II
quaſi ab alio iam ꝓuentus.Dem.Icet ratione de̓licti ſeu cōtrāctus aut domicilij ſiue rei dequa contra poͣſſeſſorem cauſa mouetur: quibus forum regulariter ꝗsſortitur: epiſcopus veſter apud ſedēapoſtolicam conuentus non fueritquia tamen omnium eccleſiaꝝ mater eſt eadem ⁊ magiſtra: rite ꝯpellipotuit: vt ibi aduerſarijs reſponderet: niſi pro alia iuſta ⁊ neceſſaria cāveniſſet: quam ſi tunc allegaſſet: iusreuocandi domū ſaluū fuiſſet eidē.elli oblationeX concilio apud ſanctum me.
Gnarus epiſcopus dixit. Habetis libellumreclamatiōnis vel poſtulationis. Illi reſponderunt ſe pre manibus nullum habere libellum. Ignarus epiſcopus dixit: oportet vos ſecundum eccleſiaſticam auctoritatem reclamationeꝫveſtram libelli ſerie declarare: eamqꝫ veſtris manibus roboratam ſynodo porrigere: vt tunc vobiſ canonice valeat reſponderi. Et tunc ipſifratres libellum conſcribentes porrexerunt.Nnocentiustertius.Ignificantibus. t. ⁊. r. fratribus noſtro fuit apoſtolatui
eſt. ⁊. l. vbi ceptum eſt. ff. de iuriſdic. om. iudi. cum quedam. Sic ergopatet: ꝙ per ſolam citationem perpetuatur iuriſdictio tam ordinarii qͣꝫdelegati: vt hic ⁊ in predictis iuribus. vt. sͣ. de offi. deleg. ti. gratum: ⁊. c̄licet. ⁊ sͣ. de offi. lega. c. fi. ⁊ per ſolam citationem ſeu conuentionem p̄uenitur iuriſdictio. infra de appella. vt debitus. ⁊ ſupra de reſcrip. c. capitulum ſancte crucis. in quibus habes: ꝙ qui primolitteras preſentauitfacta citatione obtinere debet iudicesſuos. non obſtante: ꝙ alter prius litteras impetrauit:qui litteras ſuas nōpreſentauit. Quiergo conuenitur coram aliquo iudicecompetenti: neceſſehabet vſqꝫ ad fineꝫperſiſtere: etiam ſimutauerit forum:quia preuentus eſtper hanc conuentionem: vt hici dicit: ⁊patet hoc per iuraredicta.Icet ratione delicti. Nota ꝙ ratione delicti efficitur quis deiuriſdictione alterius. ſic. jͣ. de rap. c. i. ⁊. iii. q. vi. ibi cauſa. ⁊. ii. qi. ſi peccauerit. ⁊. vi. q. iii. placuit. ⁊. C. vbi de crimi. agi opor. auten. quain prouincia. ⁊. C. vbi ſe. vel cla. l. i. ⁊ sͣ. eo. titu. poſtulaſti. ⁊. ff. d̓ accuſ.l. vlt. ⁊. l. ſi cui. §. idem imperator. ⁊ ita delictum dat iuriſdictionem ei ꝗalias eam non habet. Item delictum tollit priuilegium: vt in predictaauten. qua in prouincia. ⁊. xi. q. iii. priuilegium. Quid iuris ſit de priuilegiatis: dicitur. jͣ. de priuileg. ex tuarum. ⁊ pro delicto conuenitur ꝗſvbi domicilium habet uel vbi inuenitur. C. ubi de crimi. agi oporteat.l. i. ⁊ ſi crimen graue ſit remittitur puniendus ad iudicem: vbi deliquitin auten. vt nulli iudi. §. ſi vero quis comprehenſorum. collati. ix. ⁊. ff.de re milita. deſectorem. ⁊. ff. de cuſto. ⁊ exhiben. re. l. ſolent.e ¶ Siue contractus. Hoc nomen contractus largiſſime ſumitur: ſiueſit verus contractus vel quaſi contractus: vel aliud vnde obligatio oritur. ff. de iudic. heres abſens. §. i. ⁊. l. omnem obligationem. ⁊. l. interdum. §. vltimo. Et hoc intellige ſiue inueniatur ſiue non: debet eum illuc remitti ſicut in criminibus dicitur cum in hoc parificentur. in aut̓.ut omnes obe. iudi. in. ii. colum. §. hoc conſiderantes. colla. v. In delictis enim hoc ſeruatur. in autenti. ut nulli iudicum. §. ſi vero quis cōprehenſorum. ⁊. 