Druckschrift 
Summa de angelica de casibus conscientie
Seite
CCXCVv
Einzelbild herunterladen
 

ꝑſura. jͣ.

netiarū. vt ſibi venetijs reddant̉. Talis cōtractuspōt eſſe licitus. ⁊ ē qn̄ nō intēdit ꝓpter priorē traditionē habere lucrū ſꝫ rōne patrie illud reportat. Siv̓o ex hoc ꝙ prius tradidit vltra montes ꝙͣ recipiat venetijs intendit lucrum habere erit vſurariuscum prior traditio inducat rōnem mutui ⁊ ſpe habendi vltra ſortē. ⁊ ſic erit vſura.4 Utrū cambiū ſiccū ſit licitū. ℟. ꝙ nō. quia dicit̉ſiccū eo ꝙ in veritate eſt ſiccū a charitate proximi ⁊ſiccat animam a gratia dei. ⁊ fit. vij. modis. Primohoc mō. Recipio florentie a campſore deceꝫ librasgroſſoꝝ que tūc valent centū florenos cuꝫ pacto ꝙtenear ip̄i campſori tantū dare qͣntū infra decem dies poſt celebratū ꝯtractū valebūt libre groſſoꝝ venetijs. que aliqn̄ valent plus aliqn̄ minus. ⁊ hochinc ad menſem receptōnis eoꝝ. vel ſi plus vult tenere de menſe in menſem renouatur modo predicto. et tale cambium eſt illicitum ⁊ vſurarius contractus. quia ē ibi mutuū cū ſpe habendi vltra ſortem. qꝛ lꝫ aliqn̄ minus valeant. tamē vt in pluribꝰplus valent nec excuſatur propter periculum. vt. sͣpatuit text. eſt clarus habēti oculos cordis in dictoc. fi. de vſu. Et talis contractus eſt ad perniciē ciuitatū exꝑientia teſte que eſt omniū magiſtra. e. ꝙͣ ſit.de elec. lib. vj. Et ꝙ ſit illicitus cōmuniter tenetur adoc. Secūdo fit hoc mō. Habeo hic Ianue centūaureos ⁊ trado eos Petro vt mihi totidem reſpondere faciat hinc ad mēſem rome vbi plus valēt veriſimiliter ⁊ credit. Et ſimiliter vſurarius eſt. qꝛ eſtmutuum cum ſpe habendi vltra ſortē. c. conſuluit.⁊. c. in ciuitate. de vſur. Tercio fit hoc modo. Habeo hic Ianne centuꝫ aureos quos. d. Petro indigenti vt mihi reſpōdere faciat a Lōdres ſeu Bruges hinc ad tres menſes alterius generis monetaꝫputa tot libras de ſterlini ⁊ hmōi. Iſte contractuscōiter eſt vſurarius ẜm Ho. ⁊ Goſ. quia cōiter fitvt inde lucretur. Et lꝫ aliqn̄ nihil lucret̉ tamē in extimatione habet lucrum. Et ſic cū ſit mutuū cū ſpehabendi vltra ſortē erit vſura. Nec rō periculi excuſabit ſicut dictū eſt. Idem dic. qn̄ Ianue exiſtēsemit turonēſes recipiēdos in francia in talibus nūdinis ẜm Alexā. lō. cū tales emant plus vel minusẜm tꝑis dilationem. ⁊ intendāt lucrū qd̓ cōiter euenit. Quarto ſit hoc mō Ianue exiſtens dat certammonetam alicui vt ſibi reddat in ſcutis Lugdunijtemꝑe ferie que ibi fiet. verbi gratia. extimat hic Ianue ſcutum. xxviij. ⁊ ſic dat tantam monetā ad rōnem. de. xxviij. pro ſcuto ꝙ aſcendet ad ſcutos centū qͥ ſicuti in Lugduno vt plurimū valent. xxx. vl̓ſaltem plus. de. xxviij. Idem dic de hinc neapolimad tot carlinos ꝓ ducatis ⁊ huiuſmodi. ẜm Monal. ſunt vſurarij. allegat. c. eijciens. lxxxviij. diſti. ⁊dicto. c. fina. de vſu. Quinto modo ſit ſic. Ego indigeo pecunia hic Ianue quero mutuo ⁊ non inuenio niſi hoc pacto ꝙ recipiam ad rationem cambiorum de Londres vel Bruges cum ego accipiēsnon babeam banchum in Londres vel Brugesnec mutuans. Ideo mutuat iſto modo. quia velitdeferre ſuas pecunias a Londres. ſed vt ſic lucretur ex tali contractu nunc de Ianua ad Londres.⁊ de Londres ad Ianuam. Et ſic patet ꝙ non li-

