Druckschrift 
Summa de angelica de casibus conscientie
Seite
CCLXVv
Einzelbild herunterladen
 

υθωωMSocietas

ẜm Marcū tulliū.OCielas. j. ⁊ no. Azo in ſumma ti. ꝓ ſocio ē duorū pluriāue cōuentio cōtracta ob cōmodiorē vſuꝫ et vberiorē queſtū. faciat ad hoc. l. ſi nō fuerit. §. plerūqꝫff. ꝓ ſocio. vn̄ cōtrahitur ſolo cōſenſu vn̄ ſi meꝰ ſocius aliquē admiſerit quē meū ſociū eſſe voluerit.ei ſolū ſocius ē. nō mihi. ff. ꝓ ſo. l. qui admittitur ⁊cōtrahitur ad tp̄s et in ꝑpetuū .i. dū viuēt ſocij etſub cōditione. vt. ff. ꝓ ſo. l. j. et. C. eo. l. pe. ſine finevero ꝯtrahi nō pōt. l. nullā. ff. eo.1 Qui pn̄t cōtrahere ſociētatē? ℟. ꝙ ille ꝑſone qͣpn̄t ſe obligare et cōtrahere de qͥbus ml̓tos caſushabes sͣ. Donatio .j. ꝑ totū.2 Quō pōt cōtrahi ſocietas. ℟. dicit tex. in. l. ſocietatē. ff. ꝓ ſo. ſocietatē coire. et re et verbis et ꝑ nunciū poſſe nos dubiū nō eſt.3 Circa qͥd pōt contrahi ſocietas? ℟. ꝙ circa oīabona. Itē circa aliquā negociacionē. Ite circa vnārē. ff. eo. l. ſocietas. ſꝫ in re turpi et flagicioſa contrahi nō pōt. ff. eo. l. neqꝫ p̄termittēdū eſt.4 Eſt vnus qui ponit pecuniā in manu mercatoris ſeu artificis. ⁊ mercator ſeu artifex ponit induſtriā ſuā ſeu exercitiū circa talē pecuniaꝫ. ſeu aliqͥponit pecuniā et operā. et alter operā ſolū vel pecuniā ſolū. vel ambo pecuniā ⁊ oꝑas: vt inde ex tali negociationē. et arte hēat lucrū. vtrū liceat. Rn̄.ꝙ ſic ẜm Ang. de peruſio tractatu de ſocietate. ethoc tā de iure ciuili ꝙͣ canōico. qꝛ oꝑa alicꝰ ſepe valet ꝓ pecunia. l. j. C. de ꝓ ſo. inſti. eo. §. ij. no. gloin. c. pleriqꝫ. xiiij. q. iij. Et hoc dūmō duo ꝯcurrātPrimū ꝙ ars ⁊ negociatio ſit licita. c. per veſtrasde dona. inter vi. et vx. Scd̓ꝫ ꝙ equitas ſeruet̉ inomnibꝰ. qꝛ ẜm Goſ. damna et lucra debēt eē cōiain omnibus. vt in. d. glo. c. pleriqꝫ. et. d. l. j. C. eo. ⁊ẜm induſtriā periculū et hmōi. ita vt qui plus poſuit pecunie vel opere plus habeat de lucro. d. l. ſin̄ fuerīt in pͥn. et ad arbitriū boni viri. ꝙ ī hac actione ſequendū eſt. l. impropoſita. ff. ꝓ ſo. alias cumiſta equitas nō ſeruat̉ nō poterit eſſe iuſta nec licita. quia cū ſocietas ſit fraternitas. l. verū. in pͥn. ff.ꝓ ſo. patet ꝙ erit iniqua et leonina. d. l. ſi nō fucrītin fi. qd̓ bene nota ꝓ tota iſta materia. Et rō qͣreˡcite accipit̉ de lucro in ſocietate ⁊ nō in mutuo eſt.qꝛ in mutud tranſfertur dominiū pecunie in accipientē. In ſocietate vero non. qꝛ dicit tex. in. l. ſi tibi aree mee. ff. de p̄ſcri. ver. nemo ſocietatem cōtrahendo rei dn̄s eſſe deſinit. Sed nunquid rōne pacti erit licituꝫ ꝙ qͥs hēatcaput fractū et alius ſanū .ſ. ꝙ quis hēat de lucro:nihil d̓ dāno: vel magis de lucro qͣꝫ īportet id qd̓ponit in ſocietate et minus d̓ dāno et hmōi? Rn̄.quidā dixerūt ꝙ ſic. ſaltem de iure ciuili. qꝛ contractus ex cōuentione legē accipiunt. c. cōtractus. dere. iur. li. vj. Sed tu tene cū Azo. ⁊ Accur. in. d. l. ſnō fuerit. et do. Anto. in. c. fi. d̓ vſu. et Ang. vbi sͣEt ẜm theologos ⁊ veritateꝫ ꝙ nullo mō licet. ꝙvt dixi ſocietas ē quedā fraternitas et tale pactumē contra eius naturā. ideo non valet. l. cuꝫ p̄cario.ff. de p̄cario. et. c. fi. de p̄ca. et ideo in cōſcientia tenetur reſtituere vel ſatiſfacere omne quod indebi

