Quod ſedem.Ex litteris.Conſultatiōa.
ſe eā cognouiſſe non dꝫ mulier audiri ītelligo qn̄ veraciternon pōt probare intentionem ſuam lꝫ aliqua ſigna inducattunc .n. dꝫ excludi .ſ. vt nō audiat̉ petens ꝓbationē de pn̄tiſed poſt cohītationē triēnalē audiet̉ ſi ꝓbat ꝑ aliqua ſignaputa qꝛ adhuc reꝑit̉ virgo. ⁊ offert iuramētū proprium cūſeptima manu ꝓpinquoꝝ. arg. in. c. laudabile. jͣ. eo. poſſetēt intelligi iſte v̓. qn̄ mulier erat corrupta. nam tūc de facili n̄pōt ꝓbari impedimētū mariti. v̓. ſi aut. loquit̉ qn̄ mulier innouitate ꝓclamauit. ⁊ ꝑ aliqua ſigna pōt ꝓbari impotētiamariti. tunc .n. dꝫ audiri incontinēti ꝓut dictū fuit in pͥn. vn̄diſcretus dꝫ eſſe iudex ⁊ ſemꝑ potius exigere ꝓbatōes ſuperfluas qͣꝫ defectiuas cū agat in ſeꝑatione de ꝑiculo aīaꝝvt dicit Inno. ⁊ bn̄ vn̄ quādoqꝫ exigat duo ex illis tribusp̄dictis argumentis. qn̄qꝫ oīa tria. qn̄qꝫ ſufficiet vnica probatio. vt ſi ē neceſſario concludens. exēplū ſi ex toto viriliaſunt amputata marito. nā tunc fruſtra exquireret̉ ꝓbatio. ⁊iſte tex. loquit̉ in impedimēto frigiditatis. nā cū impedimēto maleficij ſemꝑ ad minus debent cohabitare prius ꝑ triēnium qꝛ cū illud īpedimentū nō ſit naturale ſed accidentalepoteſt tꝑe remoueri. vt ꝓbat̉ in. c. fi. jͣ. e. ⁊ ſic intelligo iſtuꝫtex. lꝫ multa ⁊ varia h̓ ſcribantur. ¶ In glo. i. vult ergo glo.ꝙ iuſtum iudiciū appellet̉ hic iuramētū ꝯiugū cuꝫ ſeptimamanu propinquoꝝ. ſed mihi nō plꝫ hͦ expoſitio. vn̄ dicerēꝙ aūt ꝯiuges volunt incōtinēti ſeꝑari nō expectato triēnio⁊ opꝫ ꝙ impedimētū probet̉ ꝑ iuſtuꝫ iudiciū .i. ꝑ aſpectumcorporis vt ſaltem appareant aliqͣ euidentia ſigna impotentie ⁊ tunc cū iuramēto proprio ⁊ ꝓpinquoꝝ pōt fieri ſeꝑatio qd̓ ſentit tacite hic abbas. ⁊ ad hͦ adduco. c. laudabilemjͣ. e. ẜm intellectum quē ibi teneo vt rectū iudiciū ponat̉ ꝓremedio ſeꝑato a iuramēto ꝯiugū ⁊ ꝓpinquorū. ⁊ dic vt dicam in. d. c. laudabilē. In glo. iij. ibi. ſed non credo ꝙ hocobſtat. intellige hanc glo. ꝙ pͥmū matrimoniū dꝫ reſtaurari quo ad vinculū exquo nunc apparet de potētia viri. ſꝫ reſpectu tori ſeu mutui ſeruitij ſerua diſtinctionem p̄cedentem. vt ſi ſolus maritus fuit in dolo poſſit vxor petere ſeꝑationē quo ad thorū ꝑꝑ adulteriū cōmiſſū cū illa alia. Si vero non fuit in dolo vel vterqꝫ cōmiſit dolū tunc matrimonium reprobabit̉ quo ad oīa. ꝓ hoc. c. fraternitatis. jͣ. e. ⁊. c.pe. ⁊ vlt. de adul. ⁊ ſic diſtingue noͣ. h̓ ꝑ io. an. ⁊ ꝯͣ hanc ſeꝑationē pͥmi matrimonij venit ꝯͣrium qd̓ ſequit̉ in glo. de. c. ſiꝑ ſortiarias. vbi dr̄ ꝙ ſi matrimoniū fuit ſeꝑatū ꝑꝑ maleſicium viri. lꝫ vir poſtea ducat aliquā ⁊ cognoſcat non ꝑ hocſeꝑabit̉ pͥmū matrimoniū cuius ꝯͣriū hic dr̄. ⁊ in. c. laudabilem. jͣ. eo. So. glo. dicit aliud in ſeꝑatiōe ꝑꝑ frigiditatem ⁊aliud ꝑꝑ maleficiū. ⁊ nō reddit rōnem diuerſitatis. vn̄ aliꝗdicere voluerūt ꝙ illud. c. in hoc ſit correctū. ⁊ tu tene glo.