Druckschrift 
Speculum morale
Einzelbild herunterladen
 

Pars tertia. De Penjarū recordantiū vtilitate. Diſt. .IIII.

¶DE PENARVM RECORDANTIVM VTLLITATE. .DI. .IIII.Einde conſideranduꝫ eſt quāta ſitvtilitas de penis hmōi ꝓfunde ſepe non tranſitorie meditari. Cumaūt hec meditatio ſtudioſa ad multa ſit vtilis. ſpecialit̓ tn̄ ad quatuor ſalubris &vtilis inuenit̉ Primo qͥdem ꝓuocat ad agen penitentiā. Propt̓ quod. pͣs. orabat. Cōuertant̉ pctōres ī infernū ſcꝫ conſiderationē. utſic ad penitentiā cōuertant̉. Quidā muliere cōiu̓gata inceſtū faciens ſubito mortuus.ē in pctō. quo illa dolens. deſideraret ſcire quomō eſſet ei. illi iacenti in lecto ſuo miſerapparuit. totus ardens quēadmodū ferrūdens. & ait. vide qͣlis ſū exterius. & ex hocgitabis aliqͣliter qūo ꝓpter pctā mea mihi ſitinterius. Tūc ip̄e ī oculis eius ardentē urinamvelut metallū bulliens emiſit. cuius ardor t̓rācōburere uidebat̉ penetrare ac etiā ſubintrare.Poſt illo diſꝑente mulier ualde ꝑterrita peccatū funditus dereliqͥt. egitqꝫ penitētiaꝫ ualdedurā. Nota ſicut ignis & fumi ꝓpinquitaſfletū & lacrimas ꝓuocat. ſic & meditatō igniſ& fumi infernalis lac̓mas cōpunctōnis extorqueat. Vn̄ qͥdam dixit. ſi pōtes habere lac̓mas pone oculos tuos ad fumiū inferni & ardorē eius. & ad uehementiā aquilonis a quopandit̉ om̄e malū. & ſic habebis. Itē īuitis. p. qͥdam q̄reret ab abbate ammone uerbū ſalutis. inter alia dixit ei. memorare eoꝝ in inferno ſunt. et cogita aput temetip̄m qūo ſuntibi anīe ī qͣꝫamaro ſilentio. aut ī quo peſſimogemitu. uel in qͣli metu & c̓tamīe. uel ī qͣli. expectatione et dolore ſine mitigatōne. & infinitas lac̓mas funde. Legit̉ ī uitis patrū puella quedā patrē habuit religioſā ualde & timē & amantē deū: & matre luxurioſā & inhoneſtā Iſta aūt bone indolis patrē imitabaturPater aūt eius graui languore et multa mileria uitā finiuit. In cuius morte ita cōmotuseſt aer. & tanta facta eſt ītemperies uix potuit ſepeliri. Matre aūt mortua in magna proſperitate magna facta eſt ſerenitas. ita uiderent̉ ẜuire ei elemēta. & maxīo honore eſtſepulta. Et cum filia cogitaret. cuius uita eſſetmagis eligenda. & uideret̉ matris cui itaſpere ſemꝑ ſucceſſerat in pctō ſuo. & uidebat̉habuiſſe pulchrū finē. viſū fuit ei ip̄a duceret̉ ad loca tormentorū. & uideret ibi matrē ſuā mirabilit̓ torq̄ri a demonibus. & aliis pctōribus. Poſtea ducta eſt ad locū ineſtīabilis claritatis in quo uidit patrē ſuuꝫ alijsmultis ſpecioſiſſimū & ineffabiliter exultantēquē cum ipſa rogaret ut poſſet ibi morari & remanere cum eo. At ille affirmat ſi uellet ibi eo morari uitā duceret illā & penitentiaꝫ ip̄e ad illa bona deuenerat. Alit̓ ſi matrē imitaret̉. matre puniret̉. Illa aūt rediens a uiſione in bona uita ꝑſeuerans patrē eſt imitata.Vn̄ ꝓſper de uita contemplatiua. Nec & hiisſimilia libent̓ audire & legere. iugiter āte mē-