9. ſequenti. collatio. ix. Quidam tamen dicunt illumeſſe conueniendum ſi ibi inueniatur vbi contraxit. per. l. heres. in pͥncipio. Item ⁊ vbi quis ſoluere promiſit: poteſt conuenire. ſupra de offi. delega. pͦ. ⁊. g. ⁊ ſupra eo. dilecti. quod dicit littera iſta ratione contractus intellige ſecundum ꝙ traditur expreſſe. infra eo. titul. romana. §.contrahentes. c. vlt. in decre. Innocentius. iiii. jͣ. de priuileg. c. volentes⁊. c. vlti.f ¶ Aut domicilij. Ratione domicilij ſortitur quis forum. ⁊ ibi conueniri poteſt. sͣ. e. dilecti. ⁊. ff. de iudic. heres abſens. §. proinde. ⁊ poteſtquis habere domicilium in pluribus locis. sͣ. e. ex parte. ⁊. ff. ad municipal̓. aſſumptio. §. viris prudentibus. de hoc dictum eſt ſupra d̓ reſcrip. dilectus filius.g ¶ Contra poſſeſſorem. Ratione poſſeſſionis: de qua quis conuenitur ſortitur quis forum: ⁊ coram illo iudice conueniri debet: in cuiusiuriſdictione res eſt. ſupra eo. ſane. ⁊ etiam vbi habet domicilium. ⁊. C.vbi in rem acti. l. fina. ⁊ ſupra eo. ex parte. b. etiam ſi res ſit mobilis. argumen. l. C. vbi in rem actio. l. vltimo. ⁊. ff. de iudi. quod legatur. §. ſinautem. ¶ Quidam tamen dicunt hoc habere locum tantum in īmobilibus.h ¶ Compelli potuit. Cum dominus papa ſit iudex ordinarius ſingulorum: nullum fori priuilegium poterat allegare. ix. q. iii. cuncta. ⁊roma communis patria eſt omnium. ff. ad municipa. roma. ergo nullus declinare poteſt forum eius. vnde ille compellitur ibi ſuis aduerſarijs reſpondere. Nec ius reuocandi domum haberet: niſi pro aliaiuſta cauſa ⁊ neceſſaria veniſſet. vt dicit littera iſta: puta ſi fuiſſet vocatus a principe pro publica vtilitate. in autenti. de ſanctiſſi. epiſcop. §. ſi
vero epiſcopi. colla. ix. vel clerici legati aut epiſcopi: tunc non tenentur reſpondere niſi tunc ibi contraxiſſent vel ſi in delegatione deliquiſſet: vel rē aliquamtunc emiſſent reſpondere tenebuntur alias daretur occaſio res alienas deferēdi domum. ff. de iudi. non alias .i. reſponſo. ⁊. §. i. ⁊. l. ſequen. Item qui cauſa dicendi teſtimonū ibidem vocatus eſt. vel qui iudicandi cauſa ibi accerſitiſunt: vel qui cauſa exercende appellationis illuc ueneꝰrunt vel cauſa reddendi tutele: iſte perſone in his criminibus habent ius reuocandi domum: ſi non ibi contraxerunt: vbi conueniunturvt hoc totum dicitur. ff. d̓ iudi. l. ii. §. legatis. ⁊. §. ſequentibus. ſed legati non tenentur reſpondere: niſi de histantum que tempore legationis ſue contraxerunt: vt ibidicitur. Item ſi legati aganttunc tenentur ſe defendere:ſi reconueniatur: niſi agantpro iniuria ſibi illata: vt ea. l.§. ſed ſi agant. ſiquis allegauerit talem cauſam: non cōpellitur reſpondere: vt hicpatet. ⁊ hoc eſt expreſſum. jͣ.de dila. expoſuit. vbi qui vocatur a principe ꝓ vtilitate romane eccleſie: habetius reuocandi domum.Gnarus reclamationis. Nota ꝙ duplex eſt libellus. Eſt autemlibellus conuentionalis ſeu poſtulatiouis: qui datur in ciuilibus queſtionibus. jͣ. e. c. vlt. de quo hic intelligitur. ⁊ eſt libellusIIaccuſationis: qui datur in criminalibus actionibus. vt. ii. q. viii.libellorum. ⁊. jͣ. de accuſa. per totum. ⁊. ii. q. i. legum. Eſt ergo libellus ſcpͥturain qua continetur res que petitur: ⁊ cauſa petendi ⁊ nomen actoris ⁊ rei: ⁊ cōram quo iudice. vt. jͣ. e. per totum. Et ſic patet: ꝙ ſemper offerendus eſt libelꝰlus iudici: ⁊ per ipſum reo. vt ipſe reus poſſit deliberare. vt. iii. q. iii. offeratur.