Teſtamentum
ꝓ vtilitate qn̄ quis ſe cōmittit de o in ſuis or̄oibꝰ:aut factis nō eſt tēptare deū ſicut. ij. Paral̓. xx. Cuꝫignoramus quid agere debeamus ad te ſunt oculinoſtri. Et ideo dicit glo. Math̓. iiij. Deum tēptatqui habens quid faciat ſine rōne cōmittit ſe ꝑiculoexperiens vtrū liberari poſſit a deo.2 ¶ Utrum temptare deum ſit pctm̄? ℟. ꝙ ſic. qꝛ p̄ſupponit ignorantiā et dubium de diuina ꝑfectōe.Nullus em̄ p̄ſumit temptare eum de cuius excellentia eſt certus. ⁊ cuꝫ temptare iſto mō ꝑtineat addei irreuerentiam opponit̉ directe religioni. Et ſiceſt graue pctm̄. minus tn̄ ꝙͣ ſuꝑſticio. qꝛ tenptansꝓteſtat̉ tm̄ dubitationē verbo vel facto. ſꝫ ſuperſticioſus ꝓteſtat̉ errorē facto. vt patꝫ. sͣ. Superſticio.§ .j. Si v̓o experimentū qͥs ſumat de pertinentibꝰad dei perfectionē ſolū. vt alijs demonſtret. hoc nōeſt temptare deum. ſi ſubeſt neceſſitas iuſta vl̓ pivtilitas ⁊ alia q̄ ad hoc cōcurrere debent. ſicut apl̓ipetierūt in noīe xp̄i facere ſigna Act̉. iiij. vt infidelipus innoteſceret virtus xp̄i. Item not. ꝙ dupliciter quis petit ſignū a deo. Primo explorando deipoteſtate. aut dicti eius veritatē. et hoc eſt temptare deū. Scd̓o vt inſtruat̉ quid ſit circa aliqd̓ factuꝫplacitū deo. ⁊ hoc nō pertinet ad dei temptationē:qn̄ tale quid per ſacrā ſcriptura nō eſt reuelatū: autper ſanctos ſeu per eccleſiam.eſt voluntatisIſtamentumor̄e iuſta ſenteItia de eo ꝙ quis vult poſt mortē fieri cūheredis inſtitutiōe. vt nabet̉ in. l. j. iuncta. glo. ff. de teſt. vn̄ bn̄ dicit iuſta ſnīa. qꝛ ſi eſt iniuſta. puta vult exheredare filiū ſine cā nō ē ſeruāda.xiij. q. ij. ſi quis. Aut ſi p̄cipiat corpus ſuum iactariin mare. ff. de condi. inſtitu. l. quidam ſuo teſtō. vecontra bonos mores aut pietatem: aut verecundam. l. conditōnes. ff. de condi. inſti. ⁊. l. filius. ibidēItem oportet ꝙ inſtituat̉ heres. qꝛ ſine eius inſtitutione nō erit teſtm̄. vt inſti. de lega. §. ante heredis. Et ſic differta codicillo. qꝛ per codicillū nō p̄tdari hereditas vl̓ adimi. inſti. de codicil. §. codicill1 ¶ Quis pōt facere teſtm̄? Rn̄. ꝙ quicūqꝫ nō ꝓhibet̉. Et qui ꝓhibent̉? Rn̄. ꝙ xix. genera perſonaꝫPrimo furioſus ſeu mente captus qui non habetlucida interualla. c. fi. de teſta. l. furioſum. C. qui teſta. fa. nō. po. Scd̓o ſurdus et mutus a naliuitateſecus a caſu. et ſcit ſcribere. l. diſcretis. C. qͥ teſta. fa.nō po. Tercio nō valēs articulate loqui. ita vt nōpoſſit exprimere nomen heredis nec ſcribere. l. iubemus. Ceo. tit. Quarto impubes inſti. quibꝰ nōē per. fa. teſta. §. p̄terea. Quinto filiuſfamilias: niſde caſtrenſi peculio vel quaſi: vt in. c. lꝫ. de ſepul. li.vj. ⁊. l. pe. C. qui teſt. fa. nō poſ. qd̓ limita. vt. sͣ. religio. §. lvj. Sexto. ꝓdigꝰ cui eſt interdicta a iudicebonorū adminiſtratio. l. is cui. ff. eo. tit. Sed teſtm̄ante factū valebit. vt ibi. Septimo damnatus admortē naturalē vel ciuilem vt ſunt deportati etianſi fugiunt de manu iudicū: vt. ff. eo. tit. l. eius. ⁊ qd̓ibi no. ⁊. l. qui vltimo ſupplicio. et ibi Bar. ff. de penis. Secus ſi eſſet damnatus ad penam inferiorē.Octauo manifeſtus vſurarius niſi p̄ſtet prius cautionem ẜm formā. c. ꝙͣqͣꝫ. de vſu. li. vj. Nono excōi
