Druckschrift 
Summa de angelica de casibus conscientie
Seite
CVIIIr
Einzelbild herunterladen
 

FerieCVIII

Fetuor doctoꝝ et euangeliſtarū non ſeruant̉. Sed limita vt videlicet intelligamꝰ ꝯſuetudo derogetprefatis feſtiuitatibꝰ: dumodo ſit dn̄icus dies.vel eo maior ſicut eſt feſtū natiuitatis dn̄i: reſurrectionis: aſcenſionis: penthecoſtes epiphanie. vtin. c. licet. de ferijs. dicit̉ in glo. quā ſequunt̉ doct.vbi addit Io. an. aſſumptionē v̓ginis glorioſe. ar.c. fi. de ſen. ex. li. vj. quia credo valere cōſuetudinem in contrariū. cuꝫ videant̉ quaſi iuris diuini.vt patꝫ in. d. c. licet.a Utrū cōſuetudo poſſit alias a p̄fatis feſtiuitates introducere: ita de precepto teneant̉ ad illa?. ſic. ſicut pōt facere aliā legem qn̄ fit videsͣ.Conſuetudo. §. ij. Utrū epiſcopus clero ſolum poſſit indicerefeſtum?.. ſed oportet faciat populo.vt ſupra patet.5 Feſtū immaculate cōceptionis glorioſe v̓ginismatris dei Marie. licet eccleſia romana antiqͥtus celebrauerit. vt patet Tho. in. iij. ꝑte. q. xxvijet. S. Bo. in. iij. diſ. iij. glo. de ꝯſe. di. iij. in. c.ꝓnunciandū. quia eius puritas nōdū erat reuelata. tn̄ hodie de ipſa cōceptione facit ſolēne officiūet feſtū largitione indulgētiaꝝ in feſto corporis xp̄i ſunt date illis qui interſunt diuinis hocꝓpter multa miracula que manifeſtuꝫ eſt ſinepeccato originali fuit cōcepta. Et id̓o hodie ad euitanda ſcandala p̄cipitur ſub pena excōmunicationis late ſentētie a qua poſſint abſolui niſi a romano pontifice: p̄terꝙͣ in mortis articulo omnibꝰcuiuſcunqꝫ ſtatus gradus ordinis et conditionisfuerint: ne de cetero auſu temerario p̄ſumāt in ſermonibus ad populū: ſeu al̓s quōlibet affirmare tenētes virginē eſſe p̄ſeruatā a peccato originali in ſua cōceptione polluat̉ labe hereſis vel mortalis peccati vel feſtū eiuſdē cōceptionis celebrātes:neqꝫ tenere libros vel legere aut habere pro verishoc ꝯtinētes. Similiqꝫ pena etiā ligant̉ auſi fuerint aſſerere contrariā opinionē tenētes .ſ. ſitcōcepta in peccato originali incurrāt hereſim velmortale peccatū. hec habe̓t̉ in extrauā. Sixti. qͣrtique incipit graue nimis. Quid de iſtis feſtis. S. Anthonij. S. Nicolai.S. Katherine. hmōi que ex cōſuetudine celebrātur. Ignorat̉ tn̄ an ex tali conſuetudine ſint introducta habeat vim legis p̄ceptiue? Rn̄. credo peccare mortalit̓ ſeruātes: niſi eſſet ſcandalūRo quia ſunt introducta vt de p̄cepto: ſed exdeuotione. Ubi autē eſſet ſcandalū: ſic ibi eſt conſuetudo obligatoria. exquo tādiu ē eſt p̄ſcripta: reputat̉ obligatoria.g Quando incipit dies feſtus: vide ſupra dies. inprinci.mechanicis vt agricultura. vt dicit̉ in. c. licet de ferijs. Pro cuiꝰ intelligentia eſt notandū ẜm Ri. iniij. diſ. xxxvij. ar. iij. q. iiij. opus ſeruile dicit̉ tripliciter. Aliqn̄ materialiter ſolū ſꝫ formalit̓ liberū.vt verbi gr̄a. ſcribere ꝓpter tꝑale lucrū: ſꝫ ad edificationē animaꝝ ꝓpter diuinū cultum hmōi. et

