IMpedimentū. D.CCXV
10 ¶ Utrum liber ꝯtrahens cū ancilla ignoranter quā poſtmodū dn̄s eiꝰ facit liberaꝫ teneat̉ſtare cū ea? ℟. ꝙ no. qꝛ matrimoniū nulluꝫ fuit: ⁊ ſemꝑ ei cōmiſcuit ex pͥmo conſenſu qͥ nullus fuit. ar. C. ad velleia. l. qͣꝫuis. ẜm Goffre.Uo. xxix. q. ij. ſi quis ingenuus. ⁊ Ber. in. c.vlti. de coniug. ſeruo. quidā tamē tenent ꝙ ſitmatrimoniū: ſi poſt manumiſſionē illa ꝯgnouit euꝫ ꝯtrahere intendens. qꝛ impedimentoſublato ꝑ hoc nihil impedit: ⁊ veriꝰ credo.¶ Utrū liber ꝯtrahens cū aſcripticia: aut originaria ignorāter teneat matrimoniū? ℟. ẜmHugo. xxix. q. ij. in pͥn. ꝙ ſic. qꝛ edictū de matrimonio eſt ꝓhibitoriū. ⁊ ꝯtrahere tales p̄n̄tC. de agri. ce. ⁊ colo. l. vlti. ideo tenet.¶ Quid de libero ꝯtrahente cū filia ſerue. vbide conſuetudine patrie eſt ꝙ partꝰ ſequat̉ patrem. vt in. c. licet. de cōiug. ſeruo? ℟. ꝙ ſi conſuetudo ſit p̄ſcripta. licet mater eiꝰ ſit ſerua. ꝙverū erit matrimoniū. vt in. d. c. licet. dūmodo pater ſit liber.¶ Sed pone ꝙ liber qͥ contraxit cū ſerua ignoranter. poſtmodū ſtiens ſeruā: nihilominusvult matrimoniū eſſe. ſed illa nō vult. nunqͥderit? ℟. ꝙ nō. ſed verū eſt ꝙ cōpelleret̉ ab eccleſia. niſi tranſiſſet adſecūda vota.¶ Utrum liber poſſit propria auctoritate ancillam qua ignorāter acceperat vxore dimittere. cōperto ꝙ ſit ſerua? ℟. ꝙ quo ad thoruꝫ certum eſt ꝙ ſic. quo vero ad cohabitationeꝫ tenet Ricar. in. iiij. diſt. xxxvi. ꝙ non. ſi contraxit in faciē eccl̓ie aut cora teſtibꝰ. ſecus ſi clandeſtine. ſed Hoſti. ⁊ multi alij ſunt contrarieopinionis. qn̄ ſeruitꝰ eſt notoria. ſicut ⁊ in adulterio. de quo habes. jͣ. matrimoniuꝫ. iiij. inprinci. ⁊. §. i. Sed ego dico ꝙ opinio Ricar.eſt vera quo ad cohabitationē. vt patet in. c.porro. de diuor. ſed quo ad redditionē vel petitionē debiti eſt vera ſecūda opinio. ⁊ ẜm hacdiſtinctionē intellige ⁊ limita. d. c. porro.Quid ſi ſeruus ꝯtrahit matrimoniū cū ancilla vel cū libera que ſcit eū ſeruū? ℟. ꝙ licetde iure ciuili matrimoniū non teneat. vt in. l.cū ancillis. C. de inceſ. ⁊ inuti. nup. tamē de iure canonico tenet. cui ſtandū eſt in hac materia ſpūali. vt in. c. penl̓. ⁊ vlti. de ſecun. nup. ⁊no. Barto. in. l. pͥuilegia. C. de ſacroſan. eccl̓.⁊ eſt glo. in. c. ij. de reg. iur. li. vi. Uude nota ꝙaut talis ſeruus vl̓ ancilla ꝯtraxit cū volūtate dn̄i ſui. ⁊ tūc magis tenet̉ ad reddenduꝫ debitum vxori qͣꝫ ad ſeruitiū dn̄i. qꝛ exquo ꝯſenſit ad matrimoniū videt̉ cōſenſiſſe ad acceſſoria. c. prudentiā. de offi. dele. ⁊. l. ad legatuꝫ. ff.
