Druckschrift 
1 (1499) Opera philosophica minora et theologica
Entstehung
Seite
199v
Einzelbild herunterladen
 

De duabus naturis chriſti

eſt qͣſrlumē: eo ſicut lumē res videt̉: ſic per for cognitio ſcientia rei habet̉: per mam: ſedlumen in ꝗbuſdā eſt clariꝰ: in quibuſdā obſcuriusut maͣ cui infundit̉ forma ē clarior obſcurior. Quoenī maͣ fuerit ſublimioo ſit ſubtilior penetrat̉ totaa lumine: ſub̓a ipſa ſapientior perfectior: ſicutintelligentia rōnalis aīa. Et econuerſo quo maͣ fuerit inferior ſit ſpiſſior obſcurior: ita penetrat̉ alumine: quo maͣ magis deſcēdit: ſicut ſupradictumeſt cōſtringit̉ ſpiſſat̉ corpulentatur: ꝑtes eiꝰ medie ꝓhibent vltimas ꝑfecte penetraria lumine. Nonenī ē poſſibile ut tantū luminis penetret ſcd̓aꝫ qͣꝫtūprimā: nec ad tertiā tantū luminis ꝑueniat quātū admediā: ſic paulatim dōec perueniet̉ vſqꝫ ad parteꝫmae īfimā Que qꝛ remotiſſima ē a fonte luminis: lu debilitat̉ in illa: nec tn̄ ſicut dictū eſt ꝑꝑ lumenin ſe: ſed ꝑꝑ multā debilitatē obſcuritatē mae in ſe.Quēadmodū lumē ſolis admiſcet̉ tenebroſo aerinon eſt illius virtutꝭ cuius eſt admixtū claro aeri. vl̓quēadmodū pānus albª tenuiſſimꝰ induitur a corpore nigro occultat̉ candor eiꝰ ꝑꝑ abūdātiā nigredinis. Uel quēadmodū ſi tres vl̓ plures feneſtre vitreevna poſt aliam recte ꝯͣ tadiū ſolis diſponant̉ in ordine: conſtat ſiꝗdē ſecūda minꝰ recipit luminis qͣꝫma. tertia minus qͣꝫ ſecūda. Et ſic vſqꝫ ad vltimamſit defectꝰ luminis ꝑꝑ lumē in ſe: ſed ꝑꝑ elōgatio feneſtre vitroe a lumīe: ita vt lumē forme vnitatisqd̓ infuſum eſt mae deſcēdēdo ſit debie obſcurū:ita primū eius multū diſcrepet a medio: mediū abvltīo; ꝑꝑ hāc diuerſitatē formā vnitatꝭ vnoſed pluribus dicitur aliꝗd ab vnitate vnū. Capitulum. ſecūdum.Num enī aliud eſt eēntie ſimplicitate vnūvt deꝰ. Aliud ſimpliciū cognitiōe vnū: vtangelꝰ aīa. quoꝝ vnūqd̓qꝫ ē vnū cōiūctio¶☞nē maͣe forme. Aliud ē ꝯtinuitate vnū vtarbor petra. Aliud ē ꝯpoſitione vnū: vt ex multꝭ tabulis vna archa vel ex multis partibus vna domusAlia dicūtur vnū aggregatiōe: vt populus grex congeries lapidū vel aceruus tritici. Alia dicūtur ꝓpōnevnū ut rector nauis gubernator ciuitatꝭ dicunturvnū ſimilitudine officii. Alia dicūtur vnū accidēte vtdiuerſa ſubiecta eiuſdē qͣlitatis dicūt̉ vnū in ea qualitate: ſic̄ nix cignꝰ vnū ſūt albedie. Alia dicūt̉ vnūnumero vt diuerſa accidētia eidē ſubiecto inſūt dicuntur vnū nūero .i. in nūerādo: vt dulce ceruleū vel hoc longū vel latū. Alia dicūt̉ vnū rōne: ſꝫhoc duobus modis: qꝛ rōe ꝯſortii vt ens intellectusres aliꝗd vocabulū vnū genꝰ: vel rōne vnius ſacramēti: vt ſpūs aqua ſanguis dicunt̉ vnū: alia dicūt̉naͣ vnū vt participatiōe ſpēi: plures hoīes vnꝰ. Aliadicuntur vnū natiōe vel lingua: vt multi hoīes dicūt̉vna gens vel vna tribꝰ. Alia dicūt̉ vnū more: ſꝫ hocduobus modis vel qꝛ ẜm conſenſū virtutis dilectionis: vt multitudinis credentiū erat cor vnū aīa. Ul̓ẜm conſenſum eiuſdē vitij. plures hoīes dicūtur: vnūvt adheret meretrici vnū corpꝰ efficit̉. Sic oīa vnitateꝫ appetūt: vt etiam ea multa ſunt que vnum dici volunt. Quecūqꝫ enim ſunt idē qd̓ ſūt vt vera vnitate eſſe nitūtur aut ſimilando nitūt̉. Quicꝗdenī eſt vel eſt vnū vel eſt plura: Pluralitas āt eſtniſi ex aggregatiōe vnitatū vnitates ſi ſunt diſgregate faciunt multitudinē. Si v̓o fuerint continueⁱ inmateria: faciūt magnitudinē Quaꝑꝑ inter vnitateſquātitatis diſcrete: vnitates qͣꝫtitatis cōtinue ſubſi

