De interpretatione ſecūde editiōis liber. v. 2

minem mortuū: quem coniūcte vere dicere poſſis: eūdē hominē ſolum non vere predicabis. Quando eniꝫhec oppoſitio in his que predicantur non eſt: verumeſt quod cōiuncte predicaueris: ⁊ ſimpliciter predicare. Adiectum eſt autem ī quo venit aliquotiens oppoſitio huiuſmodi: vt in eo ꝙ eſt homo mortuꝰ: mortuus adicitur homini. Aliter enim vere homo de cadauere non poteſt predicari.Uel etiam quando ineſt: ſemper non verum eſt:quando vero non ineſt. non ſemper verum eſt: vthomerus eſt aliquid. vt poeta. ergo etiaꝫ eſt. an nōSecundū accidēs enim predicatur eſſe de homero. quoniam enim poeta. ſed non ſecundum ſe prodicatur de homero. quoniam eſt.¶ Quoniam ſupra dixerat quando eſſet in adiecto contradictio nō eē veꝝ ſimpliciter predicare. quando v̓onon eſſet verum eſſet quod coniūcte diceret̉ ſimpliciter dicere. hoc ipſuꝫ quoniā videbat̉ in aliquibus nōeſſe verum conſequenter emendat. Ait enim verumeſſe illud quod ſupra dictum eſt: quandocūqꝫ in adiecto eſſet aliqua contradictio non eſſe verū ſimpliciterpredicare quod coniūcte diceretur. Quando autē nōineſt contradictio non ſemper verū eſt predicare ſimpliciter quod cōiuncte vere diceretur. Sed aliquotiēſquidem verum: aliquotiens autem falſum. huius reitale exemplum eſt. Cum dico homerus poeta eſt: eſt⁊ poeta coniuncte de homero vere predicaui. Sinvero dixero homerus eſt falſum eſt: quāqͣꝫ nō ſit aliqua contradictio inter eſt ⁊ poetam: neqꝫ in adiectoeſt vlla oppoſitio talis. quam conſequatur contradictio. cur autē hoc euenit talis ratio eſt. De Homeroenim poetam quidem principaliter predicamus: cuꝫdicimus Homerus poeta eſt. eſt autem verbum depoeta quidem predicamus principaliter: de homeroautem ſecundo loco. non enim iccirco predicamus eēquia Homerus eſt: ſed quia poeta eſt. Sublato igit̉eo quod principaliter predicatur ideſt poeta licet nullam contradictionē habeat eſt quod adiacet poete: cōtra poetam: non ſit vera predicatio dicendo homerꝰeſt: Scd̓m accn̄s .n. ē p̄dicat̉ non principaliter ſublata autem principali predicatione quod ſecundū accn̄sp̄dicabat̉: continuo falſum reꝑit̉. qd̓ aūt addidit.¶ Quare in quantiſcumqꝫ predicamentis neqꝫ cōtrarietas ineſt. ſi diffinitiones pro nominibus dicantur ⁊ ſecundum ſe predicantur. ⁊ non ſecundūaccidens. in his aliquid ⁊ ſimpliciter verū erit dicere. Quod autem non eſt. quoniam opinabile eſtnon eſt verum dicere eſſe aliquid. opinatio enī eiꝰeſt. non quoniam eſt. ſed quoniam non eſt.Ea que ſupra dixit vna narratione colligit dice̓ſ. quecunqꝫ eo modo predicantur: vt neqꝫ ī nominibus: neqꝫ in diffinitionibus proprijs aliquam teneāt cōtrarietateꝫ: hec ⁊ extra ſimpliciterqꝫ predicata vera ſūtvt in eo quod eſt mortuus atqꝫ homo. hec quidem nominibus nullius contrarietatis contradictioniſue ſūtSed ſi horum pro nominibus diffinitiones reddant̉mox cōtrarietas oppoſitionis agnoſcitur. Si quis .n.hominis diffinitionem dederit dicet eſſe animal rationale. Si quis mortui dicet eſſe corpus vita priuatum atqꝫ inanimatum: ⁊ ex hoc tota vis contradictionis apparet. Quocirca ſi ſumantur diffinitiones pronominibus: ⁊ in his aliqua contrarietas ineſſe videbitur. vel ſi ſecundum accidens aliquid predicetur. vt

