SecundusDe rerum diuiſione.

1 8

accedere prohibetur: dum tamē avillisª ⁊ monumētisᵇ ⁊ edificijsᶜ ſeabſtineat: qꝛ nō ſunt iuriſgentiumˡſicutᶜ ⁊ mare. ¶ Fluminaᶠ aūt oīa⁊ portꝰ publica ſunt: ideoqꝫ ius piſcandi oībusᵍ communeᵖ eſt in portu fluminibuſqꝫ. ¶ Eſt aūt littusᶠmaris quatenus hibernusᵏ fluctusmaximus excurritˡ. ¶ Riparumⁿquoqꝫ vſus publicus iuregentiuꝫⁱeſt ſicut ipſius fluminis. Itaqꝫ naues ad eas ripas applicare: tunesarboribus ibi natis religare: onusaliquod ī has reponere cuilibet liberuꝫ eſt ſicut per ipſuꝫ flumen nauigare. ſed proprietas earūº illoꝝˡeſt quorum predijs adherētq: quade cauſa arbores quoqꝫ in eiſdeꝫnate eorūdēᶠ ſunt. ¶ Littorūᵗ quoqꝫ vſus publicusʸ iure gentiumᵗ eſtſicut ⁊ ipſiꝰ marisʸ: ⁊ ob id quibuſlibet liberum eſt caſam ibi imponere: in qua ſe recipiant: ſicut retiaʸſiccare ⁊ ex mari deduce̓. Propͥetas autem eorumª littorū poteſt intelligi nulliusᵇ eſſe: ſed eiuſdem iuris eſſe cuiꝰ ⁊ mare: ⁊ que ſubiacētmari vt terra vl̓ harena. ¶ Uni

uerſitatisᵉ autē ſunt nō ſinguloꝝ veluti que in ciuitatibusᵇ ſūt vt theatraᵉ ſtadiaᶠ ⁊ ſimiliaᵍ. ⁊ ſiqͣᵖ alia ſuntcommunia ciuitatuꝫ. ¶ Nulliusˡauteꝫ ſūt res ſacre ⁊ religioſe ⁊ ſancte qd̓ enī diuini iuris eſt id nulliusin bonis eſt. ¶ Sacre res ſunt querite ꝑ pontificesᵏ deo cōſacrate ſūtveluti edesˡ ſacre ⁊ donaⁿ q̄ rite adminiſteriuꝫ dei dedicata ſunt: queⁿetiam per noſtram conſtitutionēºalienari ⁊ obligari prohibuimꝰ exceptaᵖ cauſa redemptionis captiuoꝝ. ¶ Si quis āt auctoritate ſuaquaſi ſacrum ſibi cōſtituerit: ſacruꝫnō eſt: ſed prophanūq. ¶ Locꝰ autem in quo res ſacre ſunt edificateetiam dirupto edificio locus ſacermāetᶠ adhuc: vt papinianꝰ ſcripſit.¶ Religioſum autem locuꝫ vnuſquiſqꝫᵉ ſua volūtate facit dū mortuumᶠ infert in locuꝫ ſuuꝫ. In communem autem locuꝫ puruꝫ inuitoſocio inferre non licet. In commune v̓o ſepulchrum etiā īuitisᵛ ceteris licet īferreᵗ. ¶ Itē ſi alienꝰ vſufructusʳ eſt: proprietariūᶻ placet niſicōſentiente vſufructuario locuꝫ re-

tamen ſūt communia vt hic: ſic. C. d̓ quadri. preſcrip. l. bene a zenone. ſecus in ripa fluminis que non eſt publica licet flamen ſit publicum. vt. jͣ.co. §. riparum ibi. ſed proprietas. ⁊ pōt eſqꝛ inundatiouminisraro venit: ⁊ ideo eſſe pōt vtilitas in proue ad mare aſſiduenon ergo proprietasinundat̉. vnde per paruula momenta eſſet vtqueritur. vt. C. d̓ bo. qͣꝫlib. l. fi. §. fi.a ¶ Uillis. ab alio ibipoſitis ⁊ habet duas ſignificationes: dicit̉ eniꝫcampana vel inſula q̄dam in qua non habitabatur: ſed vel retia ponuntur vel propt̓ aquāibi confugitur vel fructus reponuntur. ut h̓⁊. ff. de vſufruc. arboribus in prin. ſi v̓o ibi habitaretur eſſet prediumvrbanuꝫ. vt. jͣ. de ſer. §.prediorum. Item dicitur villa cōgregatio hominum.b ¶ Et monumētis. ꝗdſit monumentum habetur. ff. de religioſis. l. ij.j. monumentū.t ¶ Edificijs .