cieCIIiſtud ꝓhibet̉ immo cōcedit̉. vt ptꝫ in. d. c. conqueſtus. vbi cauſa pietatis al̓s ꝓhibent̉ ꝑmittūtur. facit. l. diuus. ff. de ferijs. vbi ea que faciūt addiſciplinā militarē poſſunt peragi diebꝰ feriatis.Scd̓o dicit̉ opus ſeruile formalit̓ ſolū materialiterautē liberū eſt. vtputa cum aduocatus cogitat dehis que die craſtina debet ꝓponere ꝓpter lucrūporale. ruſticus de aratione terre ordinatōne boum. et licet ab iſto abſtinere debeamus in diebusfeſtiuis non tamē aſtringimur de p̄cepto. Unde peccat mortaliter talia faciens niſi hoc opusexcludat̉ illa vacatio quam debet cultui diuino exneceſſitate quā explicabo ī ſe. q. que ſit. Tercio dicitur opus ſeruile materialiter formaliter ſeu finaliter. hoc ē omne opꝰ corporale ordinatū: ſicutad ꝓprium ꝓximū finem ad bonū corporis temporale ſeu ad lucruꝫ. iſtud eſt illud qd̓ prohibet̉de p̄cepto diebꝰ feſtiuis. Unde ſemꝑ peccat mortaliter ipſum faciens niſi excuſetur ꝓpter iſtorūtuor. vnū ẜm. F. de may. in tractatu de. x. p̄ceptis.Primū operis modicitas ſeu paucitas: que impedit ſpiritus libertatē. Secundū neceſſitas operis que non poſſit perueniri cōmode nec differri.vt decoctio ciboꝝ illo die: vel neceſſitas coactionis quā faciūt dn̄i. aliter eoꝝ bona preſcriberent.facit. c. licet. de ferus. Tercium cordis pietas. vt inc. conqueſtus. de fe. vt ſupra dictū eſt. Quartā publica vtilitas. vtpote pace et concordia ponte huiuſmodi que etiā ſunt pia. qd̓libet em̄ iſtoruꝫexcuſat ſit mortale: ſaltē laborare in diebꝰ feſtiuis. Ex quibꝰ patet quid tenendū ſit de multisqueſtionibus: que reducunt̉ ad infraſcriptas queſtiones. xxiiij. Prima de mulieribꝰ que aliqua puncta ponūt 16vel ſcoꝑant domū vel de illo qui vendit vnam ſolum rem vel qui putat ramū: facit coquinā. itinerat modicum et huiuſmodi non peccāt mortaliter propter modicitatem operis. Ratio quia ẜmS. Bo. in. iij. diſtinc. xxxvij. ſuper literam. communiter theo. ratio prohibitionis operum eſt. vtvacemus deo. quia iſta modica non impediuntvacationem p̄dictam: licet aliqualiter minuant.ideo non eſt peccatū mortale talia facere niſi quistalibus notabile tempus occuparet̉ vel vſqꝫ advltimā defatigationē. quod quideꝫ arbitrio boniviri relinquendū eſt vt attendat ſi ratio legis euacuatur vel non. ſed ſolū minuatur. faciunt ad hecque nota. in capitulo intelligentia. de verboꝝ ſignificatōne. Scd̓a de carnificibꝰ qui notabile tēpus occu 1pantur: quia ſi faciūt ꝓpter neceſſitatem quam necꝑuenire pn̄t. puta qꝛ eſtas eſt vel ſunt plura feſta.excuſant̉. al̓s non. Tercia de tabernarijs ſi faciūt ꝓpter neceſſitatem excuſant̉. Secus ſi ad ebrietatē ad ludū huiuſmodi. Et ideꝫ dic de hoſpitibus. Quarta de his qui panem: herbas: fructus et 13huiuſmodi vendunt: quia ſi faciunt neceſſitatediei feſti excuſant̉. al̓s ſicut qui vendunt multa que ſunt ſolum ad guloſitatem: niſi eſſet modicitas diſtractionis: ſicut eſt in his que vendunt

Lj

¶I

10