Druckschrift 
Decretales : Mit der Glosse des Bernardus Parmensis
Seite
233v
Einzelbild herunterladen
 

in preiudicium ipſius aliquid fueritattentatum: id irritum eſſe decernimus: ⁊ viribus omnino carere. Dem ep̄o abbaten̄.Ue nobis exhibite littere con Itinebant: ꝙ quidam filiā ſuamcirciter. xij annos habentē cuidamnobili deſponſauit: qui ſubarrau̓iteandē conſenſu mutuo accedente ⁊infra. Quia uero nobis conſtare n̄potuit: cuius etatis eſſet puella: cuꝫeidem viro extitit deſponſata: cumdicatur ꝙ circiter. xij. annos habebat: utrum ne prudentia tunc in illaſuppleret etatem. Reſpondemuſ ꝙſi puella nubil̓ n̄ erat etatis: cū ſepeprefatus vir deſponſauit eandem: ⁊etatem in ea prudentia non ſupplebat: proculdubio inter eos non cōiugium ſed ſponſalia contracta fuerunt: qͣꝫuis ab ipſo viro eadem fuerit ſubarrata.lādeſtina deſponſatione.CX concilio arelatenſi.I quis clam deſpōſauerit aliquam: etmulier ul̓ uir negathuiuſmōi deſponſationē: viro incūbitprobatio. Lex. iij. beluacēſi epiſcopo.

Uod nobis: ⁊ infra. Si matrimonia occulte ꝯͣhuntur: qd̓ exinde legitima probatio non appareat: hi qui ea contrahunt: ab eccleſianon ſunt aliquatenus compellēdi.Uerum ſi perſone contrahentiumhoc uoluerint publicare: niſi ratiōnabilis cauſa prepediat: ab eccleſiarecipienda ſunt ⁊ comprobanda tāqͣꝫ a principio in eccleſie conſpecticontracta. Nno. iij. in concilioenerali.Um inhibitio copule coniugalis ſit in ultimis tribus gradibus reuocata: eā in alijs uolumuſdiſtricte ſeruari. Vnde predeceſ. nōſtroruꝫ ueſtigijs inherendo clandeſtina coniugia penitus inhibemusprohibētes etiam: ne quis ſacerdoſtalibus intereſſe preſumat. Quareſpecialē quorundaꝫ locoruꝫ conſuetudinem ad alia generaliter proroganda ſtatuimus: ut cum matrimonia fuerint contrahenda in eccleſijsper preſbyteros publice ꝓponant̉competenti termino prefinito: ut infra illum qui uoluerit ⁊ ualuerit legitimum impedimentum opponat⁊ ipſi preſbyteri nihilominus inueſtigent: utrum aliquod impedimentum obſiſtat. Cuꝫ auteꝫ apparueritprobabilis cōiectura ꝯtra cōpulaꝫ

c Irritum. quo ad iudicium quod mouetur in preiudicium ipſius. ſi. sͣ. depreben. inter cetera. ſecus eēt ſi clauſula illa nō apponat̉: lꝫ mandat papa alquid fieri. sͣ. de preben. dilectus. i. ⁊. c. dilectus. ij. Sed quid ſi contraherentmr̄imoniū contra interdictum pape: nūquid irritabitur matrimoniū? Dicoꝙ non: ſed ſeparabuntur ad tēpus. sͣ. de ſpon. cum in apoſtolica. quouſqꝫcognoſcatur de impedimeto. jͣ. de ma. ꝯtrac. ꝯͣ interd̓.ec. ex litteris. de muliere. nāfortius eſt matrimoniū qͣꝫinictum pape.d t Ue. ſubarrauit.