LiberPrimus

in materia inchoatio. Septima priuatio cōtrariatur forme habite ẜm ſui naturam quā formam materia appetitnon autem ex parte ſimplicis negationis. cum contrariaſint entia poſitiua. Octaua dicit Areſtoteles in hoc libroꝙ duo ſunt principia ad agenduꝫ concurrentia. ⁊ vnū adpatiendum intelligens per actiua principia ꝯtraria ſcꝫ formam ⁊ priuatōnem. igitur priuatio preter negatōnē ſimplicem ⁊ materie potentiam includit aliquid actus. hocaūt eſt formarum inchoatio. qua generans naturale formam educit aut igit̉ex nihilo. aut ex aliquo ſui. aut ex potentia ſubiectiua materie. nullum horum autem eſt dicendum. igitur. non primū. quia ſic generatio eſſet creatio. etnullum agens naturale daret ſpeciem ſed tm̄ prepararetipſam materiam. ſi ſcd̓m habetur ꝓpoſitum. ſi terciū ſequeretur ꝙ aut materia fieret forma. aut potentia materie actus forme. neutrū aūt horum eſt dicendū. igitur. non primū propter earum eſſentialem diſparatōnem. non ſcd̓mquia potentia materie eſt ip̄i materia identica. Etiaꝫ terminus a quo ⁊ terminus ad quem debent eſſe eiuſdem eſſentie. forma autem ⁊ materia ſiue ens potentia ſubiectiua non poteſt eſſe terminus a quo motus. cum igitur tetminus a quo motus ſubſtantialis ſit in ip̄a materia. cumentia naturalia fiant ex materia tanqͣꝫ ex origine. ſequiturꝙ oportet ponere in materia forme eſſentiam que eſt terminus a quo motus. Maior patet. qͥa terminus a quo ⁊ad quem non differunt niſi ſicut potentia ⁊ ſuus actus.Minor eſt phyloſophi in hoc libro. ſecūda pars queſtionis patet. quia vnumquodqꝫ non fit ex quolibet cum ex ſemine oliue non fit pirus aut pomus ſed oliua. igitur ⁊c̄.Pro cuius intellectu eſt ſciēdum. ꝙ ſicuti duplex eſt materia ſcꝫ materia prima in qua eſt potentia remota. ⁊ maxime ab actu diſtans. ⁊ materia ſcd̓a que eſt potentia ꝓpinqua ad actum. ſic pariformiter eſt duplex inchoatio. quedam eſt cōmunis. ⁊ quedam propria. Inchoatio enim cōmunis eſt confuſus habitus omnium formarum in potētia materie prime. que eſt potentia remota. ⁊ in illa inchoatione omnes forme naturales equaliter inchoantur ⁊ incali eſſe forme non diſtinguuntur inter ſe ſicut homo ⁊ aſinus in animali non diſtinguuntur neqꝫ vniuerſaliter dueſpecies in ſuo genere cum in eo conueniant. Sed inchoatio propria eſt alicuius forme in materia ꝓpinqua ⁊ diſpoſita ad aliquam formam propriam ⁊ illa dicitur talem habere inchoatōnem que vnico motore poteſt ad actum cōpletum deduci. ⁊ ſic ſecūda pars cōcluſionis intelligit̉ deinchoatōne propria Sed poſſet aliquis dubitare. Anforma in materia inchoata ducatur de eſſe incompleto adeſſe completū ſucceſſiue. Et videtur ꝙ non. quia ſic for̄aſubſtantialis intentōnem ⁊ remiſſionem ſuſciperet ⁊ magis ⁊ miuus. Ad hoc eſt dicendū ꝙ talis forma inchoata ducitur ſucceſſiue de eſſe incompleto ad eſſe completūin ipſa materia. non tamen talis ſucceſſio fit in forma ſubſtantiali. ſed in diſpoſitionibus ⁊ qualitatibꝰ que ſunt inip̄a materia que magis ⁊ minus ſuſcipiunt ẜm ꝙ materia continue ẜm magis ⁊ minus perficitur ⁊ diſponiturad forme ſubſtantialis ſuſceptōneꝫ que in materia introducitur accepta ſub vltima diſpoſitōne ad talem formaꝫvnde ſi materia in inſtanti poſſet eſſe diſpoſita tūc ſine ſucceſſione forma introduceretur. ſed quia non poteſt in inſtanti eſſe diſpoſita ſed ſucceſſiue ꝓpter contrarias diſpoſitiones in materia exiſtentes que per motum abiciūtur. iōeſt ibi quedam ſucceſſio que non eſt rōne forme ſubſtancialis ẜm ſe ſed ratōne indiſpoſitōnis materie ⁊ ꝯtrario

