Druckschrift 
Scripta ad Hanibaldum episcopum super quattuor libros Sententiarum : Mit Textanfängen
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

LI.II

alijs cibis nec ligno vite potuiſſet īmortalitas ꝯſeruari. qͣꝫuis eſus ligni vite ad vitaꝫ diuturniorē ꝯtuliſſet. Ad primū gͦ dd̓m ꝙ rō illa ꝓbat ꝙ lignū vite nō pōteſſe pͥncipalis cauſa incorruptiōis. Ad ſcd̓m dd̓m ꝙratio ꝓcedit de corruptibili ⁊ incorruptibili ꝑ naturaꝫnihil aūt ꝓhibet vt id qd̓ ē ꝑ naturā corruptibile alicuius exterioris auxilio ꝑ gr̄aꝫ īcorruptione ꝯẜuet Adtertiū dd̓m ꝙ qͥdam dicūt hoīem ī ſtatu īnocentie nonpotuiſſe dormire. Cuiꝰ ꝯtrariū boetiꝰ dicit. ⁊ etiam inſcriptura Gen̄. ij. immiſit deꝰ ſoporem in adam qͣꝫuishoc de ſopore extaſis poſſit exponi Et ideo alij dicūt ꝙcibus aſſumptus erat ei cauſa ſomni. ſicut ⁊ nobis. ⁊ lꝫactu impedirent̉ alique oꝑationes vite ꝑ ſomnū. tn̄ eoꝯfortabat̉ natura ad diutiꝰ ꝑſiſtēdū vn̄ ſomnꝰ ꝯnumerādꝰ eſt īter alias paſſiōes qͥ ad ꝑfectōeꝫ ꝑtinēt patiēt DI.XXOſt hoc videndum ēqͣliter pͥmi parētes. Hic q̄rūtur qͣttuor.Primo vtꝝ ſi homo īnocētiā ſeruaſſetfuiſſet in ſtatu illo generatio Scd̓o vtꝝ filij nati fuiſent ꝑfecti ẜm corpꝰ Tertio vtꝝ ꝑfecta ſcīa fuiſſet ẜmītellectū. Quarto vtꝝ ꝑfecta gr̄a ⁊ ꝟtute ẜm affectū.O pͥmū ſic ꝓceditur. videtur ꝙ ſi homo ꝑſtetiſſetꝭ. generatio n̄ fuiſſet. ad hͦ enī ē generatiovt q̄ ẜm indiuiduū ꝯſeruari non p̄n̄t ſaltē ẜmſpeciē ꝯſeruent̉. vt patꝫ in. ſcd̓o d̓ aīa. ſed hō īſtatu īnocetiē ꝯſeruari potuiſſet ẜm indiuiduū gͦ generatio in ſtatu īnocētie nō fuiſſet. Pͣ. In ſtatu inocentie nō fuiſſet aliqua corruptio. ſed generatio ꝑ coituꝫ q̄eſt ꝓpria humano generi ſine corruptōe eē nō p̄t. tumꝓpter ſemīs deciſionē. tum ꝓpter ꝟginitatis āmiſſionēgͦ homo ī pͥmo ſtatu nō generaſſet. Pͣ. Delectatio q̄ ēin actu generatōis ꝓpter ſui vehemētiā ligat rōnem vinō ſit poſſibile aliqͥd ītelligere in ip̄a ẜm ph̓m ī .vj. ethicoꝝ in ſtatu vero īnocentie tanto fuiſſet delectatio vehementior quāto ſenſus ꝑſpicatior ⁊ naturā ītegriormulto ergo fuiſſet tūc in actu generatōis ligata fortiusratio qͣꝫ nūc qd̓ eſt incōueniēs. gͦ in ſtatu īnocentie generatio nō fuiſſet. Sed ꝯtra eſt ꝙ d̓r Gen̄. j. Creſcite ⁊multiplicamini ⁊ replete totā terrā. qd̓ nō p̄t eſſe niſgeneratōeꝫ. gͦ generatio ī ſtatu īnocētie nō fuiſſet.diſtinctio maris ⁊ femīe ad generatōis naturalis officium ordinat̉. ſed in ſtatu īnocentie fuerūt