ſ. alijs.d ¶ Iuriſgentium .i. cōmunia de iure gentiumſicut ⁊ mare: īmo eoruꝫqui ibi edificauerunt. vt.ff. eo. in tantū.e ¶ Sicut ⁊ mare. h̓ cōtinua qd̓ eſt. jͣ. ſtatiꝫ. eſtautem ⁊cͣ.¶ Flumina. Flumna ⁊ portus ſunt pubca. Et littus maris dicitur quanto plus extendi poteſt. h. d. Areti.l ¶ Flumina aūt oīa .ſ.ꝑpetui. vt padus ⁊ rhenum. q̄dam .n. ſūt priuata. vt foſſata in agris poſita q̄ qn̄qꝫ currūt qn̄qꝫnō vt. ff. de fla. ⁊ ne ꝗd in flu. l. i. ⁊ in. l. ij. ⁊. ff. eo. nemo.g ¶ Omnibus. nec qui fuit primo longo tempore piſcatus alium ſuperuenientem repellere pōt. ut. ff. de uſuca. l. fi. niſi forte. xxx. an. vt. ff. de diuer. ⁊ tempo. preſcrip. ſi quiſꝙͣ. vel ẜm Io. intelligo hanc legē ſi quiſquāquando erat in poſ. piſcandi.h ¶ Cōmune .i. in cōi omnibus patet: nō aūt eſt cōe. īmo publicum.i ¶ Eſt autem. littus. vt. ff. de uerb. ſig. l. littus.k ¶ Hybernus .i. hybernalis. q. d. quantūcūqꝫ mare aliquo tꝑe plus extendit̉ in hyeme vel eſtate tantū eſt littus eius.l ¶ Excurrit. hic continua qd̓ eſt. jͣ. eo. §. littorū.¶ Riparum quoqꝫ. Uſus riparū publicꝰ eſt: proprietas v̓o illorū ēquorū predijs adherent. h. d. are.m ¶ Riparū .i. fluminis.n ¶ Gentiū. i. de iuregen. vel .i. oībꝰ gentibꝰ hec publice patent.o ¶ Earū .i. riparū.p ¶ Illorū .i. hominū quorū ⁊cͣ.q ¶ Adherent. ſed ꝗd ſi via publica eſt in medio īter flumē ⁊ agrū? rn̄deoidem qd̓ hic. vt. ff. de acqui. re. do. l. martiꝰ.r ¶ In eiſdem .ſ. ripis.s ¶ Eorūdē. Sed ꝗd ſi piſcator vult ligare dn̄s vult incidere? vr̄ dn̄s priferendꝰ. vt. sͣ. de his ꝗ ſūt ſui vel alienī iuris in fi. ibi nec ꝗcquam ⁊cͣ. C. d̓iudeis nemo. ⁊. ff. ſol. ma. etiam. §. licꝫ. Sed contra credo vt. ff. de vſu. ⁊ha. l. fi. ⁊ de vſufruc. ſi cuiꝰ. §. item nerua eſt.¶ Littorum. Uſus littorū eſt publicꝰ de iure gentiū ſed proprietas eorū nulliꝰ eſt ſicut ipſiꝰ maris. h. d. are.t ¶ Littorū .ſ. maris vt ſeꝗt̉.y ¶ Publicꝰ. sͣ. eo. §. ⁊ ꝗdam ibi ⁊ hoc ⁊c. contra. ſol. dicit Pla. omniacommunia eſſe publica. ⁊ econtra .