(ſic. xxvij. q. ij. ſi ꝗſuxorē. ⁊. c. ſe. Et hec ſubarratio fit qn̄qꝫ ꝑ immiſſiōeꝫannuli: iuxta illud annuloſuo ſubarrauit me. qn̄qꝫdationē aliarū rerū: uel aliorū inſigniū. ⁊ qn̄qꝫ fit taliſſubarratio interueniēte cōſenſu expreſſo: ut hic. qn̄qꝫetiam non interueniēte ſedſiue interueniat ſiue nō dūmodo conſtet de ſubarration: preſumitur matrimonium donec probetur contrarium. argu. xxx. q. v. noſtrates. ⁊. c. femine. ⁊. xxvijdiſt. ꝙ interrogaſti. ⁊ sͣ. deſpon. is qui. quia nihil intereſt an facto an uerbo ꝗsdeclaret uoluntatem ſuamxliij. di. c. i. ibi paſtorem recta loqui timuiſſe: ꝗd alid̓dicere qͣꝫ terga tacendo p̄buiſſe: uel ibi ueſtimēta ſacerdotis: ꝗd aliud qͣꝫ rectaopera ⁊cͣ. ubi de hoc. ff. dele. de quibus. ⁊ sͣ. de regu.c. penul. ar. op. ⁊ ſi fiat a patre p̄ſumunt̉ ſponſalia. utnoſtrates. ſed inter ſpōſospreſumitur matrimonium: ut hic in fi. niſi conſuetudo in contrarium eſſet. aru. sͣ. de preſump. illud.e Circiter. ſic. sͣ. e. continebat̉. ⁊. c. atteſtationes. Ad modicam quantitateꝫrefertur hec dictio circiter ⁊ conſimiles. ff. de uer. ſig. hec adiectio.f Nubilis. Nota nubilis etas in viro eſt. xiiij. an. In femina. xij. ut dixi. sͣe. vbi. ⁊ ita ſi non fuit talis: nō fuit matrimoniū inter eos ſed ſponſalia tātuꝫniſi malicia ſuppleret etatem. ut. jͣ. ſequitur.g Prudentia .i. carnalis ꝯcupiſcentia. ar. xxxij. q. ij. niſi .n. alibi appellat̉malicia. sͣ. e. de illis. ij. ſic etiā in delictis dolicapacitas ſupplet etatē. jͣ. de delictis pue. pueris. ⁊ inſti. he obli. que ex delic. naſ. §. in ſumma. circa fi. ⁊. ff. adl. acquil. ſed ⁊ ſi quecunqꝫ. §. i. C. ſi mi. ſe ma. dixe. l. iij. ſi. lxxvij. di. monachꝰnouitius. ⁊. C. de his qui ue. eta. impe. l. ij.h Subarrata. ⁊ ita collige: ꝙ per ſubarrationē contrahitur matrimoniumuerū uel p̄ſumptum: ut dixi in prin. niſi etas repugnet: ut hic pꝫ. ⁊ eſt hic ar.manifeſtū: ꝙ ſi minor in contrahendo utatur uerbis ꝑtinentibus ad matrimoxū contrahendum: contrahit ſponſalia.Iꝗs. viro incūbit ꝓbatio. ꝗa caput ē mulieris. xxxij. q. vi. non mechaberis. xxxiij. q. v. cū caput. ⁊. q. i. ſi quis uxorē. Hoc dixit. r. Exhac lr̄a innuit̉: ꝙ ſiue vir neget deſponſatiōꝫ ſiue mulier: ſemꝑ viro incūbit ꝓbatio. Sed hoc nō vr̄: qꝛ negātis factū nulla eſt ꝓbatio. vi. q. v. actor. §. vlt.⁊ sͣ. de elec. bone. i. ⁊ ei ꝗ dicit n̄ qui negat: incūbit ꝓbatio. ff. de ꝓba. ei qui.Dixit ala. ꝙ viro incūbit ꝓbatio: ubi ipſe negat clādeſtine ductā eē uxoreꝫqꝛ potius negat ius qͣꝫ factū: ⁊ qui ius negat probare debet. ff. de probatio.ab ea ꝑte. Sed ille intellectus non placet: quia exquo publice confitetur factum: coram eccleſia approbatur matrimonium. jͣ. c. ꝓxi. Dixit. t. ꝙ legiturſecundum ꝙ dixit gr̄anus. xxxij. q. vij. §. ſed illud Ambroſij. ut vir dicaturhic a virtute: uel a virilitate: quia ſtat pro matrimonio ⁊ non a ſexu: ⁊ muliera mollicie mentis. Et dic viro .i. qui ſtat pro matrimonio. Uel dicas: qd̓. c.legitur cum reduplicatione littere hoc modo. Si quis clam deſponſaueritaliquam: ⁊ mulier negat deſponſationem: viro incumbit probatio: ⁊ ſi vir

