CCCIIMIII. I.

Mſircauerint vel ſub quocunqꝫ alio titulo cōceſſerint.etiā vēditionis ẜm Io. an̄. quā penā ſi ꝑ mēſeꝫ ſuſtinuerīt indurato aīo terre eorū qͣꝫdiu in ip̄is morāt̉ ſunt ip̄o facto interdicte. Alij laici dn̄t ꝑ excōicationē ad hoc idē ꝯpelli. nō obſtāte qͦcūqꝫ eoꝝ pͥuilegio. Et de hͦ vides Excōicatio. .vij. caſu. xxxii.¶ Sꝫ qͥd dicemus de dn̄is et cōitatibus q̄ ꝯcedūtLiudeis vt poſſiūt exerce̓ vſuras et locāt eis domoſet faciūt cōuētiones cū eis ſuꝑ vſuris exercendiset vt iudices cogāt debitores ẜm cōuenta ⁊ hmōi℟. d. Andeas barbatius. et Pau. de ca. conſilio.ccclxxvj. et Pe. de anch. cōſilio. ccxxx. et qͥdā alij conati ſunt tenere ꝙ licite facere poterant. dūmō auctoritas ſeu licētia ab ordinario obtineat̉. Et hocqꝛ accedit ad bonū cōe totius rei publice. Itē qͥaſic ē cōſuetudo de cuiꝰ initij memoria nō exiſtit ꝯͣriū. et tolerātia romanorū pontificū p̄ſertī ī terristꝑaliter eccīe ſubiectis. et iō videt̉ valere. Itē quiaiſta cōceſſio nō ē peccati nutritiua ex ꝑte xp̄ianorūvt in. c. ſuꝑ eo. d̓ vſu. Ex ꝑte vero iudeorum nihilnobis de his qͥ foris ſunt. vn̄ dicit tex. in. c. qͥ ſincera. xlv. di. ſuꝑuacue rei videt̉ dare operā qͥ arcerenitit̉ iudeos a peccato. vtpute dānatos ꝓpter ꝑfidiā. Et ideo tolerant̉ in eorū ritibus. Hec ſunt inſumma eorū motiua. Sꝫ ſalua eorū reuerentia demōſtrabo ꝙ nedū vere ſꝫ aꝑte erronee conſuluer̄tUn̄ ꝓ clariori intelligētia no. ẜm Girar. de ſenis.et refert Io. an. in mercurialibus in regula peccatū. li. vj. ꝙ triplex ē ꝑmiſſio cōtra legē. Prima ſimplex induligēs penā ſolū ſꝫ nō culpā. Et hoc mōꝑmittit ecc̄īā ꝓſtibula ꝓpter maius malū ſeu peccatū euitandū. vt in. c. deniqꝫ iuncta glo. in verboveniā. iiij. diſt. ⁊ in. c. veniēs iuncta glo. fi. qͥ cle. vlvo. Scd̓a ꝑmiſſio ē tollens impedimentū. et iſtomō eccleſia tolerat ritus iudeorū ꝓhibēs xp̄ianisne eos impediāt. d. c. qui ſincera. et. c. ſicut. d̓ iudeis. Tercia ꝑmiſſio ē p̄ſtans iuuamen ẜm quē modū eccīa ꝑmittit clericū occidi a ſecula ribus iuſte.quia eū degradat et tradit. vt in. c. degradatio. depenis. li. vj. Et de hac habes in. c. nouimus. d̓ verbo. ſig. et pͥme Coꝝ. v. Prima fit ꝓpter maiꝰ malū euitandū. Scd̓a ꝓpter bonū ꝙ inde conſequiſperat̉. vt .ſ. iudeos tolerando lucrari poſſit. vt ind. c. qͥ ſincera. et vt nobis veritas in eorū ritibus fiat. no. vt dicit Aug. Tercia v̓o nō pōt fieri niſi deeo qd̓ licitū ē. Nā licitū ē ꝙ maleficia nō remaneant impunita. c. vt fame. de ſen. exc. et in. l. ita vulneratus. ff. ad. l. acqͥl. Ideo merito tradit clericumFranciſcꝰ in ſcd̓o ſen. dicit ꝙ duo ſunt genera malorū. vt dicit glo. ſuꝑ illud Ab occultis meis mūda ⁊cͣ. Quedā ſunt noſtra q̄ a nobis oriunt̉ et hisnullo mō cōſentire debemus nec directe nec indirecte. Quedā v̓o ſunt aliena q̄ fiūt ab alijs. et hisnunqͣꝫ cōſentire debemus directe cōſenſu approbationis. Aliqn̄ tn̄ licet cōſentire indirecte cōſenſu ꝑmiſſionis. ſicut deus ꝑmittit aliqͣ mala ex cauſa rōnabili. Sine vero cā rōnabili nō licet. Un̄ d̓cit ꝙ reciꝑe mutuū ſub vſuris ex rōnabili cā putaneceſſitatis vel vtilitatis licet. alias nō. hec ille Exquibꝰ ego cōcludo ad q̄ſtionē ꝙ tales peccāt mortaliter. et ſunt excōicati et tenent ad reſtitutionem

