Druckschrift 
Decretales : Mit der Glosse des Bernardus Parmensis
Seite
74r
Einzelbild herunterladen
 

prēſentium ⁊ cathedralium capitulorum eiuſdem necnon ⁊ bituricen̄.capituli ſuꝑ prouiſione quam interbituricen. ⁊ burdegal̓ archiep̄os incauſa primacie duximus faciendaꝫrequiratis aſſenſuꝫ: quo habito prouidentiam noſtram ſolēniter publicetis. Si qui uero conſenſum preſtari noͣluerint: vos ſuꝑſedentes publicationi predicte diſtricte precipiatiseiſdem: ut perſonaliter ſi prelati fuerint: ve̓l ſi alij procuratores idoneoſnoſtro ſe conſpectui repreſentent ꝓſecuturi corā nobis ius ſi qd̓ haber̄cōtendunt: ⁊ ſatiſfacturi parti alteriſi ſuccubuerint in expenſis.de treuga ⁊ paceI Lex. iii. in conci. lat̓.Reugas a quarta feria poſt occaſū ſol̓uſqꝫ ad ſcd̓aꝫ feriā4Cī ortu ſoliſ ab aduētu domini uſqꝫ adoctauas epiphanie: ⁊ a. lxx. uſqꝫ adoctauas paſce ab omnibus inuiolabiliter obſeruari precipimuſ. Si ꝗsautem treugas frangere preſumpſerit: poſt tertiam admonitioneꝫ ſi nōſatiſfecerit: ſuus epiſcopus ſententiāexcommunicationis dictet in eum:⁊ ſcriptā uicinis epiſcopis ānunciet

quorum nulluſ excōicatum in communione recipiat: immo ſcriptamſentētiam quiſqꝫ cōfirmet. Si quisautem hoc violare preſumpſerit: ordinis ſui pe̓riculo ſubiaceat. et quoniam funiculus triplex difficile rumpitur: precipimus ut epiſcopi ad ſolum deum ⁊ ad ſalutem populi habenteſ reſpectum om̄i trepidationeſepoſita ad pacem firmiter tenendāmutuum ſibi conſilium et auxiliumprebeant: neqꝫ hoc alicuius amorevel odio pretermittāt. Quod ſi quiſī hoc oꝑe tepidus īuētꝰ fuerit: dānūꝓprie dignitatis īcurrat. Dem.Nnoͣuamus: ut preſbyterimonachi conuerſi p̄cregrinimercatores ruſtici euntes uel redeūtes ⁊ in agricultura exiſtentes ⁊ animalia quibus arant uel ſemina portāt ad agrū: cōgrua ſecuritate leten Dē ex cōci. aphri.Ntigonuſ ep̄s dixit⁊ īfra. Aut inita paacta ſuā obtineant firmitatem: aut conuetus ſi ſe non cohibuerit eccleſiaſticam ſentiat diſciplinā.Dixerunt vniuerſi. Pax ſeruetur:pacta cuſtodiātur. Reg.Uotiēs in ꝯuentionibus nr̄

c Preſentium. Ar. ꝙ pn̄tes tm̄ requirendi ſunt ad ꝯponendum: ⁊eodem modo ad litigandum ſicut in alienationibus faciēdis. x. q. ij.hoc ius. v̓. ſi autem. ar. ⁊. vij. q. i. factus. Sꝫ quid eſſet ſi modica parsprelatoꝝ eſſet pn̄s ⁊ longe maior eſſet abſens: ⁊ eodem modo de capitulis: nunquid ſufficit conſenſus illoꝝ paucorū ad cōſentiēdū huicꝓuiſioni uel ad mouendaꝫ litē. Uidct̉ꝙ ſic. ar. huius. c. ⁊x. q. ij. hoc ius. Sꝫquos dicemus preſentes: an illos tātūqui ſunt in eccleſijsſuis: an etiaꝫ illos ꝙſunt ī prouincia. qd̓videtur. C. de p̄ſcrilon. tem. l. vlti. Un̄credo