iuris optio dat̉ iudici niſi v̓ba dirigant̉ ad partē vt dixi ī. c.a crapula. de vi. ⁊ hone. cle. ⁊ ibi gi. vbi vide. ¶ Ulteriꝰ q̄ritur ꝗd ſi vxor a pͥncipio ꝯxit cū paupere vel cū v̓gente adinopiā vel cū male vtēte ſubā ſua: nūꝗd poſſit agere ad repetitionē dotis: vt. sͣ. dictū eſt. ⁊ vr̄ ꝙ nō qꝛ ſemel approbauit mores illiꝰ. vt. xxxij. q. v. horrēdus. ⁊ in. l. fi. C. de ſpō.Cōtrariū tꝫ bar. ī. d. l. ſi cōſtāte. qꝛ nō potuit vxor ꝑ tacitūpactū ſibi p̄iudicare ⁊ pro bar. vr̄ h̓ tex. nā publice vtilitais eſt vt dos remaneat ītegra mulieribꝰ. l. i. ff. ſolu. matri.¶ In gl. pe. in fi. hoc nō ꝓcedit de iure canonico: qꝛ nō tenetur curator aīam ſuā impēder̄ cōmodis pupilli. xlvi. di.in. c. ſicut nec ſuo. ⁊ qd̓ ibi noͣ.Prima ꝑs demōſtrat qn̄ ⁊ qͣliMNallO ter donatio facta iter coniugesvaleat vel reuocata ītelligat̉. in 2ª docet an reddēda ſit dos ⁊ donatio ꝑꝑ nuptias ſoluto mr̄imōioſcd̓a ibi ſane. Et h̓ diuiſio ſufficit pro ſūmario qꝛ decre. ſatis ſeipſam ſūmat ¶ Eaſus lr̄alis. Queſitū fuit a papa vtꝝīter viꝝ ⁊ vxorē durāte mr̄imonio donatio hinc ⁊ inde fcāteneat. Rn̄ꝫ pa. ꝙ donatio durāte mr̄imonio īter cōiugesſcā ex qua alter fiat locupletior ⁊ alter pauꝑior: firmitatemnō hꝫ: niſi donatio cōfirmet̉ obitu donatoris. Et donatoreviuēte penitus euaneſcit: ſi reuocet̉ ab eo tacite vel exp̄ſſe:vel ſi priꝰ moriat̉ qͣꝫ dōationē accepit. ¶ Sane dr̄ ī illo. §.ꝙ ſoluto mr̄imonio dos redire dꝫ ad mulierē ⁊ donatō acviꝝ niſi d̓ cōſuetudine ꝯͣriuꝫ obtineat: vl̓ niſi ex pacto factointer viꝝ ⁊ vxorē de lucrāda dote ⁊ donatiōe ꝑꝑ nuptiasꝯͣriū inducat̉: ⁊ pactū iſtud equale dꝫ eſſe ex vtraqꝫ parteBer. ¶ Noͣ regulam ꝙ nedū de iure ciuili ſed et canōico nō valet donatio fcā īter cōiuges cōſtāte mr̄imonio dūmodo ex illa donator efficiat̉ pauperior ⁊ recipiēs locupletior. a ꝯͣrio gͦ vbi donator nō efficeret̉ pauꝑior vel recipiēslocupletior valeret donatio. qd̓ qn̄ cōtīgere poſſit dic vt inglo. ij. Et que fuit cauſa huius prohibitiōis dic vt in. gl. i.¶ Scd̓o nō ꝙ donatio fcā conſtante mr̄imōio nō eſt oīonulla. naꝫ vt vides ꝯfirmat̉ obitu donatoris eo exn̄te in eadeꝫ volūtate. ¶ Tertio noͣ tres caſus in ꝗbus ꝓrſus reuocat̉ donatio fcā ꝯſtante mr̄imonio. ita vt nō cōfirmet̉ obitudonatoris. pͥmuſ ſi donatio fuit tacite reuocata ꝑ donatorēſcd̓us ſi exp̄ſſe ⁊ pone exēplū vt in glo. iij. tertiꝰ caſus ſi pͥus morit̉ donatariꝰ. ¶ Noͣ in. §. ſane. ꝙ de iure cōi ſolutomr̄imonio nihil lucrat̉ maritꝰ de dote vxoris: nec vxor dedonatiōe ſibi ſcā a marito ꝑꝑ nuptias ſed dos ītegra reditad mulierē ſiue ad eiꝰ heredē ⁊ donatio ꝑꝑ nuptiaſ ad virūſeu ad eiꝰ heredē. ¶ Itē noͣ ꝙ valet cōſuetudo de lucrādadote vel donatiōe ꝑꝑ nuptias ſoluto mr̄imonio. ⁊ fortiꝰ valebit ſtatutū. cū ſtatutū heat cōſenſum exp̄ſſum: cōſuetudoſolū tacitū. l. d̓ ꝗbus. ff. de legi. Circa ītellectū decre. pͦ q̄ronūꝗd donatio iter cōiuges