Druckschrift 
Decretales : Mit der Glosse des Bernardus Parmensis
Seite
226v
Einzelbild herunterladen
 

concupiſcentia. Quicquid plus iuſto appe̓tit homo turpe lucrum eſtmunerā iniuſta accipere vel etiā dāre pro aliquo ſeculari queſtu precioaliquē ꝯdūcere contentiones vel lites vel rixas amare in placitis ſecūlaribus diſputare: excepta defenſione orphanoꝝ aut viduaꝝ conductorēs ſeculariū reꝝ aūt ꝓcuratoreseſſe: turpiſ verbi vel facti eſſe ioculatorē vel iocū ſecularē diligere: ale̓asamare: oͣrnamentū incōueniēs propoſito ſuo querere in delitijs viuerevelle: gulam ⁊ ebrietatē ſequi: pondera iniuſta vel menſuras habere:negocium iniuſtū exercere: nec tam̄iuſtū negociū eſt contradicendū ꝓpter neceſſitates diuerſas: quia legimus ſāctos apoſtoͣlos negociatosfuiſſe: ⁊ in regula beati benedicti p̄cipitur ꝓuideri: per quoruꝫ manusnegocia monaſterij procurentur.Cānes ⁊ aues ſequi ad venandum⁊ omnibus quibuſlibet cauſis ſuꝑfluiſ ītereſſe: ecce ⁊ alia ⁊ his ſimiliaminiſtris altaris domini: necnon etmonachiſ omnino ꝯtradicimus. d̓quibꝰ ait apl̓us: nemo militās deoimplicat ſe negocijs ſecularibus.E Ugenius papa lucen̄. ep̄o.Acerdotibuſ ⁊ clericis tuis denuncies publice: ne miniſtri laicoꝝ fiant nec in rebus eoꝝ procuratores exiſtant: quod ſi poſtmodūfacere preſumpſerit: ⁊ occaſione ipſius adminiſtrationis propter pecuniariam cām deprehedant̉ in fraud̓indignū eſt eis ab ecclēſia ſubueniriper quos cōſtat in eccl̓ia ſcādalū generari. Lex. iii. in ꝯcilio turon̄I Iinuidia: ⁊. jͣ. Inde nimiꝝ eſt ꝙOn magnope antiqui hoſtisin angelū lucis ſe more ſolito tranſfigurans: ſub obtentu languentiuꝫ

fratrū conſulendi corporibus ⁊ eccleſiaſtica negocia fidelius pertractandi: regulares quoſdam ad legendas leges ⁊ ꝯfectiones phyſicalesponderandas de clauſtris ſuis educit. Vnde ne occaſione ſcientie ſpirituales viri mūdanis rurſus actōibus inuoluant̉: ſtatuimus: ut nullioīo poſt votū religionis poſt factā⁊ ī aliquo loco religioſo ꝓfeſſionēad phyſicā legeſue mūdanas legēdas permittant̉ exire. Si vero exierint: ⁊ ad clauſtrū ſuū infra̓ duoruꝫmenſiū ſpatiū non redierīt: ſicut excōicati ab omnibus euitent̉: ⁊ ī nulla cauſa ſi patrociniū preſtare voluerīt audiant̉. Reuerſi aūt in chorocapl̓o menſa ⁊ ceteris vltimi fratrūexiſtant: ⁊ niſi forte ex miſericordiaſe. ap. totiꝰ ſpem ꝓmotōis amittāt. Dem in concilio lateran̄.Ed nec ꝓcuratōnes villāꝝ autiuriſdictiones etiam ſecularesſub aliquibus pͥncipibus ⁊ ſecularibus viris: ut iuſticiarius eoꝝ fiatclericoꝝ quiſqͣꝫ exercere preſumat.Si quis autē aduerſus hec veniretētauerit: quia ꝯtra doctrinā apl̓i dicentis: nēmo militans deo implicetſe ſecularibus negocijs: ſeculariteragit: ab eccleſiaſtico fiat miniſterioalienus: ꝓ eo ꝙ officio clericali neglecto fluctibus ſeculi: ut poteſtatibus placeat ſe iniungit: Diſtrictiusaūt decernimꝰ puniēdū ſi religioſorū ꝗſqͣꝫ aliꝗd p̄dictoꝝ auſus fueritattātare. Deꝫ cātuari. archiep̄o.Lericis in ſacris ordinibus cōſtitutis ex concilio tolētano iudiciuꝫ ſanguinis agitare non licet.Unde ꝓhibemus ne aūt ꝑ ſe trūcatōnes membroꝝ faciāt: aut iudicētinferēdas. quod ſi ꝗs tale quid fecerit honore priuet̉ ⁊ loco. Iubemus

