De interpretati. editio. ſecūde liber primus.

ri: nō nouit antiquitas: ⁊ vſqꝫ ad Ariſtotelē nullꝰ nouerat quid eſſet id qd̓ nō homo diceretur: ſꝫ hic huicvocabuluꝫ ſermone poſuit dicēs: ſed ſit nomē īfinituꝫnō fimpliciter nomen: quoniam nulla circunſcriptione ſignificat. ſꝫ īfinitū nomē quoniā plura ⁊ ea īfinite ſignificat. Sed hoc nō ſoluꝫ huiuſmodi vocibꝰ cōtingit: vt ſimpliciter ſub nomine poni non poſſint: ſꝫſunt quedā alie que omnia quidē nominis habent: etdefinite ſignificant: ſed quadā alia diſcrepātia nomina ſimpliciter dici nō poſſunt: vt ſunt obliqui caſus:vt cum dicimus catonis catoni catonē ⁊ ceteros: horum enim diſcrepantia eſt a nomine: ꝙ nomē rectuꝫiunctum cum eſt vel non eſt enunciationē facit: ut ſiquis dicat: ſocrates eſt: hoc uerum uel falſum ē. Sienim uiuēte ſocrate diceretur: ueꝝ eſſet: ſi uero mortuo: falſum eſſet: quare affirmatio eſt. Si quis autēdicat ſocrates nō eſt: rurſus facit negationē: ⁊ in eaquoqꝫ ueritas uel falſitas īuenit̉. Ergo omne nomenrectum iūctū cū eſt vel nō eſt enūciationeꝫ facit. Hivero obliꝗ caſus iuncti cū eſt uel cū non eſt enūciationē nulla rōne perficiūt. Enūciatio nāqꝫ perfectꝰ orationis ītellectꝰ ē: ī quē veritas vl̓ falſitas cadit. Si ꝗsergo dicat catonis ē: nōdū ē plena ſētētia: ꝗd .n. catonis ē nō dixit: atqꝫ eodē modo catoni ē: vel catonē ē.In his ergo quoniā cū eſt vel nō eſt iuncti enūciationē nō perficiūt: eſt quedaꝫ a noīe diſcrepātia: quāqͣꝫſint nomini oī diffinitione coniuncti. Magna enim ēdiſcrepātia: ꝙ rectū nomē cū ē iunctū perfectā orationē facit: obliqui caſus īperfectā. Quod autē dictūē obliquos caſus cū ē verbo iunctos orationē ꝑfectaꝫnō facere: nō dicimꝰ quoniā cū nullo verbo obliquicaſus iūgūtur: ita vt nihil indigētem ꝑſiciāt oratōeꝫCū .n. dico ſocratem penitet: enūciatio eſt: ſed nō cuꝫoī verbo: ſed tātum cū eſt uel non eſt hi caſus iunctiperfectam orationem nulla rōne cōſtituūt: Atqꝫ hocē qd̓ ait. Catōnis aūt vel catoni ⁊ quecūqꝫ talia ſuntnō ſunt noīa: ſꝫ caſus noīs. Unde ēt diſcrepare vidētur hec enim noīa non vocantur. Illa .n. rectius dicūtur nomina que prima poſita ſunt .i. que aliquid mōſtrant. Genitiuus .n. caſus non aliquid: ſed alicuiꝰ etdatiuus alicui ⁊ ceteri eodē modo. Rectꝰ vero qui eſtprimus nem monſtrat: vt ſi quis dicat ſocrates: atqꝫideo hic nominatiuus dicitur: ꝙ nominis quodāmodo ſolus teneat vim nomēqꝫ ſit. ⁊ veriſimile eſt eumꝗ primꝰ noīa rebꝰ impoſuit: ita dixiſſe: vocet̉ hic hō:⁊ rurſus vocet̉ hic lapis. Poſteriore v̓o vſu factuꝫ ēvt in alios caſus primitus poſitum nomen deriuaretur. Illud quoqꝫ maius eſt: quod oīs caſus nominiscaſus eſt alicuius. Ergo niſi ſit nomen cuius caſus ſit:caſus dici nomīs recte non pōt. Caſus autem omnisinflexio eſt Sꝫ genitiuꝰ ⁊ datiuus ⁊ ceteri noīatiui inflexiones ſunt. qͣre nominatiui caſus erunt: ſꝫ omniscaſus qui ſecundum nomen eſt: nominis caſus eſt. Nomen igitur nominatiuus eſt. Aliud vero caſus eſt alicuius quam eſt id ipſum cuius caſus eſt: caſus igitur nominis nomen non eſt. Quod vero adiecit: ratiovero eius eſt in alijs quidem eadem: hoc inquit. Ratio ⁊ diffinitio obliqui caſus ⁊ noīs eadē in omnibusalijs eſt. nam ⁊ voces ſunt ⁊ ſignificatiue ⁊ ſecundumplacitum ⁊ ſine tempore ⁊ circunſcripte deſignant.Sed (vt ipſe ait) differt: quoniam cum eſt vel fuit vl̓erit adiunctum neqꝫ verum neqꝫ falſum eſt. Quod arecto nomine ſine vlla dubitatione perficitur: vt cūeſt vel fuit vel erit adiunctum verum vel falſum conficiat: quod deſignauit per hoc ꝙ ait. Nomen vero ſē