indiſtīcte ānullaret̉. dic ꝙ regulariter ꝓhibet̉ donatio oīno pura. ⁊ illa dr̄ pura donatio qͥnulla rōne cogēte fit. ſed ſola liberalitas eſt cā donatiōis. l.i. ff. d̓ dona. ⁊ in. l. donari. ff. d̓ re. iu. iō donatio remuneratiua nō ꝓhibet̉ inter viꝝ ⁊ vxo. vt in. l. ꝙ aūt. §. ſi vir. ff. d̓ dona. īter viꝝ ⁊ vxo. vbi pꝫ ꝙ ſi maritꝰ donauit vnā rē vxori⁊ vxor aliā marito fit hīcinde cōpēſatio. Et ꝑ h̓ notāter dixit bar. in. l. ſi volūtatę. C. d̓ dote ꝓmiſ. ꝙ ſi nobilis nubitplebeio pōt ſibi cōſtituere dotē aīo donādi. lꝫ cōferat̉ ī tēpus mr̄imonij. qꝛ iſta nō eſt ſimplex donatio q̄ ꝓhibet̉ inter ꝯiuges. ſed e remuneratiua. qꝛ nobiliſ nubēdo plebeovr̄ ſibi quoddā munus cōferre. ⁊ ſic maritus donādo vr̄ remunerare. ⁊ nō ſimpl̓r donare ad h̓. l. aꝗlius. ff. de dona. ⁊vide. qd̓ noͣt gl. in. d. l. donari. ⁊ bar. in ꝓhemio. ffoꝝ. ⁊ ſiclimita iſtū tex. ⁊ multa alia iura ānullātia hāc donationeꝫ. ⁊h̓ noͣbis qꝛ nō ſolet tāgi hͨ. ¶ Scd̓o q̄rit̉ qn̄ alter dꝫ fieri locupletior ⁊ alter pauꝑior. So. pauꝑior fir donator qn̄ tradit d̓ ſubā ſua ita ꝙ diminuit primoniū ſuū. vt in. l. ſi ſponſus in. §. maritus. ff. e. ri. ſecus gͦ ſi repudiat hereditateꝫ vtveniat ad vxorē ſibi ſubſtitutā. nā tūc nō acꝗrēdo nō dicit̉fieri pauꝑior. ⁊ idē in ſimili caſu locupletior fit recipiēs qn̄ꝯſeruat ſibi rē donatā vel eā expēdit in vtilē cām. Sccꝰ aūt
Donatio.
ſi inutiliter expēdit. puta vxor emit ſibi vnguēta vel cōſumpſit in cōuiuio fiendo vel aliter inutiliter. tūc .n. illa talis donatio nō reuocat̉. qꝛ vxor nō eſt effecta locupletior vt in. l.qd̓ aūt. §. ſi vir. ff. e. ſecus eſſet ſi heres mariti inutiliter expēdiſſꝫ. qꝛ tūc tenet̉ reficere. vt ī. l. ꝙ de bonis. ff. ad. l. falqꝛ ſatis eſt ꝙ donatariꝰ fuerit effectus locupletior. ¶ Tertio q̄rit̉ nūꝗd h̓ donatio ꝯfirmet̉ iuramēto vel ſaltē valeatvigore iuramēti. Quidā voluerūt ꝙ nō. qꝛ fuit ꝓhibita ꝓpter bonos mores ne maritꝰ ⁊ vxor ex nimio amore ſe ſpōliarēt adinuicē. l. i. ⁊. ij. ff. e. ſed iuramētū ꝯͣ bonos mores n̄valet. vt in regula nō eſt obligatoriū de reg. iu. li. vi. ⁊ h̓ eſtꝑs multū ꝓbabilis. ſed opi. ꝯͣria cōiter tenet̉ ꝑ doc. vt noͣtbar. in. l. ſiꝗs pro eo. ff. d̓ fideiū. Ioā. de lig. in cle. romanide iureiu. vide ꝑ do. An. in. c. cū cōtingat. e. ti. de iureiur.optīe facit ille tex. ꝓ iſta 2ª parte nec ob. qd̓ dixi d̓ bōis moribꝰ. qꝛ dꝫ ītelligi qn̄ iuramentū eſt ꝯͣ bonos mores naͣlesnō aūt d̓ bonis moribꝰ ciuilibꝰ. nā omne iuramētū ꝯͣ legeꝫpōt dici ꝯͣ bonos mores ciuiles. qꝛ q̄libet lex eſt fundata ſuper bonis moribꝰ ciuilibꝰ. iiij. di. erit aūt lex. ſed videmusꝙ in multis caſibꝰ tꝫ iuramētū ꝯͣ legē vt. d. c. cū cōtingat. ⁊in. c. debitores. e. ti. ¶ Quarto q̄rit̉ in. §. ſane. vtrū dos redeat indiſtīcte ad mulierē ſol. ma. dic ꝙ nō. ſed tex. verificatur. qn̄ ip̄a mulier donauit dotē de ꝓpͥa ſubā. vn̄ debes ſcire ꝙ aut extraneꝰ cōſtituit