literaꝝ. quātū ad ſcripturā pn̄t ꝯiūgi.tn̄ eciam enūciari niſi poſtpoſita r. vt pnͥceps.Mute vero ſemiuocalibꝰ p̄ponūtur. Liqͥdē abſqꝫ in omēs pene omībꝰ. vt bl blandꝰ. Cl clarꝰ.Dl. abodlas nomen barbaꝝ. Gl gladius. Tl atlas. Vl planus. Fl flauꝰ. Bn abnu̓o. Sꝫ ibi b magis eſt ſuꝑioris ſillabe. quia p̄poſitō debet ſillabicari ſe. Cn cnidus. Cr crudus. Dn ariadne.Gn gnēs. In et̓na. Pn therapne. Br̄ ū̓bre. Cicrebre. Dr draco. Fr fr̄. Gr gratus. Pr pratū.Tr tͣctꝰ Ante in at̄ īuēit̉ c. d. g. t ſic̄ piracmōalcmena. dragma. admetus. itmos. P p̄ponit̉huic litere s in pnͥcipio ſillabe vt ipſe. pſitacus& ſic ꝯſtat p & s debēt ſil̓ ſillabicari. B an̄s vl̓ t nūqͣm inuenit̉ in pnͥcipio ſillabe. nec eciaꝫſtare pōt. Et ideo b ꝯu̓tit̉ ī p. vt nubo nupſi nuptū. Analogia em̄ requirebat h ī p̄terito et ſupino eſſet b in pn̄ti. ſꝫ euphonia cogit ſcribi et b. dictas dcōes. Vn̄ pͥſc. in fine primi maioris dicit nubo nupſi. ſc̓bo ſcripſi faciūt.qͣmuis analogia b cogit ſcribere. ſꝫ euphoniaſuꝑat ec̄ nupta nubtā. et ſcriptū ſcribtūꝯpellit b dicere & ſcribe̓ De ſilb̓aIſo de lr̄a. nūc vidēdū ē de ſillaba. &ſillaba hoc. Prīo qͥd ſit ſillaba. quotliteris ꝯſtare videt̉ et pōt. et quō ordine. Scd̓o de literis terminātibꝰ ſillabā. Terciode accidētibꝰ ſingulis ſillabis. Scias ergo ſillaba. vt dicit priſc. in ij. ma. eſt ꝯp̄hēſio lr̄aꝝ ꝯſequēs ſub vno accentū et vno ſpū ꝓlata. Abuſiue tn̄ et ſingulariū vocaliū ſonos ſillabas noīamꝰ. Poſſūꝰ tn̄ et ſic diffinire ſillabā. Sillaba eſtvox lr̄alis ſub vno accentu .i. vno ſpū īdiſtāter ꝓfert̉. A ſingulis tn̄ incipiēs. non plꝰ qͣꝫ adſex literas ꝓcede ſillaba pōt ī latīo ẜmone. vt aab ars. mars. ſtans ſtirps. Et notādū ſillabe que ex ſingul̓ ꝯſtāt literis pl̓es ſt̄ qͣꝫ ip̄e vocales ex qͥbus fiūt. Quot aūt ex amplioribꝰ pene īnu̓abiles. Nulla ſillaba tres vocales hꝫ. vnd̓u et i alit̓ iūgunt̉ dyptōgis loco poīte ꝯſonātiū. u tn̄ eciā tūc iūgi pt̄ dyptōgo amittitvim litere vt quae linguae ſepe īueniunt̉ duabꝰ vocalibꝰ iūctis. hoc ē dyptongo ſingulevocales poſite. vt ploſtꝝ plauſtꝝ. et inquiro inquaero. et vbiqꝫ dyptongo ē ꝓd̓. vl̓ j