⁊ dic hanc eſſe rōnem diuerſitatis. nā frigiditas ē īpedimētum naͣle non reſtrictū ad certam ꝑſonā. vn̄ ſi vir poſtea cognouerit aliam aꝑꝑet eccleſiā fuiſſe deceptā cū eodem mōpotuiſſet cognoſcere pͥmā. ſed maleficiū qd̓ ſit inſtigāte diabolo reſtrīgit̉ ſepe ad certā ꝑſonā vt oēs poſſint cognoſcere p̄ter vxorē. iō ſi poſt diuortium ducat aliā ⁊ cognoſcat n̄ꝑ hoc apparet eccl̓iam fuiſſe deceptā. iō nō dꝫ ſeꝑari ſcd̓m⁊ reſtaurari pͥmū ⁊ ita ꝓprie loquitur illud. c. ſi per ſortiarias ꝓ hoc. c. fi. jͣ. eo. ⁊ ſic intelligo iſtum tex. qui ſolet difficilis reputari. quia videtur deuiare a deciſionibꝰ alijs. Ab.Impotens ad copuUod ſedeM lē ipotens ad matrimoniū ꝯͣhēdū ſiue ſit impedimētū etatis ſiue nature ¶ Noͣ pͥmo ꝙ puer nō p̄ſumit̉ ꝙ generarepoſſit. ⁊ dr̄ puer vſqꝫ ad. xiiij. ānū. de quo dic vt in. c. puberes. ⁊. c. ij. de deſpon̄. īpu. ¶ Scd̓o noͣ ar. ꝙ ſufficit allegariviri īpotentiaꝫ abſqꝫ eo vt ſpecificet̉ qualitas impotentie.¶ Item noͣ ꝙ idē oꝑat̉ impotentia tꝑalis quo ad tꝑs quodꝑpetua in ꝑpetuū. vt pꝫ in parificatiōe que hic fit inter puerū ⁊ impotentē. ¶ In glo. fi. ibi humanitatis ſolaciū ⁊c̄. expone iſta v̓ba prout noͣ. in. c. nuptiaꝝ p̄al. in glo. in v̓. in quibuſdā. ſenex .n. iō ꝯͣhit. qꝛ hꝫ hītū qn̄qꝫ reducibilē ad exercitium. ſꝫ tex. dꝫ intelligi de oīno impotēte. ideo dicunt hicdoc. ꝙ ſpādo carēs vtroqꝫ teſticulo n̄ pōt ꝯͣhere mr̄imōiū
ſecus aūt ſi careat vno teſticulo tm̄. ⁊ ſic pōt ītelligi. l. ſi ſerua. in. §. ſpadonē. ff. de iure do. ⁊ vide glo. in. c. hi. ꝗ. xxxij.q. vij. qͥ tractat ꝗd de eo ꝗ hꝫ virgā erectā ſed nō pōt emittere ſemē ꝑꝑ īpedimentū naturale vel accidentale. ⁊ tenuitibi glo. ꝙ talis pōt matrimoniū ꝯͣhere cū poſſit muliere ꝓuocare. ſed cōiter tenet̉ ꝯͣrium ⁊ hoc puto verius. qꝛ exquonō pōt generare pōt vxor dicere ego volo eſſe mater ⁊c̄. vtſupra. c. pror. in fi. de hͦ aliquid. jͣ. e. conſultationi.Naturale impedimentuꝫ adX IIITeTIS. cōitū inſeꝑabile arte medicorū matrimoniū īpedit. pͥmo ꝯſultatio. ſcd̓o rn̄ſioibi rn̄demus ¶ Caſus litteralis Quidam ꝯtraxitcū quadā ꝗ cū debitum reddere nō poſſet. lꝫ vterqꝫ legitime fuiſſet etatiſ mulier ꝯtraxit tam grauē infirmitate vt oīoinutilis ſit ſcā viro ꝙ nullo modo ea cognoſcere pōt. queritur an debeāt ſeꝑari Reſpondet papa ſ viciū illd̓ a natur aꝯtraxit mulier. nec ope medicoꝝ poteſt ei ſubueniri vir poteſt aliā ducere in vxorē. Ber. ¶ Noͣ ꝙ ad dirimendū matrimoniū nō ſufficit quodlibet īpedimentū ad coitū. niſi ſittale qd̓ arte medicorū reparari nō poſſit ⁊ ītellige ꝙ poſſufieri reꝑatio abſqꝫ ꝑiculo corꝑis vt exponit tex. jͣ. e. fraternitatis. ¶ In glo. i. in fi. vult ergo glo. relata ad ter. ꝙ īpedimentū accn̄s poſt matrimoniū