negat deſponſationē: mulieri incumbit probatio: ⁊ iō non reſumpſit expreſſe: quia idē iudiciū eſt de muliere quod de viro. ſic. xxxij.q. vij. apoſtolus. ⁊ hoc uerū eſt: ⁊ ſic ſeruatur: ſi vir negat mr̄imoniū:mulieri incumbit probatio ⁊ econuerſo. q Uod autem. compellendi. ſi alter uel uterqꝫ negauerit ſe cōtraxiſſe: non debētcompelli: ut ſimulmaneant: exquo n̄ꝓbatur: qꝛ eccleſianon iudicat de occultis. xxxij. di. erubeſcant. ⁊. xxxij. q.v. chriſtiana. ⁊ hic.immo potius ſuntabinuicem ſeparādi: quia contubernia uel ſtupra preſumuntur. xxxv. q.i. c. i.c Rōnabilis cā.puta ꝯſanguinitasxxxij. q. v. horrendus. xxxv. q. iij. cōtradicimus. uel affinitas uel aliud. jͣ.de eo ꝗ cog. ꝯſan.ux. ſue. ſuꝑ eo.d A principio.Ar. qd̓ ab initio n̄ualebat: tractu temporis cōualeſcit. sͣ.de elec. ꝙ ſicut. §. ſiaūt. Arg. cōtra. sͣ.de elec. dudum .i.ubi de hoc. sͣ. de cēſi. ſcientes. ſed hocin principio ualebat quo ad deum:licꝫ non quo ad eccleſiam: ſed nūc primo declarat̉. ſic. jͣ.de frigi. ⁊ male. fraternitatis. in fi. ſi. ff. ſi ſer. uen. ſicut aūt. §. ſed ſi queritur. ff. de acqui. rerū do. adeo. §. cum quis. in fi.e c Um inhibitio. reuocata. per illam conſtitutionem. jͣ. de cōſang. non debet. Predeceſſorum. sͣ. e. c. ꝓxi. ⁊. xxx. q. v. c. i. Ber.g Clādeſtina. Dicitur clādeſtinum matrimonium tribus modis.Uno modo cū non habentur teſtes. sͣ. c. ꝓxi. Secundo cū non ſitcum ſolennitate. xxx. q. v. aliter. Tertio dicitur clandeſtinum: quodſit contra tenorē huius ꝯſtitutionis: videlicet non p̄miſſa denunciatione: tenet tn̄ quo ad eccleſiam: ſed filij nati inde detecto impedimēto illegitimi erunt. ut. jͣ. ſequitur.h Locorū. jͣ. qui ma. ac. poſ. cū in tua. ⁊ sͣ. de ſponſa. cum in tua.i Voluerit. quaſi publicū crimen videtur: quia quilibet admittit̉: īmo quilibet tenei ſaltē denunciare. jͣ. de cog. ſpi. tua. ⁊ sͣ. de ſpon. cūin tua. ubi etiā de hoc: conſanguinei tn̄ potius admittūt̉ qͣꝫ extraneixxxv. q. vi. c. i. Sed pone matrimoniū contractum nulla p̄miſſa talidenunciatione aliquibus pn̄tibus qn̄ contrahitur ⁊ ſcientibus īpedimentū ⁊ nihil obijcientibus: nunquid iſti debēt admitti poſtea adaccuſandū uel ad teſtificandū contra illud matrimoniū in vita ul̓ etiam poſt mortē: videtur ꝙ non: quia qui ſciuit certiorari non debuit.ff. de ac. emp. ⁊ uen. l. i. in fi. quia denunciatio nō fit niſi ꝓpter ignorantes. Itē licet contrahentes non fuerint in culpa: tn̄ ſcientes impedimentū fuerunt in dolo: ⁊ dolus p̄ponderat culpe. ff. ad. l. acquil̓.itē mela. in prin. ⁊ exquo factū eſt publice: non admittit̉ cōtradictor.viij. q. i. licet. quare iſti ꝗbus vidētibus ⁊ ſcientibus īpedimentū matrimoniū contractū eſt: nō debent amplius admitti: qꝛ non vidēturcarere ſuſpitione Qui ergo debeant admitti poſt denunciationē: dicitur. jͣ. qui ma. accu. poſ. uel non. cū in tua. poſt mortē etiā admittit̉accuſatio ꝓpter bona. jͣ. ꝗ fi. ſint le. cām. C. ne de ſta. defunc. quāuis.k Probabilis ꝯiectura. Nota ꝙ ꝓbabilis cā īpedit mr̄imonium