Patriarcha
CCRI
⁊ no. Pano. in. c. ij. de regula. quia obedientia quafilius tenetur matri eſt de iure naturali ⁊ diuino. ſꝫpatria poteſtas de iure ciuili. ⁊ ideo in iſtis ſpiritualibus magis conſideratur ratio naturalis ꝙͣ ciuilis. Nec auus ſimiliter patre contradicente eadeꝫratione.greca lingua ſumAtriar CHa mus patrum intpretatur. xxj. di. cleros. dicitur etiam primas qm̄ idem eſt. vt. lxxxxix. diſt. ꝓuincie. ⁊ ſunt quatuor principales. ſcilicet Romanus.Conſtātinopolitanꝰ. Hieroſolimitanus. ⁊ Alexādrinus. Alij quoqꝫ ſunt. Aquilenſis. BiturienſisCantuarienſis. Gradenſis. ⁊ Antiocenus. vtn o.glo. ī. d. c. cleros.1 ¶ Quid poſſunt facere? Rn̄. ꝙ crucem ante ſe deferri faciunt. niſi in vrbe ⁊ vbi eſt papa vel eius legatus. Appellatur ad eos omiſſis medijs. itē ſupplet negligentiam metropolitani ⁊ quedam alia d̓quibus ⁊ in. c. antiqua. de priuileg. ⁊. d. c. prouīcie.⁊. xi. q. iij. conqueſtus. ⁊ de offi. ordi. preſenti. li. vj.⁊ de appella. ſollicitudinē.Utronus habes ſupra Ius paxxonatus.Eccatum eſt in triplici genere.Quoddam dicitur originale. quod nihilaliud eſt niſi carentia iuſticie originalisdebite in primo parente accepte ẜm Anſel. in librode conceptu virginali. Et iſtud eſt omnino inuolūtarium ⁊ in vniuerſali ⁊ in particulari. Solummodo fuit voluntarium voluntate aliena .ſ. ade. Et ꝓpterea poteſt remitti ſine actione ⁊ ſine paſſione voluntatis illius in quo eſt. vt per baptiſmuꝫ. de quoin. c. maiores. in. §. hic vero diximus de baptiſmo.Que quidem iuſticia originalis fuit quoddam auxilium diuinum ſuper naturale neceſſarium homini ratione ſue compoſitionis. quia cum ſit compoſitus ex anima ⁊ corppre ex intellectuali ⁊ ſenſualique quodammodo ſi ſue nature relinquantur. intellectū aggrauāt ⁊ impediūt ne libere ad ſummūcōtemplationis pertingere poſſit. Ideo data fuit ſibi iuſticia originalis ꝑ quam ſi mens hominis ſubderet̉ deo etiam ei ſubderentur omnes vires inferiores. vt libere in deum poſſet tendere. cuiꝰ ſubtractio fuit facta ꝑ peccatum originale. Cuius duplexeſt pena. Una taxata peccato .ſ. priuatio iuſticie originalis. ⁊ carentia viſionis diuine. Alia ē pena cōcomitans. ⁊ huiuſmodi ſunt infirmitates. mors. ⁊alia mala que ſequuntur. ſicut ſi iudex pro peccatoimponeret penam eruitionis oculorum ad quamſequerentur poſtea multa damna. Hec ex Franci.de maio. in. ij. ſententiarum. Quoddam dicitur veniale. ⁊ iſtud aliquando eſt voluntarium voluntate propria ⁊ ſimpliciter. ſicut quando ex deliberation quis dicit mendacium iocoſum. xxij. q. ij. c. primum. Aliquando v̓o partim eſt pena ſicut motusinordinati qui oriuntur nobis ex corruptela p̄uaricationis Ade. Partim v̓o eſt culpa. quia licet nonſit a voluntate propria antecedente oritur tamen a
