I

goritan̄. epiſcopus ad inſtantiā ſororum vinculo excōicationis aſtrinxit: ⁊ infra. Ideoqꝫ mandamus: qͣtenus predictam mulierem ⁊ viruꝫrecepto ſacramento: ꝙ ur̄o debeātſtare mandato: ab excommunicatōnis vinculo abſoluatis. deinde tammulierem: qͣꝫ pͥoriſſam ⁊ monialespreſcripti monaſterii ante ueſtrampreſentiā conuocantes: ſi legittimeprobatum fuerit non timore moͣrtiſpredictam mulierem religionem intraſſe: aut quod fecit poſtmodumratum habuiſſe: ipſam ad monaſterium redire. ⁊ habitum depoſitumreaſſumere cēſura eccleſiaſtica conpellatis.

¶¶ Dem ep̄o vuigornien̄.bas ſancti cadimundi a¶ quo. r. preſen. lator patrimonium ſuum tenere dinoſcitur: milites ⁊ burgenſes ad domum eius ſicut accepimus deſtinauit: qui euma domo ⁊ vniuerſa poſſeſſione expellerēt: niſi eccleſiam ſuam penitusabiuraſſet. quod cum idem. r. talimodo cō̓actus feciſſet: abbaſ alij cōceſſit ſupradictam eccleſiam: undequia que metu ⁊ ui fiunt de iure debent in irritum reuocari: mandamꝰquatenus predicto. r. cum integritate reſtituas uniuerſa.Lemens tertius.

xxii. q. v. caucte. ⁊. C. de inceſtis nup. l. vlt. in fi. So. dolus fraus ⁊ ſimulatio ſunt nomina reatus qui nunqͣꝫ ꝑmittitur a canone: quia quipeccat: non peccat legis auctoritate. xxiii q. iiii. qui peccat. aliquandovulgari conſuetudiue deuominat actus legittimos. ⁊ tunc permittutur: ut in primis concor. xxxvi. q. ii. §. his auctoritatibus. ⁊ ſic ſimulatio boni quandoqꝫbona eſt ut hic: ⁊ ꝑmittitur. ⁊ quandoqꝫ mala ut hypocriſis: ut. c. ꝙ interrogaſti. ⁊. c. certe: ⁊. c.cauete. Simulatiomali quandoqꝫ bona eſt: vt fuit ſimulatio dauid: qui ſimulabat furorem. ut. c.vtilem. ⁊. c. dominꝰ.⁊ de conſe. di. ii. acceſſerunt: vbi dicit̉.ferebatur dauid manibus ſuis: ſed manibus ſuis nemoportatur. chriſtusenim manibus ſuiſferebatur. de conſe.di. ii. acceſſerūt.d ¶ Quod ueſtro. ſic. jͣ. de ſen. ex. tenore. ſed communis forma eſt: ꝙiuret ꝗ abſoluitur ſtare mandatis eccleſ e. jͣ. de app. ad hoc. ⁊. jͣ. de ſenex. cum deſideres. ſed non refert quocunqꝫ iſtorum modorum iuret:quia licet iuret ſtare mandato iudicis per illam formam non intelligitur aliud qͣꝫ per aliam nec magis aſtringitur. quia mandatum ſuumdebet eſſe ſecundum ius: nec ad aliud extenditur. quia nec de alio intendunt.e MMortis. Sed qualiter poteſt hoc probari: cum ſit negatiua: Reſpondeo: iſta negatiua includit in ſe affirmatiuam hanc ſcꝫ ſponte religionem intrauit. ſi. sͣ. de renun. ſuper hoc. de hac negatiua dictum ē.sͣ. de elec. bone. Et hanc negatiuam