plicauit. Lꝫ autē de fraude taliter ꝑpetrata per huiuſmodi iuramentuꝫnon conſtet ad plenum: in fauoremtamē matrimonii de benignitate canonica contra fraudem ꝓpoſitamſupplicationeꝫ mulieris admiſimuſ⁊ ad audientiam reſtituimus eampro matrimonio poſtulanteꝫ. Iōqꝫmandamus: quatenus de cauſa prioris ap. ordine iudiciario cognoſcētes: confirmetis uel infirmetis ſicutiuſtum fuerit ſententiā a pͥmis iudicibus promulgatam.¶ Dem epiſcopo ⁊ capitulo oſenenſiUm ex litteris. C. pape. p̄. notum ex his que ip̄ius temporibus geſta fuerunt: grauē hilerden̄eccleſie intelleximus queſtionem ꝑſententiā eugenij pape ſuper ecc eſiis quibuſdam ꝓlatam ſe leſaꝫ enormiter ⁊ olim ⁊ nunc etiam conquerentis. unde cum idem cel̓. temporeanaſtaſii pape proximi ſucceſſoriseiuſdem eugenii in miōri adhuc officio conſtitutis in ꝑtibus hiſpanielegationis officio fungeretur: ⁊ exdelegatione ip̄ius cognoſcere cepitde controuerſia memorata: cui etiāalex. ſucceſſor ip̄ius anaſtaſii officiolegationis denuo in partibus eiſdēfungenti cauſam commiſit eandeꝫ:idem quoqꝫ celeſt. ad apicem ſūmipon. ꝓmotus. g. ſācti āgeli diacon̄.cardi. tunc apo. ſe. le. dictam controuerſiam ſub eo tenore cōmiſit: ut inſpectis hilerden̄. eccleſie priuilegiis

auditis etiam ꝑtium rationibus nōobſtante memorata ſententiā diffinitiuam proferret ſententiā: eamqꝫfaceret obſeruari: uerum quoniamper ip̄m legatuꝫ aūt per alios ꝗbusſub eodem tenore cauſa eadem cōmiſſa extitit: lꝫ producti teſtes ex ꝑtehilerden̄. ep̄i recepti fuerant: mandatum ap. non extitit adimpletuꝫ: magiſter. a. canonicus hilerden̄. poſtulauit per officium noſtrum dictamſententiam in melius reformari: ⁊contra eam reſtitu̓i eccleſiam hilerden̄. Nos igitur cum fratribus nr̄is⁊ alijs deliberauimus diligent̓: nōnullis aſſerentibus: ꝙ cum p̄dictusc. p̄. n. contra iam dictam ſententiaꝫuiſus fuerit hilerden̄. eccleſie reſtitutionis beneficium indulſiſſe: tamenea non obſtante duxerit negociumcōmittendum: ⁊ nos ſupplicationēeiuſdem eccleſie admittere debebamuſ: preſertim qꝛ ſententiā ro. ſe. nōnegatur poſſe in melius cōmutari.Cum autem ſurreptū aliquid fueritaut ip̄a ꝓ conſideratione etatum ⁊temporum ſeu grauium neceſſitatūdiſpenſatiue quicqͣꝫ ordinare decreuit: ⁊ ſecundum iura ciuilia prīcipeſetiam contra res bis iudicatas ī auditorio ſuo examinari reſtitutioneꝫin integꝝ permiſerunt: ꝓſpeximusquoqꝫ ex data ſententia: in regiſtrodicti eugenii pape reperta: ꝙ primo menſe ſui pontificatus fueritpromulgata: quando non plene demeritis ipſius cauſe uidebatur in-