per ſubaudiendum eſt ſcilicet facit verum vel falſūcum eſt vel fuit vel erit adiunctum: eorūqꝫ ponit exempla. Catōnis eſt vel nō eſt. in his eniꝫ (vt ipſe ait)neqꝫ verum aliquid dicitur neqꝫ falſum. quare integra nominis diffinitio eſt huiuſmodi. Nomen eſtvox deſignatiua ſecundum placitum ſine tempore circunſcripte ſignificatōis: cuius partes extra nihil deſignant: ⁊ cum eſt vel erit vel fuit adiunctum nulliusindigentis orationis perficiens intellectum enunciationemqꝫ conſtituens: quoniam igitur de nomineexpeditum eſt: ad diffinitionem verbi veniamus.Erbum autem eſt. quod conſignificat tē¶I.pus. cuius pars nihil extra ſignificat. ⁊Aeſt ſemper eoꝝ que de altero predicant̉nota. dico autem quoniam conſignificattempus. vt curſus quidem nomen eſt. currit veroverbum. conſignificat enim nunc eſſe. ⁊ ſemper eſteorum que de altero dicuntur. nota. vt eorum quede ſubiecto. vel in ſubiecto.¶ Uerbi quidem integra difinitio eſt huiuſmodi. Uerbum eſt vox ſignificatiua ſecundum placitum ꝙ conſignificat tempus: ⁊ cuius nulla pars extra ſignificatiua eſt. Sed qm̄ cōmune ē illi cū nomine eſſe vocem⁊ ſignificatiuā ⁊ ẜꝫ placitum: idcirco illa reticuit. Abhis aūt q̄ ꝓpͥa ſūt verbi: īchoauit. Terbi aūt ꝓpͥum ē:quo a diffinitiōe noīs ſegregat̉: ꝙ cōſignificat tēpusOmne enī verbū cōſignificationē tꝑis retinet: ſignificationē nō. Nomē .n. ſignificat tp̄s. Uerbū āt cū pͥncipaliter actus paſſiōeſqꝫ ſignificet: cū ipſis actibꝰ etpaſſionibꝰ tꝑis quoqꝫ vim trahit: vt ī eo ꝙ dico legeactionē ꝗdē quādā pͥncipal̓r mōſtrat hoc verbū: ſedcū ea ip̄a agēdi ſignificatiōe p̄ſēs quoqꝫ tp̄s adducitatqꝫ iō n̄ ait verbū ſignificare tp̄s: ſꝫ conſignificare.Neqꝫ .n. pͥncipal̓r ꝟbū ſignificat tp̄s (hoc .n. noīs ēſꝫ cū alijs q̄ pͥncipal̓r ſignāt vim quoqꝫ tꝑis īducit⁊īſerit. Ergo cū nomē ⁊ ꝟbū voces ſignificatiue ſin⁊ ẜꝫ placitū: addito ꝟbo qd̓ cōſignificat tp̄s: a noīſegregat̉: vt .n. ſepe dictū ē: nomē ſignificare tp̄s peterit: ꝟbū vero cōſignificar̄e: ⁊ ſicut ī diffinitōe noīsaddidit: nihil oīno ꝑtes ſeparatas a tota cōpoſitiōenoīs deſignare ꝑꝑ or̄ones q̄ noībꝰ eēt cōpoſite: vt ēPlato ⁊ ſocrates: ita quoqꝫ ī ꝟbo addidit: nihil exꝟbi ꝑtes ſignificare: ꝑꝑ eas or̄ones: qͣs verba cōponūt: vt ē ābulare ⁊ currere: hec .n. or̄o ex ꝟbis cōpoſita ē: ⁊ ſingula ꝟba ⁊ ī ipſa or̄one ⁊ p̄ter eā ꝑ ſe ipſaſignificāt: In ꝟbo vero nullo modo: ⁊ ſicut ī noīe ꝑsnoīs nihil ſignat ſeparata: ita ī verbo pars verbi nihil extra deſignat. Dicit āt eē ꝟbū ſemꝑ eoꝝ qͥ d̓ altero pͥncipal̓r notātur qd̓ huiuſmōi ē ac ſi diceret: īhil aliud niſi accidētia verba ſignificare. Oē .n. ꝟbuꝫaliꝗd accidēs deſignat cū .n. dico curſus: ipſū ꝗdē eſtaccidēs: ſꝫ n̄ ita dicit̉: vt ipſū ꝗdē alicui ineſſe vel nō īeſſe dicat̉. Si āt dixero currit: tūc ip̄ꝫ accidēs ī aliciius actōe ꝓponēs alicui īeſſe ſignifico ⁊ qm̄ ꝙ dicitcurrit: p̄ter aliꝗd ſubiectū eē n̄ pōt (neqꝫ .n. dici pōtp̄ter eū ꝗ currit) idcirco dictū ē oē ꝟbū eoꝝ eē q̄ dealtero p̄dicātur ſignificatiuū: vt ꝟbū quod ē currittale ſignificat ꝗddā: qd̓ de altero p̄dicet̉ .i. de currente: his igitur expeditis ꝙ ait ꝟbū cōſignificare tēpꝰexēplis aperuit. Ait .n. dico aūt qm̄ conſignat tp̄s: vtcurſus ꝗdē ē nomē: currit vero verbū: cōſignificat .n.nūc eē: expeditiſſime ꝗd ꝟbū diſtaret a noīe: verbi ⁊noīs īterpoſitiōe mōſtrauit: ⁊ .n. qm̄ curſus accidēs ē⁊ noīatū ē ita vt ſit nomē. nō cōſignificat tp̄s. Currit