ſ. rōne quorūdam vſuū. vt ecce tā mare ꝙ flumina ⁊ littora ⁊ ripe in vſu oīum animantiū ſunt ⁊ in bibendo etabluendo ⁊ commorando ⁊ ſimilia que exigit natura: ſed ius piſcandi qd̓in his eſt ſolum competit hoībus ⁊ retia ficcandi ⁊ quedam ſimilia.Porcus tamen dixit eſſe publicos non cōes. ſed Io. dixit nulla eommunia eſſe publica. vel econtra. ea n. demum ſunt cōia que ſunt in vſuomnium animantium occupantibus conceduntur. vt lapilli ⁊ gēme ⁊ littora maris. vt. jͣ. eodem. §. item lapilli. ⁊. ff. eo. item lapilli. ſed publica n̄ſolum non conceduntur occupanti: immo interdicta proponuntur: nequid in eis fiat. ff. ne quid in lo. publi. ⁊ de flu. ⁊ de alijs ti. preterea qūopōt eſſe qd̓ ait py. cum in diuiſione. sͣ. poſita velut due ſpēs oppoſite po

nunt̉ cōia ⁊ publica. sͣ. eo. in prin. ⁊ qd̓ dicit hic publicus .i. tiōs. vl̓ publicus quoad vſū: cōe v̓o quo ad proprietatem.IIure gentium .i. de iure gentium.y ¶ Maris .ſ. eſt.Sicut retia. hyſteron protheron .i. ordo ꝯuerſꝰ vt. ff. eo. ti. riparū.a ¶ Eorū. .i. littorū.b ¶ Rulliꝰ .ſ. hoīs ſingularis.omnium aūt ſunt. ⁊ ſic differunt ab illo. §. nulliꝰ. jͣ. ſtatimpoſito.¶ Uniuerſitatis. Ea quemere vniuerſitatis ſūt ſingulos nō cōcernūt. h. d. are.c ¶ Uniuerſitatis. q̄ ēt publiceqn̄qꝫ dicunt̉ .i. vnius populi.vt. C. de ſacro ſa. ec. l. fi. in pͥn.Sꝫ al̓r accipitur. sͣ. §. fluminanā loꝗtur ibi de illo qd̓ eſt publicū oīum ppl̓orū.d ¶ In ciuitatibus. ⁊ ciuitatuꝫe ¶ Theatra: a theorando .i. inſpiciendo ut ī harena veron̄.f ¶ Stadia ſtadium eſt octauaꝑs miliarij qd̓ Hercules currebat vno āhelitu vt̓ legit̉ ī hyſtorijs.g ¶ Similia. que ſunt ad delectationem populi: vt late vie etpicture in palatio.h ¶ Et ſi qua. al̓s ſi que neceſſitatis cā facta: vt curia cōmunis: palatiū nauigiū ⁊ ſunt ſupradicta vniuerſitatis dominio ⁊ vſu. Sꝫ Placent. dixitvſu tm̄ eē vniuerſitatis. Aliaſūt q̄ dn̄io ⁊ fructu effecta ſuntvniuerſitatis non vſu: vt fūdiciuitatis: ⁊ ſerui. vt. ff. d̓ in iusvo. ſed ſi hac. §. qui manumittitur. ⁊ de ver. ſig. l. inter publicam. ⁊ de contrahen. emp. l. ſꝫcelſus. §. i.¶ Nullius aūt. Iſta ꝑs vſqꝫ ad. §. ſingulorum diuiditurin quattuor partes. Primo ponit que ſūt in nulliꝰ bonis. Secundo ponit exēplum de rebus ſacris. Tertio de religioſis. Quarto de ſanctis rebꝰ Secūda ibi:Sacra ſūt. Tertia ibi. Religioſum. Quarta ibi: ſancte quoqꝫ. ⁊ quālibet parteꝫſūmabo per ſe. Et hec pr̄ia pars. h. d. Ea que ſunt diuini iuris in nulliꝰ bonisſūt. h. d. aretinꝰ.i ¶ Nulliꝰ .