Primus

¶E iuſdeꝫ Boetij de ſillogiſmo categorico liber primꝰUlta greci veteres poſteris ſuis inconſultiſſiSCmis reliquere tractatibꝰin quibuſdam priuſqͣꝫ adCoyres denſa caligantes obſcuritate venirent: quaſiquadam intelligentie luISctatione preludunt. hincper introductionem ē faF 8cilior diſcibiliorqꝫ doctriM MLxpone Idm tu̓a vocantna: hinc per ea que illi.Tſnos predicta vel predicēda poſſumus dicere: ad intelligentiaꝫ promptior viamunitur. hanc igitur prouidentiam nō exoſus ſtatuiego quoqꝫ in res obſcuriſſimas aliquem quodāmodopontem ponere mediocriter quidqꝫ delibans: ita vtſi quid breuius dictum ſit: id nos dilatatione ad intelligentiam porrigimus. ſi quid ſuo more ariſtoteles nominum verborumqꝫ mutatione turbauit: nos intelligentie ſeruientes ad conſuetum vocabulum reducamus: ſiquid vero vt ad doctos ſcribens ſumma tantūtangens deſignatione monſtrauit nos id introductionis modo aliqua in eas res tractatione diſpoſita perquiramus. ſed ſi qui ad hoc opus legendum acceſſeritab his petitum ſit: ne in his que nunqͣꝫ attigerint: ſtatim audeant iudicare: neue ſi quid in puerilibus diſciplinis: acceperint: id ſacroſanctuꝫ iudicent̉. quādoquideꝫ res teneris auribus accommodatas ſepe philoſophie ſenior tractatus eliminat. ſi quid vero ī hisnon videbitur ne ſtatim obſtrepant: ſed ratione conſulta quid ipſi opinentur: quidue nos ponimus: veriore mentis acumine ⁊ ſubtiliore pertractata ratione diiudicent. Et hi quidem ſi nos (vt arbitror) nonſufficimus: eos commentarios de quibus hec protulimus: deguſtent blando fortaſſe ſapore ſubtilitatis eliciti: quamuis infreni ⁊ indomiti certatores ſint: veterum virorum inexpugnabilibus auctoritatibus acꝗeſcent: ſi quiſ vero grece orationis expers eſt in his: vl̓ſi qua horum ſunt ſimilia: deſuadebit? Itaqꝫ hec huius prohemij lex erit: vt forum noſtrum nemo non intellecturus: ⁊ ob hoc culpaturus inſpiciat. ſed ne prohemij tempus nihil afferentibus teratur: inchoandūnobis eſt illo prius depulſo periculo: ne a quoqꝫ ſtiloculpetur oratio. Non enim eloquentie compoſitionesſed planiciem conſectamur. Quod ſi hoc efficimus q̄libet incompoſite loquentes intentio quoqꝫ noſtra nobis perfecta eſt. Sed quoniam ſyllogiſmorum primaeſt propoſitio: de propoſitionibus hoc libello tractatꝰhabebitur. Et quoniam propoſitionis partes ſunt nomen ⁊ verbū: ꝑs autē ab eo cuius pars ē pͥor eſt: denoīe ⁊ verbo: que prima ſunt: diſputatio prima ponatur. ¶ Nomen eſt vox deſignatiua ad placitum ſinetempore cuius nulla pars extra deſignatiua eſt: voxautem dictum eſt quia vox nominum genus eſt. Oīsautem diffinitio a genere trahitur: vt ſi diffinias hominem: animal dicis. ideſt genus. Poſt vero rationale ideſt differentiaꝫ. deſignatiua vero eſt dicta: quiaſunt voces quedam: que nihil ſignificant vt ſunt ſyllabe. Nomen vero deſignat id cuius nomen eſt. Ad placitum vero quiaᶠ nullum nomen aliquid per ſe ſignificat: ſed ad ponentis placitum. Illud enim vnaqueqꝫres dicitur: quod ei placuit: qui primus nomen illud

