De interpretatione ſecunde editiōis liber. v.

poſitum per lapidem: Interrogetur enim de eo an lapis ille homo albus ſit: vt ſi ille negauerit ponens negationem eius que eſt homo albus eſt eam que dicithomo non albus eſt. dicatur ei ſi non eſt de hoc lapide vera affirmatio: que dicit homo albꝰ eſt vera eritde eo negatio ſcilicet ea que dicit homo non albus eſtſed hec quoqꝫ falſa eſt. Omnino enim lapis homo nōeſt. atqꝫ ideo de eo non poterit predicari. quoniā hōnon albꝰ ē. Qd̓ ſi neqꝫ affirmatio neqꝫ negatio de eovera eſt: hoc autem impoſſibile eſt vt contradic̄torieaffirmationes ⁊ negationes de eodem predicate vtreqꝫ falſe ſint. Conſtat eius affirmationis que dicit homo albus eſt non eſſe illam negationem que dicit homo non albus eſt. Sed potius eam per quam proponitur quoniam homo albus non eſt. Nuſqͣꝫ igitur alibi ponenda eſt negatio in his qͣ ſimpliciter ⁊ ſine modo aliquo ponuntur niſi ad verbum quod totam continet propoſitionem. de his autem ſufficienter ſupraiam diximus. In his autem in quibus modus aliquiſapponitur: dubitatio eſt: an ad modum illum ponat̉negatiua particula: an locum ſuum ſeruet ad uerbuꝫſicut in his quoqꝫ propoſitionibus fiebat: que ſimplices ⁊ ſine vllo modo proponuntur. Nam ſi ſeruet locum ſuum negatiua particula. vt ponatur ad verbuꝫproprietas contradictionis excidit: ⁊ verum inter ſefalſumqꝫ non diuidit. Modus enim quidam eſt faciēdi aliquid: quotiēs dicimus aliquid poſſibile eſſe velneceſſe eſſe: vel quicquid huiuſmodi eſt. Ergo ſiquisdicat me nūc poſſe ambulare: idemqꝫ neget negationem ponens ad verbum quod eſt ambulare: dicatqꝫme poſſe non ambulare: affirmatio ⁊ negatio cōtradictorie de eodem dicte vere ſimul inuenientur. Menamqꝫ ⁊ ambulare poſſe ⁊ non ambulare manifeſtūeſt. Quod ſi in hoc modo poſſibilitatis non recte verbo particula negatiua coniungitur: etiam in his quoqꝫ que nullam habent differentiam: an ad modū anad verbum eſt ponatur negatio: cuſtodienda eſt talisoppoſitio: que huic ſpeciei propoſitionū cōuēiat quecum modo proferūtur: vt in hac propoſitione que dicit. ſocrates velociter ambulat. ſiue quis ita neget: ſocrates velociter nō ābulat: ad verbū ponens negationem: ſiue ſic. ſocrates non velociter ambulat. modo negatiuam particulam iungens: prope ſimile eſſevidebitur. diuidit enim cum affirmatione veritateꝫfalſitatemqꝫ vtroqꝫ modo aptata negatio. Sed quoniam ſunt plures modi: in quibus ſi ad verbum iungat̉ particula negatiua: non eſt negatio ſuperius enūciate affirmationis: iccirco ſeruanda eſt in omnibusẜm modum propoſitionibus iſta proportio: vt vno eodemqꝫ modo cunctarum fieri oppoſitiones dicanturvt in illis quidem negatio que ſimplices ſunt rem neget. In his autē que cum modo ſunt modū neget: vtin eo quod eſt. Socrates ambulat: rem ipſam .i. ambulat neget: adimatqꝫ propoſitio dicēs. Socrates nōambulat. In his autem que cum modo ſunt: rem quidem eſſe conſentiat: modum neget: vt in ea propoſitione que dicit. Socrates velociter ambulat: negatiodicat. Socrates non velociter ambulat: vt ſiue ambulet: ſiue non ambulet: nulla ſit differentia. Moduꝫ autem ideſt velociter ambulandi perimat ex aduerſo cōſtituta negatio quamqͣꝫ hoc in quibuſdam non ſit: ſimul .n. cum modo ipſo ⁊ rem pcrimi neceſſe eſt: vt ineo quod eſt Socrates poteſt ambulare: ſocrates nonpoteſt ambularę. ⁊ modum ⁊ rem modo ipſi coniuncta particula negatiōis intercipit. ſed hoc in his fere