te habuit. vel in quo proximum grauauit ex hocpacto. Utrū ponenti oꝑas tm̄ liceat facere pactum ꝙ 6ſcꝫ tm̄ vult certū ꝓ opera ſua ⁊ d̓ dāno nihil vultſentire? ℟. ꝙ ſic qꝛ ẜm Aug. vbi sͣ. nō eſt iſte contractus ſocietatis. ſꝫ locationis operarū ſuarū. Ethoc verū niſi damnū contingeret ex dolo ſua velculpa. qꝛ ſic nō liceret. l. itē querit̉. in pͥn. et. l. ſi merces. §. qui colūnā. ff. locati. Utrū tradens centū ducatos in ſocietate cum 7pacto ꝙ vult ip̄m capitale ſaluū. nec d̓ eo vult ſentire aliqd̓ damnū: ſꝫ de lucro vult ẜm diſcretioneꝫſocij ꝙͣtū ſibi placuerit dare licite faciat? ℟. ꝙ nō.ſꝫ eſt vſurarius. c. cōſuluit. et. c. fi. de vſu. Et ꝓpterea ẜm Bal. in. l. j. q. ix. ff. ꝓ ſo. talis quicquid accipit de lucro extenuat ſorte. qꝛ tenet̉ cōpenſare: velſi vtrūqꝫ habuit tenet̉ reſtituere lucrum. Aduertetn̄ ꝙ ſi quis nollet ꝑiculo capitalis ſe exponere etinueniret aliquē qt ī eū vellet aſſecurare ꝓ aliquoſibi dato: nō eēt vſura ſe liberare a periculo ꝑ talēaſſecurationē: licet ꝓ lucro accipiat de capitali ſicaſſecurato: ꝙ quidē lucrū parit negociatio talis capitalis dati in ſocietatē. Et idē dicerē qn̄ ſocius accipiens ip̄m capitale cōueniret libere cū ſocio dante capitale de dando ſibi tale modicū de lacro. qd̓veriſimiliter quilibꝫ alius ſic faceret. ſi dans capitale remitteret totū lucrum aliud ꝙ deberet habere ex tali ſocietate. eo ꝙ eū aſſecuret ꝓ pͥncipali. immo ſi nihil eēt lucri: ſolueret nihilominꝰ aſſecurationem. vtpute qn̄ negociacio eſt talis qͣlitatis ꝙ aſſecurationē inueniret ſoluendo tria vel qͣtuor procentenario. et tn̄ cōmuniter ꝓ lucro ſocietatis eſſꝫrecepturus. vj. vel. viij. et aliqn̄ plus. ⁊ ſic conueniret cum ſocio ꝙ ſolū daret ſibi. iij. vel. iiij. ꝓ lucro et eum de capitali aſſecuraret: et ſic intelligo illud qd̓ tenet Io. an. in. c. per veſtras. de do. intervi. et vxo. in dote data mercatori. d̓ qͦ hēs sͣ. dos§. xj. Ratio qꝛ in iſto caſu pecunia poſita in ſocietate bene ſtat periculo ponētis: licet illud periculūredimat precio ꝙ licet. Et ideo nō eſt pͥuilegiū dotis. quia licite pōt fieri in quocūqꝫ capitali ſic dato: dummō concurrāt duo Primum ꝙ ſocius accipiens libere hoc velit facere: nō ſolū accipiendotale capitale: ſꝫ etiā ſi non acciperet ꝓ tali modo atſecuraret. Scd̓m ꝙ tm̄ plus poſſit veriſimiliter lucrari de tali ſocietate vltra partem ſuam qͣntum ēillud quod ſolueret ꝓ tali aſſecuratione cuicunqꝫcōmuniter. Tutius tn̄ eſſet ſi cōneniret cum ſociode ſoluendo ſibi tantuꝫ ꝓ aſſecuratione capitalisquantum quilibet alius acciperet ſi vellet aſſecurare. et in diuidendo lucro prius ſolueret conuentum ꝓ aſſecuratione: et qd̓ ſuꝑeſſet d̓ lucro ſibi cōtingente illud retineret. Nec ob. c. nauigāti. d̓ vſu.qꝛ ibi aliter nō mutuaret: niſi periculū et lucruꝫ ꝓpericulo reciperet. Utꝝ vidua ſeu qͥlibet alius qͥ dat mercatori in 8ſocietate centū cū pacto ꝙ ip̄m capitale ſit ſaluumcū intētione tn̄ retinēdi in ſe ꝑiculum ip̄ius capitalis. ſꝫ ſolum facit tale pactū ne decipiat̉ a meratorenō vt capitale ꝑeat ip̄i mercatori: ſi ſine culpa ſuaperiret licite ſine vſuris hoc faciat? ℟. ꝙ lꝫ vſura

c