De interpretatio. editionis ſecūde lib. quartus.

hominem ambulare deſignat: ⁊ rem definitam atqꝫſubſtantiam: que vnam ſpeciem ambulabilem eſſe ꝓnunciat. Quod autem dico non homo ambulat: hominē quidem rem definitā tollo innumerabilia veroſignifico. quare illa quidē que dicit homo ambulatvidebitur ſecundum quantitatem potius diſcrepareab ea q̄ dicit. non homo ambulat. An certe illud magis eſt verius: vt ꝙ dico homo ambulat: homo ſimplex nomen quaſi affirmationi eſt proximum: ꝙ vero non homo ambulat: non homo infinitum nomennegationi videbitur eſſe conſimile. Sed affirmatio ⁊negatio ſecundum qualitatem differunt. hec autemaffirmationi ſunt negationiqꝫ conſimilia. Qualitateigitur potius qͣꝫ vlla diſcrepant quantitate. An magis illud eſt verius: ꝙ quemadmodum ſe hꝫ propoſitio que dicit ſocrates ambulat ad eam que dicit quidam homo ambulat. Ita ſeſe habet homo ambulatad eam que dicit non homo ambulat. Propoſitionamqꝫ que eſt quidam homo ambulat: ſi plures ambulant: neceſſe eſt vt vera ſit. Si autem plures ambulent: vt Socrates ambulet non eſt neceſſe. poſſuntenim plures ambulare: ⁊ ſocrates non ambulare.Sed cum plures ambulant: quidam homo ambulathoc autem ideo euenit. Quia ꝙ dicimus quidam homo ambulat particularitatem iungimus vniuerſalitati ideſt homini: ⁊ ſi qui ſub ipſa vniuerſalitate ſuntideſt ſub homine ambulantes ſunt: eam que dicit quidam homo ambulat veram eſſe neceſſe eſt. At verocum dicitur Socrates ambulat: quoniā ſocrates circa vnius cuiuſdaꝫ proprietatem eſt. Niſi ipſe ſocratesambulauerit: qͣꝫ qͣꝫ omnes homines ambulent: non ēverum dicere ſocrates ambulat. ſic ergo quidam homo ambulat: definite verum eſt: ſi plures ambulantNon autem ſocrates ambulat: qͣꝫuis plures ambulētniſi ipſe ſocrates ābulet. ſic ēt ī eo ꝙ ē hō ⁊ n̄ hō: quidicit hō ambulat: dicit qm̄ quoddā aīal ambulat: ⁊hoc nomīe ⁊ qͣlitate determinat dicens hō ambulat.Qui v̓o dicit non hō ambulat: nō quidē oīa ſubruit:ſed hominem tantum. Cetera vero animalia ambulabilia eſſe pronunciat. Ergo ſiue equus: ſiue bos: ſiue leo ambulat: verum eſt non homo ambulat: ſed n̄eſt verum homo ambulat: ſi non homo ipſe ambuletQuare quemadmodum ſe habet quidam homo ambulat ad ſocrates ambulat. Quod illic ſi plures homines ambularent. verum erat quidam homo ambulat. Non etiam ſocrates ambulat: niſi ipſe ſocrates ambularet. Ita quoqꝫ in eo ꝙ eſt homo ambulat⁊ non homo ambulat: dici pōt. Nā ſi plura q̄ ſunt n̄hoīes ambulent: veꝝ eſt dicere qm̄ non hō ambulatnon autem verum eſt dicere quoniā homo ambulatniſi ipſe hō ambulet. ⁊ ſcd̓m definitionē ergo potius⁊ ꝓprietatē vident̉ diſcrepare: quā ſcd̓m aliquā totāquantitatē vel partē quantitatis. vel rurſuꝫ ſcd̓m aliquā qualitatē. Nā ſicut poſterius demonſtrabit̉ ea q̄dicit non hō ambulat: affirmatio potius quam negatio eſt. atqꝫ hec hactenus predixiſſe ſufficiat.Uoniam autem eſt affirmatio de aliquoſignificans aliquid. hoc auteꝫ eſt vel nomen vel innominatuꝫ. vnuꝫ autē oportetA eſſe ⁊ de vno id: quod eſt in affirmationeNomen auteꝫ dictum eſt: ⁊ innominatum prius.non homo enim nomen quidem non dico: ſed nomē infinituꝫ. Unuꝫ eniꝫ ſignificat quodammodo

