Druckschrift 
Decretales : Mit der Glosse des Bernardus Parmensis
Seite
221r
Einzelbild herunterladen
 

umN quadam noſtrā decretali Cepiſtola aſſeris te legiſſe illudfuiſſe nefarium opinari: quod ꝗdaꝫdicere preſumpſerunt in ſacramētovidelicet euchariſtie aquam in fleuma conuerti: nam ⁊ de latere chriſti non aquam: ſed humorem aquaticum mentiunt̉ exiſſe: ⁊ infra. Nosigitur ad tue ſupplicationis inſtantiam reſpondemus: ꝙ quidam dijerūt ſed errauerunt chriſtū non fuiſſe verum deū ſed adoptiuū: ut miſeri arriani. alij chriſtū non fuiſſe veꝝhominem ſed fantaſticum: ut impijmanichei. Sed aduerſus huiuſmodi hereſes ioannes apl̓us in epiſtola ſua loquitur dicens. Tres ſunt ꝗteſtimonium dant in celo: pater verbum ⁊ ſpiritus ſanctus: ⁊ hi tresvnum ſunt. per hoc intendens oſtēdere ꝙ chriſtus ſit verus deꝰ: ⁊ tresſunt qui teſtimoniū dant ī terra: ſpiritus aqua ⁊ ſanguis: per hoc intēdens oſtendere: ꝙ chriſtus ſit veruſhomo: nam ad eſſe hoīs duo pͥncipaliter exigunt̉: videlicet corpus etanima: ex quoꝝ coniunctōe verushomo ſubſiſtit. Per hoc autem ꝙin articulo mortis chriſtus īclinatocapite tradidit ſpiritū: de quo vocemagna clamauerat: pater ī manustuas ꝯmendo ſpiritum meum: manifeſte probatur: ꝙ ip̄e ſpiritum habebat: non ſolū flatum vitalem ſedanimā rationalem: de qua predixerat: triſtis eſt anīa mea vſqꝫ ad mortem ⁊ poteſtatē habeo ponēdi aīaꝫmeā: ⁊ iteꝝ ſumendi eaꝫ. Per hocautē ꝙ vnus militum lancea latuseius apperuit: ⁊ continuo ſanguisexiuit ⁊ aqua: probatur aperte ꝙchriſtus veꝝ corpus habebat. naꝫde fantaſtico corꝑe nec ſanguis necaqua potuiſſet exire. vnde ille ꝗ vidit: teſtimoniū perhibuit: ⁊ teſtimoniū eius eſt verum: quia tres ſunt qteſtimoniū dant in terra ſpiritus aqͣ⁊ ſanguis. Qd̓ videlicet chrſtus ſitverus homo ex anima rationali ethumana carne ſubſiſtenſ probaturex eo ꝙ ſpiritum u̓italem emiſit. etvero corꝑe probatur: quoniam exeo ſanguis exiuit ⁊ aqua rationaliſquippe anima non poſſet viuificar̄niſi corpus hu̓imanū: ex quibus verus homo conſiſtit. Ceterum ſicutfuit verus ſpiritus ⁊ uerus ſanguisita proculdubio uera aqua cū chriſtus ſit ueritas: ⁊ a ueritate omnisfallacia ſit penitus aliena naͣm ſi nōfuiſſet aqua ſed fleuma qd̓ de later̄ſaluatoris exiuit: ille qui vidit ⁊ teſtimoniū veritati perhibuit: profecto