impreſſit. Sunt enim voces naturaliter ſignificantesvt canum latratus iras canum ſignificat. ſed nō ſuntnomina: quia noͣn ſunt ad placitum ſignificantes: ſednatura. ſine tempore vero: quod verba quidem voceſſunt ⁊ deſignatiue ⁊ ſecundum placitum: ſed diſtantquod nomina quidem ſine tempore ſunt: verba cumtempore. Cuius vero nulla pars extra deſignatiua eſtquod oratio ⁊ ipſa vox eſt: ⁊ deſignatiua: ⁊ ſecundumplacitum: ⁊ aliquotiens ſine tempore eſt: ſed oratiōispartes ſignificant: nominis vero partes nihil ſignificant. In ciceronis enim nomine nulla extra pars deſignatiua eſt: neqꝫ ci neqꝫ ce neqꝫ rō. Neqꝫ ſi ex duobꝰintegris nomina ſint. Quod enim in vno conſignificat: id extra non ſignificat. In nomine eniꝫ magiſtermagis ⁊ ter conſignificāt: quia eſt magiſter. ſublatuꝫter ⁊ magis non erit alicuius ſignificatio: niſi tibi hocalij nomen dare placuerit. Omnia enim nomina nonnaturaliter ſunt. ſed ad placitum ponuntur. Sed dehoc in commentario libri. πέρίερμηνξιασ Ariſtotelis dictum eſt: ⁊ maior eius rei tractatus eſt: quaꝫ vtnunc queat expediri. Reuertamur igitur ad nomen.ſed quoniam ſunt quedam voces: que ⁊ deſignatiueſunt: ⁊ ẜm placitum ⁊ ſine tempore: quaruꝫ dubia ſitnatura. id eſt non homo: hoc enim ſignificat equidemquiddam ⁊ ſecundum placitum: appoſitum eſt enimſed dubium eſt: cui ſubdi poſſit: nomini enim non poteſt. Omne enim nomen ſignificat aliquid definitumNon homo autem quod definituꝫ eſt perimit. oratiovero dici non poteſt. Omnis eniꝫ oratio ex nominibꝰ⁊ verbis conſtat. Non homo auteꝫ neqꝫ ex nominibꝰconſtat neqꝫ ex verbis. ſod multo magis eſſe non poteſt verbum. Omne enim verbum cum tempore eſt.non homo ſine tempore eſt. quid ſit ergo ita vidēdūeſt. Et quoniam non homo vox ſignificat equidemquiddam: quid autem ſignificet in homine ipſo noncontinetur. Poteſt enim non homo ⁊ equus eſſe ⁊ la V¬­ ha¬ypis. ⁊ domus: ⁊ quicquid homo non fuerit: quoniam 7¬­ nea que ſignificare poteſt infinita ſunt: infinitum nomen vocatur Et quoniam ſunt quedam voces ⁊ deſignatiue ⁊ ad placitum ⁊ definite ⁊ quarum partes exctra nihil ſignificant: vt ſunt caſus nominum vt ciceronis vel cicerone. ⁊c. hec nomina non erunt. COmneenim nomen iunctum cum eſt verbo aut verum autfalſum demonſtrat. vt ſi dicas dieſ eſt: hoc v̓o aut verū aut falſum eſt. ſi vero caſus iūgas neqꝫ verū neqꝫfalſum efficis. Si enim dicas diei eſt nihil quid ſitaut non ſit demonſtraſti. Itaqꝫ nihil ex hoc neqꝫ verum neqꝫ falſum efficies. Et merito dictum videtur.Quod enim primo vocabulum nomina rebus imponentes dixerint. id ſolum nomen vocabitur merito.Qui enim primus circo circum nomen impoſuit ita 5 74dixiſſe videtur. dicatur hoc circus. Atqꝫ ideo primus 77772hic caſus nominatiuus vocatur: quod nomen ſit.Alijs vero nominibus non nominis ceteros caſus appellauere. Ergo a capite reuoluendum eſt vocem dictam quod vox nominum genus ſit deſignatiuam vero: vt ab his vocibus ſeꝑaretur: que nihil ſignificantAd placitum vero: vt ab his ſeꝑaretur: que naturaliter ſignificant: vt ſunt pecudum. Cuius vero nullapars extra ſignificat: vt diuideretur: ab oratione: cuius partes nomina ſunt ⁊ verba: que ſignificanti ſinetempore vero dictum eſt ad diuiſionē verbi: quod cūtēpore eſt. Finitaꝫ vero vt ab infinitis ſeꝑaret̉. Rectāvero. vt a caſibus deſtīgueret̉. Et in verbo eadē fereoīa conueniunt. Eſt eniꝫ verbuꝫ vox ſignificatiua ad