Druckschrift 
Summa de angelica de casibus conscientie
Seite
CCXXVIIIv
Einzelbild herunterladen
 

Dermiſſio Permuttatio

I4 Quid de illo qui iurat per v̓bū credo. cū tn̄ ī veritate nō ſic credat. Rn̄. ꝙ quo ad deū periuris eſtet peccat mortalit̓. ſꝫ quo ad foꝝ ꝯtētioſuꝫ nō. etiā ſiꝓbaret̉ poſtea ꝯtrariū eiꝰ ꝙ iurauit. vt no. Pa. ī. c.ex lr̄is. de iureiur̄. et facit. c. cū īpoſitōibꝰ. de iureiuran. li. vj. Rō qꝛ nemo pōt dare teſtimoniū de cōſcīa alterius. niſi ipſe cuius eſt et deus.5 Utrū credens ꝯuenire iuramēto qͥ tn̄ nō facit.exemplū nō credebā ſatiſfactū creditori cui iurauerā. cū tn̄ foret ſatiſfactū peccet mortalit̓? Rn̄. ꝙ ſicẜm no. per Pa. in. c. qͣnto. de iureiur̄. Utrū oīs ꝑiurus ſit infamis. Rn̄. Pa. ī. c. teſtimoniū. de teſti. ẜm leges diſtinguit. Aut qͥs iurauit de preterito vel de pn̄ti. ⁊ ſic nō efficit̉ infamisip̄o iure. lꝫ falſuꝫ iurauerit. per. l. j. ij. ⁊ vlti. ff. de crimine ſtellio. ⁊ ſic ītellige. c. cū dilectꝰ. in fi. d̓ or. cog.Si tn̄ ꝯdēnaretur efficeretur infamis. nō tm̄ rōneiuramēti qͣꝫ falſitatis. Si v̓o iurauit de futuro ⁊ n̄ſeruauit. tunc ſi iurauit ſibi vel deo non efficit̉ infamis. Secus ſi iurauit ei cū quo ꝯtraxit cōtraueniēdo iuramēto vel pactiōi. quia ſic efficitur infamis:et ſic intellige. l. ſi qͥs maior. C. de tranſac. et hoc voluit in effectu glo. ⁊ Bar in. l. lucius. ff. de his quino. infa. Sentit Io. de ligna. in. d. c. teſtimoniū. etArchi. in. c. auctoritatē. xv. q. vj. et in. c. ꝑuuli. xxij.q. v. ⁊ placet etiam de iure canonico cū non reperiam contrarium. Utrū vis vel metus excuſet a peccato mortali ꝑiuriū. ℟. ꝙ in iuram̄to aſſertorio cōiter tenet̉ ꝙ nōc. ſacris. qd̓ metꝰ cā. qꝛ nullus p̄t abſoluere cogi aciuramentū falſuꝫ. Sꝫ in iuram̄to ꝓmiſſorio fuit diuerſitas Tho. xxij. q. iij. ar. j. et Ri. vbi sͣ. ar. ij. q.iij. ⁊ multi alij tenēt ꝙ peccat mortaliter ſi non ſeruat. Ad. c. verū. de iureiur̄. ℟. ꝙ loqͥtur in iudiciofori. Pe. Aureo. vbi sͣ. tenet ꝙ peccat venialit̓. ⁊ hͦſequicur Io. an. et multi alij et placet. et videsͣ. iuramentū. v. §. ix. cū duobꝰ ſeq̄n. Quod eſt gͣuius periuriū vel homicidiū. Rn̄.qͥdam dicūt ꝙ periuriū eſt gͣuins pctm̄. qꝛ eſt ꝯtrarōnis ordinē directe ⁊ īmediate reſpicientē deuꝫ. ⁊honūcidiū ꝯtra ordinē reſpicientē ꝓximū. Alij cōtra vt Ri. vbi sͣ. q. iiij. ar. j. ꝙ nō ſit gͣuius. Rō qͥahomicidiū directe cōtrariat̉ actui ⁊ virtuti digniori .ſ. charitati reſpectu actus ſecūdarij .ſ. diliges ꝓximū. Periuriū aūt directe eſt ꝯtra actū v̓tutis latrie. ſꝫ charitas eſt nobilior qͣꝫ latria. qꝛ nobilius ēꝓximū diligere qͣꝫ verū ex cā legitima iurare. ergoeſt grauius homicidiū qͣꝫ periuriū. ⁊ magis placꝫ.⁊ pͥmā rōnē dico negandā ſimpliciter. qꝛ ſic ſequretur ꝙ laborās in feſto gͣuius peccaret ꝙͣ homicida. qd̓ nō eſt verū. Uerū eſt ꝙ periuriū eſt gͣuiſſimū pꝰ homicidiū. Ip̄ īponitur pnīa ꝙ ieiunet. xl.dies in pane ⁊ aqͣ. ⁊ .vij. ſeq̄ntes annos peniteat. ⁊nūqͣꝫ ſit ſine pnīa. vij. q. j. quicūqꝫ. ⁊. xxij. q. v. ſi qͥsſe periurauerit. Utrū ſit gͣuius periuriū adulterio. Rn̄. Ricavbi sͣ. ar. ij. ꝙ ſic. Rō qꝛ peccatū d̓r gͣuius ꝙ corrūpit ordinē digniorē. Certū eſt aūt ꝙ ille ordo eſt dignior qui dꝫ eſſe hoīs ad deū immediate et directeqͣꝫ ille qui debet eſſe ad deū ⁊ ad ꝓximū medianteꝓximo. pͥmus autē ordo corrumpitur ꝑ ꝑiuriuꝫ.