non aquam ſed fleuma dixiſſet: necin hoc ueꝝ regeneratōis ſacramentū fuiſſet oſtenſum: cum per ſacramentū baptiſmi non regeneremurin fleumate ſed in aqua. Neqꝫ perhoc poſſet uero argumento probari: ꝙ in ſacramento euchariſtie admiſcenda ſit aqua vino: ſi de laterechriſti non aqua ſed fleuma cū ſanguine profluxiſſet: ſed nec vera fuiſſet figura que ſuper hac re preceſſitin ueteri teſtamento: quando mōyſes virga percuſſit ſiliceꝫ: ⁊ ex ea nōfleuma ſed aqua emanauit. Reſtatigitur: ut qualicunqꝫ fuit illa aquaſiue naturalis ſiue miraculoſa ſiuede nouo diuina uirtute creata ſiuede componētibus ex parte aliquareſoluta: ꝓculdubio uera fuit: cumnaturaliter poſſit ⁊ compoſitum incomponentia ⁊ elementatum in elementa reſolui: quemadmodum verus extitit ſudor ipſius: ſicut gutteſanguinis decurrentis in terram.Cum autem ad compoſitioneꝫ humani corporis quatuor elemēta cōcurrant. videlicet terra aqua aer ⁊ignis: ⁊ ad vegetatōem eiuſdē corporis quatuor humores conſil̓es illis cōueniant: videlicet ſanguis cōlera fleuma ⁊ melancolia: ut veritateꝫ humani corporis expreſſius demonſtraret vnum ex illis ⁊ vnuꝫ exiſtis ibannes expreſſit: illa que potius ex illis ⁊ ex iſtis: que magis myſterio congruebant: ex elementis aquam ⁊ ex humoribus ſanguinemin quibus duobus duo maxime ſacramenta redemptōnis videlicet ⁊regenerationis elucent.Dem in concilio generali.Olentes referimus: ꝙ non ſollum quidaꝫ minores clerici: verū etiā aliqui eccleſiarum prelaticirca commeſſationes ſuperfluas⁊ fabulationes illicitas: vt de alijstaceamus fere medietatem noctisexpendunt: ⁊ ſonno reſiduum relinquentes: vix ad diurnū concentumauium excitantur trāſcurrendo vndiqꝫ continua ſincopaͣ matutinumSunt ⁊ alij qui miſſarum ſolenniavix celebrant quater in anno: et qd̓deterius eſt intereſſe contemnunt:⁊ ſi quando dum hec celebrātur interſint chori ſilentium fugientes intendunt exterius collocutionibuslaicoꝝ: dumqꝫ auditum ad indebitos ſermones effundunt: aureſ intētas non porrigunt ad diuina: hecigitur ⁊ ſimilia ſub pena ſuſpenſionis penitus inhibemus: diſtricteprecipiētes in virtute obedientie: ut

coha. cle. ⁊ muli. c. vlti. ſed non quo ad alios ut ibi: niſi ſit ſymoniacus vel notorius fornicator: quoniā illi ſuſpenſi ſunt quo ad ſe ⁊quo ad alios. ut. xxxii. di. §. veꝝ nullus. ⁊. c. p̄ter hoc. ⁊. jͣ. de ſymo.tanta. Sed nunquid talis ſacerdos īrare ſi habeat ꝯtritionē cordis: quia forſitan dumrādi: non poteſt habere cui confiteat̉; ſatis pōt diciꝙ ſic: dūtamen habeat propoſituꝫ ſatiſfaciendi: ⁊ illudpoſtea qͣꝫcito poteſtconfiteatur. ut. jͣ. deſen. exc. de cetero. ⁊c. a nobis. ii. ⁊. c. qͣꝫuis. ⁊. xxvi. q. vi. ꝙrecedunt. de conſe.di. ij. quotidie.a N quadam. noſtra sͣ. e. cūmarthe. ſed illa opinio remota eſt modo inde.b Reſpondemuſad queſtionem magiſtri hugo. ep̄i ferrarien̄. qui opi. predictam ſecutus fuitdicebat enim hug.ſi illa fuit vera aquaque d̓ latere chriſtiexiuit non intelligbat qualiter per illam probat̉ ꝙ chriſtus ſit verus hō:nec intelligebat ſecundū hoc auctoritatem illaꝫ ioannisapoſtoli: nec gloſāibi poſitā tres ſuntqui teſtimoniumdant in terra ſpūsaqua ⁊ ſanguis: ethi tres vnum ſunt⁊ glo. ſuper illo loco ſic ſe habet ſpūſideſt humana aīaque emiſit in paſſion aqua ⁊ ſanguiſque effluxerunt delater chriſti: ſed dato ꝙ illa aqua nonfuiſſet aqua: ſed aqͣticuſ humor humani corporis: taꝫ auctoritas apl̓i qͣꝫ gͦſa inteibilia ſibvidebātur. vnde q̄fiuit a domino papa: ut exponeret ſibi predictas auctoritates ⁊ gloſam: eipſe reſpondet:c Arriani ⁊ bonoſiani. xxiiii. q. iii. ꝙdam. v̓ſi. bonoſiani. ſed arriani ſuntilli qui dixerunt filium non coeternūpatri. xxiiii. qōe. ijquidā. v̓. arriani. d̓