ꝯͣctum lꝫ nōdū cōſummatūnō tribuit facultatē ſeꝑandi matrimoniū qd̓ noͣ. naꝫ matrimoniū ꝯͣctū ꝑ verba de pn̄ti qd̓ ſemel tenuit nō reperit̉ poſſe ſeꝑari niſi ꝑ religiōis ingreſſuꝫ vt in. c. ex ꝑte ⁊. c. ex publico de ꝯuer. ꝯiu. credo tn̄ ꝙ ſit ſufficiēs cā vt papa poſſitillud ſeparare ſi multuꝫ timet de īcontinētia ſani ad hoc qd̓noͣ. in. d. c. ex publico. ¶ In glo. in ver. a naͣ. aduerte lꝫ tex.loquat̉ de impedimēto a naͣ ꝯͣcto. Idē dic ſi impedimentuꝫfuit accidētale dūmō p̄ceſſerit mr̄imoniū ꝓ hoc. c. p̄ce. ⁊. c.ſe. in quibus ſolū ponderat̉ īpotentia coeundi ⁊ hec ſentiūtdoc. jͣ. e. c. ꝓxi. vbi dicam.Contrahens ſcienOnſultationt. ter cum īpotenti adcopulā ab ea non ſeꝑat̉. h. d. pͥmo cōſultatio. ſecundo reſponſio. ibi taliter ¶ Caſus lr̄alis. Alique mulieres ita ſunt clauſe ⁊ impotētes ꝙ viris carnalitercōmiſſeri non poſſunt. Queritur an poſſint contrahere matrimoniū ⁊ ſi contraxerint an debeant ſeparari. Reſpondetpapa non videtur credibile ꝙ aliquis cum talibus contrahat matrimonium tamen romana eccleſia conſueuit in talibus iudicare vt ſi non poſſunt eas habere vt vxores. habeant vt ſorores. Ber. ¶ Noͣ pͥmo ꝙ cum oīno impotenti adcopulam nō pōt ꝯſiſtere veꝝ matrimoniū. nā deſinit cā inſtōnis mr̄imonij. nā nec ꝑꝑ ſpem ſobolis nec vt euitet̉ fornicatio hoc matrimoniū pōt dici ꝯͣhi. ⁊ iō dicunt doc. hic etbn̄ ꝙ ſi potens ꝗ prius ſcienter ꝯͣxit cū impotente ꝯͣhit cuꝫalia tꝫ matrimoniū cū ſcd̓a nō obſtante ꝙ eſſet obligatꝰ cuꝫpͥma ad morandū tanqͣꝫ cū ſorore. vide inſtantiā in eo qui ꝯͣxit cū minore. nā lꝫ ſit obligatꝰ ad expectādū donec ꝗueniret ad maiorē etatē. vt ī. c. de illis. sͣ. de deſp. īpu. tn̄ ſi matrimoniū cū alia ꝯͣxit tꝫ matrimoniū. vt noͣ. in. d. c. de illis facitc. ſicut. de ſpō. dicūt tamē inno. ⁊ Hoſti. ꝙ tenet̉ iſte ſemꝑalere illā ī potentē cū qͣ ſcienter ꝯͣxit matrimoniū qd̓ bn̄ no.plus ēt dicunt ꝙ ſi timeretur de fornicatiōe potentis poterit eccleſia ſibi ſubuenire dando ſibi lnīam cū alia ꝯͣhendi.exquo cū pͥma non eſt veꝝ matrimoniū remanebit tn̄ obligatus ad reddendū neceſſaria prime. Sed quero de qͣ impotentia verificat̉ iſte tex. ꝗdam volunt intelligere qn̄ mulier eſt multū arta. ſed doc. cōiter intelligunt in quacūqꝫ ip̄otentia ēt ſi accn̄taliter ꝓueniret impedimētū ante contractūmatrimoniū. ꝓ hoc facit qd̓ dixi s. c. ꝓxi. ⁊ hoc placꝫ. quiaeadeꝫ eſt rō in quolibet impedimēto ¶ Ultimo quero quidintendit lr̄a dum dicit ꝙ ſi talis ſcienter contrahit cuꝫ impotente habebit illā vt ſororē. dicit io. an. ꝙ ſecum debet caſteviuere ſicut cū ſorore. nam ſicut veri coniuges poſſunt promittere continētiā ſimul morando. xxxiij. q. v. quod deo. ita⁊ iſti poterunt ſimul morari in continentia. Et pro hoc adduco tex. in. c. omnino. xxxi. diſtinctio. vbi paulus de vxo-