ꝙ requirendiſūt: dummodo ſintin ꝓuincia: quia prop̄ſute ibi habentur.Idem credo ſi minor pars capituli ſitpreſens: ꝙ debeatvocare alios qui ſūtin ꝓuincia. ſi cōmode vocari poſſunt:quouſqꝫ ſaltem ſitibi maior pars capituli. Si auteꝫ ſintextra prouinciā autita remoti ꝙ ꝯmod̓uocari non poſſuntpreſentes diſponātde rebus eccleſie:quia tota poteſtaset ius uniuerſitatisremanet penes illoſquotcunqꝫ ſint. ff.quod cuiuſqꝫ vniuerſi. l. ſicut.d Capituli. per hanc decre. probatur ꝙ prelatus ſine conſenſu capituli non poteſt agere nec componere: ſecundum quod notatur. sͣ. dereſcrip. edoceri. ⁊. jͣ. de procur̄. c. i. ar. ad hoc. sͣ. e. dilecti. b.e Noluerint. Nota ꝙ ille cuius intereſt impendit prouiſionē papeſicut aliquis retardat executionem ſententie. jͣ. de teſti. veniens. ⁊. jͣ. dere iudi. cum ſuper controuerſia. Argu. ꝙ non intendit papa alicuipreiudicare per ſuas litteras.f Perſonaliter ſi prelati. cū eniꝫ ꝗs citatur ut perſonaliter veniat adcauſa: non ſufficit tunc mittere procuratorē: vt hic videt̉. Si v̓o ſimpl̓icitetur: tunc poteſt mittere procuratorē. C. de ꝓcur. l. vlti. in prin. ul̓ ip̄edꝫ ire. jͣ. de do. ⁊ contu. cum dilecti. ⁊. C. de ꝓcur. l. vlti. Sed cum perſonaliter quis citat̉: ⁊ ipſe ire non pōt: vel etiam in alio caſu cū ſimpl̓icitatur: ſi cauſa ſua ardua ſit. non compellit̉ mittere procuratorē. C. deꝓcu. l. vlti. ſed debet in vtroqꝫ caſu nuncium deſtinare ad allegandacauſas quare venire non poſſit. jͣ. de ꝓcura. querelam. ⁊ ibi dicitur dehoc. Et illud ſcire debeſ: ꝙ delegatus a ſede ap. non poteſt iubere alterutram partē coram ſe perſonaliter comparere: ſi de hoc nō habeatſpeciale mandatū: niſi cauſa ſit criminalis: vel pro veritate dicenda: vl̓pro iuramento calūnie faciendo iuris neceſſitas hoc exigat. in decre.innocen̄. quarti. jͣ. de iudi. iuris eſſe ambiguum: ſed papa hoc facerepoteſt: quia non aſtringitur legibus vel canonibus: vt hic patet. b.g Uel ſi alij. vt capitula que non niſi per ꝓcuratorē venire poſſunth In expēſis. Sic videt̉ per lr̄am iſtam ꝙ victus victori ꝯdēnāduseſt ſemꝑ in exenſis. ar. jͣ. de pe. calumniā. de hac materia tractat̉ plenejͣ. de do. ⁊ contu. finē. Sed hoc ideo quia iam quaſi intentio actorisfundata erat per compoſitionem: ⁊ ideo ſi ſuccumbāt quaſi calūnioſevideantur hoc feciſſe: quia tunc demū conſueuit dici ꝙ uictus in pͥmacauſa victori ſit condemnandus. ⁊ quaſi ad terrorem hoc dixit papa:vt ſi dubitarent de iure ſuo: non litigarent. Et eſt argu. op. ꝙ victusvictori ſemper ſit condemnandus in expenſis.Reugas. Treuga eſt ſecuritas preſtita rebus ⁊ perſonisdiſcordia nondum finita.

