De interpretatione ſecunde editionis lib. ii.

verſali particularis affirmatio que eſt quidam homoiuſtus eſt: ſub vniuerſali negatione particularis negatio que eſt quidam homo iuſtus non eſt. hoc auteꝫ demonſtrat deſcriptio ſubiecta.Ul̓is affirmatio.Ul̓is negatio.Nullus hō iuſtꝰ eſtOmnis hō iuſtꝰ eſtQuidā hō iuſtꝰ nō ēQuidā hō iuſtꝰ eſtParticularis negaParticl̓aris affir.¶ He igit̉ due vl̓is affirmatio: ⁊ particularis affirmatio dicūtur ſubalterne. Rurſus vniuerſalis negatio ⁊particularis negatio dicūtur ſubalterne. Iccirco qm̄particularis ſemꝑ ſub vniuerſalitate cōcluditur. ībus illud eſt conſideranduꝫ ꝙ vbi eſt affirmatio vniuerſalis vera affirmatio quoqꝫ particularis vera eſt⁊ vbi negatio vniuerſalis vera ē particularis quoqꝫnegatio vera eſt. Nam ſi vera eſt omnis hō animaleſt vera eſt quidaꝫ homo animal eſt ⁊ ſi vera eſt qm̄nullꝰ homo lapis eſt. vera eſt quoniam quidaꝫ homolapis non eſt. At ſi falſa ſit particularis affirmatio: utea que eſt quidam homo lapis eſt. falſa ē vniuerſalisaffirmatio homo lapis eſt. Idem in negatione. ſi enīnegatio particularis falſa eſt. ut quidam homo animal non eſt falſa eſt vniuerſalis nullus homo animaleſt. Et ut p̄cedunt vniuerſales in vero eodem modoprecedunt particulares in falſo. Dicuntur v̓o affirmatio vniuerſalis ⁊ negatio vniuerſalis contrarie. Hocautem iccirco quoniam contrariorum huiuſmodi na

tura eſt: vt longiſſime a ſe diſtent: ⁊ ſi aliquā inter ſehabeant medietatem: ⁊ non ſemper alterum ipſorumſubiecto inſit: vt album ⁊ nigrum: non poſſumus dicere quoniam omne corpus aut album aut nigrum ēpoteſt enim nec album nec nigrum eſſe: ⁊ vtrumqꝫfalſum eſſe quod dicitur: iccirco quoniam medius eſtcolor. Quod ſi non habent medietateꝫ alterum ipſorum neceſſe eſt inherere ſubiectis: vt cuꝫ dicimus oēcorpus aut quietum eſt: aut mouetur horum nihil eſtmedium. ⁊ neceſſe eſt omne corpus vel conſiſtere velmouere. vt autem in eodem ſimul poſſint eſſe contraria fieri non poteſt: Neqꝫ enim poſſibile eſt vt ideꝫ album nigrumqꝫ ſit: quod in affirmationibus ⁊ negationibus vniruerſalibus apparet negatiua eniꝫ ⁊ aſfirmatiua vniuerſales plurimū quidē diſtant a ſe. nāꝙ illa ponit omnibus: illa tollit omnibus ⁊ totum negat. nam que dicit omnis homo iuſtus eſt omneꝫ hominem ponit: que dicit nullus homo iuſtus ē: nihil eorum que in humanitatis ſunt diffinitione iuſtuꝫ eſſeconcedit. Ita ergo a ſe longiſſime diſcrepant. adhucſi ea que ſignificant habent inter ſe aliquaꝫ medietatem: vnā veram vnam falſam eſſe non eſt neceſſe: vtin eo ꝙ eſt omnis homo iuſtus eſt: nullus homo iuſtꝰeſt. Quoniam poteſt quedā eſſe medietas: vt nec nullus homo iuſtus ſit cum ſit quidam: nec omnis homoiuſtus ſit cum non ſit quidam. Et poſſunt vtreqꝫ falſe⁊ affirmatio ⁊ negatio reperiri. Neqꝫ enim verum ē