ſexus diſtincti vt ptꝫ Gen̄. j. ⁊. ij. gͦ fuiſſet in ſtatu īnocentie generatio naturalis. ℟º dd̓m. ꝙ qͥdam doctores grecoruꝫvt Gregꝰ Niſſenꝰ ⁊ Dam̄. poſuerūt ꝙ in ſtatu inocentie generatio ꝑ totū nō fuiſſet. Fuiſſet tn̄ multiplicatūhumanum genus aliter diuina ꝟtute que etiam angelos ſine generatōe multiplicauit. Sꝫ hec poſitio videt̉repugnare nature ẜm quā ille modus multiplicatiōiseſt homī naturalis ſicut ⁊ ceteris aīalibꝰ. vnde in ſtatunature ītegre etiā homī ꝯpetebat repugnat etiā ſcripture que feminā in adiutoriū hoīs factā dicit: ꝙ nō p̄t cōueniēter exponi niſi de adiutorio generatōis. qꝛ ī alijsnō minus vir ꝑ virū potuiſſet adiuuari. Poteſt etiameſſe occaſio erroris vt credatur actū naturalē ſine peccato eſſe nō poſſe. ſi in ſtatu īnocentie talis actꝰ eē non potuiſſet. Et ideo ẜm ſnīaꝫ Augꝭ. dd̓m ē ꝙ ſi ſtatus īnocētie duraſſet humanū genus ꝑ ꝯiunctōem maris ⁊ femine multiplicatū ſicut ⁊ modo multiplicatur excepto ꝙtūc fuiſſet p̄dicta ꝯiūctio ſine cōcupiſcētie turpitudineꝓpter membroꝝ obediētiam ⁊ dn̄iuꝫ rōnis. Ad pͥmūergo dd̓m ꝙ generatio hoīs an̄ pctm̄ fuiſſet neceſſariaad multiplicationē indiuiduoꝝ lꝫ non ad ꝯſeruationēſpeciei ⁊ p̄cipue qꝛ hō non erat īmortalis qͣſi nō potēs

mori. ſed quaſi potēs n̄ mori Ad ſcd̓m dd̓m ꝙ ī ſtatuīnocētie ꝯcubitus fuiſſet abſqꝫ defectiua corruptōe vervituꝑabili Cum gͦ ſemē ſit ſuꝑfluū alimenti eiꝰ deciſiomoderat nat̉aꝫ corꝑis ī nullo grauaſſet. ꝟginitas autēnō fuiſſet ꝑ corruptōem mētis. neqꝫ qͣꝫtum ad habituꝫſicut ſit ꝑ illicitū ꝯcubitū neqꝫ qͣꝫtū ad actū ſic̄ fit ī actumatrimoniali poſt pctm̄ ꝓpter rōnis ligamentū fuiſſetautē ſoluta ītegritas carnis ſed huic p̄ponderaret fecūditas prolis. Ad tertiū dd̓m ꝙ delectatio coitꝰ fuiſſet in ſtatu īnocētie maior ẜm quātitatē. ſed minor ẜmꝓportioneꝫ. qꝛ ſcꝫ ratio fuiſſet multo fortior vt ꝑ hmōidelectatōem impediri nullatenꝰ poſſet.O ſcd̓m ſic ꝓceditur. videt̉ ꝙ in ſtatu īnocentie homīes om̄ino ꝑfecti naſcerēt̉ ẜm corpusHomo enī eſt nobiliſſimū aīaliū. ſed qͦrūdāaialiū filij ita naſcūtur vt ſtatim habeāt mēbrorū vſū ſicut ptꝫ de multis. gͦ multo fortiꝰ hoīes ſtatim nati haberēt vſuꝫ mēbroꝝ niſi ꝓpt̓ defectū peccati Pͣ. Homo ī ſtatu īnocētie filios eiuſdē dignitatꝭ genuiſſet: ſed adam ſtatim factꝰ habuit vſum mēbroꝝ etꝑfectam qͣntitātē. gͦ etiā nati ex eo ſtatim vtrūqꝫ habuiſſent. Pͣ. Omne agēs ꝑfectū ⁊ nō impeditū generatſibi ſimile. ſed ī