Nr. 153. 1514 Dezemer 19. 251
cator, qui de centum solvit quinque, nescio quo iure et usurariuset fraudulentus appellari possit. Vestri sacerdotes binos et plurescanonicatus gerunt; canonicus is est, qui horas in ecclesia suadicit et canit: dum unus bino vel maiori numero fungitur canoni-catuum, non satis scio, quid oret. Habent episcopatus orationesdiversas: absens canonicatus sui utens fructibus quid facit cogi-tandum. Res agitur principis indulgencia, imo salus hominischristiani apud eum, qui est Christus. Vellem ego, ut sacerdoteschristiani se primum iuxta evangelicam doctrinam et eruditionemmundos redderent et mundi, si quae in laicis iure crimina ad-notarent, pie et Christi iuxta exemplum taxarent, non impii, noninvidi, non sedicionum concinnatores, non avari et bonorumtemporalium, quae plerunque religionem ipsam insolentissimeinvertunt, cupidi. Quid hoc est, non velle vel etiam publice dis-putare, quid vel quäle in contractu tuo sit peccatum — respulchra, sed stupenda, tu iure ais, non peccatum — hie latratpeccatum. Res etiam inter vos sacerdotes invidia agitur et odio.Torquemur nos a vobis laici; inquirimus veritatem, nescio quomodo inquirendo eam vel offendimus vel laedimus. Sed si epi-scopus l non vult, ut intelligam veritatem, aecusabitur, credo, etcondemnetur ab eruditione christiana, quae omnino veritatemipsam fovet et publicatam iri vult. Si episcopus curat, ut lateat,vae animae suae et complicum!
Sed haec postea. Quid Fuggerus Romam scribat, velim asecretis observes, ne Romae contra te quis machinetur. Speroex hoc scismate et laudem tibi inmortalem comparari; quareperge ut ineepisti. Exemplum brevium apostolicorum primum,ut voluit Fuggerus, seeundum, ut Ilsungo nostro et eciam mihinecessarium videbatur, contexui; caetera, quae ad prineipes tuos 2speetant, ab Ilsungo cognosces. Remitte, rogo, has meas ineptias,quas morosus admodum et moestica adfectus, quod ad manumexemplum praescriptum non habueram, scripsi et noctu. Tu valeet bene sperare. Iterum vale.
19. decembris anno salutis 1514.
Tuus Peutinger.
1 Bischof Gabriel v. Eyb von Eidistätt.
2 Die Herzöge Wilhelm IV. und Ludwig X. von Baiern.