Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Justiniani Insitutiones. Mit der Glossa ordinaria des Franciscus Accursius und den Summaria des Hieronymus Clarius
Seite
43v
Einzelbild herunterladen
 

Liber

liberi defūctiª qui ſui ſunt: que ſuorumᵇ loco ſunt: ſiue primi gradusᵉſiue vlteriorisᵇ. ſed filieᵉ ſue mortue filius vl̓ filia preponiturᶠ exſtitutionibus matri defuncteᵍ ideſtauie ſue. Paterᵏ v̓o vtriuſqꝫⁱetiam auus proauus matri anteponitur: ſcilicet inter eos ſolosʸde hereditate agitur. Frater autem cōſanguineus filij qͣꝫ filie excludebatⁱ matrē. ſoror auteꝫ cōſanguinea pariter cuꝫ matre admittebaturᵐ. Sed ſi fuerant frater etſoror ꝯſanguinei. mater liberisᵏonerata: frater quideꝫ matrem excludebat. Cōmunis aūt erat hereditas ex equis partibus fratribus ſororibus. Sꝫ nos cōſtitutione quā in codiceº noſtro nomīe decorato poſuimꝰ matri ſubuenien eſſe exiſtimauimꝰ: reſpicientesad naturam puerperiuꝫ ꝑiculū ſepe mortē ex hoc caſu matribusillatam. Ideoqꝫ impium eſſe credimus caſuꝫ fortuitūᵖ in eius admittidetrimentū. Si enim ingenua ter:vel libera quater non peperit: immerito defraudat̉ a ſucceſſiōe ſuorum liberorum. Quid enim peccauitq ſi non plures ſed paucos peperit: dedimus ius legitimum plenum matribus: ſiue ingenuis: ſiuelibertinis: ſi non ter enixe fuerīt:vel quater: ſed tm̄ vel eam quiqueue morte interemptiʳ ſunt: vtſic vocentur in liberorum ſuorumlegitimam ſucceſſionem. Sedcum antea conſtitutiones iura legitime ſucceſſionis perſcrutantes:tiꝫ matrē adiuuabāt: ꝑtī p̄grauabāt: inſolidū vocabāt: ſꝫ ībuſdam caſibus tertiaꝫ ei partemabſtrahentes: certis legitimis dabant perſonisᵗ. In alijs autemtrarium faciebātᵛ. Nobis auteꝫ viſumᵗ eſt recta ſimplici via matrēomnibus perſonisʸ legitimis anteponi: ſine vlla diminutioneᶻ filio

rum ſuorum ſucceſſionem accipere: excepta fratris ſororis ꝑſonaſiue conſanguinei ſint: ſiue ſola cognationis iura habentes: ut quēadmodumª eamᵇ toti alij ordini legitimo prępoſuimus: ita omnes fratres ſorores ſiue legitimi ſint ſiue non ad capiendas hereditatesſimiliterᶜ vocemus: ita tamen vt ſiquidem ſole ſororesᵇ agnate vl̓ cognate: mater defūcti vel defūcteſuperſint: dimidiam quidē mater:alteram v̓o dimidiam parteꝫ oēsſorores habeant. Si vero matreſuperſtite: fratre vel fratribus ſolis vel etiam cum ſororibus ſiue legitimaᵉ ſiue ſola cognationisᶠ iurahabentibus inteſtatus quis vel inteſtata moriatur: ī capita diſtribuatur eius hereditas. Sed quemadmodum nos matribus proſpeximusᵍ: ita eas oportet ſue ſobolicōſulereʰ. ſciturisⁱ eis ſi tutoresliberis non petierint. vel in locumremoti vel excuſati intra annuꝫ petere neglexerint. ab eorum impuberuꝫᵏ moriētiū ſucceſſione merito repellantur. licꝫ auteꝫ vulgo queſitusſit filius filiaue. poteſt ad bona eiusmater ex Tertuliāo ſenatuſcōſultoadmitti. De ſenatuſcōſulto orficianoª.Er contrariuꝫª auteꝫ ſit vt liLberiº ad bona matruꝫᵖ inteſtatarum admittantur. ex ſenatuſconſulto orficiano. qd̓ orficio Ruffoconſulibus effectuꝫ eſt. qd̓ latuꝫ eſtdiui Marci temporibus. data ētam filio qͣꝫ filie legitimaq hereditas etiaꝫ ſi alieno iuri ſubiecti ſunt. preferunturᵗ ꝯſanguineisᶠ agnatis defuncte matris. Sed cum exhoc ſenatuſconſulto nepotes adauie ſucceſſioneꝫ legitimo iurevocabantur. poſtea hoc conſtitutionibusᵗ principalibus emendatūeſt. vt ad ſimilitudinem filiorum filiarūqꝫ nepotesᵍ nepteſqꝫ vocent̉.