a. ij.CCCIIoīm vſurarum ex tali cōuētione ſolutaruꝫ ſi iudeinō reſtituent. Nā licet pͥncipes et cōitates poſſintꝑmittē vſurarios pͥma ꝑmiſſione. vt tenet Bal.et Bar. in. l. cūctos populos. C. de ſum. tri. ꝙ tn̄ego non admitto ſimpliciter. qꝛ maius malum eſtvſura q̄ eſt peccatum mortale qͣꝫ qd̓libet dānumtꝑale vel corꝑale qd̓ euitat̉ ꝓpter vſurā. Et iō nōpōt ꝑmitti ꝓpter maius malū euitandū. Solumcōcedere dictū Bal. et Bar. qn̄ maiora peccata ſinō ꝑmitterent̉ ſimpliciter haberent conſeqͥ. vt puta homicidia et hmōi. alias nō credo excuſent̉ etiam ſimpliciter ꝑmittēdo. ar. c. poſt miſerabilē. eo.ti. vbi p̄cipit̉ eis vt cōpellaūt iudeos reſtituē vſuras. Ergo a fortiori ne exigāt ꝓuidere tenent̉. Nāfacilius impediunt̉ facienda ꝙͣ tolerent̉ iā facta.vt in. c. quęadmodū. de iureiur. et. l. patre furioſoff. de his qͥ ſunt ſui vel ali. iur̄. Nihilominus permiſſione ſcd̓a ꝑmittere non poſſunt cū nullū bonū ſeqͣtur. īmo multa mala. vt pꝫ vltra experientiam ꝑ. c. vſurarū. de vſu. li. vj. Et multo minus ꝑmiſſione. iij. vt ē in ꝓpoſita. q. Nā nullus pōt peccatū cōmittere ſeu cooperari vt cōmittat̉ ꝓ quocūqꝫ bono obtinendo ſeu malo euitādo ab alio. c.ſuꝑ eo. d̓ vſu. Facit. c. j. xxij. q. ij. ⁊. c. forte. xiiij. q. v.et. c. qd̓ ait. xiiij. di. in glo. et in. c. nō maguo. ne cīe.vel mo. Liceret bn̄ alicui qn̄ eidē imponeret̉ neceſſitas duorum malorum pene ſed non culpeIlē liceret volenti facere vnū de duobꝰ malis culpe ei ꝑſuadere vt minus faciat et maius dimittatſꝫ non tercia ꝑmiſſione ſꝫ ſolū pͥma et ſcd̓a. Intelligo qn̄ aliter nō poſſet cōpeſci quin vnū faciat. alias n. et ita loqͥt̉. c. duo. xiij. di. Et iō cū tales nedūcōſentiāt immo cooperant̉ vſurarie prauitati exercende. pꝫ ꝙ peccāt mortaliter et etiā ſunt excōicati exquo paciſcunt̉ cū iudeis vt poſſint exigerevſuras. aut ꝙ eis iuſticia fiat de vſuris exigēdis.multo magis ſi ad hoc interponūt decretū. Taliaem̄ pacta vel decreta facta ab illis qͥ hn̄t ptātē condendi leges vel ſtatuta dicunt̉ leges vel ſtatuta vtin. l. pe. §. ille. ff. de do. inter vi. et vxo. et in. l. ceſar.ff. de publica. et vtrobiqꝫ ꝑ Bar. et ꝑ eūdē Bar.in. l. iiij. §. actor. ff. de re iudi. Rō qꝛ faciētes taliapacta nedū intendūt ſe obligare immo volunt pͥncipaliter obligare oēs de ciuitate et diſtrictu. et obligant̉ etiā illi qͥ nō aſſenſerunt. Ergo ſunt ſtatutacum ex pactis meris nō obligent̉. niſi conſentiēteſvt in. l. j. ff. de pac. Sed ſtatuentes vel p̄ſumentesiudicare ꝙ vſure ſoluant̉ ſunt excōmunicati. cle.j. de vſu. que cum indiſtincte loquat̉ habet locumetiā de decretis factis cuꝫ iudeis. vt tenet Landunus ibidem cum glo. et. d. Ear. et Io. de imo. Facit qd̓ not. Gemi. in. c. j. de vſu. li. vj. qͥ vult ꝙ pene eiuſdē. c. ligāt etiā locātes domos iudeis. et idētenet. d. Lau. de rido. ī tractatu d̓ vſu. q. cxlvj. Etꝙ teneant̉ ad reſtitutionē pꝫ. qꝛ cauſam efficacemdāt dāno ꝓximi et ſine qͣ nō damnificarent̉. ideotenent̉ inſolidum ſi illi non reſtituent vt pꝫ ſupraReſtitutio .j. ī verbo vſurarius. §. viij. Aduertetn̄ ẜm Laudunū ⁊ Pau. in cle. j. de vſu. ꝙ ſi ſupradicti ꝓhiberent ne maiores vſuras exigerent duꝫnō cōſentiāt de minoribus nō incurrent penam

A 4

II