debent probare moniales: quemulierem illam repetebant. Sed uidetur: ꝙ potius mulier illa debuitprobare: ꝙ timore mortis intraſſet: quia moniales fuerunt in quaſipoſſeſſione illius ſiue monaſterium: ⁊ quaſi fundata erat intentio monacharum: per talem poſſeſſionem ⁊ cohabitationem ⁊ veli ſuſceptionem. ⁊ mulier allegare videtur metum mortis: ſed qui hoc allegat illd̓debet probare. ff. quod me. cauſa. non eſt. Reſpondetur: ꝙ verum ēhoc: ſed quia conſtabat de proteſtatione uoluntatis ab initio facta adhuc preſumitur nolle. xxxi. q. ii. lotharius. ff. de le. iii. ſiquis. in princ.⁊ qui voluntatem immutatam allegat: hoc probare debet: ut hic. ⁊. ff.de proba. eum qui. C. de teſta. ſancimus. ⁊. C. de appel. precipimus. infi. ⁊. ff. de le. iii. fideicommiſſa. §. ſi rem. ⁊. ff. de le. i. ſi mihi. §. interdum.Sed hoc non habetur ex hac littera: ꝙ conſtaret de proteſtatione: niſi per narrationem premiſſam. Ideo aliter dicitur eo ipſo: ꝙ mulier h̓non probat: intelliguntur moniales probaſſe ſuam intentionem preſumptiue: cum de facto conſtaret. licet non de forma facti. C. qui mili.non poſ. ſuper ſeruis. li. xii. vel moniales ſponte onus probandi ſubire volebant. vnde mos eis gerendus fuit. jͣ. de reſti. ſpo. licet. in fi. ff.de proba. circa eum. ⁊ talis metus bene excuſat ſiue timor. ⁊ metus ſtupri ⁊ timor ſeruitutis ⁊ metus verberum. ff. e. iſti quidem. ⁊. C. d̓ tranſac. interpoſitas. ⁊. jͣ. c. ꝓxi. ⁊ que fiunt iuſto timore reuocantur. C. d̓ re.credi. l. generaliter. Uel dic: ꝙ vtraqꝫ pars debet docere de iure ſuo.ſi. sͣ. de renun. ſuper hoc. ber.f ¶ Poſtmodum. q. d. ſi conſtaret de metu ab initio: ⁊ poſtea ſponteratum habuit: votum ſuum tenuit. ſi. jͣ. de regul̓. ſignificatum. ⁊. c. cumvirum: vbi habes. ꝙ iſtud quod ab initio non tenebat: per ratihabitionem roboratur. ſic etiā in matrimonio carnali. jͣ. de ſpon. ad id qd̓. ⁊.de deſpon. impub. de illis. in fi. nota. ⁊ aliud colligit̉ hic manifeſte: ꝙaliquis vxoratus vel vxor alicuius etiam iuuenis. ſi viuente altero ſciēte ⁊ conſentiente intret religionem ꝓfitendo de timore aliquo etiā iuſto: vt hic erat: ⁊ poſtea ratum habeat ſponte: vel interim etiā mortuomarito: ꝙ intantum teneat votum: ꝙ non poſſit ulterius ad ſeculumredire: ⁊ ſi rediderit: compelli debet reuerti ad monaſterium. ⁊ tamenviuente marito non tenebat votum uſquequaqꝫ quantum ad maritūquin poſſit eam reuocare. ar. ad idem. jͣ. de conuerſa. coniug. ex parteconſiitra. eo. titu. placet. quidam intrauit. vbi de hoc. Et dic