vt. ff. eo. l. ii. §. liberi.. §. ita demum.a Defuncti .ſ. filii de cuius hereditate nunc agitur.b Suorum. quod dic: vt.. de here. que ab inteſta. §. i.. ii.. §. emancipati.. §. diui. accur.c Primi gradus. vt filij. accur.d Ulterioris. ut nepotes etſimiles.e Et filie. q. d. non ſolum nepos ex filio maſculo: excluditmatrem defuncti: ſed nepotes ex filia.f Preponit̉ .i. prefertur.Defuncte .ſ. filie.h Pater adoptiuus: vt.ff. e. l. ii. §. ſed neqꝫ auus.i Atriuſqꝫ .ſ. filij filie. hoeſt maritus huius mulierisvolentis ſuccedere filio mortuo. accur.k Solos .ſ. auuꝫ matremdefuncti. ſi aūt ſit auus pater mater defuncti: prefertuiauus matri etiaꝫ patri: ut. ff.eo. equiſſimum. §. i. no.fallit hec regula. ſi vinco vincētem ⁊cͣ. ut. ff. de diuer. tempo. pͥſcrip. l. de acceſſionibus. auus patri defuncti p̄ferturvt. ff. e. l. equiſſimū. §. i. pr̄ matri: non autem auus preferturmatri quando ſoli ſunt. ſic fallit al̓s in auten. de equali. do..§. is ꝯn̄s. Item in auten. quimo. na. effi. ſui. §. diſcretis. itē.ff. po. in pig. ha. l. claudiꝰ.ſic. ff. iniuſ. rup. teſta. l. pe.l Excludebat. ſed male hodie: vt.. eo. §. ſed.m Admittebatur. bene: ut.. eo. §. ſed.n Sed liberis. tribus ueltuor: vt.. eo. §. poſtea auteꝫ. Sed nos cōſtitutiōe.Hodie mater ingenua ter enita: liberta quater tm̄ ad legitimam hereditatē. filii admittitur. h. d. are.o Codice .ſ. quē habemꝰ.ſed in primo. C. remanſit que ē.C. de iure deli. l. ii.p Fortuitū .ſ. habere velhabere tot filios cum ex diuina gratia hoc deſcendat.q Peccauit. ſi peccatumeſt magis fuiſſet mariti: vt. C. legi. he. l. xij. tabu. ī fi. i. rn̄.r Interēpti .i. cui ſuccedereE Sed cum anteaMater prefertur oībus alijs agnatis exceptis fratribus ſororibus. Et cum ſororibus ſolumveniunt ad dimidiā. cum ſororibus fratribus veniuntvirili. hoc dicit arti.s Sed cum ante conſtitutiones. quas non habemus ẜm Io.t Perſonis .ſ. patruo filio nepoti patrui: vt. C. eo. l. fi. i. rn̄.Faciebant .i. nil dabant niſi predictis.x Uiſum eſt: ut. C. eo. l. fi.y Perſonis. etiam patri defuncti niſi in vſufruc. toto quando habebat defunctum in poteſtate. al̓s in beſſem tm̄. ſed hoc caſu hodie in totum habet: vt.C. eo. l. fin. de legi. heredi. l. de emancipatis. Iure vero aucͣ. aſcendentibusdefertur equaliter paternis maternis: ut in aucͣ. de heredi. ab inteſta. §. conſequens.. §. hoc quidem.z Diminutione. que fiebat per agnatos ſupradictos in prin. iſtius. §.a Quēadmodum. q. d. qui in vno releuatur in alio grauetur ſic. ff. de iureiurando. eum qui.b Eam .ſ. matremc Similiter .ſ. cum matre.d Sorores. hoc caſu eſt hodie idem quod in ſequenti. §. ut in auc. de nup. §. pe.. §. quoniam. colla. iiij.e Si vero matre. legitima. quia ſint ex vtroqꝫ parente.

