In tōpica cicero. commentarioꝝ liber. iti.

ad diffinitionē: ꝗbꝰ res tota cōiungitur: ⁊ hec vocat̉ꝑ enumerationē partiū diffinitio. At ſi quis ita diffiniat: vt nō ī diffinitione ponat mēbra: ſꝫ ſpecies: a diuiſiōe ſpecierū diffinitio nūcupat̉: velut ſi ꝗs hoc mopronūciet. Animal eſt ſubſtātia: que vel ſenſu tantuꝫvel ſenſu ⁊ ratione nitat̉. hec igitur quattuor a ſe diſferre manifeſtū eſt. In ea nāqꝫ diffinitiōe que ꝑ ſubſtātiales ꝑtes efficit̉: ſingule ꝑtes maiores eē vident̉⁊ ſubſtātialiter vniuerſaliores ab ea re: quā diffiniunt: vt aīal maius ab hoīe: mortale etiaꝫ atqꝫ rationale. Singula hominis tranſgrediunt̉ naturaꝫ: q̄ invnū cōuenientia: eidē quo ſingillatiꝫ maiora ſūt: coequātur. Accidētia v̓o q̄ in diffinitione ponunt̉: omnino a ſubſtātie ratione diſiūcta ſūt. In ea quoqꝫ diffinitione q̄ exꝑtiū enumeratione ꝑficit̉ talia ſūt queenumerant̉: vt ſingula totius diffiniti nomē caperenō poſſint. atqꝫ idcirco eodē minora ſūt: vt fūdamēta non poſſūt domus vocabulo nūcupari: ⁊ fūdamēta domo minora ſūt: itēqꝫ cetere ꝑtes. At v̓o ī ea diffinitiōe q̄ ꝑ diuiſionē ſit: ſingule ꝗdē ꝑtes tota ea reque diffinitur: minores ſunt: totum tamen diffiniterei nomen excipiunt: vt rationale nomen capit animalis: eodem modo irrationale. Quibus ita diſcretis quotienſcumqꝫ ab ea diffinitione que per ſubſtātiales partes efficitur: vel ab ea que per accidentiuꝫenumerationē colligitur: argamētatio ſit a diffinitione ideſt a toto tractū dicitur argumētū. Quotiēs v̓oab ea: que vel per membrorum enumerationem: velꝑ ſpecierum diuiſionem perficitur argumentatio fiab enumeratiōe partiū argumētū ductū eſſe perhibetur. Sed. M. T. quia iam partitionem diffinitōisīgreſſus ē: etiā hāc īterpoſuit: que nō ad diffinitōnisſed ad locum enumerationis partium pertinebat. huius vero rei argumentum eſt: quia cum poſt de eiſdēlocis latius tractās de enumeratiōe partiū loqueret̉nullā aliam enumerationē partiū poſuit: niſi eā quānūc diffinitionis ſpeciē dixit: nec tamē ē arbitrāduꝫ:oēm partitionē diffinitionis locū poſſe obtinere: vt ſiꝗs ſic dicat fundamēta: pariętes ⁊ tectū domus ē: idnon ē neceſſe. Poteſt namqꝫ eſſe porticꝰ publicis. vſibus deſtinata: pōt itē aliud quodlibet: vt theatrum:qd̓ ꝓpter āpliores ſonitus exhibendos tegi ſolet. Sꝫid nūc ītelligere nos oportet: poſſe ꝑ partitionē aliꝗd ſepe diffiniri: cū partiū illa collectio vnā rē tātuꝫpoſſit efficere: vt ſi nihil eſſet aliud quod fūdamēta:parietes: atqꝫ tectum poſſet habere: niſi domus iurediffinitio facta eſſe videretur: domum eſſe quā fundamenta parietes tectumqꝫ perficerent.¶ Sunt etiam alia genera diffinitionuꝫ. ſed ad huius libri inſtitutum illa nihil pertinent. Tantumeſt dicendum. qui ſit diffinitionis modus.¶ Hūc locū victorinꝰ vniꝰ voluminis ſerie aggreſſusexponere: ⁊ oēs diffinitionū differētias enumerare:multas īterſerit: q̄ diffinitiōes eē pene ab oībus reclamētur. Inter diffinitiōes enī ponit ⁊ noīa: quodſpāliter Ariſtoteli ī omni doctrinaꝝ genere peritiſſimo nō videt̉: ꝑnegatqꝫ id ī topicis noīe fieri diffinitionē: veluti ſi ꝗs dicat: ꝗd ē cōticeſcere: ⁊ reſpōdeat̉tacere: he nullo mō diffinitōes habēde ſūt. qd̓ etiaꝫex ipſius. M. T. diffinitiōe approbari poteſt: ꝑ quaꝫdiffinitio ꝗd eēt oſtendit: dixit eē enī diffinitionē orationē: que id quod diffinit̉ explicat ꝗd ſit: ſed cū nomē nō ſit or̄o: manifeſtū ē noīe diffinitionē nō poſſecōſtitui: cū preſertim ne oīa ꝗdē: que or̄one promuntur: atqꝫ aliud oſtendunt: proprio diffinitionis nomi