mulieri. ſed quia in caſu iſto ſoluendo eſſe non poterat: ideo fauore matrimonii reſtituitur mulier. ff. de eo per quē factum erit. l. vlt. ⁊. ff. de dolo. ⁊ eleganter. §. ſi dolo. ⁊ ſi de hac faate conſtitiſſet iure cōi audiretur. ar. ff. ſi meſſor.fal. mo. dix. l. iii. §. i.k ¶ Supplicauit. ſupplicare poteſt ꝗlibet qͣꝫtūcunqꝫ remota ſit appellatio. ar.ii. q. vi. §. anterioꝝ. ⁊. §. illudC. de preci. impera. off. ſiꝗsaduerſus. Nam ⁊ ſeruusſupplicare poteſt pro domino. ſi dominus nolit appelare. ff. de app. ſerui. Sedin hoc differt appellatio aſupplicatione. quia appellatione interpoſita nil eſt innouandum: ſed pendenteſupplicatione mandatur ſētentia executioni preſtitacautione: ꝙ omnia reſtituatſi ſententia fuerit retractata.C. de preci. impa. offe. aut̓.que ſupplicatio. ſic in reſtitutione in integrum quandoſuſpectus eſt qui petit reſtitui: mandatur ſententia executioni ſub conſimili caution. jͣ. e. ſuſcitata. Item inhoc differt appellatio a ſuꝑplicatione. quia appellaturvſqꝫ ad. x. dies. ſupplicariautem poteſt vſqꝫ ad biennium: quod verum eſt: cumſupplicatio porrigitur ſuperiori. C. de ſen. prefec. preterl. vna. Si vero ſupplicatioporrigitur iudici: tunc vſqꝫad. x. dies. vt in aut̓. p̄alleg.que ſupplicatio.l ¶ Ad plenum. hoc ideo dicit: quia ſi plene probaſſethanc fraudem: ⁊ cauſaꝫ abſentie fieret reſtitutio. jͣ. de reiudi. cum bertholdus: vbiminus ſufficiens ꝓbatio ſufficit: ne preiudicaret opiniov̓itati. vt. sͣ. de ꝓcura. ex inſinuatione. ⁊. c. in p̄ſentia. Ethoc ideo quia abſens legitime citatus preſumitur contumax: ſi non veneritiii. q. ix. decreuimus. lxv. di. ſi forte. ff. de re iudi. contumacia. ſed talis preſūptio poteſt elidi per aliam preſumptionem. ff. d̓ in integ. reſti. diuus. Et indeeſt ꝙ per preſumptiuam ꝓbationem ⁊ minus plenam eliditur p̄ſumptio cōtumacie. Unde per ſacramentum vnius poteſt probare ſe non contumacemnam violenta preſumptio eliditur per iuramentum. xxxv. q. iii. extraordinaria. ⁊ op. ar. jͣ. qui ma. ac. poſ. cum in tua. ⁊ ſic pōt intelligi. iiii. q. v. quiſꝗs. infi. Tamen hoc iuramentum non facit plenā ꝓbationē: ſed fauore matrimonii admiſſa fuit mulier ad agendum. nec auditur mulier pretextu appellationis ſue: quia contumax preſumitur: ſed per fraudem ſemiplene probatam: ⁊in fauorem matrimonii reſtituitur.m ¶ Reſtituimus. Ar. ꝙ nullo tractu temporis tranſit ſententia ꝯtra matrimonium in rem iudicatam. jͣ. de re iudi. lator. ⁊. c. conſanguinei. Sed ex hocſumunt quidam contrarium ar. ⁊ male ex hoc ꝙ dicit reſtituimus ꝓbant: ꝙtranſit in rem iudicatam.n ¶ Infirmetis. hoc tantum hꝫ facere iudex appellationis. ii. q. vi. in fi. Et l̓hꝫ locum quando in cauſa apellationis nil noui ꝓponitur: ⁊ vnicus eſt tantum articulus ut hic erat. al̓s iudex appellationis ꝓ ꝑte pōt ꝯfirmare ſnīam ⁊ꝓ parte infirmare. vt. jͣ. d̓ teſta. raynucius. ⁊. c. rainaldus. Item ex eo ꝙ diciꝯfirmetis vl̓ infirmetis: videtur ꝙ executio non ſpectet ad ipſos. d̓ hoc dictūeſt. sͣ. d̓ offi. del̓. paſtoralis. §. p̄terea.IUm ex litteris. ex delegatione ipſius .ſ. anaſtaſii.¶ Sententia nō obſtante. Per hoc videt̉: ꝙ celeſtinus reſtituerit ecdeſiā hilerdinen̄. Sed cum multa tp̄a ſint elapſa a tempore eugenii ꝗ tulit ſētentiā ip̄am vſqꝫ ad tp̄s celeſtini .ſ. lxv. anni: quō audit̉ eccleſia hilerden̄. ſuꝑreſtitutōe: ⁊ inno. ſil̓r videt̉ eā admitte̓ ad reſtitutōeꝫ petēdā. jͣ. vbi dic̄: an da-

