DI.XIX

multis tanto rarius coſtam viri quāto eam in quātitate exceſſit. ſicut enī eſſet rarior aere. ergo aliquid additum eſt coſte. ad hoc ꝙ ex ea mulier formaretur. magisergo debet dici ꝙ ex illo addito formata ē mulier qͣꝫ excoſta cum illud ſit maioris quātitatis. ¶ Sed contraē auctoritas ſcripture Geneẜ. ij. Preterea Actuū. xvij.dicitur ꝙ deus fecit ex vno omne hominū genus. hͦ autem non eſſet niſi mulier ex viro eſſet formata. ergo ⁊cͣ.¶ ℟º dd̓m ꝙ ꝯuenienter mulier ex viro eſſet formata.tum ꝓpter ꝯditionē mulieris q̄ cum ſit imꝑfecta. debetaꝑfectō originē ſume̓. tum etiā ꝓpter charitatē īter homines inſinuandā. vt hoīes magis ſe diligāt ex vno ſeeē cognoſcētes. tum ad viri dignitatē oſtendendaꝫ qͥ ēpͥncipiū vniu̓ſale ſui generis. ſicut ⁊ deꝰ ē pͥncipiū oīmꝯueniēter etiā ⁊ de coſta d̓r eſſe formata. vt oſtendat̉ eāviro datam eē in ſociam nō in dn̄am vel ancilā. vt ī littera d̓r ¶ Ad pͥmum gͦ dd̓m ꝙ opus ꝓpagatōis naturalis p̄ſupponit principia actiua ⁊ paſſiua. ⁊ ita cū vir ſitpͥncipiū actiuū in generatiōe hūana femīa paſſiuū vtriuſqꝫ formatio nō ad opus ꝓpagatiōis. ſꝫ ad paſſiuā rerū inſtitutioneꝫ ꝑtinet nec obſtat ꝙ femīa ex viro factalegit̉. qꝛ etiam vir dicit̉ eſſe factus ex terra. ⁊ ſimilit̓ anmalia ⁊ plante. ¶ Ad ẜm dd̓m ꝙ coſta illa non fuit deꝑfectione ade ꝓut erat q̄dam ꝑſona ſingularis. ſꝫ ꝓuerat totius humani generis pͥncipiū. ꝓpter qd̓ etiam illa coſta reſurget in eua in qua eſt de ꝑfectiōe indiuiduinon aūt in adam. illd̓ aūt qd̓ hoc modo ſe habet ad hominē nō ſolum ſine dolore. ſed cum delectatōe decidiſicut ptꝫ de ſemīe. vnde non oꝑtet ꝙ in coſte a motioneadā dolorē ſenſerit ⁊ p̄cipue cum hoc factū legat̉ eo ī ſopore extaſis ꝯſtituto ¶ Ad tertiū dd̓m ꝙ hugo de ſanvic. ⁊ qͥdam eum ſequētes dicūt ꝙ ex multiplicatōe materie coſte abſqꝫ oī additiōe vel rarefactōe mulier ē formata. ⁊ ponūt ſimile d̓ multiplicatōe qͥnqꝫ panū Sedhec multiplicitio ītelligi n̄ p̄t niſi vl̓ ꝙ creſcat ip̄a eſſertia mat̓ie ẜm ſe. vel ita ꝙ creſcat qͣꝫtitas cui ſubeſt. Prmū non p̄t intelligi niſi ꝑ creationē noue materie veladditionē mat̓ie pexiſtentis. ſꝫ vno non p̄t intelligi ſne rarefactōe q̄ qꝛ ibi eſſe non potuit vt obiectio probatoꝑtet ꝙ ītelligat̉ illa formatio eē facta ex coſta vel ꝑ noue materie creationē vel ꝑ additionē exterioris ⁊ tn̄ excoſta formata dicit̉ mulier. quia illa materia vel addita vel de nouo creata mediāte materia coſte in formationē mulieris trāſiuit.O ſcd̓m ſic ꝓceditur. videtur ꝙ miracula nōſint que fiūt p̄ter rōnes ſeminales. Inter enīrōnes ſeminales cōputari oportet non ſoluꝫvires actiuas. ſed etiā paſſiuas. ſine qͥbus naturales effectus nō ꝓducūt̉. ſed eoꝝ q̄ mirabiliter fiuntꝟtutes paſſiue in rebus naturalibꝰ p̄exiſtūt. quia vt abAugꝭ. habet̉ in lr̄a. dedit deus nat̉is vt ex eis hec mirabilia fieri poſſent. gͦ miracula non fiūt p̄ter rōnes ſeminales ¶ Pͣ. Creatio rerū ⁊ iuſtificatio impioꝝ. ⁊ reſurrectio mortuoꝝ p̄ter rōnes ſemīales fiūt. hec tn̄ nō ſūtmiracula cum creatio non ordinet̉ ad gratie manifeſtationē iuſtificatio impij frequēt̓ accidit reſurrectio mortuoꝝ non fit p̄ter fideliū ſpem que om̄ia ad miraculūreqͥrunt̉. gͦ non ex hͦ aliqua dicunt̉ miracula ꝙ p̄ter rationes ſemīales fiūt. ¶ Pͣ. Facultas creature non ſe extendit ſupra rōnem ſeminalē. extendit aūt ſe ad operamiraculoſa. qꝛ homīes ⁊ angeli miracula dicunt̉ facerefiunt etiā quādoqꝫ miracula de his que ꝑ naturaꝫ fieripoſſunt. ſicut ptꝫ in ſanatōe infirmoꝝ. gͦ non ex hoc eſtaliqͥd miraculoſū qd̓ p̄ter rōnes ſemīales fit. ¶ Sꝫ cōtra miracula vt in lr̄a dicit̉ ad cōmendatōem gr̄e fiuntſed gr̄a cum ſit ſuꝑnaturalis non p̄t ſufficiēter cōmēda