rum que ſunt in ea. Et ſic dicendū eſt ad argumentuꝫ ꝙforma ſubſtantialis nō ſuſcipit magis ⁊ minus in tali fluxu ſꝫ dumtaxat qualitates.Ad obiecta in opponitūAd primū dd̓m eſt ꝙ ꝑ accidens accipitur multis modisUno modo accipit̉ inqͣꝫtum opponit̉ ei qd̓ eſt ſolitariū etſic poteſt dici principiū per accidens. ſcd̓o opponit̉ ei quodeſt ſubſtantiale. ⁊ ſic priuatio vt dictū eſt prius. eſt ens ꝑ accidens. Alio modo dicit̉ ens per accidens illud quod ē ꝑaliud. ⁊ ſic priuatio non eſt ens per accidens vt imaginat̉argumentū ſed eſt per ſe principium ip̄m motū origināsEt eſt ſciendū tamen ꝙ ipſa priuatio duobꝰ modis accipitur. Uno modo qͣꝫtum ad eius eſſe formale quod eſt deeius intrinſeco intellectu ⁊ ſic eſt non ens. ⁊ ꝑ ꝯn̄s principium per accidens. Alio modo qͣꝫtum ad eius eſſe materiale. ⁊ ſic nominat forme inchoatōnem. ⁊ ſic dicit̉ ens autpotius entis principiū. Circa hoc eſt conſiderandum ꝙ ēduplex eſſe inchoatōnis. ſcꝫ pͥmariū ⁊ illud eſſe inchoatōnis forme concreatū eſt materie quare ab ea inſeparabile.Aliud eſt eſſe ſecundariū. ⁊ illud poteſt a materia ſeparariet tranſmutari. Exempli gratia vt eſſe habituale quo conueniunt forme elementoꝝ in mixto qd̓ eſt materie cōproductū ⁊ eſt ſeminale principiuꝫ formaꝝ mixti qd̓ acquirit̉per generationem in mixto ⁊ ꝑ oppoſitā mutationem ſcꝫcorruptōnem aufertur. Sed diceret aliquis ex illo ſeq̄retur. ꝙ priuatio nō haberet entitatem ſuā a materia. ſedpotius per illud eſſe inchoatōis. quia illud vicinius ei cōuenit. Ad hoc dd̓m eſt. licet magis intrinſecum ſit priuationi aptitudo forme qͣꝫ ſubiectu ſuſcipiens. tamen hmōiaptitudo non habet completam rōnem principij. igit̉ gratia illius non dicit̉ priuatio principium per accidens. Adprimam confirmatōnem eſt dd̓m qͣꝫuis priuatio quo adaptitudinem forme quā includit non abijciatur a materiatamen formale eſſe qd̓ nominat carentiam forme abijcit̉. ⁊ſic priuatio non permanet qͣꝫtuꝫ ad id qd̓ per ſe dicit. materia vero qͣꝫtum ad id quod per ſe dicit eſt intranſmutabilis. Etiam priuatio differt a materia qͣꝫtum ad eius materiale. quoniā materia manet in re facta tāqͣꝫ omnino intranſmutata. cum tranſmutatio rei eſt per hoc ꝙ materiaſubijciatur alteri ⁊ alteri forme. materiale vero priuatōistranſmutatur cum intrinſece motu perficiatur. Ad ſecundam confirmatōnem dicendū eſt. ꝙ perfecta priuatiotollit totum habitum nihil derelinquens ẜm eius eſſe cōpletum ⁊ perfectum. ita ꝙ maneat habitus ẜm ſpeciem.non autem tollit aptitudinem ad habitum. qͥa ſi illam tolleret non eſſet priuatio dicenda priuatio. ſed potius negatio. neqꝫ opponeretur habitui priuatiue ſed contradictorieet ita ad propoſitum perfecta priuatio ſubſtantialis forme aufert a materia totum eſſe perfectum ipſius formequod per generatōnem acquiritur. ſed non aufert a materia aptitudinem ad formam. Ex omnibus his patet. ꝙpriuatio qͣꝫtum ad id quod ſibi primo per ſe conuenit eſſentialiter. videlicet qͣꝫtum ad eſſe formale non manet. qͥa habita forma ceſſat priuatio ⁊ etiam non ens. tamen qͣꝫtumad eius eſſe materiale. bene manet. quia ſic nominat eſſe inchoationis. Ad ſecundum eſt dicendum. ꝙ generatioeſt ad forme eſſentiam. ⁊ non ſolum ad modū eſſendi forme. ſed equiuoce accipitur eſſentia. qm̄ per forme eſſentiaꝫaliqn̄ intelligit̉ qͥditas que per definitonē explicat̉. cū eſſentia forme ſit ſpecifica ⁊ vltīate ꝯpleta. ⁊ ſic loq̄ndo de for̄e