euenit in quibus non fieri quidem aliquid dicitur:actui ipſius non additur modus ſed potius faciondin futuro modus. vt ſi quis dicat Socratem ambulare poſſe: non ꝙ iam ambulet: ſed ꝙ eum ſit ambulare poſſibile. hic ſi poſſibili negatio coniungat̉ etiaꝫrem ipſam tuliſſe videbitur: de qua illa poſſibilitasdicabatur. ſi quis autem dicat quoniaꝫ Socrates vlociter ambulat: facere eum aliquid dicit: modūqꝫ illactui iungit: vt quemadmodum illud faciat: quod facere dicit quilibet agnoſcat. in his res quidem ꝑmanet: modus autem ſubruitur: vt ſupra dictum eſt. Arcerte illud magis verius eſt dicendum: quod ſempehuiuſmodi propoſitiones modum quidem auferuntrem vero de qua modus ille p̄dicat̉: nō perimant ⁊quibus ponitur res: vt in eo quod eſt ſocrates velocter ambulat: ⁊ in quibus predicatur actus ipſe ⁊ preſens: qꝛ fiat atqꝫ agatur: manifeſtū eſt modum quidēſubrui: rem vero que fieri dicitur permanere: vt cumdicimus ſocrates non velociter ambulat. Ambulareenim eum quidem non ſubtractū eſt: ſed tantuꝫ hecnegatio velocitatem ab ambulatione diſiūxit. In hiautem que poſſibilitatem aliquid in futuro faciendiper modum ponunt: nullus omnino actus ponitur: ſꝫtantū modus ad quem modū iuncta negatio modumquidem perimit. Sed res illa de qua modus predicabatur non permanet: iccirco quoniam nec tunc cuꝫ p̄dicabatur cum modo aliquid fieri agiue propoſitumeſt: vt ſi quis dicat ſocratem poſſibile eſſe ambulare.poſitus quidem modꝰ eſt: res vero actu cōſtituta nōeſt. Non enim dictum eſt quoniam ambulat: ſed qm̄eum poſſibile eſt ambulare. Hanc ergo poſſibilitateꝫtollit negatio in propoſitione que dicit Socratem nōpoſſibile eſt ambulare. Sed in eadem propoſitiōe resde qua dicebatur modus ille non permanet. hoc autēiccirco euenit quia nec in affirmatione quidem poſitaeſt res de qua predicatus eſt modus. atqꝫ ideo nonnegatione perempta eſt res quippe quā negatio poſtam non inuenit: ſed tantum modum: qui etiaꝫ ab aſfirmatione conſtitutus eſt. Magna autem diſtantiaeſt an ad moduꝫ negatio ponatur an ad verbum. naꝫſi ad verbum ponatur predicatum a ſubiecto diſiūgitur: vt eſt Socrates non ambulat. Nam ambulat. qd̓eſt predicatio a ſubiecto quod eſt Socrates diuiſumeſt. Sin vero ad modum ponatur nō predicatio a ſubiecto diuiditur. Sed a predicatiōe potiꝰ diſiungit̉ modus vt in eo quod eſt. Socrates non velociter ambulat: non ambulationem a ſocrate ꝓpoſitio iſta diſiungit: ſed velocitatem ab ambulatione ideſt modumpredicato. ⁊ hoc in his facilius euidentiuſqꝫ apparet:quecūqꝫ ita predicant̉: vt ⁊ fieri ⁊ non fieri poſſe dicātur. Oportet autem quid ſit poſſibile: quid neceſſariuꝫ quid ineſſe diffinire: eorumqꝫ ſignificationes on̄dere: quod ⁊ nobis ⁊ ad huius loci ſubtilitatem ꝓderit: quem tractamus: ⁊ ſuperiora quecunqꝫ de contingentibus dicta ſunt magis liquebunt: ⁊ analyticorummentem nobis apertiſſima luce vulgabit. Quattuormodi ſunt quos ariſtote. in hoc libro de interpretatione diſponit. Aut enim eſſe aliquid dicit̉: aut cōtingēeſſe: aut poſſibile eſſe: aut neceſſe eſſe. Quorum contīgens eſſe ⁊ poſſibile eſſe idem ſignificant. nec quicꝗddiſcrepat dicere cras poſſe eſſe circenſes. Et rurſus contingere cras eſſe. Circenſes: niſi hoc tantum:ꝙ poſſibile quidem poteſt priuatione ſubduci: contingens vero minime. Contra enim id quod dicitur poſſibile eſſe: ⁊ negatio poſſibilitatis infertur aliquotiēs