dotē mulieri. aut mulier ſibiipſi.aūt pr̄ pro filia. ⁊ extraneū appello quēlibet ꝗ nō hꝫ mulierem ī ptāte. vt dicit tex. in. l. vnica ī. §. accedit. C. d̓ rei vxo.acti. pͦ caſu qn̄ extraneꝰ cōſtituit doteꝫ tunc aūt ſtipulatusfuit dotē ſibi reddi ſoluto mr̄imonio ⁊ reuertit̉ dos nō admulierē. ſed ad illū extraneū. Aut nō fuit ſtipulatus vt ſibiredderet ⁊ vr̄ tunc donare ipſi mulieri. ⁊ ſic redit ad ipſammulierē vt eſt tex. noͣ. ī. d. §. accedit. Scd̓o caſu qn̄ ip̄ametmulier cōſtituit ſibi dotē: tūc dos ad eā reuertit̉ ⁊ fingiturſtipulata dotē ſibi reddi. vt. d. l. vnica. Tertō caſu qn̄ pr̄ cōſtituit pro filia aut fuit ſtipulatꝰ doteꝫ ſibi reddi ⁊ redit adpr̄em aūt ſimpl̓r ⁊ tūc ſi pr̄ emācipat filiā efficit̉ filie. ſi autēpͥus morit̉ mulier. actio cōpetit pr̄i. l. ij. ff. ſolu. mr̄imo. ⁊ īd. l. vnica. ⁊ dicit h̓ Uin. ꝙ dos hoc caſu redit ad pr̄em qn̄filia p̄deceſſit ēt ſi extēt liberi ex ipſa filia ꝑ. l. dos a pr̄e. C.ſolu. mimo. ⁊ noͣbis ſingl̓r hoc dictū vltimū. nā canoniſtecōiter trāſeūt cū hoc dicto: ⁊ idē vr̄ tenere gl. in. d. l. dos apr̄e. pleniſſime diſputat bar. in. l. poſt doteꝫ. ff. ſolu. matri.Et tandem ſequit̉ iſtā ꝑteꝫ ſed muiti tenuerūt ꝯͣriuꝫ vt ipſerefert. ¶ Et ex hoc habes caſum in quo dos mr̄is non venit ad filios qn̄ .ſ. dos fuit ꝓfecta a pr̄e ⁊ filia morit̉ nō emācipata viuēte pr̄e ⁊ ceſſat hoc caſu regula illiꝰ auc̄. ꝙ in ſucceſſiōe pͥma cā eſt filioꝝ. de qua in aucͣ. in ſucceſſione. C. deſuis ⁊ legi. ¶ Ultimo querit̉ quid intēdat iſta lr̄a in fi. duꝫdicit ꝙ valet pactū de lucrāda dote ⁊ donatiōe ꝑꝑ nuptiaſſoluto mr̄imonio dūtamen ſit equale hincinde. Solu. dicitInno. ꝙ poſt nuptias contractas debet eſſe equale dotiſ⁊ donationis ꝓpter nuptias ⁊ etiaꝫ lucri querendi. nō .n.poteſt augmentari dos ꝗn augmentet̉ donatio ꝑꝑ nuptiaſargumen. in. l. fi. cū auc̄. ſua. C. de dona. ante nup. Item ſiſit pactum de lucranda dote debet fieri pactuꝫ de lucrādadonatione propter nuptias per ipſam muliereꝫ. vnde ſi fitpactuꝫ ſoluꝫ de lucranda dote extendit̉ ad donationeꝫ ꝓpter nuptias. vt mulier lucret̉ donationē ꝑꝑ nuptias viropͥmoriēte. ſi aūt pactum fuit de lucrāda maiori parte dotisqͣꝫ donationis ꝓpter nuptias. tunc pactū de maiori reducit̉ ad minorem quantitatē. l. fi. C. de pac. conuen. tam ſuꝑdo. ⁊ procedit hoc vt dixi poſt nuptias ꝯͣctas. ⁊ hoc factuꝫextuit ne fraudibus excogitatis veniant coniuges ꝯͣ prohibitionem fcām ne fiat donatio conſtante mr̄imonio ſed ante nuptias. dicit Innocē. ꝙ poteſt eſſe diſparitas in dotedonatione ꝑꝑ nuptias ⁊ in quantitate lucri alle. l. ex morteC. de pac. conuen. ſuper dote. ⁊ noͣ hoc dictum ſed iudiciomeo tex. videtur hodie de iure auctenticorum in auctentica equalitas. eodem titulo. de pac. conuentionali. ꝙ dos ⁊donatio debent eſſe equales. ⁊ pacta de lucro dotis veldonationis debent eſſe equalia ¶ Et ita ſcruatur in hac