generatōe hūana pater eſt tanqͣꝫ agenscum gͦ natura hūana fuerit tūc ꝑfecta. nullūqꝫ impedimentuꝫ in ea extiterit videtur ꝙ filij mox nati fuiſſentſil̓es patri ⁊ qͣꝫtuꝫ ad vſum mēbroꝝ. ⁊ qͣꝫtū ad quātitatem ꝑfectam. ⁊ qͣꝫtum ad ſexum. ⁊ ſic fuiſſent nati abſqꝫom̄i defectōe corporali ſcꝫ ꝟtutis. quātitatis. ⁊ ſexus Sed ꝯtra ab extremo ī extremū nō trāſitur niſi permediū. ſed inter eſſe ꝑfectū ⁊ purū nō eſſe. mediū eſt eēimꝑfectū. gͦ om̄e qd̓ exit de nō eſſe ineſſe ī ſui pͥncipio ēimꝑfectum. gͦ homīes ī ſtatū īnocentie mox nati nō fuiſſent ꝑfecti. Pͣ. Homo d̓r minor mūdus. qꝛ ē ſimilis vniuerſo ſꝫ vniuerſū ī ſui pͥncipio fuit imꝑfectuꝫ adminus ẜm illos qͥ ponūt non om̄ia fuiſſe ſimul creataẜm formā. gͦ homīes ī ſtatu īnocētie a pͥncipio fuiſſentimꝑfecti. ℟º dd̓m ꝙ circa hanc q̄ſtionē ꝑtim om̄esopiniones ꝯcordant ꝑtim om̄es diſcordāt. De quātitate enī omēs dicūt ꝙ oꝑtebat filios ꝑuulos naſci ꝓpt̓materni vteri neceſſitatē. ſimiliter oportebat naſci mares ⁊ femīas ꝓpter generatōis effectum. ſed de ꝑfectiōevirtutis eſt diuerſa opinio. Quidā enī dicunt ꝙ puerimox nati vſuꝫ mēbroꝝ ꝑfecte habuiſſent ſicut ī qͥbuſdāanimalibꝰ nūc videmꝰ initētes ꝟbis Aug. qͥ in lr̄a ponūtur. ſꝫ qꝛ Augꝰ hmōi ſine affectōe dicit. Alijs videt̉ꝙ ſicut in ꝓceſſu tꝑis ꝑfectam ſtaturā ita ⁊ ꝑfectuꝫ vſūmembroꝝ adepti fuiſſent ⁊ nō ſtatim a pͥncipio. nō cnicogimur ab homīe in pͥmo ſtatu remouere niſi defectꝰculpe vel pene Defectꝰ autē qͥ eſt in pueris qͣꝫtum ad motum membroꝝ ſeqͥtur naturalē membroꝝ diſpoſitōeꝫꝓpt̓ eoꝝ molliciē ⁊ teneritudinē. nec tn̄ dd̓m ꝙ adeo imꝑfectū vſū membroꝝ habuiſſent ſicut nūc pueri hn̄t. henī abſqꝫ penali incōmodo eſſe non poſſet. Sꝫ nihil tn̄ſuꝑ hac qͣſtione certū determinari p̄t. Sicut nec Auḡ.determīat ꝓpter hͦ in canonica ſcriptura nihil ſuꝑ hͦ traditur. Ad primuꝫ gͦ dd̓m ꝙ filij hoīm in pͥncipio ſuenatiuitatis pre multis alijs aīalibus maiorē defectu:patiūtur ī vſu membroꝝ ꝓpter maiorē molliciē ⁊ temperiem ꝯplexionis q̄ neceſſaria eſt ad ſenſus ꝑſpicacitatem Ad ſcd̓m dd̓m ꝙ adā habuit duplicē dignitateꝫvnā q̄ cōpetebat ei ẜm ꝙ erat homo īnocens ſic̄ ꝙ eraimpaſſibilis. īmortalis. ⁊ alia hmōi. ⁊ hoc ab eo in filios deueniſſet. Aliā habebat inqͣꝫtum erat pͥncipiū totius humane nature. hoc aūt alijs īcōmunicabilis craf⁊ ad hāc ꝑtinet ꝙ ſtatim ī pͥncipio ſue factōis ꝑfecta habuit quātitatē ⁊ ꝟtuteꝫ. qꝛ natura a ꝑfectꝭ ſumit initiū