ta vel danda: ſed eſt contra alia iura. nam ultra quadrienniū dari nōdebet. C. de temp. in integ. reſti. l. vlti. nec etiam ꝑpetuat̉ ꝑ ꝯteſtationeꝫlitꝭ. ff. d̓ mino. papinianus. in fi. Pōt dici: ꝙ reſtitutio data fuit tempore anaſtaſii ꝗ ꝯmiſit megocium celeſtino in minori officio conſtituto. quia anaſtaſius fuit proximus ſucceſſor eugenii: ⁊ ꝙ cauſa terminata non fuit: ſtetit periudices: vnde noneſt imputandumactori. ii. q. vi. anteriorum. ⁊. C. de in īteg. reſti. l. petende.ſicut ſatis patet permultas commiſſiones: vnde etiam dic̄jͣ. an data ſit vel dāda. Si vero datafuit: poſtea dari nōdebet. C. ſi ſepius īinteg. reſti. poſtu. l.vlt. vl̓ ſi eſſet denegata. jͣ. e. c. vlti. niſi excā: vt ibi dr̄. Sedobiicitur: eugeniustulit ſnīam pͥmo mēſe ſui apl̓atus: vt. jͣ.dicitur: ⁊ vixit. viii.ānis ⁊ mēſibus. iiii.⁊. xxi. diebus: ſedanaſtaſius ſucceſſiteugenio: ꝗ cām ſuꝑhoc ꝯmiſit celeſtinotūc in minori officōꝯſtituto. Et ita vr̄:ꝙ reſtitutio dandaſit poſt qͣdrienniuꝫ.Un̄ ex hoc trahūtꝗdaꝫ ar. ꝙ reſtitutōſemper ſit danda vtdictū eſt. sͣ. e. c. i. qꝛh̓ videt̉ dari poſt ꝙͣdrienniū. Sed tupotes rn̄dere. ꝙ exeo qd̓ dicit hic nonꝯſtat: ꝙ anaſtaſiusdederit reſtitutōemſed ꝯmiſit cām ſuꝑreſtitutione an eſſet danda vel non: ſed obſtat fortius factum celeſtiniqui mandauit non obſtante ſententia eugenii diffinitiuam ſnīam ꝓferri ſuper eccleſiis predictis. ſed hoc fecit celeſtinus potius de gratiaqͣꝫ de iure: quod pꝫ: quia reſtitutio danda eſt cauſa ꝯgnita pn̄tibus ꝑtibus vt dicit. jͣ. ⁊. ff. de mino. in cāis. §. in cauſa. Unde papa uoluitinniti facto ipſius: ſed deliberauit decernere preſentibus partibꝰ: vtrūſit data vel danda. ⁊ ideo non plene ꝓbatur ꝑ hanc decre. ꝙ dari debeat reſtitutio poſt quadrienniū: qꝛ nec papa h̓ determinat hoc.c ¶ Extitit. poſt receſſum predicti cardinalis.d ¶ Teſtes. qui ꝓducti fuerunt ad ꝓbandum ꝙ dari debeat reſtitutio: ⁊ ꝙ potius per iudicem ⁊ non per eccleſiam hilerden̄. ſteterat: ꝙ n̄fuerat proceſſum: vt hic dicit. b.e Magiſter. habens ad h̓ ſpeciale mandatum: vt. ff. de mino. illud.§. ſi talis. ⁊. jͣ. e. ccoram.f ¶ Officium nr̄m. hoc ideo dicit: qꝛ quātū iudicis officio ⁊ nō iure actionis petit̉ reſtitutō. ff. d̓ mino. l. qd̓ ſi mīor. §. vl. ⁊ sͣ. d̓ off. iudi. c. ii.g ¶ Reſtitui. ergo nō fuit reſtituta per celeſtinum.h ¶ Committendum. eo .n. ip̄o: ꝙ ꝯmiſit negociū pͥncipale: vr̄ ꝯceſſiſſebeneficiū reſtitutionis: ſic̄ ꝯmittendo cām vr̄ ꝯmiſiſſe appellationē. sͣ.de off. del̓. paſtoralis. §. p̄terea. Sed hic ignorat̉ que cā ꝯmiſſa fuiſſetan cā reſtitutionis: an cā illa .ſ. an danda eſſet an nō: vt pꝫ ꝑ ſequētia.Sed videtur ꝙ danda eſſet reſtitutio: vt dr̄ in p̄dicta notula. ⁊ h̓ ꝓbatur ꝑ̓ h̓: ꝙ eccleſia hilerden̄. petebat reſtitui coram. Inno. papa.i ¶ Snīa ro. ſe. ponit tenorem. c. xxxv. q. ix. ſnīaꝫ. ⁊. c. veniam.Permiſerūt. ſed illud ꝑ raro fit. ff. d̓ mino. minor ante. ⁊. l. magiꝰſtratus. ⁊. C. ſi ſepius reſti. in integ. poſtul̓. l. i. ⁊. ii.