Arbiter

Vfi. C. d̓ arb i. niſi ſit femīa q̄ ex dignitate haberet iuriſditionē: vt regina. vide in. d. c. dilecti in glo.5 ¶ Utꝝ monachus poſſit eē arbitrator? ℟. ꝙ ſic.qꝛ eſt officiū pietatis reducere diſcordantes ad cōcordiā. ar. c. iniuſtū. ij. q. iij. ff. ꝓ ſocio. l. ſi ſocietateꝫin aut̓. vt iudi. di. §. ſi non. lxxxvj. di. ꝑuenit. Et ꝙpoſſit eſſe tenet Pau. in cle. ij. de reſcrip. reqͥrit tamlicentiā abbatis. Et idem ibi. Io. de lig. Et ratio eſtquia non habet neqꝫ velle neqꝫ nolle. xij. q. j. nō dicatis. Oldra. tn̄ tenuit ꝙ etiā ſine licentia abbatis.Et credo verum ſi abbas ſcit ⁊ nō contradicit. qꝛvidetur conſentire. Et ſequitur Car. in. d. cle. ij.¶ Utrum monachus poſſit eſſe arbiter? ℟º. ꝙ n̄niſi de licentia abbatis ⁊ vtilitate monaſterij. arg.c. ij. de teſta. li. vj. vbi non poteſt eſſe teſtamēti executor ſine licentia ſuperioris ⁊ vtilitate monaſterij.licet ſit actus fauorabilis. ergo nec arbitriū in ſe aſſumere. d. c. non dicatis. Hoc tenet Bal. in. l. ſiqui ex conſenſu. C. de ep̄i. au.¶ Utruꝫ arbitrator poſſit ꝓ bono pacis ſine peccato de iure alterius capere ⁊ dare alteri? ℟º. Pa.in. d. c. quintauallis ꝙ ſic allegat. ſed ⁊ ſi in ſeruum.§. ſi quis. ⁊. l. ſi quis de meis. §. recepiſſe. ff. de ar.et. Inno. tex. eſt iuncta glo. in. c. niſi eſſent. de p̄bēfacit. c. his qui. ⁊ ibi Pa. de ma. ⁊ obe. ff. ꝓ ſocio. l.ſocietatē. la. ij. §. arbitroꝝ. Et non ſoluꝫ in caſu dubio: ſed etiā in caſu ſcito: ex quo facit ꝓ bono pacis.Bal. tenet ꝙ nō pōt ⁊ furtū conmittit. de v̓ſi. feu.Et credo verū dicat qn̄ facit ſine cā. Secus ꝓ bonō pacis. quia multū lucrat̉ qui a lite recedit. arg.eoꝝ q̄ no. in fi. l. lucius. ff. ad tre. ⁊ niſi nimis enormiter lederet ꝑtem. facit quod no. idem Pa. in. c. fi.de tranſac.¶ Utrū arbiter ꝓ recōpenſatione alicuius ſpiritualis poſſit iudicare dandum tꝑale? ℟º. Pa. in. c. fi.de re. ꝑmu. ꝙ non. quia cum arbitriū videat̉ quidam contractus. vt in aut̓ de diffe. iudi. §. j. Undequemadmodum ꝑ viam contractus non pōt dari aliquid tꝑale ꝓ ſpirituali ſine ſimonia. Sic necper viam arbitrij. vt hic.¶ Utrum in eccleſiaſticis poſſit cōpromitti in clericum ⁊ laicum? ℟º. ꝙ ſic. c. ꝑ tuas de arbi. non tr̄vt in iudicibus. qꝛ laicus eſt omnino incapax huius iuriſditionis. vt in. c. decernimus. d̓ iudi. ⁊ iuriſdictio competeret cuilibet inſolidum ⁊ indiuiſibiliter: vt no. glo. in. c. prudentiam de offic̄. dele. ⁊ſic mixtura faceret habileꝫ. l. pedius. ff. d̓ arbi. ⁊ qd̓no. in. c. cum ſuꝑ de offi. dele. quod eſſe non poteſt.d. l. pedius. Tenet tamen glo. in. c. contingit de arbi. ꝙ etiam de ſpiritualibus poteſt cōpromitti ī clericum ⁊ laicum autoritate ſuperioris.¶ Utruꝫ de rebus temporalibꝰ clerici poſſint cōpromittere in arbitros laicos? ℟º. ẜm Inno. in. c.contingit de arbi. ꝙ ſic. Facit. c. dilecti. d̓ arbi.¶ Utrum cum quis iurauit ſtare ſententie arbitratoꝝ poſſit ſine ꝑiurio petere reductionem ip̄iuſarbitramenti ad arbitrium boni viri quando tale arbitramentum eſt iniquuꝫ? ℟º. Pa. in. d. c. quītauallis multas opi. recitat. Sed in cōſcientia colligo ex eius dictis ſic. Aut deceptio interuenit ex ꝓ-

