Primus

animatum ⁊ ſit alias ſubiectuꝫ. Et eſt hic primus modus de eis que altero participant. Secundus v̓o modus in quo in vtriſqꝫ communis terminus predicat̉:vt ſi quis dicat. omnis nix candida: ⁊ omnis margarita candida. Et enim in prima ⁊ ſecunda propoſitionecandida predicatur: in prima ad niuem in ſecunda admargaritam. Et hic ſecundus modus altero terminoparticipantium. Tertius modus eſt: quotiens ī vtriſqꝫ propoſitionibus communis terminus ſubiectus ēvt ſi dicas. Uirtus bonum eſt. virtus. iuſtitia eſt: invtriſqꝫ enim ad iuſtitiam ⁊ ad bonum virtus ſubiecta eſt: ſunt igitur participantes ad alterum terminum his tribus modis. aut cuꝫ in vna communis terminus predicatur: in illa ſubiectus eſt: aut in vtriſqꝫpredicatur: aut cum in vtriſqꝫ ſubiectus eſt. Earumvero que ad vtroſqꝫ participant terminos duo ſuntmodi. Alie enim ad cundem ordinem: alie ad ordiniscommutationem. Ad eundem ſunt: que de eodē ideꝫdemonſtrāt vel affirmatiue vel negatiue: vel vniuerſaliter: vel particulariter. omnis voluptas bonum ēNulla voluptas bonum eſt: ⁊ rurſus particulariter: q̄dam voluptas bonum eſt. quedam voluptas bonumnon eſt. Ad ordinis vero commutationem: quotiensqui in altera ſubiectus eſt terminꝰ in alia predicaturvt omne bonum iuſtum eſt: ⁊ omne iuſtum bonum.Nam in priore bonum ſubiectum eſt: iuſtum predicatum: in ſecunda iuſtum ſubiectum eſt: bonum predicatum. Nunc ergo quoniam alie ad eundem ordinemalie ad ordinis commutationem ſunt: prius dicemusde his: que ad eundem ordinem vtroqꝫ termino participant. ⁊ quoniam ſunt propoſitiones alie affirmatiue alie negatiue: alie vniuerſales alie particulares:alie inde finite: due ſunt ex his: que qualitatē differūtali tres que quantitate differunt. Et ſunt que qualitatedifferunt: affirmatiua ⁊ negatiua: ad quantitatem q̄vero differunt: ſunt vniuerſales: particulares: indefinite: in affirmatiuis enim ⁊ negatiuis quale quid ſitaut non ſit oſtenditur. In vniuerſali particulari indefinita de omnium vel nullorum vel nō nullorū quantitate monſtratur. Ex his ergo quinqꝫ differentijs. ideſt vniuerſali particulari indefinita: affirmatiua: negatiua: ſex coniunctiones fiunt: ita vt tribus que adquantitatem dicuntur: due que ad qualitatem dicuntur aptentur: ⁊ ſit vniuerſalis affirmatiua: ⁊ vniuerſalis negatiua: vt omnis homo iuſtus eſt: nullus homo animal eſt: ⁊ particularis affirmatiua: ⁊ particularis negatiua: quidam homo iuſtus eſt: quidam homo iuſtus non eſt: ⁊ indefinita affirmatiua: ⁊ negatiua: vt homo iuſtus eſt: homo iuſtus non eſt fiunt ergo duabus que ſunt ad qualitatem: tribus que ſūt adquantitatem iunctis ſex coniunctiones. de quibus indefinitas affirmatiuas: ⁊ negatiuas ſeꝑaremus: ⁊ deſolis vniuerſalibus: ⁊ particularibus tractatus habeatur ſubſcribantur etiam earum participantiumque ad eundem ordinem vtroqꝫ termino participantdue vniuerſales propoſitiones: vna affirmatiua: ⁊ altera negatiua: ⁊ ſit affirmatiua vniuerſalis omnis homo iuſtus eſt: ⁊ contra ipſam vniuerſalis negatiuanullus homo iuſtus eſt. Item ſub his ponantur particularis affirmatio: ⁊ particularis negatio ita vt ſubvniuerſali affirmatiua ponatur particularis affirmatiua: ⁊ ſub vniuerſali negatiua ponatur particularisnegatiua: ⁊ ſit particularis affirmatiua quidā homoiuſtus ē: ⁊ cōtra ipſam ꝑticularis negatiua ꝗdā homo iuſtus non ē: ꝙ monſtrat ſubiecta deſcriptio.