tis oculos adducere. futura credere. ſine ullaturbatione metuere. cogitare qͣle maluꝫ ſit abillo gaudio diuine cōtemplationis excludi. beatiſſima ſanctoꝝ oīm ſocietate pͥuari. fieri patrie celeſtiſ extortem mori beate uite. morti uiuere ſempit̓ne. in ignē eternū dyabolo & āgelis eius impelli. vbi fit mors ſecūda dānatiſexiliū. vita ſuppliciū. uidere in illo igne qd̓illumīet. ſentire qd̓ cruciet. exūdantis incēdiiterribiles crepitus pati. baratri fumantis amare caligine oculos excecari. in ꝓfūdo gehennefluctuantis īmergi. edaciſſimis inet̓num dilaniari u̓mibus nec finiri. Aec et multa alia hiiſſimilia cogitare nihilē aliud qͣꝫ uiris oībūs libellū repudii dare. & om̄ia blandimēta carnalia refrenare. Scd̓o dat ī tēptatione cōſtantiam. In uitis patrū legit̉. qͥdam iuueniſtemptatus q̄rebat conſiliū a ſene qūo euaderetptationē. Cui ille dixit. faceret ſic̄ nutrix q uult ſeꝑare puerū ab ubere. ponit deſuꝑ aliqd̓ amaꝝ. qd̓ ſentiens puer refugit. Sic tuptationi amaritudinē inferni. Ite legit̉ ī barlaam. Vt dicit Ibhānes damaſ. theodas incantator miſiſſet contͣ Ioſaphat regis filiū ad ſubuertēdū multitudinē & demonū & puellarū pulcherrimaꝝ. & quedā ſpecioſiſſimagis filia ſuaſiſſet ei ut cōiungeret̉ ei matrimonialiter. nec ſic poſſerip̄a uel alie aut demoneſ emollire. qꝛ ſemꝑ ad fletū & adorationē recurrebat. ad ultimū ꝓmiſit ei dicta regis filia fieret xp̄iana ſi ſemel vna nocte eiꝰ optatoconcubitu frueret̉. oſtendēs qͣntū eſſet ei mei vnā aīam lucrari deo. aūt motus pietate & illectus aliquantulū eius pulchritudineꝫcepiſſet cogitare hoc eſſet magnū pctm̄facere aīa illa deo lucranda. Hoc etiā facere inetuenſ ꝓſtraret ſe in pauimēto ad oratio flens multū. Et poſt ibi qͣſi dormiens viditquoſdā ualde terribiles rapiūt & educūt.ad pratū īeſtīabilis odoris. & ad ameniſſimaloca ubi erant oīa delectabilia & iocūda. et audiuit uocē dicentē ſibi. Hic ē reqͥes iuſtoꝝ. Poſtea diicit̉ ad locū totū huic contriū om̄i miſeria & infelicitate plenū & dictū eſt ei. Hic ē locus pctōꝝ. poſt reductus. & ad ſe reuerſus treinebūdus factuſ ſenſit pulchritudinem puellep̄dicte. & aliaꝝ feridiorē ſtercore. demoneſ au cōfuſi ad theodā ſunt reuerſi. ſuā deiectio & cōfuſionē ī uiti fatētes. Iteꝫ ſupͣ. de venegn̓alitate. de eo cōburebat ſibi digitos. Itemdicit̉ in uitis patruꝫ de eo tēptatus ad ſolemegypti nuduꝫ ſe ponebat. q̄rens qūo poſſet ſuſtinere inferni ignē. poterat ſolē ſuſtineItē ī uita beati Antomi legit̉. dyabolꝰptaret eum. offerenſ ei ymaginare ſpeciem ornatiſſime mulieris ipſe ſemꝑ opponebat meditationē infernalis incendii. Vn̄ dyabolꝰ apparuit ei ī ſil̓itudinē ꝑuuli & teterrimi ethiopiſdicēſ ſe ſpm̄ fornicatōis uictū ab eo. Iteꝫ adidē dicit Egiſyppus de gladibus iudeoꝝ li. v. tytus uaſpaſiani filius obſediſſet ierl̓m. &anīaret ſuos ne timore mortis deſiſterent uel