aut omnem hominem iuſtuꝫ eſſe: aut nulluꝫ hominēiuſtum eſſe. Quocirca poteſt fieri: vt in his in quibus aliqua medietas inuenitur: vniuerſalis affirmatio ⁊ vniuerſalis negatio veritatem falſitatemqꝫ nondiuidant: ſed vtreqꝫ ſint falſe ad exempſuꝫ .ſ. cōtrariorum: que aliquā inter ſe continent medietatē. Pōtenim in illis fieri vt vtraqꝫ cōtraria poſſint non inceſubiecto: ſicut ſupra docuimus. In his v̓o que medietate carent: neceſſe eſt vt vna vera ſit ſemper: alteraſemper falſa. vt in eo ꝙ eſt omnis homo aīal eſt: nullus homo aīal eſt: he ꝓpoſitiones hmōi ſunt: vt vnavera ſit ⁊ vna falſa. iccirco quoniaꝫ inter animal eſſe⁊ non eſſe nihil intereſt ad eorum .ſ. contrarioꝝ ſimilitudinem que medietate carent. In illis enim neceſe erat alterum eorum ineſſe ſubiecto. Sic ergo vl̓ isaffirmatio ⁊ vniuerſalis negatio vtreqꝫ falſe eſſe poſſunt. Ut v̓o vna vera ſit altera falſa id quoqꝫ conceditur: vt vtreqꝫ ſint vere fieri non pōt: ſicut illud quoqꝫverum ē cōtraria ſil̓ eſſe non poſſe. Rectiſſime igiturvniuerſalis affirmatio vniuerſaliſqꝫ negatio contrarie nominant̉. Particularis aūt affirmatio que eſt ꝙdam homo iuſtus ē: ⁊ particularis negatio que eſt qdam hō iuſtus non eſt vniuerſalibus cōtrariis cōtrrias proprietates habēt. Ille eniꝫ ſimul vere eē norpoterant: vt v̓o eſſent ſil̓ falſe ſepe aliqua ratione qcedebatur. Particulares v̓o vt vtreqꝫ vere ſint euonire pōt: vt vtreqꝫ falſe ſint fieri nō pōt: ut in eo qꝛeſt: quidam hō iuſtus eſt. verum eſt. quidā hō iuſtusnon eſt id quoqꝫ uerū ē: vt utreqꝫ falſe ſint: īueniri nōpōt. ⁊ in hoc quidē ſunt diſſimiles contrariis. Similes auteꝫ eis uident̉: ꝙ ſicut cōtrarie aliquotiēs uerū falſumqꝫ diuidunt: vt vna vera ſit altera falſa itquoqꝫ ⁊ particularis vna v̓a poteſt eē altera falſa: vquidam hō aīal ē: quidā hō aīal non eſt. Seruāt aūtſtabilē incōmutabilemqꝫ ordinē ⁊ ſimilitudinis ⁊ cōtrarietatis. Contrarie enim qm̄ poſſunt eē utreqꝫ faſe ī ꝗbuſcūqꝫ vtreqꝫ falſe cōtrarie reperiūtur: in hiſubcōtrarie utreqꝫ uere ſunt. Sꝫ qm̄ utreqꝫ cōtrarieuere inuēiri nō poſſunt: ideo vtreqꝫ ſubcontrarie faſe nequeunt reperiri: vt in eo ꝙ eſt oīs homo iuſtꝰ eſnullus homo iuſtus eſt. Qm̄ he falſe ſūt: he quas ſulſe continēt: ꝑticulares uere ſunt: ut eſt quidaꝫ homiuſtꝰ ē: quidā hō iuſtus nō ē: ſed ſi uniuerſales inter ſeuerum falſumqꝫ diuidūt: ⁊ vna uera eſt ⁊ altera falſa: particulares quoqꝫ idē faciūt: ut in eo ꝙ eſt oīs haaīal eſt: nullus hō aīal eſt uniuerſalis affirmatio uereſt: falſa negatio. Sed cum dico quidā hō aīal eſt: qdā hō aīal nō ē ꝑticularis affirmatio v̓a eſt: falſa negatio particularis: he igitur dicuntur ſubcontrarieuel ꝙ ſub cōtrarijs poſite ſunt: uel ꝙ ipſe ſuꝑioribuſub quibus ſunt (ut dictum eſt) cōtrarias ꝓprietateſhn̄t. In hac igit̉ recta oppoſitione ꝯtrariarū ⁊ ſubcōtrariaꝝ in ſuꝑioribus utriſqꝫ falſitas eē pōt. nūqͣꝫ ueritas: ī īferioribꝰ v̓o utriſqꝫ ꝗdē ueritas īeſſe p̄t nūqͣꝫfalſitas. Sin uero ꝗs reſpiciat angulares ⁊ uniuerſalem affirmationē ꝑticulari oppōat negationi uniuerſalēqꝫ negationē particulari cōparet affirmatōi: unauera ſemper altera falſa reperiet̉. Nec unqͣꝫ fieri pōtut affirmatione ul̓i uera ꝑticularis negatio non falſaſit: uel hac uera non illā ꝯtinuo falſitas ſubſequat̉.Rurſus ſi negatio uniuerſalis uera ē falſa ꝑticularisaffirmatio. ſi ꝑticularis affirmatio vera ē: falſa ul̓ ienegatio eſt: lꝫ aūt hoc ⁊ in ſub̓o deſcriptione metiri⁊ in alijs quoqꝫ terminis quoſcūqꝫ ſibi mens ꝯſiderātis affixerit: idē uidebit: nā in eo ꝙ eſt oīs hō iuſtꝰ ē:quoniam