ne ſignētur: veluti deſcriptiōes: oīſqꝫ alia que nō exſubſtātialibꝰ partibus: ſed ex quolibet alio mō cōiunctis efficitur. quod ne ipſe ꝗdē victorinus ignorat ſedvidetur id diffinitionis loco ipſe ſibi Uictorinus addiſſerendi ſumpſiſſe propoſitū: ꝙ quoquo mō rē ſubiectā poſſit oſtēdere. Idcirco .n. nomē quoqꝫ ī diffinitionū numerū recepit: qm̄ ſepe notiore vocabulo ſitclarius: quod ignoratiōe anteā prolatū latebat. Idcirco etiā nos ſuperiꝰ diximꝰ explicationē fieri duobmodis. Uno ꝗdē: cū pro re minime cognita planiusaliquid afferatur. Alio ꝟo cū ſit ꝑ quādā partiū enumerationē: vt ea ꝗdē explicatio ī qͣ notius aliꝗd affertur nominis ſit: ea vero q̄ ſit ꝑ partiū enumeratiōeꝫorationis: quāqͣꝫ etiā ī ipſis orationibus ſemper planius aliquid afferat̉: quo notius fiat illud: de quo diſſeritur. Ut igitur nihil expoſitio p̄termittat: ⁊ diffinitionis ꝓprietas appareat. Itaqꝫ oīa ī notitiā deducantur: vt nec vera diffinitio neſciatur: ⁊ que non ſitꝓpe vereqꝫ diffinitio ſub ſcīam cadat. Talis diffinitionū differētia faciēda ē. Diffinitionū enī alie ꝓpediffinitiones ſūt: alie abuſiuo nūcupātur mō ac ꝓpeꝗdē diffinitiones ſūt: que ex genere differētijſqꝫ conſiſtūt: velut hic. Hō ē aīal rōnale mortale. Hic enimaīal genus ē: rōnale vero ⁊ mortale differētie. Earijꝟo diffinitionū que nō ꝓpe: ſed abutēdo diffinitōesvocātur: alie ſunt: que ſingulis noībꝰ denotātur: alieꝟo qͣs explicat: ac depromit or̄o. Atqꝫ illaꝝ ꝗdē diffinitionū q̄ tātū noīe ſignāt̉: alie ſunt q̄ κατααρτιλεξίρ ideſt ad verbū fiūt cū pro noīe reddit̉ nomen:velut ſi dicat aliꝗs. Quid ē cōticeſce̓: ⁊ rn̄deat̉ tace̓:ꝗd ē haurit: ꝑcutit: alie v̓o q̄ exēpli gr̄a ponūt̉: vt cūvolumꝰ deſignare: ꝗd ē ſubſtātia: exēpli gratia dicimus: vt hō. Hec vocatur grece typos: q̄ idcirco vt dictum ē: īter diffinitiones ponitur: qm̄ id qd̓ quolibetmō aliꝗd deſignat: eiꝰ qd̓ deſignatur: ⁊ ſi nō ꝓpe: tamē aliquo mō videt̉ eē diffinitio. Eaꝝ ꝟo diffinitionū que ī oratione conſiſtunt: neqꝫ tamē ſūt ꝓpe multe ſūt diuerſitates: quarū ē oīum nomē cōmune deſcriptio. Harū alie fiūt partitione: alie diuiſione: deꝗbꝰ ſuꝑiꝰ dictū ē: alie vero ſubſtātiales ꝗdē differentias ſumūt: ſꝫ genus nō adijciūt: atqꝫ hec ꝗdē a Uictorino. ἕρροῖωματίκή dr̄: qͣſi quādā cōem cōtinēsnotionē velut ſi ꝗs dicat: hō ē: qd̓ rōnali cōceptioneviget: mortalitatiqꝫ ſubiectū ē: hic igit̉ genꝰ poſitumnō ē: ſed differētie ſubſtātiales: alie vero ſūt: q̄ pluribꝰ ꝗdē qualitatibus deſignāt: accidētibꝰ tamen: itavt ſingule qͣlitates ēt ſi nō cōiūgantur: poſſint tn̄: qd̓mōſtrat̉ efficere: vt hō ē: vbi pietas: vbi eꝗtas: ⁊ rurſus vbi malicia verſutiaue eē pn̄t: nā ⁊ ſi cetera nullus adiūgat: ſufficit ad oſtēdēdū hoīeꝫ dice̓: vbi pietas īeſſe poſſit: vel vbi iuſtitia vel cetera: hec vocat̉ποlοτη alie ꝟo ſūt: q̄ pluribꝰ ī vnū accn̄tibꝰ cōiunctis efficiūtur: vt ſi ꝗs luxurioſū diffinire velit dicēs.Luxorioſus ē: ꝗ pluribꝰ ⁊ nō neceſſarijs ſūptibꝰ ī delicias affluit: ⁊ ī libidinē fert̉ effuſior: oīa enī cōiūctaluxurioſū vidētur effice̓: ſingula ꝟo minime: hec vocatur hypografice: alie quoqꝫ fiūt eo mō: vt ad ſignādā differētiā ꝓponāt̉ ī is rebꝰ: q̄ diſcreto fine ꝯiucteſunt vt ſi dubitet ꝗs. Nero īꝑator ne an tyrānꝰ fueritDicit eū tyrānū fuiſſe: qm̄ crudelis fuerit atqꝫ ītēperās. Hec .n. adiūcta differētia ita tyrānū ab īꝑatoreſeiūgit: aut ēt ſi d̓ eodē tyrāno: atqꝫ rege dubitet̉: ꝗdvterqꝫ ſit: iūcta dr̄ia vtroſqꝫ d̓ſignat: vt ſi tēꝑātia ꝙdē regi: vl̓ pietas: tyrāno v̓o ⁊ ītēꝑātia ⁊ crudelitasconuenire dicat̉ hec vocat̉. κατάδῖαφοραρ alia queper tranſlationē