ſecta manicheoꝝ non habetur. xxiii. q. iiii. quidam. ſed forte alibi. ber.d Uerbum. pater dedit teſtimoniū deitatis: quando dixit hic eſt filius meus dilectus in quo mihi bene cōplacui: filius dedit teſtimoniū deitatis quādo in montē tranſfiguratus potentiam deitatis ⁊ ſpēm eterne beatitudinisoſtendit: ſpūs etiam ſanctus dedit teſtimonium deitatis quādo ſuꝑ baptiſatū in ſpē columbe requieuitvel quādo ad inuocatiōemnomīs chriſti corda credentiū adimpleuit.e Principia. ⁊ ita chriſtuseſt duo neutri generis: ꝗa⁊ eſt deus ⁊ homo. jͣ. de here. cum chriſtus. lau.f Coniunctionem .i. ex quibus ꝯiunctis inuiſibiliter. Uitalem. ẜm ꝙ phyſicidiuidunt ſpūm vitalem .ſ.animam. lau.h Humanū. cum non poſſit habere in ſicco. arg. xxxii. q. ii. moyſes. nec corpushumanum vegetari poteſt:niſi per animam. nam ſi aliquando ſpiritus malignuscorpus mortui homīs ſubintret. vt. xxvi. q. v. nec miꝝ.non tamen illud viuificat:nec vnū cum illo efficitur: ſꝫillud mouet ad inſtar ventiqui laruam ſubintrat: ⁊ mouet ipſam.i Dixiſſet. ſic. sͣ. de trāſla.inter corꝑalia. ⁊ sͣ. de deci.ad audientiā. ⁊ eſt ar. noneſſe recedendum de facili aforma verboꝝ. jͣ. de ſpō. exlr̄is. ⁊. C. de lib. p̄te. l. iii. ff.de iure do. ꝑmittēdo. Et h̓ſi iuri conſonat: alias ad iuriſperiti interp̄tatōem recurrendū eſt. ff. de vſufruc. leg.ſi alij. ar. sͣ. de ꝯſue. ex lr̄is.jͣ. de v̓. ſig. preterea. ⁊. ff. deg. iii. non aliter.k Moyſes. ſic de cōſ. di.ii. reuera. Hic ergo exigiturexpreſſa ſimilitudo inter eaque ſunt in nouo teſtamento: ⁊ ea que ſunt in veteri. alibi non exigitur diuerſitasne videamur iudaiſare. ar.sͣ. de ſac. vnc. c. vno. v̓. verūtamē vnctōis. ⁊cͣ. lau.l Illis .ſ. īfrigiditate ⁊ caliditate ſiccitate ⁊ humiditatequam cōuenientiam phyſicorum proprium eſt aſſignare.dOlentes. ſincopa. decon. di. iiii. rettuleruntvnde verſus. Sincopa demedio tollit quod epentheſis auget. de iſtis figuris dr̄jͣ. de v̓bo. ſig. forus.n Sub pena. ⁊ ita non eſtcanon late ſententie: ſed potius ferende. sͣ. de iurepa.relatum. vbi de hoc.

A