ſtētis in maͣ nihil intereſt: qꝛ ille diſgregate ſunt ille cōtinue; Cōtinuū genꝰ eſt. niſi ex diſcreto: qꝛ intellectꝰ cōtinuitatis eſt in cōtinuo: niſi cōtinuatiodiſgregatoꝝ. Ac ꝑꝑ hoc neceſſe ē vt cōtinua qͣꝫ titas adueniat in ſub̓a niſi ex vnitatibꝰ. Qn̄ .n. partē qͣꝫtitatis ſignaueris neceſſe eſt vt ſit vnū vel plura. Sꝫoīs pluralitas (vt dictū eſt) ex vnitatibꝰ ē. Un̄ aꝑtedatur ītelligi: diſcrete ꝯtinue qͣꝫtitatꝭ radix vnaeſt: eo cōpoſita ſūt ex vna re: reſoluūtur ad vnū.Et ēt qꝛ corporis partes quo magis fuerint ſibi cōiuncte conſtricte ip̄m corpus erit ſpiſſius magis quātuꝫ vt lapidis econuerſo: quo magis fuerīt ꝑtes corporis diſſolute: iure ipſum erit ſubtillꝰ leuiꝰ minus quantū ut aer. Ueꝝ eſt igit̉ continua qͣꝫtitas venit in ſub̓am: niſi ex ꝯiunctiōe ꝯſtructiōe vnitatuꝫ in illa. Unitas igit̉ eſt qua vnaqueqꝫ res vna ē eſt id qd̓ eſt Explicit tractatꝰ de vnitate vno. Anitii Manlii Seuerini Boetij ꝯͣ Eutychen Neſtoriuꝫ de duabꝰ naturis vna ꝑſona xp̄i libellusNxie te quideꝫ diuqꝫ ſuſtinui: vt de ea quein cōuentu mota eſt: queſtiōe loqueremurSed quoniā tu quo minus venires: occupatione diſtractus es: Et ego in craſtinuꝫIIconſtitutus negocijs implicabor: mando litteris que corā loquendo ſeruauera. Meminiſti .n. cuꝫinconcilio legeret̉ epiſtola: recitatuꝫ. Eutychianos exduabꝰ naturis xp̄m conſiſtere confiteri: ī duabus negare. Catholicos vero ex duabus naturis conſiſtere: ī duabꝰ eqͣliter credi. Cuiꝰ dicti nouitate ꝑculſus: haꝝ cōiunctionū: que ex duabꝰ naturis vel ī duabus ꝯſiſterent: differentiaſ inquirebā. multuꝫ .ſ. referre ratus nec inerti negligentia pretereundum. Qd̓epiſcopꝰ ſcriptor epl̓e tāqͣꝫ valde neceſſariuꝫ p̄terirenoluiſſet. Hic oēs apertā eſſe differētiā: nec quicqͣꝫ īeo caliginis confuſumqꝫ ſtrepere. Nec vllꝰ ī tantotumultū: qui leuiter attingeret queſtionē: nedū qui expediret inuentus eſt. Abſederā ego ab eo: quē maxīeītueri cupiebā: longius atqꝫ ab eo: ſi ſituꝫ ſedentiū recorderis: auerſus pluribuſqꝫ oppoſitis. nec ſi ꝗdē cuperē: vultū nutūqꝫ eiꝰ aſpicere poterā. Ex quo mihialiqua eius darent̉ ſigna iudicij. Atqꝫ ego quidem nihil ceteris amplius afferebam: immo v̓o aliquid etiāminus. de re ꝓpoſita eque nihil ceteris ſentiebāMinus v̓o quā ceteri ipſe afferebā: falſe .ſ. ſcientieſumptionē. Tuli egerime fateor: ꝯpreſſuſqꝫ ī doctoꝝgrege conticui. Metuens ne iure viderer inſanꝰ: ſi ſanus īter furioſos habere cōtenderē. Meditabar igit̉de hinc oēs animo queſtiones. Nec deglutiebam qd̓acceperā: ſed frequentis cōſilii iteratiōe rumigabā.Tandē igit̉ patuere pulſanti aīo fores: veritas inuenta querēti oēs nebulas. Eutychiani recluſit erroris: Unde mihi maxīe ſubiit admirari: que na hec īdoctoruꝫ hoīuꝫ eēt audatia qui inſciētie vitiuꝫ p̄ſumptionis atqꝫ impudentie nube conent̉ obducere. inodo ſepe id quod proponatur inorent: verum inhuiuſmodi contentionibus ne id quidem quod ipſi loquantur intelligant: quaſi non deterior fiat in ſciētiecauſa: dum tegitur. ſed ab illis ad te tranſeo cui hocquantulumcunqꝫ eſt. examinandum prius perpendēdumqꝫ tranſmitto. Quod ſi recte ſe habere pronūciaueris: peto vt mei nominis hoc quoqꝫ īſeras chartis.ſin vero vel minuendum aliquid vel addendum velliqua mutatione variandum eſt. Id quoqꝫ poſtulo remitti meis exemplaribꝰ: ita vt ad te reuertat̉ trāſcribenduꝫ. Que vbi ad calce̓ ducta ꝯſtiterīt: demūeius