de ꝓcura. nec poteſt eū dn̄s taliter diſtrahereꝙ impediat̉ reddere debitū loco ⁊ temꝑe debito. Aliter ẜm Sco. in. iiij. diſ. xxxvi. q. i. peccaret mortaliter dn̄s. Et idem dic ſi ſunt diuerſorū dn̄oꝝ: ſi ambo ꝯſenſerūt. Et ſic intellige ⁊limita Tancre. ⁊ alios qui vident̉ velle ꝙ nōpoteſt eos vendere .ſ. taliter ꝙ redditio debitiimpediat̉. aut ꝯtraxerūt dn̄o ꝯtradicente. autignorante. ⁊ ſic licet teneat matrimoniū: tamēmagis tenet̉ domino qͣꝫ petenti debitū. vt no.do. An. Car. ⁊ Pa. ⁊ cōmuniter doc. ī. c. i. deconiug. ſeruo. ⁊ poterit eos vendere ad libitū.Ueruntamē vt dicit Sco. vbi sͣ. de bono ⁊ equo debet in eorū venditione attendere ꝙ ſibipoſſint reddere debituꝫ. īmo dico ꝙ de neceſſitate tenet̉. ſi cū equali ꝯditiōe vtili ſibi hͦ pōtfacere. al̓s no. ⁊ ſic intelligit Sco.¶ Utrū liber qui ꝯtraxit matrimoniū ſe vendens in ſeruū. aut qualitercunqꝫ ſi efficiat̉ ſeruus diſſoluat̉ matrimoniū? ℟. ꝙ nec valet vēditio qua ſe vendidit. qꝛ nō habet ptātem ſuicorꝑis. xxxiij. q. v. qd̓ deo. niſi vxor ad hoc cōſentiat. Hoc limitat ſanctꝰ Bona. in. iiij. diſ.xxxvi. verū quantū ad eā ſeruitutē qua impediret̉ quo ad redditionē debiti. ſecꝰ in alia ſeruitute que nō impedit. Aduerte tamē ꝙ liceterror impediat matrimonium: nō tamē obligat ad culpā ꝯtrahentes qͥ errant. nec etiā ſcienter ꝯtrahentes cū ſeruis ſolūmodo peccat.⁊ credo mortaliter ſeruꝰ vl̓ ancilla qui ſciēterꝯtrahit cū libera. ignorante eū ſeruū vl̓ ancillam. qꝛ videt̉ eis quantū in ip̄o eſt doluꝫ ⁊ inre notabili inferre ⁊ multo magis peccāt mortaliter: ſi cōmiſcent̉ cū eis. licet nō peccent ip̄iliberi exiſtentes in bona fide.Ipedimētū. V.dicit̉ votum. ſcꝫ caſtitatis. Und̓ nota ꝙ om̄e votū caſtitatis emiſſuꝫ obligat ad id quod eſt contra vnuꝫ qd̓ eſt de eſſentia matrimonij. vt ſupra patuit. ⁊ ideo ip̄ꝫmatrimoniū impedit. ⁊ ſi ſit tale votū ſolēne.taliter impedit ꝙ nō tenet mrimoniū pꝰ ꝯtractum: ſed eſt nullū. Si vero nō ſit ſolenne: ſꝫſolum ſimplex impedit quidē. ſed tamē poſtcontractum tenet. vt no. in. c. rurſus. c. conſuluit. ⁊. c. inſinuante. qui cle. vel voue. xxix. cauſa ꝑ totum. nec cures de opinione Hug. quaꝫdicit Bern̄. in. d. c. rurſus tutiorē. qꝛ nō eſt verum. qꝛ licet vtrūqꝫ votum equaliter obligetqͦ ad deum. tamen eccleſia noluit ſtatuere vtmatrimoniū poſt contractum nō teneat. niſi3