voluntate concomitante ⁊ nō prohibente. vel nonprecauēte cuꝫ poſſit ꝓhibere. vel p̄cauere tales motus inordinatos. de iſtis dicitur. xxv. diſti. §. alias.Et ad remiſſionē eius cōcurrunt tria .ſ. pena pn̄s.gratia concomitans. ⁊ meritū antecedens. Quoddam dr̄ mortale qd̓ quidem eſt voluntarium ⁊ invniuerſali ⁊ in particulari ⁊ ideo non pōt ſine nr̄aactione dimitti. vt in. d. §. hic v̓o diximꝰ. Et de iſtointelligitur illud Auguſti. lib. primo retracta. c. xij.⁊ li. de vera religione. Peccatum eſt adeo voluntarium. vt ſi non ſit voluntarium nullo modo ſit peccatū. ⁊. xv. q. j. §. ſꝫ hoc non generaliter.¶ Quō poteſt diſcerni peccatum mortale a venia Zli. ℟. ꝙ precepta diuine legis naturalis ac humane indicant qͥd ſit mortale vel veniale. Naꝫ quicquid eſt cōtra ipſa de ſe habet rōnem mortalis peccati. niſi vel rōne ſurreptionis. vel modicitatis. velrationabilis cauſe quo ad precepta humana vl̓ diſpenſationis ſuꝑioris excuſetur. Peccatum v̓o veniale non eſt contra legem aliquā. ſꝫ eſt preter legeꝫqꝛ nō obſeruat modū rōnis quem lex ſancta intendit. Hec ex. ij. ſentē. di. xxiij.¶ In quo differt culpa peccati a pena? Rn̄. ꝙ cul 2pa ſeu macula eſt quedam relatio ad actum p̄ſentem vel preteritum quā diuina voluntas facit illuꝫ (qui fecit reputans indecentem in eſſe morali. Ex qͣindecentia relata ad actum preteritum vel p̄ſenteꝫnaſcitur obligatio ad penam ex determinatōne voluntatis diuine. Et ideo aliud eſt remittere culpaꝫaliud penam. Quando em̄ deus non concipit hominem ſub iſta indecentia tunc remittitur culpa.Quando v̓o nō cōcipitur ſub obligatōne ad penātūc remittitur pena. Ex quo patet ꝙ eē mortale nōconſiſtit in re extra. ſed in extimatione. Proptereadicit Ph̓us .j. Ethi. ꝙ aliquando filij videntur trahere infelicitatem a parentibus. Et ibidem diciturꝙ honor eſt honorantis. qꝛ honorans agit virtuoſe ⁊ bonuꝫ in ſe morale. honoratus autem nihil facit. Similiter iniuria q̄ fit imagini dr̄ fieri imaginato. de hoc vide Pe. Aure. in. iiij. di. xiiij. q. iiij. ⁊ ſiclicet peccatum nō ſit in eſſe naturali poſt actū ipſiꝰeſt tamē in eē morali. ⁊ ideo dānatur ſi non deletur¶ Peccatum qn̄ dicit̉ in ſpūmſanctum? Rn̄. ꝙ eſt 3qn̄ quis cōtendit abijcere vel remouere illud ꝙ elēctionem peccati poſſit impedire. verbi gratiā. Inſtigatur quis ad peccatum ⁊ occurrit ei diuina ſeueritas puniens illud peccatum. ⁊ talis iſtud abijcit ſtudioſe ꝓmittēs ſibi impunitatē vt peccet liberius. Et iſtud eſt ꝓprie peccatum in ſpūmſanctum⁊ dicitur etiā malicia ⁊ blaſphemia in ſpiritumſanctum ⁊ eſt ſpeciale peccatum ⁊ grauiſſimuꝫ. Suntautem ſex q̄ impediunt peccati electionem q̄ ponūtur in. ij. ſententiarum. diſt. xliij. Duo ex parte diuini iudicij. Duo alia ex parte donorum dei. Et duovltima ex parte peccati. Et ꝓpterea ſunt ſex ſpeciespeccati in ſpm̄ſanctuꝫ. Prime due ſunt preſumptioqua ſine meritis de miſericordia dei preſumūt ⁊ deſperatio qua deſperant de indulgentia peccatoruꝫ.contra duo pͥma .ſ. contra timorem dei ⁊ ſpem. Secūde due ſunt .ſ. impuguatio veritatis agnite. ⁊ inuidentia fraterne gratie. contra ſcd̓a duo .ſ. agnitio
M 4