Cognationis. quia ſunt tm̄ ex matre ſorores. Sed quenadmodum. Mater ab hereditate filij repellit̉ niſi infra annū tutorē eidē poſtulauerit vel ſuſpectū remoueri petierit. Et filionon tm̄ legitimo: ſed etiā vulgo queſito mater ſuccedit. h. d. are.g Proſperimus. in ſucceſſione.h Conſulere .ſ. in tutore petendo.i Scituris eis .ſ. matribus negligentibus:al̓s non perdunt: ut. C.qui pet. tuto. l. cuꝫ a matribus maioribus al̓sſimiliter non perdunt:vt. C. ſi aduerſus deli..l. ii. ac.k Impuberū. alid̓ ſipuberes moriantur: vt.C. eo. matres.l Queſitus. niſi hecmat̉ ſit illuſtris. ſic eꝯͣtalis filius illuſtri mr̄i.non ſuccedit: vt. C. adorficianū ſi illuſtis.m. De ſenatuſcōſuito orficiano Quia..viſum eſt ſicut deſcendentes ſuccedunt aſcendentibus: verum quiaaſcendentes deſcendentibus quoqꝫ ſucceduntex ſenatuſconſulto orficiano: ideo de his tractaturus ſubdit de ſenatuſconſulto orficiano.Aretinus.Er contrariuꝫCotus iſte titulusdiuiditur in quattuorpartes. Primo ponit qualiter ad hereditatem matris filij nepotes ad hereditatemauie admittuntur. Secundo nunquid capitis diminutione tale iuſſuccedendi tollat̉. Tertio qui ſint illi filii quiad hereditatem matrisadmittuntur. Quartoſubnectit nouum caſumad materiam ſucceſſionis ab inteſtato. Secunda ibi. Sciendum eſt.Tertia ibi. Nouiſſime.Quarta ibi. ſi ex pluribus. Et hoc dicit. Filius nepos veniunt adhereditatem matris etauie ab inteſtato ex ſenatuſconſulto orficiano.hoc dicit are.n Per contrarium.ideſt ecōtrario. nam..ti .i. tractatum eſt qualiter mater filio ſuccedit. nunc dicit econtra. Unde verſus. Succedit matri filius per orficiaium. Inuidiam portans econtra tertulianum.o Liberi. ſtricte ponitur pro filijs tm̄ vt.. eo. §. i. al̓s contra: vt. ff.verbo. ſigni. liberorum.p Matrum ingenuarum. vel libertarum: vt. ff. eo. l. i. i. rn̄. immo etancillaruꝫ: dūmodo ſit ſibi ſacta mora fideicōmiſſaria libertate: vt. C.eodem. l. fi. ac.q Legitima. non quia lege. xii. tabu. daretur. immo denegabatur: utvt.. titu. i. in princi. ſed ſenatuſcōſul. qd̓ vicem legis obtinet: vt.. de excep. §. hoc exempli cauſa.r Et preferuntur .ſ. filii.s Conſanguineis .i. cognatis.t Conſtitutionibus. quas non habemus.u Nepotes. Idem in alijs deſcendentibus ex hac linea dicam. Sed ꝗdſi nepos iſte fuit conceptus poſt mortem auie? Reſpon. vt.. de hered.ateſta. 3. cum autem diximus.ꝯciendum eſt. Succeſſio ex tertuliano nel orficiano tollit̉ mi