ri niſi ꝑ effectus ſuꝑnaturales qͥ ſeminales rōnes nature excedunt. gͦ miracula ſūt p̄ter rōnes ſeminales. ¶IMiraculū ē aliqͥd arduū ⁊ inſolitū qd̓ p̄ter ſpem admirātis apparet. ⁊ facultatē nature excedit. om̄e aūt qd̓ ēẜm rōnes ſeminales eſt infra facultatē nature. ergo miracula ſunt p̄ter rationes ſeminales ¶ ℟º dicēdū ꝙ admiratio ꝓprie eſt ꝙ a licuius effectus viſibiliter apparētis cauſa non cōp̄hēditur. Ex quo patet ꝙ aliquid pōtcadere ſub admiratōe dupliciter. Uno modo nō ꝓpterſeip̄m ſed ꝓpter defectum admirantis qui nō cōprehēdit cauſas ẜm ſe cōprehēſibiles. vnde in his cōtigit ꝙvnum ⁊ idem qd̓ non eſt admirabile ſapienti ē admirabile idiote ſicut eclypſis ſolis vl̓ lune. vel aliquid huiuſmodi. Alio modo ꝓpter ſeip̄m. quādo ſcꝫ cauſa eſt ẜm ſeincōprehēſibilis. ⁊ huiuſmodi ſunt que ſola ꝟtute deifiunt quā hūanus intellectus cōprehedere non poteſt.⁊ ideo hec ſunt cuilibet admiranda ꝓpter qd̓ hec dicūtur miracula ꝓprie loquēdo. ad ea aūt que ſola virtutediuina fiūt ſeminales rationes nature non oꝑantur. ⁊ideo oportet dicere ꝙ miracula p̄ter rationes ſeminales fiant. ¶ Ad primū ergo dd̓m ꝙ potentia paſſiua refertur ad actiuam. Et ideo duplex eſt potentiā paſſiuaUna naturalis que educit̉ in actum ꝑ agens naturale⁊ hec inter rationes ſeminales cōputatur. Alia obediētialis que habet ordinē ad potentiā actiuam diuinamcui om̄is creatura obedit. ⁊ hec nō cōputatur inter rationes ſeminales. de hac loquit̉ Augꝰ in littera. ¶ Adẜm dicendū ꝙ creatio rerum lꝫ a ſolo deo ſit non tamē.ꝓprie poteſt dici miraculoſa. quia ſicut aliqͥs effectꝰ ꝑticularis ex ſua natura habet ordineꝫ ad ſuam cauſamꝓximam. ita vniuerſitas creaturaꝝ ad deū. ⁊ ideo exitus vniuerſi adeo nō ē miraculoſus ſicut nec exitꝰ vniuerſia ꝓpria cauſa ſimiliter nec iuſtificatio impij ꝓpriemiraculoſa eſt. quia lꝫ ratio ſeminalis eam nō cōpleatad eaꝫ tamē diſponere poteſt. reſurrectio mortuoꝝ miraculoſa erit. non enī cadit ſub ſpe nature qͣꝫuis cadatſub ſpe gratie. ¶ Ad tertiū dicendū ꝙ ſancti hominesdicūtur miracula facere orando. angeli vero orando ⁊miniſteriū adhibendo non autē ꝓpria v̓tute ꝑficiendonatura vero ad opus miraculi ſe non extendit. qꝛ opusmiraculi excedit facultatē nature vel ẜm ſub̓aꝫ facti vtreſuſcitatio mortui vel ẜm modū faciēdi vt curatio febrium q̄ fit ſolo imꝑio vel or̄oneEinde queritur d̓ trapuctione anime. ¶ Et circa hoc querūturduo. ¶ Primo vtrū anima rationalis ſitex traduce. ¶ Scd̓o vtrū aīa ſenſibilis etvegetabilis ſint ex traducte.O primū ſic ꝓceditur. videtur ꝙ anima rationalis ſit ex traducte Accidens non traducit̉niſi ſubiectū traducat̉. peccatū auteꝫ originale cuius ſubiectū ē anima rationalis. traducitur a parente in ꝓlem. ergo anima rationalis ē ex traduce. ¶ Pͣ. Homo generat ſibi ſimile ẜm ſpeciem. ſedgenitus homo habet ſpeciē per animā rationaleꝫ. ergoanima rationalis geniti traducitur a generante. ¶ PͣOmne qd̓ dat cōplemētū operi cooꝑatur operanti. ſeddeus non cooꝑatur adulteris. ergo non cooꝑatur necdat cōplementum eorum actui. ⁊ ſic anime natoruꝫ exadulterio non ſunt per creationē a deo. relinquit̉ ergoqd̓ a ꝑentibꝰ traducant̉. ¶ Sꝫ ꝯtra eſt ꝙ dicit̉ Ecc̄. vlt̓.donec reuertatur puluis in terram ſuam vnde erat. etſpiritus ad deum qui dedit illuꝫ. ex quo videtur ꝙ īritus humanus ſit a deo per creationem corporis immiſſus. ¶ Pͣ. Maius eſt educere aliquid ineſſe quam