q. v̓ de liguribus. ⁊. ff. ad. l. aquil̓. ita vulneratus. §. vlti. ſic qd̓ vni dicit̉ omnibus intelligitur eſſe dictum. lx. di. miramur. ⁊ de pe. di. nunc autem.b Appetit. xxxii. q. iiii. origo.c Munera. xiiii. q. iiii. clerici. ⁊. c. ꝗcūqꝫ. xi. q. iii. nō lꝫ. ⁊. xviii. di. qm̄ ꝗdeꝫ.d Dare. xiiii. q. v. non ſane.e Conducere. ad peccādūꝙ non licet. xii. q. iiii. ſi acpeccandū. uel pro ſeculariqueſtu ꝓhibito clericis: ꝗanec per ſe nec per alium licet. lxxxviii. di. negotiatoreꝫet. c. fornicari.t Lites. xi. q. i. te quideꝫ⁊ quia criminibus materiācreare noſcuntur C. de iud.perandū in prin.g Rixas. lxvi. di. §. i. ⁊ inalijs per totumh Secularibꝰ. sͣ. de poſtu.clerici.i Orphanorum. lxxxviii.di. c. i. ⁊ in alijs pluribus. c.k Conductores. ſi tamenconductori ſuccedunt: benepoſſunt in conductione remanere. ff. d̓ ꝓcu. l. decurioargumentum.l Procuratores in negocus ſecularibus: ſed ꝓ eccl̓iaſticis pn̄t in aut̓. de ſancti.epiſ. §. aliū. col. ix. ⁊. xxi. q.iii. credo ⁊ ca. ciprianus. ⁊. jͣc. ꝓxi.m Ioculatorē. xlvi. di. clericum ſcurrilem.n Aleas. xxxv. di. c. i. ⁊ ulti. ⁊ ī aut̓. d̓ ſanc. ep̄i §. īterdicimus. coll̓. ix. ⁊ sͣ. de vi. ⁊ho. cleri. clerici.o Ornamentū in cōueniens. xxi. q. iiii. c. i. ⁊. ii. ⁊ sͣ. d̓ui. ⁊ ho. cle. clerici.p In deliciis. xxxv. di. eccleſie princeps.q Pondera. sͣ. de emp. ⁊uen. ut menſurer Apoſtolos. paulum .ſ. xxi. q. i. c. i. in fi.s Canes. jͣ. de cle. ue. c. i. ⁊ii. ⁊. lxxxvi. di. ꝗ uenatoribꝰ⁊. c. eſau. ⁊. c. an putatis.t Nemo militans. xxi. q.iii. c. i. ii. ⁊. iii. ⁊. jͣ. e. ſed nec.Acerdotibus. ꝓcuratores. ſic. sͣ. c. ꝓx. ſacris eniꝫ dei ſacerdotes uacare oportet aſſidue. xxxi. di. ſacerdotibus. ⁊. ff. de. ar. non diſtinguemꝰ.§. tertio.x Ab eccleſia ſubueniri. quia ſe fecerūt indignos ueniendo ꝯͣ ipſiꝰ ꝓhibitionem adminiſtratōnem ſecularem recipiēdo: ⁊ fruſtra legis implorat auxilium: qui cōmittit in legem. ſic. sͣ. ti. ꝓxi. c. ul. Et ex hac littera ſumūt quidāar. ꝙ laicus auctoritate huius canoīs poſſit clericum occaſione adminiſtrationis capere: ceſſāte priuilegio clericali: quod eſt falſum: quia prohibiti ſūtlaici clericos auocare a diuinis officiis. xxi. q. iii. ciprianus. ⁊. lxxxviii. di. c.ulti. vnde ſi contrafecerint non debent ex delicto ꝓprio commodum reportare. ar. xvi. q. i. legi. ⁊. ff. de dona. inter ui. ⁊. ux. l. iii. §. i. ⁊. ff. de re. iur̄. n̄ fraudantur. §. nemo. ff. de fur. itaqꝫ fullo. §. ſed nemo. ⁊ unde ſunt puniendi. pͥuilegium habere non debent. xiiii. q. i. didicimus. Intelligo ergo quod tali clerico non ſubuenitur ab eccleſia poſtqͣꝫ legitime admonitus eſt: ut h̓ dicit in prin. cum pro hoc delicto commonitus tertio ab eccleſia ſit alienus.ſi nō deſiſtat. ar. jͣ. de ſen. ex. in audientia. Vel uerius non debet ei eccleſiaſubuenire in fraude cōmiſſa in adminiſtratione nec pecunia nec alio auxilio cum alias eccleſia teneat̉ clericos defēdere ab opp̄ſſiōibꝰ laicoꝝ