ſecūdus per adulterium. nec perfectius corrumpitur ſecūdus per adulteriū qͣꝫ pͥmus ꝑ periurium.Idulterium non eſt ꝓpinquiꝰ maxime iniurie qͣpoſſit eſſe ꝯtra deū īmo ecōuerſo. ꝑiuriū eſt ꝓpinquiꝰ blaſphemie. que eſt contra deū ex odio eiusqꝫ adulterium homicidio. Utrū peccet etiā perſona pͥuata q̄ exigit iuram̄ 10tu de eo ꝙ neſcit. ſꝫ dubitat de veritate? Rn̄. ſcd̓mAug. qꝛ hͦ ex humana īfirmitate ꝓcedit ꝙ nō peccat. Sꝫ ſi ſcit veritatē ⁊ cogit iurare quē ſcit falſumiuraturū peccat mortalit̓. xxij. q. ij. qͥ exigit qd̓ intellige. vt sͣ. iuramētuꝫ. iij. §. xj. Utrū clericus nulla ſocietate coactus veniens Lꝯtra ꝓpriā ꝓmiſſionem vallatā fidei int̓poſitioneſit pͥuandus ſuo bn̄ficio? Rn̄. tenent Ioh. Ber. 2Poſti. in. c. querelam. ne p̄lati vices ſuas. Pa. ī. c.q̄relam. de iureiurā. ꝙ dꝫ p̓nari qꝛ ſic eſt periurusqui fide interpoſita ꝓmiſſum frangit ſicut qͥ periurat. ⁊ cuꝫ periurus ſit pͥuandus bn̄ficio ⁊ deponēdus ab ordine. vt ꝓbat̉ in. c. cū nō ab hoīe. d̓ iudi.ſic ⁊ frangēs ꝓmiſſum fidei int̓poſitōne vallatumAlchi. in. c. iuramēti. xxij. q. v. tenet ꝙ nō qꝛ nō eſtita gͣue pctm̄ ꝯtrauenire ꝓmiſſioni tali ſicut iuramto. ⁊ cum Archi. eſt do. Anto. ⁊ magis placꝫ cumnon inueniatur talis pena expreſſa ſicut ꝯtra periuros. Et q̄ drīa ſit int̓ fidei int̓poſitōem ⁊ iuramētum. vide iuramentū. j. §. vj. Utrū collatio facta d̓ bn̄ficio eccīaſtico periuro 1ſit nulla ip̄o iure. Rn̄. Pa. ī. d. c. q̄ relam. de iureiurā. ꝙ ſic. d̓ re. iur. infamibꝰ. li. vj. An aūt periurus cū ſit infamis perdat ip̄o iurebn̄ficium. vide sͣ. infamia. §. ix.quot modis accipitur.ermiſOvideinfra Vſura. ij. §.xiiij.eſt vniꝰ rei certe ꝓCFMNula TOaltera re certa vicaria preſtatio. C. de re. permu. l. j. in glo.Et nota ꝙ permutatio nō inuenitur niſi in genere ⁊ ſic adaptat̉ cōtractibus noīatis ⁊ innomīatis ẜm qd̓ no. j. Rn̄. eo. ti. ff. ⁊. C. vn̄ qn̄ datur vna ſpēs ꝓ altera ſic eſt cōtractus innoīatis. ⁊nō permutatio in ſpē. ꝓ hoc tex. in. l. naturalis. §.i. ff. de preſcrip. verbis. Glo. tn̄ ⁊ Bal. ī. l. i. C. eodicunt ꝙ īmo inuenit̉ permutatio in ſpecie .ſ. quādo datur ſpēs certa ꝓ ſpecie alia certa. puta iſte lib̓valēs centū ꝓ illa poſſeſſione eiuſdē precij. Sꝫ qͣndo datur genus ꝓ genere vel ꝓ ſpecie. vel ſpēs progenere. tūc eſt contractus innoīatus. nō permutatio in ſpecie. ⁊ ſic intelligunt. d. l. naturalis. ⁊ eſt verius qͣꝫ primum. Quō ꝯtrahitur permutatio. Rn̄. rerū interuētu nō ex ſolo pacto quia ex ſola ꝯuentōne permutatōnis nulla re hincinde ſecuta neutri cōpetit aliqua actio. C. eo. l. ex placito. quia eſt nudū pactuꝫ.vt no. glo. in. d. l. i. Utrū ſtatutum loquēs de emptione habeat lo 2cum in permutatōne. Rn̄ ꝙ in ſtatutis iuris cōmunis. appellatōne venditiōis venit permutatioẜm Nico. de neapol̓. in. l. i. §. ſi qͥs in fraudem. ff.ſi quid in fraud̓. patro. ⁊ Guilh̓. de cuneo. in. l. de