Primus.18 5

bus ēt cōſequentia neceſſaria reperit̉: ⁊ ipſius ꝯn̄tiecām terminoꝝ poſitio facit hoc mō. Si terre fueritobiectꝰ: defectio lune conſeꝗt̉: qꝛ terre īteruenit obiectꝰ. Iſte igr̄ ſunt ꝓpōnes certe atqꝫ vtiles ad demōſtrationē. partimur āt ꝓpōnes hypotheticas in ſuasac ſimplices ꝓpōnes: ⁊ primā ꝗdeꝫ cui ꝯiunctio ꝓponitur precedentē dicimꝰ. Scd̓am v̓o ꝯn̄tiam vt ī hacſi dies ē: lux ē: p̄cedentē dicimꝰ eā q̄ dicit: ſi dies. Cōſequentē v̓o ꝑtem lux eſt. in diſiunctiuis v̓o ꝓpoſitionibus ordo enunciādi precedentem vel ꝯn̄tem facit: vtaut dies ē: aut nox eſt. Nā q̄ prima ꝓponitur p̄cedēsq̄ poſterior conſequens appellat̉. Ac de ꝑtibus ꝗdemhypotheticaꝝ propoſitionum iſta ſufficiunt.¶ Illud v̓o expediendū vr̄: ꝙ ēt ab Ariſtotele dr̄. Idēcum ſit ⁊ non ſit: non neceſſe eſt idē eſſe: veluti cū ſit.a. Si idcirco neceſſe ē eſſe. b. a. ſi non ſit: non neceſſe ēeſſe. b. Idcirco qm̄ non eſt. a. Ad hmōi v̓o rei demonſtrationē impoſſibilitatis diffinitio premittenda ē: q̄eſt hmōi. Impoſſibile eſt quo poſito aliꝗd falſū atqꝫimpoſſibile comitat̉ eo noīe quo impoſſibile primitꝰpropoſitū fuit. Sit igit̉ poſitum cū ſit. a. eſſe. b. i. hācinter. a. ⁊. b eſſe conſequentiā: vt ſi conceſſuꝫ fuerit eēa. neceſſe ſit cōcedere eſſe. b. Itaqꝫ ꝓponat̉ ſi. a. eſt. b.eſt. dico qꝛ ſi. a. non fuerit: non neceſſe eſt eē. b. Ac primū que ſit propoſitionū conſequentia cōſideremꝰ. Si.n. fuerit tale coniunctū vt ſi ſit. a. ēt. b. eſſe neceſſe ſitSi. b. non fuerit ēt. a. non eſſe neceſſe eſt. Ex tali demonſtratione cognoſcit̉ ſi ſit. a. neceſſe ſit eſſe. b. dicoqꝛ ſi. b. non ſit. a. nō erit. Ponat̉ .n. eſſe. b. ⁊ ſit ſi fieripōt. a. Sꝫ dcm̄ eſt ſi ſit. a. neceſſario cōcedit̉ eē. b. Cūſit igr̄. b. non erit. b. Nā qꝛ ponimus n̄ eſſe. b. non erit.b. qꝛ vero ponimus. a. erit. b. erit igit̉. b. ac nō erit ꝙfieri non pōt. Impoſſibile eſt igit̉ non eſſe. b. ⁊. eē. a.Et demonſtratione quidē firma ſic vtimur. Exemplovero id clarius. Nam ſi eſt hō: eſt aīal. Si nō eſt aīal:non eſt homo. Nō vero ſi homo fuerit animal non ēMulta .n. ſunt animalia que hoīes nō ſunt. Itaqꝫ inꝯn̄tia ꝓpōnis coniuncte ſi eſt primū ſcd̓m eſſe neceſſeeſt. Si ſcd̓m non fuerit: non erit primum. At vero ſiprimū non fuerit: non neceſſe eſt vt non ſit ſcd̓m necvero neceſſe eſt vt ſit. Id .n. demonſtrandū eē duduꝫnobis ꝓpoſitum fuit. Sit. n. a. idqꝫ cum ſit neceſſe ſiteſſe. b. dico qꝛ ſi non fuerit. a. non neceſſe ē eſſe. b. necid dico quoniā ſi nō fuerit. a. neceſſe eſt non eſſe. b. ſedtm̄ non neceſſe eſt eſſe. b. Nam qꝛ paulo ante demonſtratum eſt ſi. b. non fuerit non eſſe. a. fi eundeꝫ. b. terminum non eē contingerit non erit. a. Sed ſi cū nonſit. a. neceſſe eſt eē. b. idem. b. ex neceſſitate erit. ac nōerit. Nam qꝛ. b. terminū non eē contingit: non erit.Quia v̓o ſi. a. non fuerit. b. eē neceſſe ē erit. Idē igit̉.b. terminus erit ac non erit ꝙ eſt īpoſſibile. ¶ Ex hisigitur demonſtratum eē arbitror in coniuncta hypothetica propoſitione ſi ſit primū conſequi vt ſit ſcd̓m:ſi non ſit ſcd̓m: conſequi vt non ſit primū. Si v̓o nonſit primū: non conſequi: vt ſit vel nō ſit ſcd̓m. Nam ⁊illud apparet ſi ſit ſcd̓m: non conſequi vt ſit vel nō ſitprimū. vt in ea propoſitione q̄ eſt: ſi hō eſt: aīal eſt: ſianimal ſit: non conſequit̉ vt ſit hō vel non ſit. ꝙ ſi primū non ſit: non conſeꝗtur vt neceſſario ſit vel nō ſitſcd̓m: velut in eadē propoſitione. ſi hō non fuerit: nōneceſſe eſt vt aut ſit aīal: aut non ſit. Ex oībus igiturſole due conſequentie ſtabiles ſunt ⁊ īmutabiliter cōſtant ſi ſit primū: vt cōſequat̉ vt ſit ſcd̓m. Si ſcd̓m n̄fuerit: neceſſario conſequi: vt nō ſit primū. His itaqꝫdeterminatis illud adiungā qm̄ cum oīs hypotheti-

