Druckschrift 
Scripta ad Hanibaldum episcopum super quattuor libros Sententiarum : Mit Textanfängen
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

EI.II

Unqꝫ intentio vt ſupra dictuꝫ eſt ⁊c̄. ¶Hic querunt̉ qͣttuor Primo vtrū abſqꝫ fide om̄is actio ſitpctm̄. Scd̓o vtrū aliqua virtus poſſit eſſe in infideli. Tertio vtrū ex timore ſeruili poſſitaliquid bene fieri. Quarto vtrū om̄e pctm̄ ſit voluntarium.O primū ſic ꝓceditur. ⁊ videt̉ ꝙ omnis actioinfideliū ſit pctm̄. dicit̉ enim Ro. xiiij. omneqd̓ nō eſt ex fide pctm̄ eſt. vbi glo. dicit. qd̓ oīsI.vita infideliū eſt pctm̄. vita aūt hic ꝓ actu vite accipitur. ergo infidelis in quolibet ſuo actu peccat.Pͣ. Omnis actus qui ex recta intentione nō ꝓcediteſt pcm̄. tenemur enī actus nr̄os referre in deū ẜm ꝙ dr̄.j. Corinth̓. x. Omnia in gl̓am dei facite. recta aūt intētio nō pōt eſſe niſi ꝑ fidē. qꝛ fides intentionē dirigit vtin lr̄a habet̉. ergo oīs actio infidelis eſt mala. Pͣ. Defectus qui eſt in pͥmo principio. redūdat ad omīa ſeq̄ntia cum om̄ia ſequentia regulent̉ ex primo. ſed infidelitas eſt quidā defectꝰ circa intellectū ex quo voluntas ⁊ratio regulat̉. ergo infidelis habet ⁊ voluntatē ⁊ actōeꝫdiſtortā. ⁊ ita omis eius actio eſt pctm̄ Sed cōtra hͦad demonū obſtinationē ꝑtinet. vt mala ſit om̄is eorūactio que exvoluntate deliberatiua ꝓcedit. ſed infideles nō ſunt damnati nec obſtinati. ergo nō om̄is actioeoꝝ eſt mala. Pͣ. Conſiliū nō datur niſi de bono. cōſiliat̉ aūt infidelibꝰ vt aliqͥd faciant. etiaꝫ in infidelitateexn̄tes. non ergo omnis eoꝝ actio eſt pctm̄. ℟º dd̓mꝙ aliqua actio pōt dici infidelis dupl̓r. vno mō ꝑ ſe. cūſcꝫ actio ex infidelitate ꝓcedit. hec aūt actō eſt infidelisinquantū hmōi. om̄is aūt talis actio cōſtat qd̓ eſt ſimpliciter pctm̄. alio modo dicit̉ actio infidelis ꝑ accidēsque .ſ. nō ꝓcedit ex infidelitate lꝫ ſit cum infidelitate. ſꝫautē nō eſt actio infidelis inquātum hmōi. hanc aūt infidelē actionē cōtingit nō eſſe pctm̄. ꝑ infidelitatē enimnō totū bonū natural̓ cognitōis aufert̉. ⁊ ẜm hͦ ꝙ aliqͥsmanet ex eo pōt ꝓcedere actus qui nō eſt pctm̄. Ad pͥmum ergo dd̓m ꝙ glo. loquit̉ de vita infideliū q̄ ex infidelitate ꝓcedit. qd̓ ptꝫ ex intentōe apl̓i ibidē loquit̉ enide illis qui a cibis in lege ꝓhibitis abſtinebāt ꝓpter infidelitatē qua credebāt legalia eſſe ſeruāda vl̓ pōt dici qꝛom̄is infideliū vita dicit̉ eſſe pctm̄ qꝛ eſt cū pctō. nulluꝫen ī pctm̄ ſine fide remittit̉ Act. xv. fide purificās cordaeoꝝ Ad. ij. dd̓ ꝙ fides rectificat intentōꝫ ī deū