eſt de homero: cum de eo poeta principaliter predicetur: non predicabuntur ſimpliciter vere: quecunqꝫcompoſita predicabuntur ꝙ ſi neqꝫ vlla contrarietasſit: ⁊ per ſe predicentur ⁊ non per accidens: quicquidcōpoſite vere dicitur: hoc ⁊ ſimpliciter vere predicat̉Quoniam autem fuerunt quidam qui hoc ipſum qd̓non eſt eē dicerent totū ſyllogiſmū his propoſitionibus coniungeres. Quod non eſt opinabile eſt. qd̓ aūtopinabile eſt ē. ergo qd̓ non eſt ē. hoc ergo dicit ſi verum eſt predicare inquit de eo quod non eſt quoniamopinabile eſt: eſt quidem verbum de opinabili predicamus: de eo autem quod non eſt ſecūdū accn̄s predicatur eſt. qm̄ enim qd̓ nō ē opinabile ē: iccirco ſcd̓oloco de eo quod nō ē verbū ē p̄dicamus. Quare nonpoſſumꝰ ſimpliciter dicere eſſe quod non eſt. Iccirco.n. opinabile ē qꝛ nō ē. Scibile .n. eēt ſi per ſe eſſet nōopinabile: ſicut homerus iccirco eē dicit̉. qꝛ poeta eſtnō qꝛ per ſe eſt. Uel certe iccirco dicit̉ homerus eſſepoeta qꝛ poeſis ipſius extat ac ꝑmanet: ſicut aliquosī filijs ſepe viuere dicimus. Quocirca id qd̓ nō eſt iccirco eſſe dicit̉ opinabile: quoniam ipſius ē opinatio.Nō aūt quoniam id quod non eſt per ſe aliꝗd eſſe poteſt. his ergo ante perſtrictis atqꝫ ordine terminatisad propoſitionum modo rem in dyalectica vtiliſſimāde propoſitionibus tractatum diſputationemqꝫ conuertit. Reſtat nūc de propoſitionū modis oppoſitionūqꝫ diſſerere. Multis enim dubitatum eſt rationibꝰ: an idem modus eſſet ꝓpoſitionū ſine mō ꝓpoſitarum qui illaꝝ quoqꝫ que ꝓprijs modis ⁊ qualitatibꝰterminant̉. inchoat aūt de his rebus dubitationē ſic¶ His vero determinatis perſpiciendū eſt quemadmodum ſeſe habent affirmationes ⁊ negationes ad ſe inuicem. he ſcilicet que ſunt de poſſibilieſſe ⁊ non poſſibili. ⁊ de contingenti ⁊ non contingenti. ⁊ de impoſſibili. ⁊ neceſſario. habent enimaliquas dubitationes.¶ Omnis propoſitio aut ſine vllo modo ſimpliciter pronunciatur: vt ſocrates ambulat: vt dies eſt. vel quicquid ſimpliciter ⁊ ſine vlla qualitate predicatur. Sūtautem alie que cum proprijs dicuntur modis: vt eſtSocrates velociter ambulat. Ambulationi enim ſocratis modus eſt additus cum dicimus euꝫ velociterambulare. quomodo eniꝫ ambulat ſignificat id quodde ambulatione eius velociter predicamꝰ. Similiterautem ſi quis dicat: ſocrates bene doctus ē: quemadmodum ſit doctus oſtendit: nec ſolum doctus dixit: ſꝫmodū quoqꝫ doctrine ſocratis adiūxit. Sed quoniaꝫſunt modi alij: per quos aliquid poſſe fieri dicimꝰ aliquid ineſſe: aliquid neceſſe eſſe: aliquid cōtingere: queritur in his quoqꝫ quēadmodum fieri contradictiōisdebeat oppoſitio. in his enim propoſitiōibus que ſimpliciter ⁊ ſine vllo modo predicantur: facile locus cōtradictiōis agnoſcit̉. Huiª .n. affirmatiōis que eſt ſocrates ambulat: negatio ſi ad verbum ponatur: vt ēſocrates nō ābulat: rectiſſime oppoſitione facta ābulare a ſocrate diſiunxit. Rurſus huius propoſitionisq̄ ē ſocrates philoſophus eſt: ſi quis ad eſt verbum negationē ponat: ītegrā faciet negationem dicēs. Socrates philoſophus nō ē. neqꝫ .n. fieri pōt: vt ad aliudin ſimplicibus affirmationibus negatio ponat̉ niſi adid verbū qd̓ totiꝰ viꝫ cōtinet ꝓpoſitiōis. Si quis enīī hac ꝓpoſitione que ē hō albus ē: non dicat fieri negationem eam que eſt homo albus non eſt. Sꝫ potiˢhomo non albus eſt: hoc modo falſum oſtenditur ꝓ