nOn magno obtentu. ar. ꝙ pretextu ſiue cōpenſatōne boniEmalū nō eſt faciendū .i. q. i. non eſt putanda. xiiii. q. v. forte⁊. xxvii. q. ii. ſi tu abſtineſ. ⁊. jͣ. de vſur. ſuper eo. xxxii. q. iiii. ſicut ſanctius. xxii. q. ii. primū nequis arbirretur. ar. contra. xi. q. iii. ꝙ predeceſſor. xxxiii. q. v. tunc ſaluabitur. sͣ. de iureiuran. peruenit. Solū.multiplex eſt recōpenſatio. Quandoenim reconpenſantur minus malumut maius euitetur:⁊ hec conpenſatiopenitus inhibeturxiiii. di. quod ait:niſi forte ī vna ⁊ eadem perſona. xiii.di. c. i. ⁊. ii. et. xxxiiiqueſtione. .ii. ſi qd̓verius. Quādoqꝫmalum compenſatur ꝓpter ſequelaꝫalicuius boni ut cūquis committit furtum uel rapinam:ut paſcat paupereſuel ſubtrahit debitum uxori cauſa cōtinentie uel facit cōtra uotū uel ꝯͣ mrīmonium ut aliquaefficiatur xp̄iana.omnis talis cōpēſatō īhibet̉: ut ī primiſ ꝯcor. ⁊. xxx. q.noſce. xxxiii. q. v. ſ.dicat. xxxii. q. iii. ſicnō ſūt. qn̄qꝫ ꝯpēſātur dānū corporale ꝓpter bonū ſpūale ⁊ hec cōpēſatioꝓhibetur. lv. diſt. ſieuāgelica. qn̄qꝫ cōpēſat̉ dānū corporale ꝓpt̓ bonū coporale: ut cū femīaamittit floreꝫ virginitatis. ut ei r̄cōpēſet̉ ī frcū ſobol̓. h̓ n̄r̄probat̉. ſꝫ laudat̉:ut. xxxiii. q. v. tuncſaluabit̉. Qn̄qꝫ r̄laxatio iuris eccleſiaſtici recōpenſat̉ ꝑacꝗſitioneꝫ aliquorum ⁊ hoc ſil̓ir admittitur. xxiii. q. iiii. ipſa pietas. v̓. itē īquiūt donatiſte. Qn̄qꝫ illicita cōmunio alicuius reconpenſat̉ ꝑ acꝗſitionē plurium. ii. q. i. ml̓ti. xi. q. iii. anteceſſor qd̓ p̄deceſſor. l̓ pōt dici ꝙ pͥmūveꝝ ē ſcd̓ꝫ ſic exponit̉. ſub cōpenſatōne boni malū nō ē facienduꝫi. illud qd̓ eſt de genere mali: ꝙ alias eſſet malū. niſi canoīs aucͣteexcuſaret̉. ut patet per cōtraria ſignata.z Infra duoꝝ. uerba iſta habebis. jͣ. e. c. ul. ubi de hoc.⁊ Miſericordia no. ꝙ abbates ul̓ ep̄i cū talibus diſpēſare nō pōtar. ꝯͣ. jͣ. de ſen. ex. cū illoꝝ in fi. ſed hoc ad terrorē alioꝝ ⁊ cautelamſtatutum fuit. uel quo ad dignitates hoc intelligitur. b.q Ed nec villaꝝ. xvi. c. i. de pn̄tium. xxi. q. iii. c. i. ii. ⁊. iii. ⁊ sͣ. e. c.b Nemo. sͣ. e. c. i. ⁊. xxi. q. ii. c. i. ii. ⁊. iii.Si. ii. iii. cum concordantiis ibi poſitisc Diſtrictius. ar. ꝙ dignitas ꝑſone aggrauat peccatū. xxxii. q. v. ꝗviderit. sͣ. de iureiu. cum quidam: ubi de hoc ⁊. xi. di. hō criſtianuſ2. xxv. q. i. nulli ſane.c Lericis. toletano. xxiii. q. ult. his a quibus. jͣ. e. ſnīam. jͣ. d̓ rap.in archiep̄atu ⁊. xxiiii. q. iii. illud facite Inducent: per ſe quidam iudicare nō debet prelatꝰ aut clericus