ꝑfecteꝓut requirit̉ ad ip̄m acquirendū. ſed naturalis cognitio de deo pōt dirige̓ intentōꝫ ī deū ſi vitet̉ pctm̄. Adtertiū dd̓m ꝙ rō illa ꝓcederet. ſi infidelitas totā cognitionē intellectꝰ ꝑuerteret qd̓ ptꝫ eſſe falſū.D ſcd̓m ſic ꝓcedit̉. ⁊ videt̉ ꝙ ī infidelibꝰ n̄ poſſit eſſe aliqͣ ꝟtus. charitas enī eſt mr̄ ꝟtutū etfidei fundamentū ſꝫ infideles carēt charitateet fide. gͦ nō hn̄t aliquā ꝟtutē Pͣ. Falſus denarius nō eſt denariꝰ qꝛ vnūqd̓qꝫ ita ſe hꝫ ad veꝝ ſic̄ adens. gͦ falſa ꝟtus nō eſt ꝟtus. ſed ſicut Aug. dicit vbi dee agnitio eterne ꝟitatis falſa ꝟtus eſt etiā in optīs moribꝰ qd̓ n̄ hꝫ locū ī infidelibꝰ. gͦ infideles n̄ hn̄t aliquā ꝟtutePͣ Ut d̓r in. viij. phiſi. ꝟtus ē diſpoſitio ꝑfctī ad optimū ſed infidel̓ nec ꝑfecte boni eē poſſunt nec diſponunt̉ad optimū qd̓ eſt eterna felicitas. gͦ in eis nulla ꝟtus eēpōt Sꝫ ꝯͣ ex frequēti bn̄ agere fit hō ꝟtuoſus vt dr̄ inſcd̓o ethi. ſꝫ infidel̓ poſſūt frequēter bn̄ agere. gͦ poſſuntficri ꝟtuoſi. Pͣ. Fortitudo quedā ꝟtus eſt. hec aūt inquibuſdā infidelibꝰ maxime fuit qͥꝓpter bonū ꝟtutis ꝑicula intrepide ſuſtinuerūt gͦ ꝟtus pōt eſſe in infidelibꝰ ℟º dd̓m ꝙ ꝟtus ꝑfectioqͥdā eſt aliqͥd aūt pōt dici ꝑ-

fectū ſimpl̓r ⁊ ẜm qͥd. Simpl̓r quidē ꝑfectū dr̄ qd̓ habꝫquicqͥd natū eſt hr̄e ⁊ debet hr̄e ad minus ꝓ tꝑe illor tālis ꝑfectio in infideli eſſe nō pōt qꝛ nō habet ea quibꝰ ordinet̉ ad btītudinē q̄ debēt ⁊ poſſunt hr̄i in hac vita ẜnqͥd ꝟo perfectū pōt dici ꝙ habe tilla q̄ ꝑtinēt ad aliquēſpāleꝫ ꝑfectōis modū ⁊ talis ꝑfectō pōt eſſe ī infideliqꝛpōt hr̄e illa bona q̄ hō natus eſt cōſequi ex ꝓprijs naturalibꝰ. ⁊ iō ꝟtus in infideli eſſe nō p̄t ẜm ꝑfectā ſui rōeꝫſed ſolū ẜm imꝑfectā ⁊ hmōi ſunt ꝟtutes pollitice de qͥbus ph̓i tractauerūt. ⁊ in quibꝰ claruerūt plures gētiliūEt ꝑ hoc ptꝫ ſolutio ad obiecta.D tertiū ſic ꝓcedit̉. ⁊ videt̉ ꝙ nō qͥcqͥd fit ex timore ẜuili male fiat. illud enī qͦ nullꝰ male vtivitiū. ſi gͦ ex timore ſeruili nihil bn̄ fiat. videltur eſt ꝟtus. gͦ illud qͦ nullꝰ bn̄ vtit̉ eſt pctm̄ vlꝙ timor ẜuilis ſit vitiū. ⁊ ſic non erit a deo qd̓ eſt cōtraglo Ro. viij. PͣNullꝰ male agēdo diſpōit̉ ad bonū cūꝯtrariū nō ſit diſpoſitio ad ſuū ꝯtrariū. ſꝫ timor ẜuilisdiſponit ad charitatē. introducit eniꝫ charitatē ſic̄ ſetalinū vt dicit Aug. Non ergo qͥcqͥd fit ex timore ẜuili male fit. PͣPctōres nihil agūt ex amore. qꝛ charitatē n̄hn̄t nec ex timore initiali vel caſto qͥ ſine charitate noneſt gͦ qͥcqͥd agūt boni agūt ex timore ẜuili. ſi gͦ qd̓ ex tīoreẜuili agūt n̄ bn̄ fit. videt̉ ꝙ qͥcqͥd pctōres agūt male agūtqd̓ eſt flm̄. gͦ et pͥmū .