poſito. Et tunc reſpectu cuiuſcūqꝫ leſionis pōt peti reductio non obſtante quocunqꝫ pacto. Rō qͥaſicut expreſſe non poteſt renunciari dolus futuruſ.l. ſi vnus. §. illud nulla. ff. de pac. Ita nec tacite ſb̓generalitate verboꝝ. Et hoc conmuniter ſequūt̉doc. Et dicit̉ dolus ex ꝓpoſito qn̄ ſcient̓ ꝑ fraudeꝫgratiam ſeu odium aggrauat ꝑtem alterā. Aut deceptō interuenit re ip̄a ⁊ ſine dolo arbitratoris Ettunc ſi leſio eſt modica non pōt peti reductio: vt in.l. ſi de meis. § recepiſſe. ff. de arbi. etiā ſi renunciatio non interuenit. vt patꝫ in. c. niſi eſſent. de p̄ben.Aut leſit non modice. Et cōmunis opi. eſt vt poſſit reduci. Sed hoc credo verum ſi non interuenitrenunciatio. Si vero interuenit renunciatio .ſ. vtpoſſit dare vni ⁊ leuare alteri. qꝛ renūciatio aliqͥdoperat̉. ar. c. ſi papa. de priuil. li. vj. ⁊ in. c. in his. dede priuil̓. ⁊ in. l. ſi quando. C. de inoffi. teſt. Iō tūcpoterit ratione maxime ⁊ enormis leſionis: ⁊ nonmagne. quia iſta maxima leſio in dubio videt̉ excepta. ar. ī. l. omnes. §. lucius. ff. de his q̄ in frau. credi. Et ꝙ poſſit reduci. facit. l. ſi quis cum aliter. ff.de verbo. obliga. quia ſatis ē ꝙ nō fecit ſicut bonuſvir facere debuiſſet. l. ſi libertus. ff. de oper. li. ⁊ exquo maxima leſio non fuit expreſſa non debet tͣhivltra intentionem agentis Ita ſentit Bal. in. l. pe..C. de arbi. ⁊ dn̄s Anto. in. d. c. quintauallis. Etmagna quantitas dicit̉ reſpectu perſonaꝝ vel cauſe ẜm Bal. allegat. l. cum filius. §. heres meus. ff.de leg. ij. vide bonam glo. in c. fi. de re iudica. li. vj.Quid ſi fuiſſet dictum vt poſſit alte ⁊ baſſe in totūvel in ꝑtem de iure vnius dare alteri. Et ſic credonon poſſit ſi dolus non interuenit. niſi additū fuiſſet illi poteſtati verbum reſtrictiuum .ſ. alte ⁊ baſſeꝓut ſibi videbit̉ vel placebit. quia hec verba important arbitrium boni viri. l. thais. §. ſorore ſua.ff. de fideicōmiſſ. li. l. j. ff. de leg. ij. ⁊. l. quiſquis. ff.de le. iij. in prin. vide īfra iudicare. §. iij. ⁊. v.¶ Quomodo debent ꝓnunciare arbitri ſententi­ 1am? ℟º. ꝙ in plurali dicendo. Nos arbitri ꝓnūciamus ⁊c̄. Excepto in electione que debet fieri inſingulari vice omniū. de re iudi. c. cum ab vno livj. ⁊ p̄ſentibus omnibus arbitris ẜm Pa. in. c. ſane. de arbi. Uetuntū dicit Bar. in. l. duo ex tribuſ.ff. de re iudi. ꝙ ſi tercius fuit p̄ſens in diſceptioneſuper meritis cauſe. ⁊ dixit quicquid voluit ⁊ monitus ab alijs duobus non vult eſſe preſens. necallegat cauſam legittimam abſentie. ꝙ tunc poſſūtduo ꝓcedere ſine ipſo tercio. Et quomodo poteſtmutare ſentenciam vel corrigere. vide infra. iudex.§. xxv.¶ Cōpromiſſum eſt in duos arbitratores ⁊ non 1concordant. nunquid poſſunt compelli eligere tercium. aut iudex poſſit ipſe eligere ℟º. recitat. Pa. īdicto. c. quintauallis. Bal. in. c. de inueſti. in mafacta dicere quoſdam ſapientes conſuluiſſe ꝙ nonet placet.¶ Arbitrio boni viri qn̄ dr̄ debere relinqͥ vel ſtari intelligit̉ de iudice ordīario loci. no. glo. ī ca. ſtatutū. de reſcrip. li. vj. Et ſequit̉ Ge. in. d. c. ſtatutuꝫSpe. in ti. de arbi. §. j. ver. ſꝫ quis. vbi dicit ꝙ bo-

Io

4

6

5

1I