ſ. hoīs vel hoīum nec pn̄t eſſe. ſed ſunt in bonis dei hominū cenſuraſine diſpōne. ⁊ ſic non ob. qd̓ poſſet dici de coībus ⁊ publicis rebus vniuerſitatūq̄ vident̉ nulliꝰ eſſe qꝛ eē poſſūt ⁊ ſunt hoīum lꝫ non hoīs ſingularis. Item contra. jͣ. e. §. ferre. Sol. vt ibi.¶ Sacre res. Res ſacre. ſunt q̄ rite ꝑ pontifices deo dedicate ſūt ſen ad diuinū mīſteriū deputāt̉: q̄ nō pn̄t niſi ꝓ captiuitate hoīum aliēari. Are.k ¶ Pontifices: papas ⁊ ep̄os ſꝫ nūquid īperator d̓dicat̉ pōt? vr̄ ꝙ ſic. vt. ff. eo.l. ſacra. §. i. vbi dedicat .i. ptātem dedicandi dat. nā olim imꝑatores erāt ſacerdotes ut in caſu dicit̉. Uel dic dedicat alij .i. ep̄o permittendo ſine requiſitione.vel concedit .ſ. requiſitꝰl ¶ Edes ſacre. hic locus dicit̉ ſacer. vt hic. ⁊ ſanctus. vt. C. de ſacroſan. ec. l. i.item religioſus. vt in auc. religioſe domꝰ. m ¶ Et dona. vt thuribula etcruces ⁊ calices. n ¶ Que ēt .ſ. dona. n̄ aūt referas ad edes ſacras. nam illenullo modo pn̄t alienari. vt in auc. d̓ ali. ⁊ emphi. §. ⁊ qm̄ cognouimꝰ colla. ix.o ¶ Conſtitutionem. vt. C. de ſacroſan. ec. l. ſancimus.p ¶ Excepta. nam hoīum aīe ꝗbuſtꝫ rebꝰ preponende ſūt. vt. C. de ſac. ſan. ec..l. ſancimꝰ in fi. Item ꝑꝑ debitū ſi qd̓ hꝫ eccl̓ia. vt in autē. de ali. ⁊ ēphi. §. hic ētſuꝑ ipſis. col. ix. Itē ꝑꝑ alimēta paupeꝝ vt. xij. q. ij. auꝝ hꝫ eccl̓ia. accur.Prophanū .i. non ſacrū.r ¶ Manet. deſinit tamen eē ſacer ſi ab hoſtibꝰ capiat̉. vt. jͣ. de inuti. ſtipu. §. i.⁊. ff. de reli. cū loca. §. ſacramentariꝰ. item locꝰ eē religioſus deſinit qn̄ ea remouent̉ q̄ talem eū reddebant. vt. ff. e. ſacra. §. illud. ⁊ de reli. l. antēpe. in fi.¶ Religioſum. Sepeliendo mortuū inlocū ſuū eū religioſū facit. Item ſociꝰ innito ſocio locū religioſū facere non pōt: ſepulchrū v̓o ſic: proprietariꝰ āt inuito vſufructuario non pōt. Et ſi ꝯcedit̉ alicui mortuū inferre: locꝰ efficit̉ religioſus ēt ſi dn̄m poſtea peniteat. h. d. are. s ¶ Unuſꝗſqꝫ. aliud in ſacro. vt. sͣ..e. §. ſacre t ¶ Mortuū .ſ. totū vel ſaltem caput cuiꝰ imaginem cognoſcimus. vt. ff. de reli. l. cū in diuerſis. ꝗd ſi ꝑticulariter caput eſt in diuerſis. locis?rn̄. illū eē religioſū vbi ē maior ꝑs. ar. jͣ. de vul. ſub. §. ⁊ ſi ex diſparibꝰ ſi autemequaliter neuter ẜm Io. u ¶ Inuitus hoc fauore religionis iam facte. al̓scontra. vt. sͣ. proxi. §. ⁊. ff. cōi diui. ſabinꝰ. x ¶ Inferre. non licet extraneosnam ipſe ſociꝰ recte ibi ſepeliri pōt ⁊ ſine ꝯſenſu ceterorū maxime cū non eſt aliꝰlocꝰ in quo ſepeliret̉: vt. ff. de reli. ⁊ ſump. fu. l. ſi plures.tariū.y ¶ Item. vſufru .ſ. loci puri. ar. l. ff. de vſu. ⁊ habi. l. fi. 3 ¶ Pr

( 1i