catus ẜm aliquorū opinionē quaꝫ ſequit̉ glo. in. c.decernimus. de ſen. ex. li. vj. Sed contrarium cōiter tenet̉. Decimo ſeruus. xiij. q. ij. illud. et. l. filius.et. ff. eo. tit. Undecimo quilibet religioſus qui ꝓfitetur tria vota ſubſtantialia. vt in. c. ij. de teſta. xij.q. ij. nō dicatis. Secus de alijs: vt ſunt heremite ethmōi. xix. q. vlti. §. ecce paulus. Duodecimo hereticus. qꝛ omnia bona ſua ſunt confiſcata ipſo iurec. cum ẜm leges. de here. li. vj. Terciodecimo dubius de ſtatu ſuo .ſ. an ſit in eo ſtatu in qͦ teſtari poſſitvel ne. l. de ſtatu. ff. eo. ti. Exemplū captus a latronibꝰ dubitat an ſit ſeruus vel liber: vt in. l. j. in pͥn.ff. de leg. iij. Quartodecimo obſides intellige de illis xp̄ianis apud infideles datis. aut de illis qͥ erātcaptiui ppl̓i romani. non aūt de obſidibus qui datur ab vna ciuiate ad aliam. vt legit̉ ⁊ no. in. l. obſides. ff. eo. ti. Quintodecimo damnatus ob carmēfamoſum ſeu libellum iniuriam alterius. qꝛ etiaminfamis efficit̉: vt in. l. is cui. §. ſi quis ob carmen.ff. eo. ti. Bar. tn̄ ibidē ⁊ cōiter tenet̉ ꝙ ex alia cā infames nō ꝓhibent̉ teſtari. Sextodecimo reus criminis leſe maieſtatis. l. quiſquis. C. ad. l. iul̓. ma.vj. q. j. §. verum. Decimoſeptimo qui eſt apud hoſtes captiuus. l. eius. ff. eo. ti. Intellige iſtud de hoſtibus romani imperij. Decimooctauo vtroqꝫ carēs lumine. Hodie tn̄ teſtat̉ dummodo ſeruet qd̓no. in. l. hac cōſultiſſima. C. qui te. fa. poſ. que ſuntiſta. Prīo ꝙ teſtes ſint vocati ad hoc vna cū tabellione. Scd̓o ꝙ nomīa heredum exprimant̉ ita ⁊ taliter ꝙ rōne noīs non poſſit oriri dubitatio. Tercioꝙ palam exprimat voluntatem ſuam tam circa heredes ꝙͣ circa legata coram teſtibus et tabellione.Quarto ꝙ teſtes ſubſcribant ⁊ etiam tabellio vno⁊ eodem tꝑe ⁊ loco. Sexto ꝙ vbi nō poteſt habertabellio habeat̉ loco tabellionis. Octauus teſtis literaꝝ peritus qui ſe ſubſcribat. fallit hoc ẜm Bal.ibidem niſi teſtetur inter liberos. quia tunc ſufficiunt duo teſtes. Hoc idem ſeruadum eſt in codicillis cecorum: vt in. d. l. hac cōſultiſſima. Decimonono qui cardinales inſecutus eſt hoſtiliter. vel ꝑcuſſit. aut ceperit. vel ſocius ſuerit. aut fieri mandauerit. aut conſilium vel auxilium dederit. vel fauorem vel ratum habuit. nec etiam talis ex teſtō aliorum aliquid caꝑe pōt nec ex ſucceſſione. c. felicis. depenis. li. vj.¶ Utrum p̄fati qui teſtm̄ non poſſunt facere poſ 2ſint diſponere in pias cauſas? ℟. ꝙ non. primi necquarti ſimpliciter nec quinti niſi de peculio caſtrēſi vel quaſi ẜm Bal. in. l. j. C. de ſa. ſan. ec. ⁊ no. in.d. c. licet. nec ſexti. nec ſeptimi nec octaui ſimpliciterẜm Bar. ⁊ idē dicit de quolibet decedente in mortali. Sed Bald. in hoc vltimo tenet contrarium ⁊bene. quia eccleſia recipit oblationes publicorumpeccatorum. niſi vbi ſpecialiter ꝓhibetur. vt patetin glo. in. c. oblationes. xc. diſ. Ergo fortius elemoſynas nec. x. nec xj. nec. xij. nec. xvj. nec. xvij. Alijaūt ſic etiā ſic loqui non pn̄t dum ſignis annuant.Unde ponit Bal. in. l. j. C. de ſa. ſan. ecc. exemplūde quodam aduocato qui nō valens loqui interrogatus ſi volebat ꝙ tot darent̉ ꝓ aīa ſua pauperibꝰapperiret librum in ſignum ipſe apperuit. ꝙ valet