cet. Unde dic ꝙ eſt vſura. Fit ⁊ ſexto modo peſſime. Et dicitur cambium recambiū. ⁊ ſit hoc modoEgo indigens pecunia hic Ianue quero aliquemqͥ mihi mutuū det. Eſt aliqͥs qui dat mutuū ad rationem cambiorum de Londres cuꝫ pacto ꝙ ſcribat litteras. ⁊ tamen non mittit. ſed ipſas retinet ⁊ẜm ꝙ lucratur cambia in eundo ⁊ redeūdo ita accipiet vltra ſortem. ⁊ vſurarius peſſimus eſt. Septimo modo ſit cambium in romana curia quodquidem eſt vſura clara. licet ſub cambio pallietur ⁊ſit ſic. Clericus cōſecutus de nouo aliqd̓ bn̄ficiuꝫ ꝓexpeditione bullaꝝ ip̄ius indigēs pecunijs petit acampſore ſub mutuo certam ſummā. puta centumducatos reſtituendos in patria. puta turone hincad ſex mēſes monete ibi currētis ei quem p̄fatꝰ cāꝑſor ſtatuerit. mutuat cāpſor. ſꝫ vltra cambiū exurgens ex varietate valoris monete in diuerſis locisexigit. v. vel. viij. ꝓ cētenario tales campſores vſurarij ſunt indubitanter. Et lꝫ quidaꝫ conati fuerintdefenſare ꝙ licite pōt fieri tale cambiū ſic cum primo ſecūdo tercio quarto qͥnto ⁊ ſexto modo dictū.Dicēdo ꝙ nō eſt cōtractus mutui. ſꝫ ꝑmutationisvl̓ emptōis ſeu ꝯͣctus innoīatꝰ ſaltē. ⁊ lucrū ꝓueniat rōne dubij vel patrie. Ideo non pōt eſſe vſura.Sed contra ip̄os ē textus dicti capltuli fi. a contrario ſenſu vbi dr̄. Ille quoqꝫ qui dat decem ſolidosvt alio tꝑe totidem ſibi grani vini vel olei menſurereddant̉. q̄ licꝫ tunc plus valeant tn̄ vtrū plus velminus ſolutionis tꝑe ſint valiture veriſimiliter dubitat̉ non debet ex hoc vſurarius reputari. hec ibi.Ergo a ꝯtrario ſi veriſimilit̓ plus p̄ſumerētur valiture tꝑe ſolutōis eſſet vſurarius. Et iſte cōtractusvr̄ emptionis vl̓ ꝑmutatōnis aut ſaltē ꝯͣctus innomīatus. qꝛ dat pecuniā recepturus granū ⁊ hmōi.q̄ magis diſtāt a ducatis ꝙͣ ſterlini ꝓpterea tene indubitāter ꝙ eſt contractus mutui interpretati cuꝫſpe habendi vltra ſortē celebratus. Nec ob. ꝙ aliqn̄ minus. qꝛ vt plurimū ⁊ in extimatione intēdūtlucrū ⁊ ineſt. Et licꝫ. Arch. flo. in ſumma teneat ꝙtales ſolū ſunt vſurarij mentales. Tu tn̄ eos dicaseſſe vſurarios etiā reales. qꝛ mutuū petenti nō volunt dare niſi cū iſto pacto. Et ſic patet ꝙ ſunt vſurarij mētales ⁊ reales. vn̄ Hoſti. ⁊ Goffre. dicit tales vſurarios quātūcūqꝫ ſub ſpē ꝑmutationis em̄ptionis vel alterius cōtractus pallient̉. ⁊ oībꝰ execrabiliores ſunt. qͥ de nūdinis ad nūdinas tales cōtractus faciūt cū excedāt centeſimā ẜm Hoſt. cū qͦꝯcor. Alex. lom. Eſt tn̄ ꝯͣctus in quo nō dicerē contractū vſurariū nec illicitū. videlicet. Eſt aliquis qͥvellet ire de Ianua Londres ꝓ negociatione nollet ſecum deferre pecunias ꝓpter pericula q̄rit aliquē cui det ſuas pecunias hic Ianue qui faciat ſibi reſpōdere totidē londres. ſed quia ꝓpter abuſuꝫp̄fatoꝝ mercatoꝝ non poteſt preſcire determinatequot libras de ſterlini valeant ſue pecunie accipitlitteras ẜm curſum cambij a qͦdā hic Ianue cui dedit ſuam pecuniā ⁊ inde lucrat̉ aliquid. Dico ꝙ ſiiſte nō ideo hic dat vt inde ꝑ cambiū lucret̉. ſed ſolū vt ſuas pecunias londres habeat. ꝙ tale lucruꝫſibi adueniens nō faciet eū vſurariuꝫ. cū adueniatſibi potius rōne incertitudinis ſeu patrie qd̓ excu

54