poſtmodum .i. poſt mortem viri. Et ita planium eſt: quia viuente viro metusmortis durare intelligitur quod ex eo colligitur: quia ante mortem mariti nōfuit auſa exire. Uel dic: ꝙ mulier iſta habuit viri aſſenſum: quod patet in antiqua decre. quia maritus duxit ep̄os ad monaſterium: vt illi mulieri velumimponerent. ſiue miſit illos ut hic dicitur. sͣ. v̓. epiſcopi vero. ⁊ ita conſenſit:ſed caſtitatem non promiſit⁊ ita ſolennizauit votū ſuuꝫſi ſponte hoc fecit. Si verotimore mortis hoc fecit: ⁊poſtmodum tractu tēporisratum habuit: tenuit votumratihabitione ſequenti. cumvtroqꝫ caſu habuerit uiri aſſenſum. Sed ſtandum videtur illis iuribus infra. deconuer. coniug. c. cum ſis. ⁊c. ad apl̓icam. Sꝫ intelligeillas ſcd̓m quod notatur inc. vxoratus: jͣ. de conuerſio.ꝯiug. in nota. ſed pone.¶ Nona. ꝙ ſiquis pa¶ Bbas. coactus.metum amiſſionis rerumſuarum aliquid faciat vel iuret ſe facturum: ⁊ illd̓ adimꝰplet iuramentum: poteſt repetere quod tali modo fecit uel abiurauit. ar. l. di. p̄br̄os. Et intellige de talibus rebus ſine quibus uita corporis admittitur vel patitur grauem iacturaꝫxxii. q. iiii. §. vlt. v̓. quiſquis ergo. Ar. contra. xxxii. q. vii. omnes cauſationesſed non tangit hoc. Nota ergo circa hanc materiam: ꝙ ea que per timoremuel metum fiunt qui poſſit cadere in conſtantem virum. tenent: ⁊ obligatur ꝗſper hoc licet coactus: ⁊ iuramentū ſuper hoc factū tenet: dum tamen tale ſit factum ſuper quo iuratur uel quod promittitur ſiue etiam traditur: quod ſeruari poſſit ſine interitu ſalutis eterne alias non tenet iuramentum. xxii. q. iiii. ſialiquid. ar. ſupra de pact. pactiones: quia pro nullo metu debet quis peccatum operari mortale. infra. e. ſacris: ⁊ potius quelibet mala pati. qͣꝫ malo cōſentire. xxxii. q. v. ita ne. ⁊ ita tenent ea que per metum fiunt ⁊ iuramentum jͣ.e. ad audientiam. Et hoc ideo: quia coacta voluntas eſt voluntas. xv. q. i. merito queritur. Sed contra hic datur actio quod metus cauſa: ⁊ probato metu reſtituitur ꝑ officium iudicis ei quod dedit uel tradidit: aut abſoluetur ſiꝓmiſit. ff. e. l. metum. §. ſed quoqꝫ pretor. Nec refert in hoc caſu quis metumfecit: an is qui poſſidet an alius: dummō ꝓbet ſe per metum rem perdidiſſe.quia metus iuſtam in ſe habet ignorantie cauſam. ff. e. ſi cum exceptione. §. inhac: ⁊ pōt agere tam contra poſſidentem: qͣꝫ contra illum qui metum intulit.ff. e. ti. l. pedius. i. ℟. ſed ſi ab vno conſequitur ius ſuum: contra alium agerepoteſt: ut in predicta. l. pedius. §. vlt. in fi. ſic. ff. d̓ dolo. l. ſi plures. ⁊. ff. de eoper quē fac. erit. l. i. §. ſi plures. C. de condi. furti. l. i. Arg. contra. ff. ad. l. acꝗl̓.item mela. §. ſed ſi plures. ſed illud eſt pena: hoc intereſſe. ⁊ pena vnius nonliberat alium: ut in. l. item mela. §. ſed ſi plures. Et eſt verum: ꝙ ſubuenit̉ metum paſſo. niſi culpa ſua inciderit in metum. ff. e. ſi mulier. ⁊. xxii. q. iiii. intercetera. Ar. contra. jͣ. d̓ ſpon. veniens. ibi culpa ſua incidit in metum: ⁊ tamennō tenet matrimonium ꝯtractum per metū. Solue hoc ꝯtrarium ꝑ diſtinctionem talem. Tenent ergo que per metū fiunt ⁊ ſubuenitur metū paſſis. niſiculpa ſua incidant in metū. Ab iſta doctrina ſiue generalitate excipiuntur caſus: in quibus fallit etiam ſi culpa incidiſſet in metū. Non nocet ⁊ pͥmo ī cauſa matrimoniali qualiſcunqꝫ metus interueniat culpa ſua ul̓ ſine culpa. Matrimoniū ꝯtractum per metū nō tenet: nec obligatur qui h̓ facit etiā ſi iurat. qꝛmatrimonia libera debent eſſe: quia inuite nuptie difficiles exitus conſueuerunt habere. jͣ. de ſpon. requiſiuit ⁊. c. gemma. ⁊. C. de ſpon. l. vlt. in fi. ⁊ vbi metus uel coactio intercedit: conſenſus liber dici non poteſt. jͣ. d̓ ſpon. cum locū⁊ matrimonium ſolo ꝯſenſu ꝯtrahitur. xxvii. q. ii. ſufficiat. Sed capitulum p̄dictum inter cetera videtur dicere ꝯtrarium. ſed non ꝯtradicit: quia ibi nō interuenit iuſtus metus: qui poſſit cadere in ꝯſtantem virum: qui ſolus excuſatff. e. metum. Vel dicas ꝓut conſueuit exponi: matrimonium ſit firmū ⁊ ſtabile. ꝙ illud uerbum ſit non ponitur preceptiue: ſed conſultiue: ⁊ ſic. c. illud int̓cetera loquitur d̓ conſilio tantum: uel metus nō fuit probatus. Item ⁊ dosꝓmiſſa per metum uel ſoluta non tenet: quia eſt acceſſoria ad matrimoniumff. e. ſi mulier: §. ſi dos. vbi dr̄ ꝙ ſi dos ꝑ metū ꝑmittatur: nō naſcit̉ obligatioItꝭ in rebus eccl̓ie eſt ſpeciale ꝙ non tenet traditio uel ꝓmiſſio uel iuramētuꝫfactum per metū de rebus eccleſie. xv. q. vi. c. i. jͣ. de iureiu. ꝑuenit. quia etiaꝫ ſiſponte prelatus res eccleſie traderet non tenet traditio ſine ſolennitate: d̓ quacauetur. xii. q. ii. ſine exceptione. multo fortius non tenet traditio de rebus

k 3