ca propoſitio ſimplex non ſit: atqꝫ ex alijs ꝓpōnibusconiungant̉: ſunt tn̄ hypothetice quedā que ſi reliꝗs.conditionalibus cōparentur ſimplices exiſtimentur.Omnis .n. conditionalis ꝓpō aut connexa eſt: aut diſiuncta. he v̓o qm̄ ex predicatiuis copulantur: in cōnexis ꝓpōnibus quattuor fieri neceſſe eſt huius copulationis modos. Nāqꝫ hypothetica ꝓpoſitio aut ex duabus ſimplicibus cōiuncta ē: ⁊ vocatur ſimplex hypothetica: vt hec. Si. a. eſt. b. ē veluti cuꝫ dicimus. ſi hōeſt: animal eſt. homo .n. eſt ⁊ aīal eſt due ſunt ſimplices ꝓpōnes. aut ex duabus hypotheticis copulatur:⁊ dr̄ compoſita veluti cum dicimus. Si cū. a. eſt. b. ē.cum ſit. c. eſt. d. veluti cū tali ꝓpōne enūciamus. ſi cūhomo eſt animal eſt: cum ſit corpus erit ſubiecta. Etenim ſi cum homo eſt. animal eſt: vna eſt hypothetica. Alia vero cū ſit corpꝰ ſubiecta ē ex quibus ꝯiūgit̉vna propoſitio que compoſita nuncupat̉. Aut ex vnaſimplici: ⁊ ex vna hypothetica copulatur: velut hec.Si. a. ē cum ſit. b. eſt. c. veluti cum dicimus. ſi homo ēcum ſit aīal eſt ſubiecta. Nāqꝫ nō eſt ſimplex ꝓpō. cūſit animal eſſe ſub̓am hypothetica ex ipſa cōſeq̄ntiaconditionis on̄dit̉. Aut ex priore hypothetica ⁊ ſimplici poſteriore comitatur: vt cum dicimus: ſi cum ſita. eſt. b. erit ⁊. c. veluti hoc modo. ſi cum ſit hō: anīal̓eſt ⁊ corpus: hypothetica nāqꝫ eſt ea que proponiturſi cum ſit homo aīal eſt. Simplex poſterior que hanchypotheticā. propoſitionem ſequitur .i. corpꝰ eſſe: hequoqꝫ qm̄ nocex ſimplicibus copulate ſunt: compoſitedicūtur. Sed pͥores quidem q̄ ex ſimplicibꝰ ꝓpoſitionibus cōſtant ⁊ ſimplices hypothetice nuncupātur:in duobus terminis cōſtitute ſūt. Terminos autemminime ꝑtes ꝓpōnis ſimplices quibus iungunturappello. Que v̓o cōpoſite hypothetice ſunt: ille quidem q̄ ex duabus hypotheticis conſtant quatuor terminis copulate ſūt. Ille v̓o que ex hypothetica ⁊ ſimplici: vl̓ ex ſimplici atqꝫ hypothetica ꝯiūcte ſūt he tribus terminis cōiūcte ſunt. Haꝝ igit̉ que ſunt hypothetice ſimplices vel compoſite: dr̄ie ſimilitudineſqꝫdicēde ſūt. Nā que ex ſimplicibꝰ copulātur: ſi ad easq̄ ex hypotheticis duabus iuncte ſunt comparent̉. cōſequētia ꝗdē eadē ē ⁊ ꝓpoſitio manet tm̄ termini duplicant̉. Nā quē locū in his ꝓpōnibus hypotheticisq̄ ex ſimplicibꝰ conſtant ip̄e ſimplices ꝓpones tenēteundē in his ꝓpōnibus q̄ ſunt hypothetice ex hypotheticis conſtantes: ille cōditiōes tenent: quibus illepropoſitiones inter ſe iuncte ⁊ copulate eſſe dicunturNā in hac propoſttione que dicit: ſi eſt. a. eſt. b. ⁊ ī eaque dicit ſi cum ſit. a. eſt. b. cum ſit. c. eſt. d. queꝫ locuꝫin ea que ex duabus ſimplicibus continetur tenet eaque prior eſt: ſi eſt. a. eundem locum tenet. In ea propoſitione que ex duabus hypotheticis propoſitionibꝰcopulatur ea que prior eſt: ſi cum eſt. a. eſt. b. hic nāqꝫduarum inter ſe propoſitionum coniunctionis conditione facta eſt conſequentia. Itemqꝫ quā vim ꝯtinētex vtriſqꝫ propoſitionibus cōpulate hypothetice ſequens portio que infertur ideſt. eſſe. b. eandem vimtenet in propoſitione ex hypotheticis iūcta ea que ſequitur ideſt cum ſit. c. eſſe. d. atqꝫ id tm̄ differt: quiacum in prima propoſitione ex ſimplicibus iuncta ꝓpoſitio ꝓpōnem ſequat̉: In ſecunda ꝓpōne ex hypotheticis iucta cōditio cōſequētie cōditionis cōſequētiamcomitat̉. Nihil .n. eſt aliud dicere fi. a. eſt. b. eſt. quē eiꝓpoſitioni ꝑ quē dicimꝰ eē. a. illam eē comitem perquē. b. eē p̄dicamus. at ī ea ꝓpōne q̄ ex hypotheticisiūcta ē cū dicimꝰ. Si cuꝫ fit. a. eſt. b. cum fit. c. eſſe. d.