⁊ in ſcriptis debet dari vt hic patet: ⁊ in autentica offeratur. ⁊. jͣ. de probationibus. quoniam contra. ⁊ in principio litis per predictam autenticam offeraturNotatur tamen argu. contra. xi. q. i. ſiquis cum clerico. Sed illud obtinet inmodicis ⁊ vilibus cauſis: vbi ſcriptura non requiritur. Item contra. jͣ. de dolo ⁊ contumacia prout. Et illud intelligo ꝙ libellus antea datus fuerat. ⁊ pertalem libellum ſic oblatum iudici ⁊ poſtea res actio annalis perpetuatur. C.quando libellus prin. da. litis conteſta. fa. l. ii. ⁊ rem litigioſam facit ſubſecutaper executorem conuentione. ⁊. C. de litig. autenti. litigioſa. ⁊ interrumpit preſcriptionem. C. de preſcrip. xxx. vel. xl. an. ſicut. Sed nunquid libelli oblatioeſt de ſubſtantia ordinis iudiciarii? Uidetur ꝙ ſic: quia concilium iſtos fratres noluit audire: niſi primo libellum ſcriberent. Et optimum argumentum.infra de probati. quoniam contra. ⁊ per libellum apparet de modo agendi ſecundum quem ſemper debet formari ſententia. infra de ſimo. licet heli. infra d̓accuſationibus. qualiter ⁊ quando. ⁊ per autenti. predictam offeratur: optimevidetur probari. vbi dicit. litis autem conteſtatio contra hoc indultum habitapro nihilo eſt. Et ſic uidetur: ꝙ ſit de ſubſtantia ſicut ⁊ litis conteſtatio. infra d̓litis conteſta. c. vnico. ⁊ ſupra de elect. dudum. ii. Dicunt tamen quidam: ꝙnon eſt de ſubſtantia iudiciarij ordinis oblatio libelli. Et ſic poteſt omitti tacite ſicut conſueuit dici de iuramento calumnie. Alii contra: ꝙ non valet:quicquid factum eſt ⁊ hoc per iura predicta: niſi ſit vilis cauſa: vt dictum eſt:quod melius videtur iure canonico. iſta enim principalia ſunt: libellus quieſt principium ⁊ fundamentum cauſe litis conteſtatio. ⁊ ꝙ ſententia feratur inſcriptibi Ignificantibus. Nota ad intelligentiam iſtius. c. ⁊ ſequentis: ⁊ eoꝰrum que circa hanc materiam dicuntur. Aut enim conuenitur quisactione reali: puta rei vendicatione vt hic. tunc exprimenda eſt res que petitur⁊ vtrum petatur tota aut pars: vt peto talem fundum. ff. de rei vendicatio. ſi inrem. alias enim reus deliberare non poſſet vthic dicit. nec iudex ſententiamferre debet ſuper incerto. argumen. inſtitu. de actio. §. curare. ⁊. xxxiii. di. habuiſſe. ⁊. xi. q. iii. graue. Item duos proximos vicinos illius fundi adminus d̓ſignare debet. ff. d̓cenſib. forma cenſualis. quia generalitas parit obſcuritatemff. de iure fiſci. ita fidei. Argu. contra. ff. de rei vendica. que de tota. §. incerta.⁊. ff. communidiuidun. ⁊ ſi non omnes. §. ſi incertum. Sed contraria iſta ſpēcialia ſunt circa defalcationem legatorum. Et licet in caſu iſto debeat quis ſpecificare rem ⁊ ipſam deſignare: vt eſt dictum: cauſam tamen exprimere nontenetur in libello. cauſa enim expreſſa eſt eo ipſo: ꝙ proponit rei vendicatio-