¶ Titulusquintus
⁊ filium dei. ſed malicia eoꝝ excecauit eos. vt diSap̄. ij. Unde ignorātia non excuſauit vel excuſat eos a peccato infidelitatis vt dr̄. i. q. iiij. §. vltimo. Dixerūt ergo ad ſeinuicē cultores vinee. Uenite occidamus eum ⁊ habebimus vineā iſtam.que eſt hereditas eius. quia iſto occiſo qͥ ſua doctrina populū aduertit ad fructificādū nobis remanebit vinea in ſuis cōſuetis decimis ⁊ oblationibus ⁊ ritibus ⁊ ſacrificijs. Et eijcientes eū extra vineā occiderūt qꝛ dn̄s hieſus extra portamhieruſalē vbi erat vinea iſta .ſ. populus paſſus ēConcludens ergo parabolā ait xp̄s. Cū veneritdn̄s vinee quid faciet agricolis illis. quō tractabit eos de tātā crudelitate ⁊ ingͣtitudīe. Ad quāinterrogatōem reſpōderūt turbe ſimplices id qd̓ratio docet fiendū in tali caſu videlicꝫ male malos ꝑdet ⁊ vineam ſuam locabit alijs agricolis.Aiūt ei vt dicit matheus. ſed ſcribe ⁊ phariſei malicioſe intelligentes ꝙ cōtra eos loq̄batur ſubdiderūt qd̓ ait Lucas .ſ. dicentes. Abſit .ſ. ꝙ debeateos male ꝑdere vt dixerāt turbe. ſꝫ xp̄s oſtenditverū turbas illas dixiſſe. vn̄ ⁊ hoc cōfirmās ipſexp̄s ait. Malos male ꝑdet ⁊cͣ. vt ait marcus malos iudeos obſtinatos male ꝑdit temꝑaliter ī deſtructionē hieroſolime ꝑ titū ⁊ veſpaſianū qꝛ adinfernū propter ſuā incredulitatē omnes deſcendunt. Uineā .i. eccleſiā q̄ olim fuit in illo populopropterᵗ cultū veri dei. declinantibus om̄ibꝰ alijsad ydolatriā. locauit alijs .i. regendā ⁊ colendaꝫcōmiſit .ſ. p̄latis qui cōuerſi fuerūt ex gentilitate.qui fecerūt ꝑmonita vera ⁊ ſancta exempla plebes ſibi cōmiſſas dn̄o fructificare. Ip̄e tn̄ ſuꝑ populū iudaicū ⁊ gentilem. ad quē erat vinea trāſferenda in cultura quo ad cōuerſos ad fidem exvtroqꝫ populo oſtendit per prophetaꝫ dauid inpsͣ. Un̄ dixit hieſus. Nūquid legiſtis in ſcripturis. Lapidem quē reprobauetūt edificantes ⁊cͣUbi cuꝫ dauid fuerit ante cōſtructionem templ̓facti per ſalomonē filiū eius videtur prophetaſſe. ⁊ de figura ⁊ figurato. dicit em̄ mgr̄ hiſto. ſcolaſtice. ꝙ dū edificaret̉ templū ſalomōis. ad mauus venit edificantiuꝫ quidam notabilis lapis.quē cū pluries q̄ſiſſent inter ceteros in parietibponere nō valuerūt. quia nō coaptabat̉ alijs. aliquando maior aliqn̄ minor repertus qͣꝫ expediebat. Demū in ſummitate templi locauerūt in argulo templi. vbi ⁊ ex quo cōiungebant̉ duo parietes. ⁊ ita bene ibi optatū eſt ꝙ om̄es mirarentur vt a domino factū. Lapis iſte xp̄s vt ait apſtolus. edificantes templum ſalomonis ſunt idē⁊ qui cultores vinee .i. gubernatores ſpiritualespopuli iudaici. Lapides erant homines qͦs erudiebant ad legē dei ſeruandā. Uenit aūt ad manus eoꝝ inter eos .ſ. cōuerſatus lapis xp̄s. quemvolebant cū alijs edificare .i. reputare puꝝ hominem ⁊ ſubijci ceremonijs legis quas ip̄e alijs decebant. ſꝫ nō aꝑte poterat. quia faciebat ea q̄ erātſupra vires hominū .i. mores hominū. Un̄ principes ſacerdotum qͥ edificatores erāt reprobauerunt illum lapidem ⁊ vt reprobū tractauerūt. ſecdeus exaltauit eū ⁊ dedit illi nomen qd̓ eſt ſuper