k Frangere. Nota ꝙ hec treuga canonica eſt ⁊ non conuentionalis. ſi enimeſſet conuentionalis ſemper ſeruaret̉. nam fides hoſti ſeruanda eſt. xxiij. q. i.noli eſtimare. Sed qualiter intelligitur quod dicitur d̓ iſta treuga. Si intelligitur de iuſto bello: a tali nullo dic ceſſandū eſt: etiaꝫ dominico die. xxxiij. q.vlti. ſi nulla. jͣ. de regu. iu. quod non eſt licitum. Si vero de bello iniuſto: hocnullo tempore faciendumeſt. So. poteſt intelligi deiuſto bello: ⁊ licet nunqͣꝫ ſitceſſandum a tali: minus tamen vacanduꝫ eſt ei in hoctempore qͣꝫ in alio. vnde. c.illud. ſi nulla. intelligitur qn̄īeuitabilis vrget neceſſitas.Uel poteſt intelligi de iniuſtis bellis. uel papa reſpexitipſum factum: ut non ſemper darent operam bellis: ⁊ideo ob reuerentiam dieruꝫtunc ceſſarent: ⁊ nullo tempore debent fieri: et multominus iſto tempore. Sedquod dicit hic hodie nontenet. ⁊ epiſcopi qui non ſeruanthanc conſtitutionem:non dicuntur tranſgreſſoreſquia non fuit moribus vtentiuꝫ approbata huiuſmoditreuga. iiij. di. §. leges. vin.l Uicinis. xi. q. iiij. cure.m Confirmet. ideſt obſeruet. et ita ipſo facto confirmat eam: aliaſ nec confirmare nec infirmare poteſt: cumnon habeat imperium parin parem. xxi. di. inferior. ⁊c. deniqꝫ. ⁊ melius. sͣ. d̓ elec.innotuit. ⁊. ff. de arbi. l. nammagiſtratus.n Periculo. ideſt excommunicatiōi ſubijciat̉. xxiiij.q. iij. illi qui: ubi hoc idem dicitur.o Funiculus. Primus eſt excommunicatio proprij epiſcopi. Secunduseſt vicinorum epiſcoporum obſeruatio ſeu confirmatio. Tertius conſilium⁊ auxilium eorundem. ⁊ ideo quanto fortior eſt: difficilius rumpitur. C. cōiade ſucceſ. aut̓. itaqꝫ. ff. de liberati. lega. l. iij. in fi.p Conſilium. Nota ꝙ prelati tenentur ſibi mutuum preſtare conſilium etauxilium. xciij. di. precipimus. ⁊. c. perlatum.a Nnouamus. quia iam ſtatutum erat. xxiiij. q. iij. ſi quis romipetas. ⁊c. paternarum.b Exiſtentes. ergo dum vacant agriculture tantum habent priuilegium: ſicut militi non currunt tempora dum eſt in militia. C. quibus non obeſt longitemporis preſcrip. l. vlti. ſed animalia ſemper habent vnde pignori dari nonpoſſunt. C. que res pig. ob. non poſſunt pignorum.Ntigonus. pax ſeruetur. reformata per pacta inita īter epiſcoposqui contendebant adinuicem de iure parrochiali. Et ita eſt ar. ꝙpacta legitima cuſtodiant̉. xx. q. i. puelle. in fi. ⁊. xxij. q. iiij. innocēſxviij. q. ij. eletherius. Pacta enim legitima que neqꝫ dolo malo neqꝫ aduerſus leges neqꝫ quibus fraus alicui fiat facta ſunt: ſeruabo ait pretor. ff. d̓ pac.l. iuris gentium. §. ait pretor. Pactum vero quod dolo initum eſt: non valetjͣ. de re. permū. cum vniuerſorum. C. de excep. ⁊ preſcrip. aduerſuſ. Itē ſi alteriſit captioſum. ff. de reſcin. ven. id quod quaſi. in fi. Item ſi ſit contra bonosmores. C. de inutili ſtipul̓. ex eo. Item ꝙ obſeruatum uergit ad diſpendiumſalutis eterne non tenet. jͣ. e. pactiones: ubi de hoc. Item habes hic arg. ꝙ exnudo pacto oritur actio. xij. q. ii. quicunqꝫ ſuffragio. ⁊. q. v. quia Io. licet ſit ꝯͣtra ſecundum leges. ff. de pac. l. iuris gentium. §. igitur. nuda pactio obligationem non parit: ſed parit exceptionem: qꝛ mortaliter peccat recedendo apacto. ar. xxij. q. i. predicandum: quia inter ſimplicem loquelam ⁊ iuramentūnon facit deus differentiam. xxii. q. v. iuramenti. de hoc dic ut habes. xii. q.ii. c. quicunqꝫ ſuffragio.Uotiens. ratihabitio .i. confirmatio. ⁊ ita ſi pactū ab initio etiam nonteneat per ratihabitionē ſuperioris fit validū. jͣ. ti. ꝓx. c. i. Ar. eſt ergoꝙ ratihabitio retlato comparatur. ar. jͣ. d̓ clan. deſpon. c. ij.