infinituꝫ nomen: quemadmoduꝫ ⁊ non currit nonverbum dico: ſed infinitum verbum. Erit omnisaffirmatio ⁊ negatio vel ex nomine ⁊ verbo: vel exinfinito nomine ⁊ verbo. Preter verbum autemnulla affirmatio vel negatio eſt. eſt eniꝫ: vel erit: velfuit: vel fit: vel quecunqꝫ alia huiuſmodi verba exhis ſunt: que ſunt poſita. conſignificant eniꝫ tēpus.Quare prima eſt affirmatio ⁊ negatio: eſt hō: noneſt homo: deinde eſt non homo: non ē non homo.Rurſus eſt omnis homo: non eſt omnis homo. eſtoīs non hō: non eſt omnis non hō. ⁊ in extrinſecustemporibus eadem ratio eſt.¶ In ſecundo (vt arbitror) libro prediximus oēm enunciationē ſimplicē. id eſt predicatiuam ex ſubiecto ⁊ predicato conſiſtere. Quorum ſemper predicatio aut verbum eſſet. aut ꝙ idem poſſet: tanqͣꝫ ſi verbi dictio poneretur. vt cum dicimus: homo ambulat verbum ponitur. cuꝫ vero dicimus: hō rationalis ſubaudiat̉ hicverbum eſt: vt totus intellectus ſit homo rationabilis eſt. Quocirca neceſſe eſt. aut verbum ſemper eſſequod predicatur. aut qd̓ ſit verbo cōſimile: idemqꝫ inenunciationibus poſſit. Quod vero ſubiectuꝫ eēt. automnino nomē eſſet: aut qd̓ vice nominis fungereturQuocirca illud maxime colligendum eſt: omne in categorica propoſitione ſubiectum eſſe nomē: omne vero predicatum verbum. Sed qm̄ cum de nomine loqueretur aliud quoddam nomen introduxit quod viſimpliciter quidem ⁊ per ſe nomen non eſſet: infinitum tamen nomen vocaretur. id cum negatiua particula proferetur. Omnis autē propoſitio ex nominisſubiectione conſiſtit. Eſt auteꝫ categorica propoſitioque aliquid de aliquo p̄dicat vel negat: ⁊ de quo predicat quidem nomen eſt. Quandoqꝫ in nomine infinitum etiam nomen dicitur: neceſſe non ſemper categoricam propoſitionem aut nomen habere ſubiectū:aut illud qd̓ infinitū dr̄. Infinitu vero nomen eſt qd̓ipſe nunc innominatū vocat. Oīs ergo propoſitio predicatiua in duas diuiditur ſpecies. aut enim ex infinito noīe ſubiectum eſt. aut ex ſimplici ⁊ finito. Ex infinito quidē quemadmodū cum dico non homo ambulat. ex finito autem ⁊ ſimplici vt homo ambulat. Huius aūt que ex finito ⁊ ſimplici eſt ſpēs ſunt due: queaut vniuerſale nomen ſubicit vt homo ambulat: autſingulare: ut Socrates ambulat. Quare ita ſit diuiſio. Oīum enunciationum ſimplicium: q̄ duobus terminis conſtant. alie ſunt ex infinito noīe ſubiecto alievero ex finito ⁊ ſimplici. Earum que ſimplex habentſubiectū. Alie ſunt q̄ vniuerſale ſimplex ſubiciūt. Alique ſingulare: Supra vero docuit que ſint differētiepropoſitionū ſimplex nomen in ſubiecto ponentium:Qd̓ alie ſunt vniuerſales: alie ſunt particulares: alieſunt indefinite. ⁊ ſcd̓m quantitateꝫ quidē hoc mododifferunt. Scd̓m qualitatē vero ꝙ alie affirmatiuſunt: alie negatiue: Idē quoqꝫ in his propoſitionibusque ex infinito noīe ſubiecto enunciant̉. Alie namqꝫearum indefinite ſunt. alie definite. Definitarum aliſunt vniuerſales: alie particulares hic quoqꝫ ſcd̓ꝫ qͣꝫtitatem: nec minus ſcd̓m qualitatem eedem infinitoruꝫ: quoqꝫ noīum in propoſitionibus dr̄ie ſunt. Dicimus .n. alias eſſe affirmatiuas: alias negatiuas: ſubiecta vero deſcriptio docet que ſint affirmatiue ſimplices: ⁊ que ſint negatiue: ⁊ rurſus que ſint negatiue ex īfinito