omne nomen. conſtituendū in ſummitate tempieccleſie vt caput eius. in quo connectūtur in vnduo parietes .ſ. populus iudaicus ⁊ gentilis quoad cōuerſos in vnitate fidei ⁊ dilectionis. Et quiceciderit ſuꝑ lapidem iſtū confringet̉. ſuꝑ quē cociderit conteret eum. ⁊ loqͥtur ꝑ methaphoraꝫ dvarietate caſus iudeorum offendentium ad lapidem iſtum xp̄m que eſt in hoc. quia qͥdaꝫ cadunſuꝑ lapidē. ⁊ ſuꝑ qͦſdam cadit lapis iſte. Sꝫ accidit in vaſe terreo ꝙ ſi cadat ſuꝑ lapidē frāgituſꝫ quia ī partes groſſas partitur ferro reintegraripoteſt. Sed ſi ſuꝑ vas terreū cadat lapis magntotaliter cōquaſſatur ⁊ cōminuit̉ ita vt ſit irreparabilis. Cadit ergo ſuꝑ lapideꝫ xp̄m qui eū offerdit grauiter. talis ⁊ ſi frāgatur ab integritate bone vite. tamē vſqꝫ ad finem vite poteſt emendari ⁊ ſic ferro penitentie reintegrari. Sed ſi expectat vt lapis cadat ſuper eum .i. iudicium mortisimmittat. tūc cōminuit̉ ita ꝙ irreparabilis ſit qͣſvellet xp̄s dicere. Et ſi offenditis in me nō credēdo. cauete ne ꝑmaneatis in perfidia vſqꝫ ad finEt dicunt om̄es euangeliſte tres. ꝙ cognoſcētesprincipes ſacerdotū ꝙ hec parabola erat contraeos. querebāt eum capere vt occiderent. ſed obmiſerūt id facere quia timuerūt populū affectun⁊ deuotum ad eum. ne eum de manibus eorū arferrent. ¶ Moraliter vinea eſt anima. vites potentie. fructus opera. Plātauit cū creauit. Sepēponit circa eaꝫ angeli cuſtodiā. Torcular remorſum conſcientie qui premit. Turris ratio. qua poteſt diſcernere amicos ab inimicis bona a malis.Locat colonis. cū animā corpori infundit vt colat. peregre ꝓficiſcit̉ dimittendo in libertate arbitrij. Appropinquat tempus fructificandi. cum inmedio pueritie exiſtit ⁊ habere incipit ſcintillā rationis. Tūc deus mittit ſeruos ſuos ſiue homīesꝗd bona exhortātes. ſiue angelos ſiue inſpirationesⁱ ad bonū incitātes. vt fructus deo referat bonorū opeꝝ. Sed aliqui cōtemnunt talia ⁊ quaſoccidunt. dū ip̄a nō ſequūtur. mittit deus ⁊ aliasinſpirationes vel exhortatōnes vel tribulatiōesq̄ omnia ſimiliter cōtemnit. Demū ⁊ ipſe acceditper gr̄am inducendo ad veram conuerſionē. ſedtalis aliquādo ita efficit̉ ingratus ⁊ malus vt ocidit ⁊ ip̄m xp̄m. ſe ſua gratia priuādo. De quitapoſtolus ad Hebre. Rurſus crucifigētes filiumdei in ſemeip̄is ⁊ oſtentui habētes. Cū ergo venerit dn̄s ad hos in morte. male malos ꝑdet ⁊c̄Aliam parabolā. §. iiij.ſolus matheus narrat a xp̄o pronūciatam immediate poſt p̄dictam .ſ. de vinea. quā cum quis haberet dixit filio ſuo maiori vt iret ad colendū eaqui reſpondit ſe facturuꝫ ⁊ nihil egit. Alteri filiocū iuſſiſſꝫ idē. recuſauit ſe iturū ⁊ tn̄ poſtea acceſſit. ⁊ interrogāte hieſu. quis potius volūtate ẜtrīs fecit. Rn̄derunt ſecūdus ex quo iuit ad colēdum ⁊ ſi primo contradixit. Uinea iſta ē eccleſiad quā colendā miſit deus duos filios .ſ. populiudaicū ⁊ gentilem. Hoc autē mandauit vtriſeper legem naturalē quam vterqꝫ habebat. Sed