ſ. qd̓ qͥcqͥd fit timore ẜuili male fiat Sꝫ ꝯͣ illud qd̓ male nō fit p̄t ſil̓ eē cū charitate. ſꝫ cuꝫch̓aritate nō pōt eē ꝙ aliqͥs bonū agat ex timore ẜuili. gͦqͥcqͥd fit ex timore ẜuili male fit. Pͣ. Sicut ſe hꝫ cupiditas adꝯſecutōeꝫ boni charitatꝭ ita ſe hꝫ timor ẜuil̓ acvitatōꝫ mali pene. ſꝫ qͥcqͥd fit ex cupiditate male fit. gͦ qͥqͥd fit ex timore ẜuili male fit. ℟º. dd̓ꝫ ꝙ tūc aliqͥd dr̄fieri ex timore ẜuili. qn̄ agēs in agēdo bonū pͥncipal̓r hꝫoculū ad penā quā intēdit vitare. ⁊ ſic pꝫ ꝙ volūtas eiꝰmagꝭ repugnat malo pene qͣꝫ malo culpe. ꝑ quā deꝰ offēdit̉. ⁊ niſi penā timeret iniqͥtatē ꝯmitteret. hoc aūt aduerſitatē volūtatꝭ ꝑtinet. qꝛ qͣnto aliqd̓ malū magꝭ odit̉tanto ꝯͣriū bonū magis amat̉. ⁊ ſic bonū nature qd̓ ꝑ penam tollit̉ magis amat̉ qͣꝫ bonū increatū. qd̓ eſt ꝑuerſevolūtatꝭ. qd̓ āt fit ex ꝑuerſa volūtate male fit qͣntūcūqꝫſit bonū ex genere. vn̄ qͥcqͥd fit ex timore ſeruili male fit. Ad pͥmū gͦ dd̓m ꝙ timor ẜm ꝙ qͣndā reuerētiā dei importat bonū eſt ⁊ donū dei. ſꝫ ip̄a ẜuilitas vitiū eſt ex qͣcōtingit. ꝙ qͥcqͥd eo fit male fit. Ad. ij. dd̓m. ex hͦ ipſoꝙ aliqͥs aſſueſcit ad faciendū bonū lꝫ nō bn̄. ſeqͥt̉ qd̓ qͥn̄qꝫ libeter faciat bonū ⁊ ꝑ hūc modū ꝯtīgit qd̓ timor vuilis diſponit ad charitatē. Ad. iij. dd̓. ꝙ lꝫ īfideles nōhabeāt charitatē habēt tn̄ naturalē dei dilectione. ex qͣmulta facere poſſunt. ⁊ ſic nō ſequit̉ ꝙ qͥcquid agunt extimore ſeruili agant.O quartū ſic ꝓcedit̉. ⁊ videt̉ ꝙ nō oē pct̄m̄ ſitvolūtariū. qd̓ enī hō nō p̄t vitare nō eſt volūItariū ſꝫ hō abſqꝫ gr̄a nō p̄t vitare pct̄ā mortanec venia. etiā in gr̄a ern̄s. gͦ nō oē pctm̄ eſt volūtariuꝫ.Pͣ. Rō pctī formal̓r ex d̓formitate ſūit̉. ſꝫ d̓formitaspct̄ī nō ē volūtaria. gͦ pctm̄ n̄ dꝫ volūtariū dici P.lud qd̓ ē igͦtū eſt īuolutariū ſed multa pctā ꝑ igͦratia cōmittūt̉. gͦ nō oē pctm̄ eſt volūtariū. Sꝫ ꝯͣ fruſtra ꝓhhet̉ nob̓. qd̓ nō ē in nr̄a volūtate ꝯſtitutū. ſꝫ pctā ꝓhibetnob̓ lege diuīa in qͣ nihil eſt fruſtra. gͦ pctā ſūt volūtaria Pͣ Inuolūtariū meret̉ mīam ⁊ veniā. vt dr̄ in. iij. ethi.pctā ꝟo merent̉ penā. gͦ pctā nō ſūt inuolūtaria. ℟dd̓m ꝙ in culpā īputari nō p̄t alicui niſi illud cuiꝰ neſcā. vn̄ cū pct̄a hoī īputent̉ ad culpā. oꝑtet ꝙ pctōꝝ ipſſit cā. eoꝝ aūt q̄ inuolūtarie cōmittunt̉ nō eſt cā ille qͥ cōmittit. ſꝫ hͦ qd̓ ad cōmittēdū cogit. vn̄ oꝑtꝫ oīa pct̄ā ẜmꝙ rōem culpe hn̄t volūtaria eē ⁊ ꝓpt̓ hͦ in volūtate eſſe dipctm̄ ſicut in cauſa qͣꝫuis nō ſemꝑ ſic̄ in ſubiecto. Ad