nullꝰ hō iu. eoīs hō in. ecōtrarie8ſubꝯͣrie adā h. in. fi ēad. hō. iu. ē¶ In ſuperiori igitur deſcriptiōe vniuerſalis affirmatiua ⁊ vniuerſalis negatiua cōtrarie ſunt. ſubcōtrarievero particularis affirmatiua ⁊ particularis negatiua. ſubalterne v̓o dicūtur vl̓is affirmatiua ⁊ ꝑticularis affirmatiua: ⁊ iteꝝ vl̓is negatiua: ⁊ particularisnegatiua contraiacētes ſunt angulares. id eſt vniuerſalis affirmatiua ⁊ particularis negatiua. ⁊ iteꝝ vl̓isnegatiua ⁊ particularis affirmatiua: vt ſunt oīs hōiuſtus eſt. Quidam homo iuſtus non eſt. Nullus hōiuſtus eſt. Quidaꝫ homo iuſtus ē. ⁊ ſunt que hoc mōdiffiniri poſſūt. Cōtrarie ſunt que vniuerſaliter eidēidē hec affirmat hec negat. ſubcōtrarie ſunt que ꝑticulariter eidē idē h̓ affirmat: h̓ negat ſubalterne ſūtque eidē idem aFirmant: vel negant hec ꝑticulariterilla vl̓r: cōtraiacentes ſunt quando eidem candem rēhec affirmat hec negat: vel hec negat. hec affirmat illa generaliter: illa ꝑticulariter ⁊ vocant̉ contrarie qꝛqd̓ affirmatio vl̓r ponit. negatio vniuerſaliter tollit.Subalterne v̓o: qm̄ qd̓ illa vl̓r ponit ⁊ hec ꝑticulariter ponit ſub contrarie vero dicte ſunt: vel ꝙ naturaliter ſubipſis contrarijs poſite ſunt: vt deſcriptio docet: vel a contrarijs diuerſe ſunt: ⁊ ipſis ꝯtrarijs quodāmodo cōtrarie. Nā cōtrarie vt vtreqꝫ ſil̓ ſint fierinō pōt: vt vtreqꝫ oīno non ſint fieri poteſt. cōtrariāvim obtinebūt ſubcontrarie. Naꝫ vt vtreqꝫ oīno nōſint fieri non poteſt. vt vtreqꝫ ſil̓ ſint fieri pōt. Qd̓ inſequentibus melius explicabit̉ cōtraiacētes nō dn̄r.m̄ vniuerſalis affirmatio vel negatio ꝑticularem affirmationē vel negationem angulariter reſpiciunt.Cū autem ſingule propoſitiones habeant duas diffe Sxrētias: vnā ad qualitatem: alterā ad quātitatē: vt q̄vniuerſalis affirmatiua eſt habeat differentiam adquātitatē qꝛ vniuerſalis eſt ⁊ aliā ad qualitatē ꝙ affirmatiua eſt. Eodē mō cetere ꝓpoſitiōes. habeāt binas differētias vnā ẜm qualitatē: alteraꝫ ẜm quātitatē. Subalterne que ſūt: vna tātū differētia diſtāt qͣꝫtitatis: ꝙ hec ꝑticularis: illa vl̓is eſt. Nam qualitatisdifferentiam nullam retinet. vtreqꝫ enim affirmatiue ſunt. ille v̓o alie .i. cōtrarie ⁊ ſubcontrarie ad qualitatem: ꝙ illa affirmatiua: illa negatiua eſt. nā ad qͣꝫ titatē nihil differunt. vtreqꝫ .n. contrarie vniuerſales.vtreqꝫ ſubcontrarie particulares ſunt. ille autem quecōtraiacentes dicuntur. vtriſqꝫ differētijs differunt.Nā ⁊ illa vniuerſalis affirmatio ē hec ꝑticularis negatio: ⁊ illa vl̓is negatio ē hec ꝑticularis affirmatio.nunc quoniam que ẜm qualitatem: vel ẜm quantitatem: vel qūo dictū ē differūt eaꝝ ꝓprietates: q̄ ẜꝫveꝝ falſumqꝫ ſunt explicemꝰ. igit̉ eaꝝ q̄ ſubalterneſunt: ſi fuerit vera affirmatio vl̓is vera erit particularis affirmatio. Si enim omnis homo iuſtus ē: ueraē v̓a erit: ⁊ q̄ dicit aliꝗs hō iuſtus eſt. Nam ſi omnishomo iuſtus eſt: ⁊ quidā. Et eodem modo negatiue